II GSK 1704/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez Inspektora Sanitarnego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. WSA uchylił decyzje organów obu instancji odmawiające stwierdzenia choroby zawodowej u zmarłego pracownika. Skarga kasacyjna opierała się na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (wadliwość uzasadnienia) i art. 153 p.p.s.a. (nieuwzględnienie oceny prawnej NSA), a także naruszenia prawa materialnego, w szczególności art. 8 § 1 k.c. w zw. z art. 30 § 1 k.p.a. (prowadzenie postępowania wobec osoby zmarłej). NSA uznał zarzuty za niezasadne. Stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi formalne, a zarzut pominięcia istotnych okoliczności faktycznych (wyjazdy do USA) nie znalazł potwierdzenia. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie choroby zawodowej zmarłego pracownika może być wszczęte i prowadzone z inicjatywy osoby posiadającej interes prawny (np. córki zmarłego), a decyzje kierowane są do tej osoby, a nie do zmarłego. NSA odwołał się do wcześniejszego orzecznictwa i przepisów rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, które dopuszczają udział uprawnionych członków rodziny w postępowaniu. Sąd nie stwierdził naruszenia art. 153 p.p.s.a., wskazując na błędne zastosowanie przepisu przez skarżącego (powinien być art. 190 p.p.s.a.).
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPostępowanie w sprawie chorób zawodowych po śmierci pracownika, dopuszczalność prowadzenia postępowania z inicjatywy osób trzecich, wymogi formalne uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z chorobami zawodowymi i postępowaniem po śmierci pracownika. Interpretacja przepisów proceduralnych może być stosowana w innych sprawach administracyjnych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej może być prowadzone wobec osoby zmarłej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie nie może być prowadzone wobec osoby zmarłej, ale może być wszczęte i prowadzone z inicjatywy osoby posiadającej interes prawny w ustaleniu choroby zawodowej zmarłego pracownika, a decyzje powinny być kierowane do tej osoby.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że z chwilą śmierci osoba fizyczna traci zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków. Jednakże, przepisy prawa materialnego (w tym dotyczące ubezpieczenia społecznego) oraz przepisy rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych dopuszczają możliwość uczestnictwa w postępowaniu osób posiadających interes prawny, takich jak członkowie rodziny zmarłego pracownika.
Czy naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. (wadliwość uzasadnienia wyroku) może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko jeśli uzasadnienie nie zawiera wszystkich wymaganych elementów i wadliwość ta mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Samo niezadowolenie strony z argumentacji sądu nie jest wystarczające.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy uzasadnienia wyroku. Naruszenie tego przepisu jest skuteczną podstawą kasacyjną, gdy uzasadnienie jest niekompletne lub wadliwe w sposób istotny dla wyniku sprawy. W tej konkretnej sprawie uzasadnienie WSA zawierało wszystkie wymagane elementy i pozwalało na kontrolę instancyjną.
Czy organ administracji prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie choroby zawodowej, uwzględniając wszystkie istotne okoliczności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd I instancji dostrzegł istotne uchybienia w ustaleniu stanu faktycznego przez organ, w tym brak analizy wpływu pobytów w USA na narażenie na czynniki szkodliwe.
Uzasadnienie
Sąd I instancji uznał, że organy nie ustaliły wystarczająco okoliczności faktycznych, w tym potencjalnego narażenia na pył azbestowy podczas pobytów w USA. Sąd wskazał, że organ powinien był zwrócić się o uzupełniające opinie w tej kwestii. Zarzuty organu w skardze kasacyjnej dotyczące tych okoliczności zostały podniesione zbyt późno.
Czy Sąd I instancji naruszył art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie oceny prawnej NSA z wcześniejszego orzeczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. był chybiony, ponieważ przepis ten dotyczy związania sądu swoim własnym wcześniejszym orzeczeniem, a w tej sprawie Sąd I instancji był związany wyrokiem NSA na podstawie art. 190 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił różnicę między art. 153 p.p.s.a. (związanie sądu swoim orzeczeniem) a art. 190 p.p.s.a. (związanie sądu wyrokiem sądu wyższej instancji). Skarżący kasacyjnie nie powołał się na naruszenie art. 190 p.p.s.a., co uniemożliwiło kontrolę w tym zakresie.
Przepisy (14)
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § par. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 30 § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 8 § § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych art. 7 § ust. 1a
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych art. 8 § ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych art. 8 § ust. 3 pkt 1
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA. • Naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie oceny prawnej NSA z wyroku II OSK 550/20. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez brak stwierdzenia nieważności decyzji skierowanej do osoby zmarłej. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. i w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez wadliwą ocenę stanu faktycznego i pominięcie istotnych okoliczności (wyjazdy do USA). • Naruszenie art. 8 § 1 k.c. w zw. z art. 30 § 1 k.p.a. przez uznanie możliwości prowadzenia postępowania wobec osoby zmarłej.
Godne uwagi sformułowania
Sąd I instancji nie naruszył art. 8 § 1 Kodeksu cywilnego w zw. z art. 30 § 1 k.p.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie organu, WSA nie uznał, że w stosunku do osoby zmarłej można wszcząć i prowadzić postępowanie administracyjne i skierować do niej decyzję rozstrzygającą o jej prawach lub obowiązkach. Uznał natomiast, że postępowanie powinno być prowadzone wskutek inicjatywy osoby posiadającej interes prawny w ustaleniu choroby zawodowej zmarłego pracownika. • W myśl art. 193 zd. 2 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. • Nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania i trafnością wskazanych w nim argumentów.
Skład orzekający
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
przewodniczący
Gabriela Jyż
członek
Marek Krawczak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Postępowanie w sprawie chorób zawodowych po śmierci pracownika, dopuszczalność prowadzenia postępowania z inicjatywy osób trzecich, wymogi formalne uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z chorobami zawodowymi i postępowaniem po śmierci pracownika. Interpretacja przepisów proceduralnych może być stosowana w innych sprawach administracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowań administracyjnych – możliwości prowadzenia ich po śmierci strony. Wyjaśnia, kto może być stroną i jakie są wymogi formalne uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
“Czy można prowadzić sprawę o chorobę zawodową po śmierci pracownika? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.