II GSK 1699/24

II GSK 1699/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-01-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Boratyn
Joanna Wegner
Małgorzata Korycińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6463 Wzory przemysłowe
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1459/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-05-16
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 174 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Sędzia NSA Joanna Wegner Sędzia del. WSA Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2023 r. sygn. akt VI SA/Wa 1459/22 w sprawie ze skargi P. P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 stycznia 2022 r. nr Sp.109.2021 w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem objętym skargą kasacyjną, oddalił skargę P. P. na decyzję Urzędu Patentowego RP z 11 stycznia 2022 r. w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
P. P. złożyła wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "Stoły biurowe" - Rp.26987. Skarżąca oparła wniosek na art. 102 i art. 103 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 324; dalej: pwp). Uprawniony do prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego R. P. (dalej: uczestnik) w odpowiedzi na wniosek wniósł o jego oddalenie.
Na rozprawie przed Urzędem Patentowym pełnomocnik skarżącej wskazał, że "wyłącznymi zarzutami wniosku są zarzuty braku nowości i złej wiary". Nie poparł natomiast zarzutu braku indywidualnego charakteru spornego wzoru.
Organ zamknął rozprawę i odroczył ogłoszenie decyzji.
W piśmie z 15 grudnia 2021 r. skarżąca zmodyfikowała swoje stanowisko wskazując, że "przyczynami żądania unieważnienia świadectwa ochronnego na wzór użytkowy" są "brak nowości" (art. 103 pwp) i "brak indywidualnego charakteru" (art. 104 pwp), jednocześnie wnioskując o otwarcie rozprawy na nowo.
Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 102 w zw. z art. 103 ust. 1 pwp oraz art. 98 kpc w związku z art. 256 ust. 2 pwp, Urząd Patentowy oddalił wniosek skarżącej o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "Stoły biurowe" - Rp.26987.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę podzielił stanowisko organu, że skarżąca wnosząc o otwarcie na nowo zamkniętej rozprawy nie wykazała przesłanek do jej otwarcia, gdyż nie przedłożyła żadnych nowych dowodów, a sprostowanie stanowiska zaprezentowanego na rozprawie nie mogło stanowić o ich wypełnieniu.
Zdaniem Sądu organ prawidłowo określił stan faktyczny sprawy obejmujący cechy spornego wzoru jako postać wytworu w rozumieniu art. 102 ust. 1 pwp. Zgodnie bowiem z dokumentacją zgłoszeniową w postaci opisu wzoru przemysłowego przedmiotem spornego wzoru są stoły biurowe.
Odnosząc się do zarzutu złej wiary Sąd zaakceptował stanowisko organu, że zarzut ten nie mógł podlegać merytorycznej analizie, bowiem przepisy ustawy Prawo własności przemysłowej nie przewidują takiej podstawy prawnej unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego.
Natomiast odnośnie do zarzutu w postaci braku posiadania cechy nowości, Sąd wskazał, że organ prawidłowo ustalił, iż sporny wzór przemysłowy posiadał w dniu zgłoszenia cechę nowości wskazaną w art. 103 pwp, gdyż materiał dowodowy przedstawiony przez skarżącą albo nie prezentuje stołów biurowych tożsamych ze spornym wzorem albo nie został ujawniony przed datą zgłoszenia do ochrony spornego wzoru tj. przed 1 kwietnia 2021 r. Sąd stwierdził, że oświadczenia złożone przez przedsiębiorców, będących konkurentami na rynku mebli, stanowią jedynie stanowiska podmiotów zainteresowanych "wyeliminowaniem" spornego wzoru z rynku, a jednocześnie nie przedstawiają żadnej postaci wzoru przeciwstawionego, na podstawie którego można by dokonać porównania wzoru w kontekście art. 102 i art. 103 pwp. Podkreślił także, że materiał dowodowy obejmujący wydruki ze stron internetowych z grupy dyskusyjnej oraz z portalu aukcyjnego, nie zawiera żadnego rozwiązania, które można by uznać za identyczne ze spornym wzorem. Przedstawione tam biurka mają bowiem inaczej scalone nogi (stelaż) z blatem, co powoduje, że nie można uznać tych wzorów za identyczne.
Sąd I instancji podzielił również stanowisko organu w kwestii oceny biurka przedstawionego na wydruku ze strony internetowej "Pinterest", wskazując, że wydruk ten posiada wcześniejszą datę niż 1 kwietnia 2021 r., ale nie zawiera identycznego mebla. Odnosząc się do pozostałych wydruków ze stron internetowych czy też wydruków ofert mebli, Sąd wskazał, że wydruki te pochodziły z okresu późniejszego niż data zgłoszenia do ochrony spornego wzoru tj. 1 kwietnia 2021 r. albo nie zwierały żadnych informacji wskazujących na datę ujawnienia prezentowanych mebli. Podkreślił, że organ zasadnie odmówił analizy identyczności stołów biurowych przedstawionych na pozostałych wydrukach ze stron internetowych, skoro skarżąca nie przedstawiła wiarygodnego dowodu, że przedstawione tam meble zostały publicznie udostępnione do wiadomości nieograniczonej liczby osób przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji.
W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji powołał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.; dalej: ppsa).
II
Skargę kasacyjną wniosła P. P., "zarzucając zaskarżonej decyzji" naruszenie:
1. prawa procesowego mającego wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w szczególności art. 255 ust. 4 pwp w zw. z art. 2557 ust. 1 pwp w zw. z art. 256 ust. 1, 2 pwp w zw. z art. 7, art. 10 kpa oraz art. 2553 ust. 5 pwp stosowanej a contrario oraz art. 89-96 kpa;
2. prawa procesowego mającego wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w szczególności art. 256 ust. 1 pwp w zw. z art. 75 kpa, art. 77 § 4 kpa i art. 80 kpa oraz art. 6, 7 i 10 kpa;
3. prawa materialnego, w szczególności art. 103 pwp;
4. prawa materialnego, w szczególności art. 104 pwp.
Podnosząc te zarzuty, skarżąca wniosła "o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania", a także o zasądzenie od UP kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego według norm przepisanych.
III
Uczestnik w piśmie procesowym z 6 marca 2024 r. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie od skarżącej na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z kwotą 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
IV
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Konstrukcja wniesionej skargi kasacyjnej, zarówno sformułowanych w niej zarzutów, jak i ich uzasadnienia, wymaga w pierwszej kolejności przypomnienia, że skarga kasacyjna jest odrębnym od skargi do Sądu I instancji i dodatkowo wysoce sformalizowanym środkiem prawnym, który musi spełniać ustawowe wymogi, w tym wymogi co do jego poprawnej konstrukcji, wskazane w art. 174-176 ppsa. Z tego powodu ustawodawca w art. 175 ppsa wprowadził przymus adwokacko-radcowski (w sprawach z zakresu własności przemysłowej także rzecznikowski) przy jej sporządzeniu. Podkreślić należy, że w przeciwieństwie do zarzutów skargi wnoszonej do Sądu I instancji, które dotyczą decyzji organu, zarzuty i wnioski skargi kasacyjnej muszą być skierowane wobec zaskarżonego wyroku.
Granice skargi kasacyjnej, w których sprawę rozpoznaje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 ppsa, są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 ppsa) oraz naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa). Konieczne jest przy tym wskazanie konkretnych przepisów naruszonych przez sąd z podaniem jednostki redakcyjnej (numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu). Wobec związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, prawidłowe (tzn. jasne i niebudzące wątpliwości) sformułowanie zarzutów kasacyjnych jest warunkiem niezbędnym dla uznania, że zarzut jest usprawiedliwiony. Z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 ppsa prawidłowe określenie podstaw kasacyjnych oznacza obowiązek wnoszącego skargę kasacyjną nie tylko, jak już wyżej wskazano powołania konkretnych przepisów prawa, ale także uzasadnienie ich naruszenia, które ma za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionych podstaw kasacyjnych, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonych podstaw kasacyjnych.
Rozpoznawana skarga kasacyjna wyżej omówionych wymogów nie spełnia.
Po pierwsze autor skargi kasacyjnej "składając skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 16 maja 2023 r. w sprawie VI SA/Wa 1459/22" jednocześnie formułuje zarzuty wobec zaskarżonej decyzji – "zaskarżonej decyzji zarzucam". Następnie w pierwszym zdaniu uzasadnienia skargi kasacyjnej wskazuje, że "Wyrokiem z dnia 16 maja 2023 r. WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia 11 stycznia 2022 r. nr Sp. 109.2021 oddalającej wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego", mimo że sprawa dotyczy prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. W kolejnym zdaniu, że "Decyzją z dnia 11 stycznia 2022 r. Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego oddaliło wniosek wnioskodawcy o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego Regały do przechowywania", chociaż sporny wzór przemysłowy to Stoły biurowe, a nie Regały do przechowywania.
Zarzut "naruszenia prawa procesowego mającego wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w szczególności art. 255 ust. 4 pwp w zw. z art. 2557 ust. 1 pwp w zw. z art. 256 ust. 1, 2 pwp w zw. z art. 7, art. 10 kpa oraz art. 2553 ust. 5 pwp stosowanej a contrario oraz art. 89-96 kpa" nie został wbrew ww. wymogom powiązany z zarzutami naruszenia przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z jego uzasadnienia wynika natomiast, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z Sądem I instancji, który według niego "swobodnie przeszedł do przyjętej w postępowaniu przed Urzędem Patentowym, a nieznanej ustawie Prawo własności przemysłowej konstrukcji dotyczącej zamknięcia rozprawy" w dniu 13 grudnia 2021 r., a następnie wydania w dniu 11 stycznia 2022 r. zaskarżonej decyzji z pominięciem pisma skarżącej z 15 grudnia 2021 r.
Zgodnie z art. 256 ust. 1 pwp do postępowania spornego przed Urzędem Patentowym w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przepisy od art. 255 do art. 25511 pwp w pełni regulują kwestie rozprawy przeprowadzanej w toku postępowania spornego przed Urzędem Patentowym, w związku z czym wskazane w zarzucie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie miały we wskazanym zakresie zastosowania. Wprawdzie autor skargi kasacyjnej ma rację, że przepisy Prawa własności przemysłowej nie przewidują "zamknięcia rozprawy", to jednak nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że w przypadku odroczenia wydania decyzji strona postępowania spornego może składać wnioski i oświadczenia, które prowadzą do modyfikowania pierwotnego żądania. Stwierdzić należy, że we wniosku inicjującym w sprawie postępowanie sporne jakkolwiek wskazano art. 102 ust. 1 pwp i art. 103 ust. 1 pwp to uzasadnienie tego wniosku odnosiło się jedynie do przesłanki nowości. O ile art. 102 ust. 1 pwp stanowi o nowej i posiadającej indywidualny charakter postaci wytworu, a zatem obejmuje dwie przesłanki, to art. 103 tej ustawy określa i rozwija przesłankę nowości wzoru przemysłowego. Przyjąć więc należy, że wskazanie podstawy prawnej żądania obejmowało tylko tą ostatnią przesłankę. Ponadto w uzasadnieniu wniosku odniesiono się tylko do przesłanki braku nowości i pozaustawowej przesłanki złej wiary. Dlatego też stanowisko skarżącej wyrażone w złożonym po zakończeniu rozprawy piśmie z 15 grudnia 2021 r., że podstawą żądania unieważnienia "świadectwa ochronnego na wzór użytkowy" był art. 104 pwp, wskazujący kiedy wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, pozostaje w sprzeczności z treścią wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego opartego na art. 102 ust. 1 pwp i art. 103 ust. 1 pwp.
Następny zarzut "naruszenia prawa procesowego mającego wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w szczególności art. 256 ust. 1 pwp w zw. z art. 75 kpa, art. 77 § 4 kpa i art. 80 kpa oraz art. 6, 7 i 10 kpa" wiąże się z oceną dowodów zgromadzonych w sprawie. W toku postępowania organ przyjął i wyjaśnił, a Sąd I instancji podzielił pogląd organu, że żaden z dowodów nie niweluje cechy nowości spornego wzoru przemysłowego – Stoły biurowe. Strona skarżąca kwestionując to stanowisko odwołuje się do innego wzoru przemysłowego – Regały do przechowywania. Wskazuje, że "Regały do przechowania w kształcie objętym prawem ochronnym od wielu lat można kupić między innymi w sieci Castorama" (k. 101v), "Regały zgodnie z udzielonym wzorem nie są wytworem intelektu przeciwnika" (k. 101v) oraz "(...) regał na który udzielono prawa z rejestracji nie jest ani wzorem nowym, ani też tym bardziej nie posiada indywidualnego charakteru" (k. 102). Już tylko z tego powodu zarzut ten jest całkowicie chybiony.
W zakresie podstawy, o której mowa w art. 174 pkt 1 ppsa, autor skargi kasacyjnej zarzuca "naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 103 ppsa" oraz "naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 104 ppsa". Użycie przez autora skargi kasacyjnej zwrotu "w szczególności" nie spełnia wymogów prawidłowego skonstruowania zarzutów skargi kasacyjnej. W orzecznictwie wyrażono pogląd, według którego zwrot "w szczególności" jest semantycznie pusty. Naczelny Sąd Administracyjny bada bowiem podstawy skargi kasacyjnej jedynie w zakresie przepisów wyraźnie powołanych. Użycie tego zwrotu nie pozwala także na kontrolę kasacyjną szerszą, niż z punktu widzenia powołanego przepisu oraz wskazanego sposobu jego naruszenia (por. wyroki NSA: z 27 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2875/17; z 7 czerwca 2023 r., III FSK 2188/21, LEX). Ponadto strona skarżąca nie wskazuje, o którą formę naruszenia przepisów prawa materialnego chodzi – czy naruszenia polegało na błędnej wykładni, niewłaściwym zastosowaniu, czy też niezastosowaniu wskazanych przepisów. Treść uzasadnienia skargi kasacyjnej nie pozwala na zidentyfikowanie form naruszenia przepisów prawa materialnego. W istocie nie zawiera żadnych argumentów wskazujących na którąkolwiek z tych form. Z tego też powodu zarzuty te nie poddają się ocenie merytorycznej.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa oddalił skargę kasacyjną.