Orzeczenie · 2025-03-18

II GSK 1660/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-18
NSAubezpieczenia społeczneWysokansa
ubezpieczenie zdrowotneskładkispółka komandytowo-akcyjnaakcjonariuszświadczenia niepieniężnekodeks spółek handlowychkodeks cywilnyumowa zleceniaNSA

Sprawa dotyczyła interpretacji indywidualnej w zakresie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego akcjonariusza spółki komandytowo-akcyjnej z tytułu wynagrodzenia otrzymywanego za powtarzalne świadczenia niepieniężne na rzecz spółki, określone w statucie. Spółka argumentowała, że świadczenia te nie dają podstawy do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, uznając, że świadczenia te nie mogą być kwalifikowane jako powtarzające się świadczenie niepieniężne w rozumieniu art. 356 § 1 k.s.h. i nie stanowią tytułu do objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Prezesa NFZ, uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki. NSA uznał, że choć świadczenia zostały nazwane powtarzalnymi, ich charakter był ciągły i stały, co odpowiada umowie zlecenia. W związku z tym, wynagrodzenie z tego tytułu podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. Sąd kasacyjny podzielił stanowisko organu, że opisane czynności nie spełniają kryterium periodyczności wymaganego dla świadczeń powtarzalnych w rozumieniu art. 356 § 1 k.s.h., a ich ciągły charakter pozwala na zastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących zlecenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja charakteru świadczeń akcjonariuszy na gruncie k.s.h. i ich wpływu na podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Rozróżnienie między świadczeniami powtarzalnymi a ciągłymi w kontekście prawa ubezpieczeniowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji spółki komandytowo-akcyjnej i świadczeń niepieniężnych określonych w statucie. Konieczność analizy konkretnych czynności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wynagrodzenie wypłacane akcjonariuszom z tytułu wykonywania powtarzalnych świadczeń niepieniężnych na podstawie art. 356 k.s.h. podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wynagrodzenie z tytułu świadczeń o charakterze ciągłym, nawet jeśli nazwane powtarzalnymi, podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż kwalifikuje się jako umowa zlecenia.

Uzasadnienie

Sąd kasacyjny uznał, że świadczenia opisane przez spółkę, mimo nazwy 'powtarzalne', miały charakter ciągły i stały, a nie periodyczny. W związku z tym nie spełniały one kryteriów art. 356 § 1 k.s.h. i podlegały przepisom Kodeksu cywilnego dotyczącym zlecenia, co skutkowało obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego.

Czy art. 356 k.s.h. stanowi samodzielną podstawę prawną do ukształtowania stosunku prawnego między spółką a akcjonariuszem w zakresie powtarzalnych świadczeń niepieniężnych, czy też stosuje się do niego odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Art. 356 k.s.h. nie jest samodzielną regulacją, a jedynie umocowaniem do nałożenia obowiązku. Do kwestii związanych z wykonaniem tego stosunku zobowiązaniowego mają zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że art. 356 k.s.h. nie reguluje kompleksowo stosunku prawnego, a jedynie umożliwia nałożenie obowiązku. W sprawach nieuregulowanych w k.s.h. stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, co potwierdza doktryna i orzecznictwo.

Czy uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a.?

Odpowiedź sądu

Tak, uzasadnienie wyroku WSA, mimo że ogólne i częściowo niekonsekwentne, zawierało wszystkie niezbędne elementy wymagane przez art. 141 § 4 p.p.s.a., umożliwiając kontrolę instancyjną.

Uzasadnienie

NSA uznał, że uzasadnienie wyroku WSA przedstawiało stan sprawy, zarzuty skargi, podstawę prawną i wyjaśnienie, co jest wystarczające do spełnienia wymogów formalnych, nawet jeśli strona skarżąca kasacyjnie nie zgadzała się z jego treścią.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i oddalono skargę T. W. Ł. Z. S.K.A. w B. T.

Przepisy (16)

Główne

ustawa o świadczeniach art. 66 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

ustawa o świadczeniach art. 66 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

lit. e) - osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy kodeksu cywilnego dotyczące zlecenia

k.s.h. art. 356 § 1

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

Z akcją imienną może być związany obowiązek powtarzających się świadczeń niepieniężnych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.s.h. art. 2

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

W sprawach określonych w art. 1 § 1 k.c., jeżeli wymaga tego właściwość (natura) stosunku prawnego spółki handlowej, przepisy kodeksu cywilnego stosuje się odpowiednio.

k.s.h. art. 3

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 128

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 304 § 2

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

Statut powinien zawierać postanowienia dotyczące wszelkich związanych z akcjami obowiązków świadczenia na rzecz spółki.

k.c. art. 750

Kodeks cywilny

Do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Świadczenia akcjonariusza, mimo nazwy 'powtarzalne', miały charakter ciągły i stały, a nie periodyczny, co pozwala na kwalifikację jako umowa zlecenia. • Art. 356 k.s.h. nie jest samodzielną podstawą prawną, a do wykonania stosunku prawnego stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego. • Uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi formalne art. 141 § 4 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Świadczenia akcjonariusza miały charakter powtarzalnych świadczeń niepieniężnych w rozumieniu art. 356 k.s.h. i nie podlegały obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. • Wyrok WSA był prawidłowy, a decyzja Prezesa NFZ naruszała prawo.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem świadczenia akcjonariusza pozostają czynności starannego działania o charakterze powtarzającym się, stałym lub ciągłym • Natura opisanych czynności odpowiada przedmiotowi umowy o świadczenie usług. • opisane we wniosku świadczenia nie mają cechy świadczeń powtarzających się i periodycznych w znaczeniu przyjętym w rozumieniu art. 356 § 1 k.s.h. • sprowadzają się one bowiem do stałego i bieżącego realizowania ustalonych zadań.

Skład orzekający

Gabriela Jyż

sprawozdawca

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

członek

Joanna Sieńczyło - Chlabicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru świadczeń akcjonariuszy na gruncie k.s.h. i ich wpływu na podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Rozróżnienie między świadczeniami powtarzalnymi a ciągłymi w kontekście prawa ubezpieczeniowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki komandytowo-akcyjnej i świadczeń niepieniężnych określonych w statucie. Konieczność analizy konkretnych czynności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla spółek i ich akcjonariuszy – czy wynagrodzenie za świadczenia na rzecz spółki podlega składkom zdrowotnym. Interpretacja NSA ma istotne implikacje finansowe.

Czy wynagrodzenie akcjonariusza za pracę dla spółki to składki zdrowotne? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst