II GSK 1656/21

II GSK 1656/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-08-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Izabella Janson
Małgorzata Rysz /przewodniczący/
Marcin Kamiński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 2195/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-01-28
Skarżony organ
Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 15, art. 67 § 1 i § 2 pkt 3 , art. 68 § 1, art. 72 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2019 poz 499
art. 94a ust. 1, art. 129b ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r Prawo farmaceutyczne - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Marcin Kamiński (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson Protokolant asystent sędziego Jolanta Dominiak po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Sp. j. w J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2195/20 w sprawie ze skargi A. Sp. j. w J. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia 20 lipca 2020 r. nr PR.61.4.2020.MO.2 w przedmiocie stwierdzenia naruszenia zakazu prowadzenia reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. Sp. j. w J. na rzecz Głównego Inspektora Farmaceutycznego 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
I. Przedmiot kontroli kasacyjnej.
Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2195/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. Sp. j. w J. (strona, spółka, skarżąca, strona skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF, organ II instancji, organ) z dnia 20 lipca 2020 r. nr PR.61.4.2020.MO.2 w przedmiocie stwierdzenia naruszenia zakazu prowadzenia reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej.
II. Stan sprawy wynikający z kontrolowanego wyroku.
W wyniku kontroli przeprowadzonej w prowadzonych przez skarżącą aptekach Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny we Wrocławiu (WIF, organ I instancji) ustalił, że spółka prowadziła niedozwoloną reklamę, zamieszczając w lokalach aptecznych widoczne dla klientów aptek hasło o treści: "Teraz Taniej".
Decyzją z 25 listopada 2019 r. organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie nakazania spółce zaprzestania prowadzenia reklamy następujących aptek ogólnodostępnych w Jeleniej Górze: "A.P.", "A.K.", "A. P.", "A.S."A.R.", ,"A.M." oraz w M. – "A.- M." i ich działalności, za pomocą haseł reklamowych "Teraz Taniej" umieszczonych w izbach ekspedycyjnych aptek, nałożył z tego tytułu karę pieniężną w wysokości 35.000 złotych oraz umorzył postępowanie w sprawie nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej za prowadzenie reklamy następujących aptek ogólnodostępnych w Jeleniej Górze: A.P.", "A.- R.", "A. M." i w M.– "A. M.".
Decyzją z 20 lipca 2020 r. organ II instancji uchylił w całości decyzję organu I instancji z 25 listopada 2019 r., stwierdził, że A.. j. z siedzibą w J.naruszyła zakaz, o którym mowa w art. 94a ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne (u.p.f.), prowadząc reklamę działalności następujących, zlokalizowanych w Jeleniej Górze aptek ogólnodostępnych: "A.K.", "A.P.", i "A. S.l", za pośrednictwem haseł reklamowych "Teraz Taniej, oraz nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 15.000 złotych. Organ umorzył także postępowanie administracyjne w części dotyczącej nakazania stronie zaprzestania tego naruszenia – w związku z ustaniem eksponowania przedmiotowych haseł, a ponadto umorzył postępowanie administracyjne dotyczące prowadzenia przez skarżącą reklamy następujących aptek ogólnodostępnych: "A.P." w Jeleniej Górze, "A.R." w J., "A.- M." w J., "A.M." w M..
Organ II instancji uznał, że w sentencji decyzji organu I instancji nieprawidłowo określono formy reklamy apteki (nie zawarto rozstrzygnięcia w zakresie działań strony, co do których wszczęto postępowanie w sprawie naruszenia art. 94a ust. 1 u.p.f.). Ponadto, zdaniem GIF, organ I instancji niedokładnie określił formę, w jakiej była prowadzona reklama aptek oraz nie wskazał okresu prowadzenia reklamy, co miało bezpośrednie przełożenie na ustalenie przesłanek wymiaru kary, zgodnie z art. 129b ust. 1 i 2 u.p.f. Organ stwierdził, że skarżąca prowadziła reklamę w ten sposób, że prezentowała informację o możliwości zakupu w niższej cenie produktów umieszczonych pod napisem "Teraz Taniej" ("o wielkości około 12 cm"), widocznym przy okienku ekspozycyjnym, zachęcając klientów do zakupu właśnie tych towarów. Organ wyjaśnił, że napis ten kojarzy się z czasową ofertą sprzedaży danego towaru po niższej, korzystniejszej dla klienta cenie. Zdaniem organu, hasło reklamowe było doskonale widoczne dla klientów apteki i zmierzało do wywołania u nich zainteresowania konkretnymi produktami, oferowanymi w promocyjnej, obniżonej cenie, a tym samym do wzrostu ich sprzedaży. Przyjęto, że przedmiotowe działania były prowadzone przez stronę w trzech aptekach ogólnodostępnych w J. od IV kwartału 2014 r. do 10 października 2019 r. W ocenie GIF, powyższe działania miały na celu zwrócenie uwagi klientów na okazyjne ceny i zachęcenie ich do skorzystania z usług apteki. Jednocześnie organ uznał, że wymiar kary nie został ustalony prawidłowo, tj. z uwzględnieniem wszystkich przesłanek zawartych w art. 129b ust. 2 w zw. z art. 94a ust. 1 u.p.f. Biorąc pod uwagę formę i okres prowadzenia reklamy oraz zebrany w sprawie materiał dowodowy, organ zmniejszył wymiar kary pieniężnej i określił ją w wysokości 15. 000 złotych. GIF uznał również, że nie ma podstaw do zastosowania przepisów Działu IVa ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.), z uwagi na uregulowanie kwestii nałożenia kary pieniężnej w przepisach ustawy Prawo farmaceutyczne, natomiast sama waga naruszenia nie jest znikoma, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła strona skarżąca.
Organ II instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
III. Ocena prawna wyrażona w kontrolowanym wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie opisanym na wstępie wyrokiem oddalił skargę.
Sąd I instancji wskazał, że prawidłowo zinterpretowano i zastosowano przepisy art. 94a ust. 1 i art. 129b ust. 1 i 2 u.p.f. Według pierwszego z wymienionych przepisów zabroniona jest reklama aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności. Od tej zasady istnieje tylko jeden, podlegający ścisłej wykładni wyjątek: nie stanowi reklamy jedynie informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego. Według drugiego przepisu karze pieniężnej w wysokości do 50.000 zł podlega ten kto wbrew przepisom art. 94a u.p.f. prowadzi reklamę apteki (...) oraz jej działalności. Przy ustalaniu wysokości tej kary uwzględnia się w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów. Następnie WSA w Warszawie wyjaśnił, że w świetle art. 75 § 1 k.p.a. dowodem w postępowaniu administracyjnym może być wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem. W tej sprawie kluczowe dowody obejmowały dokumentację zdjęciową, dołączoną do zawiadomienia z 21 czerwca 2019 r., wyjaśnienia wspólnika spółki oraz notatkę służbową inspektorów farmaceutycznych. W ocenie WSA, dokonano prawidłowej oceny tych dowodów oraz wyciągnięto na ich podstawie logiczne wnioski. Nie były kwestionowane fakty obejmujące eksponowanie nad regałami z produktami leczniczymi hasła reklamowego "Teraz Taniej" w lokalach trzech aptek ogólnodostępnych należących do strony skarżącej. Niewątpliwie hasło reklamowe "Teraz Taniej" stanowiło reklamę, skoro zawierało ofertę nabycia produktów sprzedawanych w aptece po korzystnej cenie. Tak umieszczone hasło reklamowe miało za zadanie zachęcenia potencjalnych klientów do dokonania zakupu towarów sprzedawanych w aptece, a więc zwiększenie sprzedaży produktów leczniczych lub wyrobów medycznych. Sąd I instancji wskazał, że podstawowym elementem pozwalającym stwierdzić, że doszło do naruszenia zakazu reklamy apteki lub jej działalności jest zamiar przyciągnięcia potencjalnych klientów do dokonania zakupu produktu leczniczego lub wyrobu leczniczego w konkretnej aptece, zwiększenia konsumpcji produktów leczniczych, a przez to zwiększenie obrotów tej apteki. W ocenie WSA, organ słusznie zakwalifikował umieszczone na nad regałami z produktami leczniczymi hasła reklamowe "Teraz Taniej" jako materiały reklamowe, a nie jako materiały informacyjne. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, że działanie strony miało na celu poinformowanie klientów o korzystnej ofercie obowiązującej w należącej do skarżącej aptece, zachętę do skorzystania z usług apteki i wyróżnienie jej na tle konkurencji. WSA w Warszawie stwierdził, że konstrukcja przepisu art. 129b ust. 2 u. p. f. (zwrot "nakłada") przesądza o obowiązku - nie zaś możliwości - nałożenia kary pieniężnej w przypadku naruszenia art. 94a ust. 1 u.p.f. Organ ma jedynie możliwość miarkowania wysokości kary, z uwzględnieniem przesłanek, przykładowo określonych w art. 129b ust. 2 u.p.f. W decyzji będącej przedmiotem skargi nałożono karę w wysokości 15.000 zł, a więc "zdecydowanie bliską dolnej granicy ustawowego zagrożenia". Kary tej nie można uznać za "wygórowaną". Przesłanki przyjętego przez organ wymiaru kary zostały przekonująco umotywowane w zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji uznał również, że wydanie przez GIF decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. było prawidłowe. Organ odwoławczy w sposób wyczerpujący wyjaśnił przyczyny podjętego rozstrzygnięcia. Dostrzeżone wadliwości postępowania I instancji doprowadziły organ odwoławczy do słusznego wniosku. Zdaniem Sądu I instancji nie można także w zaskarżonej decyzji dopatrzyć się naruszenia zasady czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym (art. 10 i 79 k.p.a.). Skarżąca wiedziała o wszystkich dowodach znajdujących się w aktach sprawy, była zawiadamiana o poszczególnych czynnościach postępowania w sprawie. Ze swego prawa korzystała, czego wyrazem było choćby wniesienie odwołania i jego uzupełnienia. Co więcej, pismem z 29 maja 2020 r. organ odwoławczy zawiadomił stronę o zakończeniu postępowania wyjaśniającego w instancji odwoławczej. Zaskarżoną decyzję wydano dopiero 20 lipca 2020 r., dlatego – zdaniem WSA – podnoszone w toku postępowania administracyjnego i w skardze zarzuty w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.
IV. Skarga kasacyjna i jej zarzuty.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła strona skarżąca, zaskarżając go w całości oraz wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
1) przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a. art. 151 w związku z art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w związku z art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 10 § 1 k.p.a. przez brak sporządzenia uzasadnienia, które zawierałoby przedstawienie i odniesienie się do zarzutów, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy i w zakresie, w jakim jest to konieczne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz dla oceny prawidłowości rozstrzygnięcia i tym samym nierozpoznanie istoty sprawy pomimo oddalenia skargi, a to zarzutów skargi dotyczących: ustaleń kontroli przeprowadzonych w aptekach skarżącej przez inspektorów farmaceutycznych, które to kontrole nie wykazały prowadzenia w tych aptekach niedozwolonej reklamy; naruszenia prawa skarżącej do czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym, w którym organ dokonał nowych czynności dowodowych, ustaleń faktycznych np. odnośnie do wymiarów napisu "Teraz Taniej" oraz wymiaru nałożonej kary i nie zawiadomił o nich skarżącej;
b. art. 151 w związku z art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8 § 1 i 2 i art. 11 k.p.a. przez wadliwe przeprowadzenie kontroli zaskarżonej decyzji i wskutek tego oddalenie skargi od decyzji, która narusza zasadę zaufania do organów państwa i zasadę przekonywania, przejawiające się w braku odniesienia się do zarzutów skargi dotyczących ustaleń kontroli przeprowadzonych w dwóch aptekach skarżącej przez inspektorów farmaceutycznych, które to kontrole nie wykazały prowadzenia w tych aptekach niedozwolonej reklamy, choć w zaskarżonej decyzji przyjęto za bezsporne ustalenie, że w aptekach była jednak prowadzona reklama poprzez eksponowanie napisu "Teraz Taniej", co miało wpływ na nałożenie kary;
c. art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi w całości w sytuacji braku zebrania przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego dostatecznego materiału dowodowego w sprawie oraz sprzeczności w ocenie zebranych dowodów przejawiające się choćby w tym, że przedmiotowy napis "Teraz Taniej" miał być doskonale widoczny dla klientów apteki i jednocześnie nie być widoczny dla inspektorów farmaceutycznych przeprowadzających kontrolę w aptekach, które pozwalałyby na ustalenie, że w trzech aptekach ogólnodostępnych należących do skarżącej była prowadzona reklama poprzez eksponowanie przy okienku ekspedycyjnym w okresie od IV kwartału 2014 r. do 10 października 2019 r. napisu "Teraz Taniej" o szerokości około 12 cm, który był doskonale widoczny dla klientów i zachęcał klientów do zakupu konkretnych towarów, co zmierzało do wywołania zainteresowania konkretnymi produktami, oferowanymi w promocyjnej, obniżonej cenie, podczas gdy prawidłowa ocena zebranego, aczkolwiek niepełnego materiału dowodowego nie pozwala na wysnucie takiego wniosku, a przynajmniej nie pozwala na nałożenie kary pieniężnej określonej w art. 129b ust. 2 prawa farmaceutycznego na skarżącą działającą w zaufaniu do organów państwa, że postępuje w zgodzie z przepisami prawa;
d. art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 80 oraz art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do nieuzasadnionego przyjęcia, że w trzech aptekach ogólnodostępnych należących do skarżącej była prowadzona reklama poprzez eksponowanie przy okienku ekspedycyjnym w okresie od IV kwartału 2014 r. do 10 października 2019 r. napisu "Teraz Taniej" o szerokości około 12 cm, który był doskonale widoczny dla klientów i zachęcał klientów do zakupu konkretnych towarów co zmierzało do wywołania zainteresowania konkretnymi produktami, oferowanymi w promocyjnej, obniżonej cenie, podczas gdy prawidłowa ocena zebranego, aczkolwiek niepełnego materiału dowodowego nie pozwala na wysnucie takiego wniosku;
e. art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a, w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 67 § 1 i § 2 pkt 3, art. 68 § 1 i art. 72 § 1 art. 107 § 1 i 3 oraz art. 15 k.p.a. przez wadliwe przeprowadzenie kontroli zaskarżonej decyzji i tym samym nierozpoznanie istoty sprawy pomimo oddalenia skargi przejawiające się w oparciu zaskarżonego wyroku na stanie faktycznym ustalonym przez organ odwoławczy pomimo tego, że organ istotnych ustaleń odnośnie do okoliczności eksponowania napisu "Teraz Taniej" dokonał wskutek czynności przeprowadzonych dopiero na etapie postępowania odwoławczego, co do których skarżąca nie mogła się odnieść na skutek ograniczenia jej prawa do dostępu do akt sprawy oraz przy braku udokumentowania w aktach sprawy faktu przeprowadzonych czynności dowodowych, na podstawie których ustalono m. in. szerokość napisu "Teraz Taniej";
2) prawa materialnego tj.:
a. art. 94a ust. 1 prawa farmaceutycznego poprzez błędną jego wykładnię, co doprowadziło do przyjęcia, że informacja zawarta w napisie "Teraz Taniej" stanowiła niedozwoloną reklamę apteki, podczas gdy z wszystkich prawidłowo ocenionych okoliczności sprawy nie można wysnuć wniosku, iż w tym przypadku skarżąca prowadziła działalność reklamową, która byłaby kwestionowana przez organy inspekcji farmaceutycznej podczas wcześniejszych kontroli;
b. art. 129b ust. 2 prawa farmaceutycznego poprzez dokonanie niewłaściwej oceny przesłanek uwzględnianych przy ustaleniu wysokości nałożonej na skarżącą stronę kary pieniężnej w kwocie 15.000 zł, co doprowadziło do nałożenia kary w wysokości rażąco zawyżonej w stosunku do wszystkich okoliczności sprawy, a w tym uprzedniego braku kwestionowania postępowania skarżącej podczas kontroli farmaceutycznej, i charakteru działań przypisywanych skarżącej.
V. Stanowisko strony przeciwnej.
Organ w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
VI. Uzasadnienie prawne wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:
1. Skarga kasacyjna jako niezawierająca usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu.
2. Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę sądowoadministracyjną w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu – niezależnie od powyższych granic – nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i skonkretyzowane podstawy kasacyjne. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie konkretyzacji poprzez sformułowanie zarzutów kasacyjnych.
3. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstawy nieważności postępowania sądowego, jak również nie stwierdzono przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył rozpoznanie sprawy sądowoadministracyjnej do weryfikacji zarzutów kasacyjnych.
4. Wynik weryfikacji powyższych zarzutów okazał się negatywny, co stanowi konieczną i wystarczającą podstawę do utrzymania w mocy zaskarżonego wyroku.
Po pierwsze, nie znajduje uzasadnionych podstaw zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 10 § 1 k.p.a. przez "brak sporządzenia uzasadnienia, które zawierałoby przedstawienie i odniesienie się do zarzutów, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy i w zakresie, w jakim jest to konieczne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz dla oceny prawidłowości rozstrzygnięcia i tym samym nierozpoznanie istoty sprawy pomimo oddalenia skargi".
Powyższy zarzut został skonstruowany w sposób wadliwy w zakresie, w jakim strona skarżąca kasacyjnie oczekiwała, iż za jego pośrednictwem możliwa będzie kontrola merytoryczna treści ocen prawnych Sądu Wojewódzkiego w odniesieniu do legalności proceduralnej zaskarżonej decyzji, w tym ocen legalnościowych na tle ustalonego przez organy stanu faktycznego oraz sposobu zebrania, rozpatrzenia i oceny materiału dowodowego. Trzeba bowiem pamiętać, że zakresem weryfikacji w świetle skonkretyzowanej podstawy kasacyjnej wynikającej z art. 141 § 4 p.p.s.a. są objęte zagadnienia formalno-konstrukcyjnej i procesowej prawidłowości sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, natomiast nie jest dopuszczalne za pośrednictwem tego rodzaju zarzutu podważanie prawidłowości procesu lub rezultatu sądowoadministracyjnej oceny legalności wykładni lub stosowania prawa przez kontrolowane organy. Płaszczyzna merytoryczna (treściowa) oceny legalnościowej sądu administracyjnego może być bowiem weryfikowana w postępowaniu kasacyjnym jedynie za pośrednictwem szczegółowych, odrębnie wskazanych oraz dotyczących istoty sprawy zarzutów naruszenia prawa materialnego lub formalnego, które dodatkowo muszą zostać poddane koniecznej konkretyzacji przez powiązanie ich treści ze stanem prawnym i faktycznym sprawy w celu właściwego ukierunkowania kontroli kasacyjnej (zob. wyrok NSA z dnia 3 października 2023 r., sygn. akt II GSK 1926/22; wyrok NSA z dnia 3 października 2023 r., II GSK 1926/22; wyrok NSA z dnia 13 października 2023 r., II GSK 844/20; wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2024 r., II GSK 1255/23; wyrok NSA z dnia 5 lipca 2024 r., II GSK 51/24).
Mając na względzie prawidłowo zrekonstruowaną treść powyższego zarzutu, należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie kontrolowany Sąd Wojewódzki zrealizował w stopniu dostatecznym i wystarczającym obowiązek sporządzenia prawidłowego formalnie i konstrukcyjnie uzasadnienia. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie obligatoryjne elementy składowe, o których mowa w art. 141 § 4 zd. 1 p.p.s.a., a w szczególności w sposób wystarczający wyjaśnia znaczenie i sposób zastosowania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jak również odnosi się – w sposób zindywidualizowany lub zbiorczy – do wszystkich zarzutów oraz kwestii prawnych, które mają znaczenie dla oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia (zob. s. 4-8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku na tle zarzutów podniesionych na s. 2 i 3 skargi z dnia 9 września 2020 r.). Odrębną kwestią jest natomiast szczegółowość rozważań prawnych, stopień ich rozwinięcia, siła i sposób doboru argumentacji prawnej lub jej moc perswazyjna. Zagadnienia te nie podlegają jednak ocenie w świetle analizowanego wzorca normatywnego.
Po drugie, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia przepisów postępowania w zakresie art. 151 w zw. z art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1 i 2 i art. 11 k.p.a. przez "wadliwe przeprowadzenie kontroli zaskarżonej decyzji" (na tle zarzutów skargi "dotyczących ustaleń kontroli przeprowadzonych w dwóch aptekach skarżącej przez inspektorów farmaceutycznych, które to kontrole nie wykazały prowadzenia w tych aptekach niedozwolonej reklamy, choć w zaskarżonej decyzji przyjęto za bezsporne ustalenie, że w aptekach była jednak prowadzona reklama"), art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. "poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi w całości" (pomimo braku zebrania "dostatecznego materiału dowodowego w sprawie oraz sprzeczności w ocenie zebranych dowodów", m.in. na tle ustalenia, że sporny napis reklamowy eksponowany "przy okienku ekspedycyjnym w okresie od IV kwartału 2014 r. do 10 października 2019 r.", "o szerokości około 12 cm", "miał być doskonale widoczny dla klientów apteki i jednocześnie nie być widoczny dla inspektorów farmaceutycznych" w toku kontroli w trzech aptekach należących do strony skarżącej) oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez "dokonanie błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego" i przyjęcie, że "w trzech aptekach ogólnodostępnych należących do skarżącej była prowadzona reklama poprzez eksponowanie przy okienku ekspedycyjnym w okresie od IV kwartału 2014 r. do 10 października 2019 r. napisu "Teraz Taniej" o szerokości około 12 cm, który był doskonale widoczny dla klientów i zachęcał klientów do zakupu konkretnych towarów", "podczas gdy prawidłowa ocena zebranego, aczkolwiek niepełnego materiału dowodowego nie pozwala na wysnucie takiego wniosku".
Podjęta przez stronę skarżącą kasacyjnie próba podważenia za pośrednictwem powyższych zarzutów pozytywnej oceny legalności proceduralnej zaskarżonej decyzji okazała się bezskuteczna. Niezależnie od ich częściowej wadliwości konstrukcyjnej nie można podzielić twierdzenia o wadliwym wykonaniu przez Sąd a quo kompetencji kontrolnych w kwestionowanym zakresie. Strona skarżąca kasacyjnie zdaje się bowiem nie dostrzegać, że – pomimo zaistnienia rozbieżności pomiędzy ustaleniami zawartymi w protokołach sporządzonych przez inspektorów farmaceutycznych w toku kontroli spornych placówek aptecznych w dniach 11-12 czerwca 2015 r. i 22-23 października 2015 r. (nie stwierdzono w nich "reklamy działalności apteki" – zob. pkt XVI protokołów kontroli) a ustaleniami faktycznymi w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją (stwierdzono niedozwoloną reklamę apteczną w trzech placówkach w okresie od IV kwartału 2014 r. do 10 października 2019 r.) – w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do podważania wiarygodności tych ostatnich ustaleń, skoro sama strona skarżąca w pismach z dnia 10 października 2019 r. oraz z dnia 22 października 2019 r. potwierdziła, że sporne napisy reklamowe zostały "umieszczone" w trzech objętych nałożoną karą aptekach w IV kwartale 2014 r., a następnie w dniu 10 października 2019 r. zostały "zlikwidowane". Wyjaśnienia te są zgodne z treścią pisma inspektorów farmaceutycznych z dnia 12 września 2019 r. oraz urzędową dokumentacją fotograficzną załączoną do akt sprawy. Ustawowe domniemania autentyczności i wiarygodności wynikające z formy i treści powyższych dokumentów urzędowych nie zostały również obalone w drodze przeprowadzenia przeciwdowodu (art. 76 § 3 w zw. z art. 76 § 1 k.p.a.).
Po trzecie, formalnemu oddaleniu podlegał zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 67 § 1 i § 2 pkt 3, art. 68 § 1 i art. 72 § 1, art. 107 § 1 i 3 oraz art. 15 k.p.a. przez "wadliwe przeprowadzenie kontroli zaskarżonej decyzji i tym samym nierozpoznanie istoty sprawy", pomimo tego, że organ odwoławczy dokonał "istotnych ustaleń odnośnie do okoliczności eksponowania" spornego napisu reklamowego "wskutek czynności przeprowadzonych dopiero na etapie postępowania odwoławczego, co do których skarżąca nie mogła się odnieść na skutek ograniczenia jej prawa do dostępu do akt sprawy oraz przy braku udokumentowania w aktach sprawy faktu przeprowadzonych czynności dowodowych".
Na tle treści powyższego zarzutu strona skarżąca kasacyjnie nie dopełniła choćby w sposób pośredni obowiązku przedstawienia i wykazania w opisie skonkretyzowanej podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., przesłanki funkcjonalnej polegającej na istnieniu bezpośredniego i co najmniej potencjalnego związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem prawa procesowego a treścią zaskarżonego orzeczenia. Jeżeli nie zostanie wykazane, że podnoszone naruszenia przepisów procesowych co najmniej mogły bezpośrednio i istotnie wpłynąć na wynik sprawy (w sensie kształtowania lub współkształtowania treści orzeczenia sądu pierwszej instancji), zarzuty procesowe w tym zakresie – jako naruszające formalne wymogi konstrukcyjne skargi kasacyjnej określone w art. 176 § 1 pkt 2 w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – podlegają oddaleniu.
Po czwarte – wobec niepodważenia prawidłowości ustalonego stanu faktycznego – formalnemu oddaleniu podlegały także wadliwie skonstruowane zarzuty naruszenia prawa materialnego.
Zarzut naruszenia art. 94a ust. 1 u.p.f. – przez "błędną jego wykładnię", która miała doprowadzić do wadliwego przyjęcia, że "informacja zawarta" w spornym napisie "Teraz Taniej" stanowiła niedozwoloną reklamę apteki, "podczas gdy z wszystkich prawidłowo ocenionych okoliczności sprawy nie można wysnuć wniosku, iż w tym przypadku skarżąca prowadziła działalność reklamową" – jest dotknięty nieusuwalną wadą konstrukcyjną, gdyż nie tylko dotyczy subsumpcji faktów, lecz także i przede wszystkim odwołuje się do postulowanego w skardze kasacyjnej stanu faktycznego sprawy, a nie wiążącego – jako niepodważonego skutecznie – stanu faktycznego ustalonego przez organy.
Tożsamej ocenie podlega zarzut naruszenia art. 129b ust. 2 u.p.f. przez "dokonanie niewłaściwej oceny przesłanek uwzględnianych przy ustaleniu wysokości nałożonej na skarżącą stronę kary pieniężnej w kwocie 15.000 zł, "co doprowadziło do nałożenia kary w wysokości rażąco zawyżonej w stosunku do wszystkich okoliczności sprawy" (w tym do "uprzedniego braku kwestionowania postępowania skarżącej podczas kontroli farmaceutycznej" i "charakteru działań przypisywanych skarżącej"). Zarzut ten – mający w istocie charakter zarzutu wadliwego zastosowania prawa materialnego w zakresie art. 129b ust. 1 w zw. z art. 129b ust. 2 u.p.f. – nie został dostatecznie skonkretyzowany przez wskazanie, w jaki sposób i w jakim zakresie skarżony organ – w świetle niepodważonej skutecznie wykładni powyższych przepisów – błędnie zastosował ("uwzględnił") przy ustalaniu wysokości nałożonej kary przesłankę "okoliczności naruszenia przepisów ustawy". Ogólne odwołanie się do okoliczności "braku kwestionowania postępowania skarżącej podczas kontroli farmaceutycznej" i "charakteru" jej działań – bez powiązania z przyjętymi przez organ (i zaakceptowanymi przez Sąd Wojewódzki) wynikami wykładni spornej regulacji materialnoprawnej – nie jest wystarczające do poddania tak skonstruowanego zarzutu kasacyjnej weryfikacji merytorycznej.
5. W tym stanie rzeczy, mając na względzie całość podniesionej argumentacji oraz działając na podstawie art. 184, art. 204 pkt 1 oraz art. 207 § 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i w zw. z § 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej oraz zasądzeniu od strony skarżącej kasacyjnie na rzecz skarżonego organu kwoty 3.600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
-----------------------
2