II GSK 1567/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu, potwierdzając brak podstaw do stwierdzenia schorzenia jako choroby zawodowej.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. B. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Inspektora Sanitarnego odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu. Sąd pierwszej instancji oraz organy administracji uznały, że mimo zdiagnozowanej dysfonii hyperfunkcjonalnej, nie stwierdzono zmian charakterystycznych dla choroby zawodowej wymienionej w przepisach. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy prawidłowo postąpiły, opierając się na orzeczeniach lekarskich, które nie wykazały choroby zawodowej.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który utrzymał w mocy decyzję Inspektora Sanitarnego odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu. Skarżąca domagała się rozpoznania przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym. Pomimo badań przeprowadzonych przez Wielkopolskie Centrum Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy, które rozpoznały u skarżącej dysfonię hyperfunkcjonalną, nie stwierdzono zmian kwalifikujących schorzenie jako chorobę zawodową zgodnie z wykazem. Sądy administracyjne uznały, że organy sanitarne są związane orzeczeniami lekarskimi i nie są uprawnione do ich merytorycznej kontroli. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym brak wystarczającego wyjaśnienia materiału dowodowego i pominięcie potencjalnych rozbieżności w opiniach lekarskich. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty nie są zasadne. Sąd podkreślił, że orzeczenia lekarskie były spójne co do braku choroby zawodowej, a drobne różnice w obserwacjach częściowych nie podważały tej konkluzji. Sąd uznał, że organy prawidłowo postąpiły, opierając się na opiniach medycznych, które były podstawą do wydania decyzji odmawiającej stwierdzenia choroby zawodowej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organy administracji sanitarnej są związane orzeczeniami lekarskimi wydanymi w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej i nie są uprawnione do ich merytorycznej kontroli. Sąd administracyjny również nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej tych orzeczeń.
Uzasadnienie
Postępowanie w sprawie chorób zawodowych opiera się na specjalistycznych orzeczeniach lekarskich. Organy administracji i sądy nie posiadają kompetencji do samodzielnej oceny medycznej stanu zdrowia i nie mogą kwestionować merytorycznej zasadności orzeczeń wydanych przez uprawnione jednostki orzecznicze, chyba że istnieją oczywiste braki formalne lub sprzeczności, które wymagają uzupełnienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (20)
Główne
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych art. 5 § ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych art. 6 § ust. 3 pkt 2
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych art. 8 § pkt 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych art. 8 § pkt 2
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.i.p art. 5 § pkt 4a
Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
K.p. art. 237 § § 1 pkt 3-6
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
K.p. art. 11
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia § 8 ust. 2 Rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych poprzez przyjęcie, że materiał dowodowy był wystarczający do wydania decyzji bez uzyskania dodatkowego uzasadnienia opinii w celu wyjaśnienia rozbieżności. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zarzut naruszenia art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że postępowanie dowodowe było wyczerpujące. Zarzut naruszenia art. 7a § 1 w zw. z art. 8, 11 oraz 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwą interpretację i niezastosowanie, odstąpienie od rozstrzygnięcia wątpliwości na korzyść skarżącej.
Godne uwagi sformułowania
organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim i nie są uprawnione do samodzielnej oceny zebranej w sprawie dokumentacji medycznej. nie są uprawnione do weryfikacji merytorycznej orzeczeń lekarskich orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej jest – co do zasady – wiążące dla tych organów
Skład orzekający
Wojciech Kręcisz
przewodniczący
Zbigniew Czarnik
członek
Jacek Czaja
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady związania organów administracji orzeczeniami lekarskimi w sprawach o choroby zawodowe oraz braku obowiązku prowadzenia dalszych badań w przypadku zbieżnych konkluzji lekarskich, mimo drobnych różnic w obserwacjach częściowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury stwierdzania chorób zawodowych i roli orzeczeń lekarskich w tym procesie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w kontekście chorób zawodowych – roli i wiążącego charakteru orzeczeń lekarskich dla organów administracji i sądów. Jest to istotne dla prawników procesualistów i specjalistów prawa pracy.
“Czy orzeczenie lekarskie to ostateczny wyrok w sprawie choroby zawodowej? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1567/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2021-10-26 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-07-22 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jacek Czaja /sprawozdawca/ Wojciech Kręcisz /przewodniczący/ Zbigniew Czarnik Symbol z opisem 6200 Choroby zawodowe Hasła tematyczne Inspekcja sanitarna Sygn. powiązane II SA/Po 458/20 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-02-25 Skarżony organ Inspektor Sanitarny Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 2096 art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. art. 7a § 1, art. 8, art. 11 art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Dz.U. 2013 poz 1367 § 8 pkt 1 i 2, § 6 ust. 3 pkt 2, § 5 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia del. WSA Jacek Czaja (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Po 458/20 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 10 lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrokiem z 25 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Po 458/20, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę J. B. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu z 10 lutego 2020 r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej. Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia. W związku z badaniem J. B. (dalej także jako: skarżąca) i podejrzeniem choroby zawodowej, skierowano skarżącą (4 lipca 2018 r.) na badania w Wielkopolskim Centrum Medycyny Pracy w Poznaniu (dalej: WCM), gdzie przygotowano kartę oceny narażenia zawodowego (§ 6 ust. 3 pkt 2 w zw. z § 5 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych; tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r., poz. 1367 ze zm.; dalej: Rozporządzenie). W orzeczeniu lekarskim z 4 czerwca 2019 r., nr BP 58/2019, nie stwierdzono u skarżącej choroby zawodowej narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym trwającym co najmniej 15 lat pod postacią guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych bądź niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią, która to choroba została wymieniona w pozycji 15 Rozporządzenia. Pismem z 19 czerwca 2019 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Tomyślu (dalej jako: Powiatowy Inspektor) powiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie choroby zawodowej skarżącej – przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15 lat. W orzeczeniu Instytutu Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera z 23 października 2019 r. nie stwierdzono podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącej, wskazując, że przeprowadzono badanie pod kątem choroby zawodowej wymienionej w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych, określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 11 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r., poz. 1320 ze zm., dalej "K.p."). Wyjaśniono, że przeprowadzona ocena wydolności głosowej krtani metodą wideostroboskopową wykazała, że fałdy głosowe są podsychające, z widoczną poszerzoną siatką naczyń krwionośnych na górnej powierzchni, prawidłowo ruchomo w stawach pierścieniowo nalewkowych. Okresowo widoczna była szczelina niedomykalności, próba obciążeniowa narządu głosu była ujemna, a w analizie akustycznej obserwowana była też poprawa parametrów akustycznych, co stwierdzono w czynnościowym charakterze zaburzeń głosu. Ponadto, po próbie obciążeniowej nie zaobserwowano pogorszenia się parametrów wideostroboskopowych, przesunięcie brzeżno stwierdzono jako obustronnie ograniczone. Zaobserwowano tendencję do fonacji rzekomej. Drgania fałdów głosowych były jednakowe, jednoczesne, regularne. Badaniem laryngologicznym i foniatrycznym rozpoznano dysfonię hyperfunkcjonalną. Lekarz medycyny pracy stwierdził, że nie wykazano zmian w obrębie narządu głosu charakterystycznych dla skutków wieloletniego narażenia na nadmierny wysiłek głosowy w postaci guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych bądź niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią, które dają podstawę do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. W wyniku tej oceny stwierdzono, że opisane zmiany morfologiczno-czynnościowe w zakresie krtani nie są objęte wykazem chorób zawodowych. Powiatowy Inspektor, decyzją z 5 grudnia 2019 r., na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r., poz. 59, dalej: p.i.p) nie stwierdził choroby zawodowej skarżącej w postaci "przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15 lat: guzki głosowe twarde, wtórne zmiany przerostowe fałdów głosowych, niedowład mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią", wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych określonego w Rozporządzeniu. Właściwy inspektor sanitarny powołał się na konkluzje orzeczeń Wielkopolskiego Centrum Medycyny Pracy oraz Instytutu Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera, wyjaśniając, że jest związany orzeczeniami lekarskimi, w tym znaczeniu, że nie jest uprawniony do ich kontroli merytorycznej, ani też do dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania schorzenia. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca domagała się jej zmiany i przyjęcia, że zdiagnozowane u niej schorzenie jest chorobą zawodową, a ewentualnie wniosła o ponowne przeprowadzenie postępowania w kierunku występowania u niej choroby zawodowej we wskazanej wyżej postaci oraz wykonania kolejnego badania lekarskiego przez inny zespół lekarzy i specjalistów, bądź inną jednostkę badawczą. Decyzją z 10 lutego 2020 r. właściwy inspektor sanitarny drugiej instancji utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora, wskazując że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej zasadnicze znaczenie mają orzeczenia lekarskie, wydane po badaniu w kierunku występowania choroby zawodowej objętej podejrzeniem. W przypadku skarżącej, obie jednostki orzecznicze nie znalazły podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, a właściwy inspektor sanitarny uznał te opinie za rzeczowe, spójne i logiczne, nie znajdując powodów do ich kwestionowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalając skargę wskazał, że w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim i nie są uprawnione do samodzielnej oceny zebranej w sprawie dokumentacji medycznej. Jednocześnie określony przez ustawodawcę tryb postępowania w sprawie chorób zawodowych nie przewiduje możliwości powoływania biegłych przez organ czy sąd celem dalszej weryfikacji wydanych orzeczeń przez jednostki orzecznicze I i II stopnia. Ocena stanu zdrowia pod kątem występowania choroby zawodowej dokonywana jest już bowiem na etapie postępowania administracyjnego przez jednostki orzecznicze specjalizujące się w medycynie pracy. Sąd wyjaśnił, że zakwestionowanie orzeczeń lekarskich jest możliwe także w przypadku, gdy w materiale dowodowym znajdują się orzeczenia lekarzy zatrudnionych w uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostkach organizacyjnych, które zawierają różne ustalenia (rozpoznania chorobowe). Jednak nawet w takiej sytuacji właściwy inspektor sanitarny ani sąd administracyjny nie są uprawnione do weryfikacji merytorycznej orzeczeń lekarskich, co najwyżej organ może żądać wydania kolejnych orzeczeń przez uprawnione jednostki organizacyjne (celem ujednolicenia stanowiska), jednak w sprawie nie ma takich odmiennych orzeczeń. WSA zauważył, że organy wykazały, opierając się na powyższych orzeczeniach lekarskich I i II stopnia, że nie znajdują podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej objętej zgłoszeniem, a postawiona w orzeczeniach diagnoza obejmuje schorzenie (to samo), niezaliczone do chorób zawodowych. W ocenie WSA okoliczności wskazane przez skarżącą nie podważają wydanych orzeczeń lekarskich (opartych na badaniach i umotywowanych), a ich wnioski są tożsame (stwierdzenie dysfonii hiperfunkcjonalnej). WSA zauważył, że można dostrzec pewne różnice w obserwacjach częściowych dotyczących zwarcia szpary głośni, niemniej najistotniejsze jest, że obie jednostki doszły do tych samych konkluzji. Nie są więc kwestionowane występujące u skarżącej schorzenia narządu głosu, jednakże mimo ich występowania, nie są one tymi, które zostały wskazane w wykazie chorób zawodowych. Do uznania wystąpienia choroby zawodowej nie był również wystarczający długi staż pracy w narażeniu na wysiłek głosowy. Ponadto, wbrew zarzutom skarżącej, organ nie naruszył przepisów dotyczących postępowania wyjaśniającego i nie miał podstaw do poszukiwania (u lekarzy leczących skarżącą) dalszej dokumentacji, skoro w przeprowadzonym badaniu i złożonych przez skarżącą dokumentach nie ujawniono schorzeń wymienionych w poz. 15 wykazu chorób zawodowych. W ocenie WSA, organy nie naruszyły przepisów postępowania, jak też przepisów prawa materialnego. Żaden z organów nie zanegował długotrwałej pracy skarżącej w narażeniu na nadmierny wysiłek głosowy, ani też wpływu tej pracy na stan zdrowia skarżącej, jednakże wyniki przeprowadzonych u skarżącej badań nie dawały podstaw do stwierdzenia takich zmian w obrębie głośni i krtani skarżącej, które równoznaczne są z wystąpieniem symptomów choroby zawodowej ujętej pod poz. 15 wykazu chorób zawodowych. W ocenie WSA, orzeczenia lekarskie wydane w Wielkopolskim Centrum Medycyny Pracy w Poznaniu i Instytucie Medycyny Pracy, nie zawierają także braków, które wymagałyby wdrożenia procedury z § 8 ust. 2 Rozporządzenia (żądania dodatkowego uzasadnienia orzeczenia, wystąpienia do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjęcia innych czynności niezbędnych do uzupełnienia materiału). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła J. B. i zaskarżając ten wyrok w całości, wniosła o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy WSA w Poznaniu do ponownego rozpoznania, jak też zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), to jest § 8 pkt 1 i 2 Rozporządzenia poprzez przyjęcie, że zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy, w tym wydane orzeczenia lekarskich jednostek orzeczniczych I i II stopnia oraz ocena stopnia narażenia, są wystarczające do wydania decyzji; zaniechanie uchylenia kwestionowanej decyzji i wydania wytycznych w zakresie wystąpienia przez organ do ww. jednostek orzeczniczych o sporządzenie dodatkowego uzasadnienia opinii w celu wyjaśnienia występujących w nich rozbieżności, niejasności i sprzeczności, mimo podkreślenia przez Sąd ich występowania, oraz niepodjęcie innych czynności niezbędnych do uzupełnienia tego materiału; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), to jest: - art. 7 k.p.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącej; - art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że przeprowadzone przez organ w sprawie postępowanie dowodowe ma charakter wyczerpującego i pozwalającego na poczynienie prawidłowych ustaleń faktycznych uzasadniających wydanie zaskarżonej decyzji; - art. 7a § 1 w zw, z art. 8, 11 oraz 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez ich niewłaściwą interpretację i niezastosowanie wskutek odstąpienia od rozstrzygnięcia pojawiających się w sprawie i nie wyjaśnionych wątpliwości na korzyść skarżącej, a także pominięcia wyczerpującego wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi Sąd kierował się przy rozstrzygnięciu sprawy, co poskutkowało prowadzeniem postępowania w sposób niebudzący zaufania skarżącej do władzy publicznej oraz z naruszeniem zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie podniesionych zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest niezasadna i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek nieważności postępowania – określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak też brak jest podstaw uzasadniających uchylenie wydanego w sprawie orzeczenie oraz odrzucenie skargi lub umorzenie postępowania (art. 189 p.p.s.a.). W myśl art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na dwóch podstawach – naruszeniu prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Wskazanie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako właściwe określenie przepisów, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji, ma w postępowaniu przed NSA istotne znaczenie, wobec ustawowo określonego modelu kontroli instancyjnej rozstrzygnięć wojewódzkiego sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę jedynie w granicach podniesionych zarzutów (art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a.), nie zaś w pełnym zakresie, co należy do obowiązków sądu pierwszej instancji (zob. uchwała NSA z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09). Z tego powodu wnoszący skargę kasacyjną powinien poprawnie wskazać przepisy naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny oraz wyjaśnić, na czym uchybienie tego sądu polegało. Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno poza tym zawierać rozwinięcie podniesionych zarzutów, poprzez przedstawienie argumentów przemawiających za stanowiskiem prezentowanym przez wnoszącego skargę kasacyjną. W przypadku zarzutu błędnej wykładni prawa materialnego lub niewłaściwego jego zastosowania, niezbędne jest wskazanie, jak należało prawidłowo zinterpretować i zastosować dany przepis; w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, konieczne jest wykazanie, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że zarzut naruszenia § 8 ust. 2 Rozporządzenia nie mógł być uznany za zasadny. Podkreślić w pierwszej kolejności trzeba, że autor skargi kasacyjnej błędnie przyjął, jakoby § 8 ust. 2 cyt. Rozporządzenia był przepisem prawa materialnego, nie dostrzegając jego proceduralnego charakteru, co wprost wynika z treści tej normy prawnej. Charakter analizowanego przepisu, jako normy postępowania, został jednak w skardze kasacyjnej – w pośredni sposób – prawidłowo zidentyfikowany, albowiem sformułowano w niej tezę, że naruszenie § 8 ust. 2 polegało na błędnym przyjęciu przez organ oraz WSA, że zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy był wystarczający do wydania decyzji, bez uzyskania "uzupełniającego uzasadnienia opinii", chociaż, zdaniem autora skargi kasacyjnej, zachodziła taka konieczność dla wyjaśnienia "rozbieżności, niejasności i sprzeczności". Jakkolwiek więc podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego uznać należało za nietrafny, jednakże przytoczone w ramach tego zarzuty argumenty Naczelny Sąd Administracyjny mógł ocenić w granicach drugiej z podstaw skargi kasacyjnej – naruszenia przepisów postępowania. Zauważyć należy, że określone w § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia normy proceduralne dookreślają – w zakresie postępowania dowodowego – obowiązki organu prowadzącego postępowanie sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, stanowiąc dopełnienie ogólnych norm proceduralnych zawartych w art. 7 i 77 § 1 k.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 415/16). Oznacza to, że prawidłowe wypełnienie tych obowiązków podlega ocenie z punktu widzenia przestrzegania przez organ zasad ogólnych, określonych w art. 7 i 77 § 1 k.p.a., obligujących organy do podejmowania wszelkich czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przypomnieć należy, że zgodnie z § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej, albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, wydaje się na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Jeśli zaś właściwy inspektor sanitarny (przed wydaniem decyzji) uzna, że materiał dowodowy jest niewystarczający do rozstrzygnięcia sprawy, może zażądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, a nadto wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację, czy też podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. Biorąc pod uwagę wyżej wskazane ramy proceduralne postępowania w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, NSA uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej, odnoszące się do nieuwzględnienia przez WSA domniemanej rozbieżności w materiale dowodowym (różnicy pomiędzy wynikami badań w zakresie obserwacji częściowych dotyczących szpary głośni), mogą być rozstrzygnięte w granicach drugiej podstawy skargi kasacyjnej. Zdaniem strony skarżącej, pominięcie przez WSA omawianych różnic (pomiędzy wynikami badań) ma świadczyć o powierzchownym i wybiórczym odniesieniu się do okoliczności poprzedzających wydanie orzeczeń lekarskich – zlekceważenie ich oraz zaniechanie wyjaśnienia wątpliwości i różnic. Autor skargi kasacyjnej podkreślił, że wnikliwa analiza występujących różnic "prowadzić może do wniosku, że stan występujący u skarżącej [...] stanowi w istocie zaburzenie o charakterze stanu organicznego, wynikającego z uszkodzenia aparatu nerwowo - mięśniowego krtani, spełniające kryteria choroby zawodowej pod postacią niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią". Tak sformułowane zarzuty skargi kasacyjnej nie mogły być uznane za trafne. Przede wszystkim ustaleniom organów w zakresie braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u Justyny Bartkowiak autor skargi kasacyjnej przeciwstawił własne rozważania, oparte na analizie opracowań o charakterze ogólnym, określonych jako szereg publikacji medycznych (w istocie przytaczając jedną publikację w czasopiśmie "Nauczyciel i Szkoła"), nie przedstawiając dowodów uzasadniających odmienne ustalenia od poczynionych przez organy. Jest oczywiste, że znajdująca oparcie w tej publikacji – jak twierdzi autor skargi kasacyjnej – teza odnosząca się do oceny przyczyn występowania głosu matowego i ochrypłego, jako objawów przewlekłych schorzeń narządu głosu w ogólności (w tym dysfonii hyperfunkcjonalnej), jest oderwana od konkretnych okoliczności rozpoznawanej sprawy, mając jedynie charakter teoretyczny. Z tego względu argument ten nie podważa ustaleń organów w rozpoznawanej sprawie, opartych na opiniach medycznych wydanych po przeprowadzeniu badań i ocenie dokumentacji medycznej skarżącej. Co więcej, opinie zgromadzone w sprawie wskazują, że za pomocą badania laryngologicznego i foniatrycznego rozpoznano u skarżącej dysfonię hyperfunkcjonalną – nie stwierdzono zaś zmian w obrębie narządu głosu, charakterystycznych dla skutków wieloletniego narażenia na nadmierny wysiłek głosowy, w postaci guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych bądź niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią, które dają podstawę do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. Ustalenia te zaaprobował sąd pierwszej instancji i w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, podniesione w tym zakresie zarzuty skargi kasacyjnej w żadnym stopniu ustaleń tych nie podważają. Jest szczególnie istotne w rozpoznawanej sprawie, że wydane opinie lekarskie (zob. orzeczenia lekarskie: Wielkopolskiego Centrum Medycyny Pracy w Poznaniu z 4 czerwca 2019 r., BP 58/2019; Instytutu Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera z 23 października 2019 r., NKPCHZA/61/2019) opierają się na analizie wyników badań lekarskich skarżącej, co odpowiada wymogom zindywidualizowanej oceny konkretnego przypadku, a tylko takie podejście pozwalało na prawidłowe zidentyfikowanie objawów chorobowych u skarżącej i ich powiązanie z właściwą jednostką chorobową. W wyniku przeprowadzonych w sprawie badań oraz ich oceny, podmioty wydające opinię stwierdziły u skarżącej istnienie dysfoni hyperfunkcjonalnej, wykluczając jednocześnie chorobę zawodową narządu głosu, co znalazło wyraz w ustaleniach organów, trafnie zaaprobowanych przez sąd pierwszej instancji. Samo niezadowolenie strony skarżącej z rezultatu tych ustaleń i wyprowadzonych wniosków, nie może prowadzić do skutecznego ich zakwestionowania. Wobec nieprzedstawienia w skardze kasacyjnej okoliczności świadczących o sprzeczności tych ustaleń z materiałem dowodowym, jak też niewskazania dowodów, które mogłyby orzeczenia te podważyć, organy administracji nie miały podstaw do odmiennej oceny rozpoznania lekarskiego, bowiem orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej jest – co do zasady – wiążące dla tych organów (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 maja 2021 r., sygn. akt II OSK 2611/18; z 14 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 415/16; z 9 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 2829/13; z 3 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 1872/13; z 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 1567/13; z 24 lutego 1998 r., sygn. akt I SA 1520/97; z 23 lipca 2003 r., sygn. akt I SA 108/03; z 24 maja 2001 r., sygn. akt SA 1801/00; z 2 czerwca 1998 r., I SA 225/98). Nieusprawiedliwiony jest także zarzut bezpodstawnego zaakceptowania przez sąd pierwszej instancji oczywistych sprzeczności pomiędzy wynikami badań przeprowadzonymi przez poszczególne jednostki orzecznicze a opisanymi w treści orzeczeń wnioskami końcowymi, co – w ocenie autora skargi kasacyjnej – obligowało sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji i zobowiązanie organu do wydania decyzji, wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie – art. 145 § 1 pkt 1 ppkt a) w zw. z art. 145a § 1 p.p.s.a. Zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym przez sąd pierwszej instancji, że skoro orzeczenia lekarskie zostały oparte na badaniach, a ich wnioski są tożsame (stwierdzenie dysfonii hiperfunkcjonalnej), to pomimo pewnych różnic w obserwacjach częściowych (dotyczących zwarcia szpary głośni), biorąc pod uwagę, że obie jednostki opiniujące doszły do tych samych konkluzji, brak było uzasadnionych podstaw do podważenia tych orzeczeń. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że wobec prowadzenia specjalistycznych badań lekarskich przez różne jednostki opiniujące, a więc w odmiennych warunkach i w innym czasie, sprzeczne z zasadami logiki byłoby założenie, że wszystkie obserwacje częściowe czynione w trakcie tych badań muszą być całkowicie zbieżne, wykluczając każdą odmienność w tym zakresie. Ponadto, jest oczywiste, że skoro stwierdzone u skarżącej schorzenie nie zostało – jednoznacznie i przez obie jednostki opiniujące – zakwalifikowane jako choroba zawodowa, a nadto w pełni zbieżnie uznano, że u skarżącej występuje inne schorzenie (dysfonia hiperfunkcjonalna), to właściwy inspektor sanitarny nie miał podstaw do żądania dodatkowego uzasadnienia orzeczenia lekarskiego, czy też do wystąpienia o dodatkową konsultację lub podejmowania innych czynności w celu uzupełnienia materiału dowodowego, bowiem nie wystąpiły w tym zakresie przesłanki określone w § 8 ust. 2 Rozporządzenia. Z tych względów za bezzasadne także należało uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania – zarówno § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia, jak i art. 7, 7a § 1 w zw, z art. 8, 11 k.p.a., art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. Z przedstawionych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI