II GSK 1562/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który uchylił decyzję Prezesa NFZ ustalającą skarżącej obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w 2016 r. z powodu braku prawa do nich. Głównym zarzutem WSA było wydanie decyzji po upływie 5-letniego terminu od udzielenia świadczeń. NSA uznał jednak, że termin ten, określony w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, podlegał zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy COVID-owej. Sąd podkreślił, że przepis ten dotyczy również terminu do wydania decyzji administracyjnej, a nie tylko terminu dochodzenia należności. W związku z tym, decyzja Prezesa NFZ z 2021 r. została wydana w terminie, gdyż bieg terminu został zawieszony od 14 marca do 23 maja 2020 r. i wznowiony 24 maja 2020 r. NSA odniósł się również do zarzutów dotyczących braku wyjaśnienia przez organ kwestii usprawiedliwionego błędnego przekonania skarżącej o posiadaniu prawa do świadczeń. Sąd uznał, że WSA prawidłowo wskazał na potrzebę rozważenia tej przesłanki w kontekście całokształtu okoliczności sprawy, w tym choroby nowotworowej skarżącej i jej sytuacji zawodowej za granicą. Sąd drugiej instancji zgodził się natomiast z organem kasacyjnym, że z akt sprawy wynikał charakter udzielonych świadczeń, które nie należały do podstawowej opieki zdrowotnej. Mimo częściowo błędnego uzasadnienia wyroku WSA, NSA uznał, że sam wyrok odpowiadał prawu i oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o zawieszeniu biegu terminów w prawie administracyjnym w okresie pandemii COVID-19, w szczególności w kontekście przedawnienia prawa do wydania decyzji administracyjnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej osobie nieuprawnionej w okresie poprzedzającym pandemię, ale decyzja wydana w trakcie jej trwania.
Zagadnienia prawne (4)
Czy 5-letni termin do wydania decyzji ustalającej obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej (art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach) podlegał zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy COVID-owej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bieg 5-letniego terminu do wydania decyzji ustalającej obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy COVID-owej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy COVID-owej, który stanowi o zawieszeniu biegu terminów przedawnienia przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, odnosi się również do terminu wydania decyzji administracyjnej ustalającej obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej (art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach). Sąd podkreślił, że celem przepisów pandemicznych było zapewnienie bezpieczeństwa obrotu prawnego i ochrona interesów zarówno stron, jak i organów administracji.
Czy okoliczności podnoszone przez skarżącą (praca za granicą, choroba nowotworowa, brak informacji o wygaśnięciu ubezpieczenia) mogły uzasadniać jej błędne przekonanie o posiadaniu prawa do świadczeń opieki zdrowotnej w rozumieniu art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, te okoliczności powinny zostać rozważone przez organ w kontekście zastosowania art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA prawidłowo wskazał na potrzebę rozważenia przez organ kwestii usprawiedliwionego błędnego przekonania skarżącej o posiadaniu prawa do świadczeń. Sąd podkreślił, że przepis art. 50 ust. 17 nie definiuje pojęcia 'usprawiedliwionego błędnego przekonania' i każdy przypadek należy analizować indywidualnie, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, w tym chorobę skarżącej i jej sytuację zawodową.
Czy Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, opierając swoje ustalenia na faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd pierwszej instancji prawidłowo oparł swoje ustalenia na aktach sprawy, w tym na skardze skarżącej.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że akta sprawy obejmują zarówno akta sądowe, jak i administracyjne. Skarga skarżącej zawierała okoliczności, które Sąd pierwszej instancji mógł i powinien był rozważyć w kontekście art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach.
Czy charakter udzielonych skarżącej świadczeń (nie będących świadczeniami z podstawowej opieki zdrowotnej) został prawidłowo ustalony przez organ?
Odpowiedź sądu
Tak, charakter świadczeń został prawidłowo ustalony na podstawie tabeli znajdującej się w aktach administracyjnych.
Uzasadnienie
NSA zgodził się z organem kasacyjnym, że z akt sprawy wynikał charakter udzielonych świadczeń, które nie należały do podstawowej opieki zdrowotnej, co potwierdzała tabela z akt administracyjnych.
Przepisy (15)
Główne
u.ś.o.z. art. 50 § ust. 20
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Termin 5 lat od dnia zakończenia udzielania świadczenia na wydanie decyzji ustalającej obowiązek poniesienia kosztów.
ustawa COVID-owa art. 15zzr § ust. 1 pkt 3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Zawieszenie biegu terminów przedawnienia w prawie administracyjnym w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii.
Pomocnicze
u.ś.o.z. art. 50 § ust. 17
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Wyjątek od obowiązku poniesienia kosztów w przypadku usprawiedliwionego błędnego przekonania o posiadaniu prawa do świadczeń.
ustawa COVID-owa art. 15 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Tekst jednolity ustawy COVID-owej.
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 art. 15 § ust. 1 pkt 3
Dotyczy świadczeń gwarantowanych z podstawowej opieki zdrowotnej.
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 art. 46 § pkt 20
Zmiany w ustawie o świadczeniach.
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 art. 68 § ust. 2
Dalszy bieg zawieszonych terminów po wejściu w życie ustawy.
k.p.a. art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 75 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy.
p.p.s.a. art. 145 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji w całości lub części.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
u.ś.o.z. art. 15 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Świadczenia gwarantowane z podstawowej opieki zdrowotnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Bieg 5-letniego terminu do wydania decyzji ustalającej obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy COVID-owej.
Odrzucone argumenty
Uchylenie decyzji Prezesa NFZ z powodu upływu terminu przedawnienia. • Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd pierwszej instancji poprzez oparcie ustaleń na faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy. • Niewłaściwa wykładnia art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach przez Sąd pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
nie wydaje się decyzji [...] jeżeli od dnia [...] upłynęło 5 lat • bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów przedawnienia, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres • usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń
Skład orzekający
Wojciech Kręcisz
przewodniczący
Małgorzata Rysz
sprawozdawca
Izabella Janson
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o zawieszeniu biegu terminów w prawie administracyjnym w okresie pandemii COVID-19, w szczególności w kontekście przedawnienia prawa do wydania decyzji administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej osobie nieuprawnionej w okresie poprzedzającym pandemię, ale decyzja wydana w trakcie jej trwania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia w kontekście przepisów pandemicznych, co miało istotny wpływ na finanse publiczne i prawa obywateli.
“Pandemia zawiesiła przedawnienie kosztów leczenia? NSA rozstrzyga kluczową kwestię dla NFZ i pacjentów.”
Sektor
ochrona zdrowia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.