II GSK 1473/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną K.W. dotyczącą wyniku egzaminu na aplikację adwokacką, uznając pytania testowe za prawidłowo sformułowane.
Skarga kasacyjna dotyczyła wyniku egzaminu na aplikację adwokacką, w którym skarżąca K.W. uzyskała 99 punktów, co było wynikiem negatywnym. Skarżąca kwestionowała dwa pytania testowe, twierdząc, że zostały wadliwie sformułowane. Sąd pierwszej instancji oraz Naczelny Sąd Administracyjny uznały jednak, że pytania te były jasne, precyzyjne i miały jedną prawidłową odpowiedź wynikającą wprost z przepisów prawa. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej K.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości dotyczącą wyniku egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką. Skarżąca uzyskała 99 punktów, co było wynikiem negatywnym, gdyż do pozytywnego wyniku wymagane było co najmniej 100 punktów. K.W. kwestionowała prawidłowość dwóch pytań testowych: nr 67 i nr 37. W odniesieniu do pytania nr 67, dotyczącego postępowania w sprawach z udziałem przedsiębiorcy i tajemnicy jego przedsiębiorstwa, skarżąca zarzucała błędną wykładnię art. 153 § 11 k.p.c. Naczelny Sąd Administracyjny, podzielając stanowisko Sądu I instancji, uznał, że pytanie zostało prawidłowo sformułowane, a odpowiedź B była zgodna z przepisem. W kwestii pytania nr 37, odnoszącego się do roszczeń samoistnego posiadacza w dobrej wierze o zwrot nakładów koniecznych, Sąd uznał, że odpowiedź A wynikała wprost z art. 226 § 1 k.c. i była jedyną prawidłową. Sąd podkreślił, że pytania testowe muszą być jasne, precyzyjne i mieć jedną, niebudzącą wątpliwości odpowiedź, wynikającą z przepisów prawa, co w niniejszej sprawie miało miejsce. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, pytania zostały sformułowane w sposób jasny, precyzyjny i jednoznaczny, posiadały jedną prawidłową odpowiedź wynikającą wprost z przepisów prawa, nie wprowadzały w błąd i nie wymagały czynienia dodatkowych założeń.
Uzasadnienie
Sąd analizował treść pytań nr 37 i 67 oraz ich podstawy prawne (art. 153 § 11 k.p.c. i art. 226 § 1 k.c.). Stwierdzono, że odpowiedzi wskazane jako prawidłowe w kluczu egzaminacyjnym rzeczywiście wynikały z tych przepisów i tworzyły zdanie prawdziwe w połączeniu z treścią pytań. Sąd odrzucił argumenty skarżącej o błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu przepisów przez organ i Sąd I instancji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (5)
Główne
u.p.a. art. 75i § ust. 1
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze
Egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z 150 pytań z trzema propozycjami odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu.
u.p.a. art. 75i § ust. 3
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze
Pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał co najmniej 100 punktów.
Pomocnicze
k.p.c. art. 153 § § 11
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego
Sąd na wniosek strony zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jej przedsiębiorstwa.
k.c. art. 226 § § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać zwrotu nakładów koniecznych o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach uzyskanych z rzeczy.
k.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pytania testowe nr 37 i 67 zostały prawidłowo sformułowane, a odpowiedzi na nie wynikają wprost z przepisów prawa. Sąd I instancji prawidłowo ocenił stanowisko Ministra Sprawiedliwości.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze w zw. z pkt 4 pouczenia do zestawu pytań testowych. Błędne sformułowanie pytania nr 67 i jego odpowiedzi. Błędne sformułowanie pytania nr 37 i jego odpowiedzi.
Godne uwagi sformułowania
Pytania testowe muszą być jasne, precyzyjne i jednoznaczne. Tylko jedna odpowiedź stanowiła w połączeniu z treścią pytania zdanie prawdziwe. Udzielenie prawidłowej odpowiedzi nie wymagało czynienia założeń niewynikających z treści pytania.
Skład orzekający
Gabriela Jyż
sprawozdawca
Mirosław Trzecki
członek
Wojciech Kręcisz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów dotyczących pytań testowych na egzaminach zawodowych, w szczególności aplikacji adwokackiej, oraz zasady ich konstruowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki egzaminu na aplikację adwokacką i sposobu formułowania pytań testowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników przygotowujących się do egzaminów zawodowych, ponieważ dotyczy kryteriów oceny pytań testowych i ich zgodności z prawem.
“Egzamin na aplikację adwokacką: Czy pytania były sprawiedliwe? NSA rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1473/19 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-07-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-12-02 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Gabriela Jyż /sprawozdawca/ Mirosław Trzecki Wojciech Kręcisz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy Hasła tematyczne Aplikacje prawnicze Sygn. powiązane VI SA/Wa 497/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-06-18 Skarżony organ Minister Sprawiedliwości Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 15. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. 2018 poz 1184 art. 75i ust. 1 i ust. 1a, art. 75a ust. 3, art. 75b ust. 6 i ust. 7. Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Mirosław Trzecki Protokolant Paweł Cholewski po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 497/19 w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 grudnia 2018 r., nr DZP-I-602-30/18 w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu na aplikację adwokacką 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od K. W. na rzecz Ministra Sprawiedliwości 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 czerwca 2019 r., oddalił skargę K. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 grudnia 2018 r., w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy: w dniu 29 września 2018 r. skarżąca przystąpiła do egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką przed Komisją Egzaminacyjną ds. aplikacji adwokackiej. Po sprawdzeniu testu kandydatki Komisja Kwalifikacyjna ustaliła, że udzieliła ona 99 prawidłowych odpowiedzi, zatem uzyskała z egzaminu 99 punktów. Uchwałą z dnia 2 października 2018 r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości we Wrocławiu w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką na podstawie art. 75a ust. 1, art. 75i ust. 3 i art. 75j ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2018 r. poz. 1184, z zm., dalej: u.p.a.) stwierdziła, że K. W. uzyskała wynik negatywny z egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką. Komisja wskazał, że zgodnie z art. 75i ust. 3 ustawy, pozytywny wynik z egzaminu wstępnego uzyskuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. Ustalona zatem przez Komisję Kwalifikacyjną liczba punktów kandydata oznaczała uzyskanie negatywnego wyniku z egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką. Objętą skargą decyzją Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej. Po przeprowadzeniu analizy pytań testowych, ze szczególnym uwzględnieniem pytań, za które skarżąca nie uzyskała punktów, stwierdził, że pytania zostały sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu. Organ stwierdził również, że pytania testowe nie dotyczyły kwestii spornych w orzecznictwie i doktrynie. Tym samym test egzaminacyjny, w oparciu o który przeprowadzony był egzamin, odpowiadał kryteriom, o których mowa w art. 75i ust. 1 u.p.a.. Po ponownym sprawdzenie karty odpowiedzi skarżącej i przeliczeniu uzyskanych przez nią punktów Minister stwierdził, że prawidłowo odpowiedziała na 99 pytań, zatem uchwała komisji kwalifikacyjnej co do ustalonego wyniku egzaminu była prawidłowa. Odnosząc się do zakwestionowanego przez stronę pytania nr 67, organ wyjaśnił, że istotą pytania było wykazanie, na gruncie Kodeksu postępowania cywilnego, trybu postępowania sądu w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, w przypadku, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa. W wykazie prawidłowych odpowiedzi wskazano, że prawidłowa była odpowiedź B, która znajdowała swoje oparcie w art. 153 §11 k.p.c. W odniesieniu do podważanego przez stronę pytania 37, Minister wyjaśnił, że istota pytania polegała na wskazaniu, na gruncie Kodeksu cywilnego, przesłanek których zaistnienie powoduje, że samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na rzecz. Odpowiedź na pytanie nr 37 wynika wprost z brzmienia art. 226 § 1 k.c., wskazanego w jego podstawie prawnej. Prawidłową odpowiedzią na to pytanie, była wyłącznie odpowiedz A, bowiem jako jedyna tworzyła z treścią pytania zdanie prawdziwe. Sąd I instancji oddalając skargę na tą decyzję, odnosząc się do kwestionowanych przez stronę pytać stwierdził, że istotą pytania nr 67 było wskazanie, na gruncie Kodeksu postępowania cywilnego, trybu postępowania sądu w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, w przypadku, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa. W wykazie prawidłowych odpowiedzi wskazano, że prawidłowa jest odpowiedź B, znajdująca swoje oparcie w art. 153 § 11 k.p.c. W ocenie Sądu problem zawarty w pytaniu nie musiał obejmować wszystkich okoliczności wynikających z danego przepisu, a możliwym było zadanie pytania o niektóre kwestie regulowane przepisem, w oparciu o który pytanie zostało sformułowane. Wskazał, że w powołanym przepisie mowa jest o okolicznościach stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa strony składającej wniosek i należało przyjąć, że będzie on dotyczył przedsiębiorców w rozumieniu art. 431 k.c. Pytanie nr 67 dotyczy tylko tej jednej "dodatkowej sytuacji". Wobec tego Sąd I instancji za niezasadny uznał zarzut, że autor pytania niewłaściwie odczytał zakres zastosowania przepisu art. 153 § 11 k.p.c., uznając, że ma on zastosowanie tylko do sytuacji, gdy jedna ze stron postępowania będzie zawsze przedsiębiorcą. Odnosząc się do zarzutu, że mylące w pytaniu było użycie słowa "przedsiębiorca", które w ocenie skarżącej wprowadzało w błąd, Sąd wskazał, że stanowiło ono doprecyzowanie sytuacji, o której mowa w pytaniu, a tym samym ułatwiało udzielenie odpowiedzi na pytanie nr 67. Podsumowując, Sąd podzielił stanowisko organu, że odpowiedź B wynikała wprost z regulacji prawnej stanowiącej podstawę prawną pytania nr 67. Pytanie to zostało sformułowane prawidłowo, zgodnie z wymogami ustawy Prawo o adwokaturze i wskazaniami orzecznictwa sądów administracyjnych co do sposobu konstruowania pytań testowych. Odnosząc się do podważanego pytania nr 37, Sąd I instancji stwierdził, że jego istota polegała na wskazaniu, na gruncie Kodeksu cywilnego, przesłanek których zaistnienie powoduje, że samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz. Odpowiedź na to pytanie wynikała wprost z brzmienia art. 226 § 1 k.c. Prawidłową zaś odpowiedzią była wyłącznie odpowiedź A, gdyż jako jedyna tworzyła z treścią pytania zadanie prawdziwe. Konkludując, Sąd stwierdził, że poczynione przez skarżącą założenia co do prawidłowości dwóch odpowiedzi na pytanie nr 37, tj. A, wskazanej w wykazie odpowiedzi i odpowiedzi C, wybranej przez skarżącą, były nieuprawnione i wykraczały poza treść tego pytania. Do udzielenia prawidłowej odpowiedzi wystarczająca była znajomość art. 226 § 1 k.c. Samo zaś pytanie zostało sformułowane prawidłowo zgodnie z wymogami ustawy - Prawo o adwokaturze i wskazaniami orzecznictwa sądów administracyjnych co do sposobu konstruowania pytań testowych. Brak było wobec tego, zdaniem Sądu I instancji, podstaw do przyznania skarżącej punktu za udzieloną na to pytanie błędną odpowiedź C. Końcowo Sąd I instancji stwierdził, że zakwestionowane pytania zostały sformułowane w sposób jasny, precyzyjny i jednoznaczny, nie wprowadzały w błąd, posiadały jedną odpowiedź prawidłową i niebudzącą wątpliwości, wynikającą wprost z przepisu lub przepisów, na których pytania bazowały. Tylko jedna odpowiedź stanowiła w połączeniu z treścią pytania zdanie prawdziwe, a jej udzielenie nie wymagało czynienia założeń niewynikających z treści pytania. Udzielenie przez skarżącą błędnych odpowiedzi na zakwestionowane pytania nie nastąpiło zatem z powodu ich wadliwej konstrukcji. W podstawie prawnej wyroku podano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.). K. W., skargą kasacyjną zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu: naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, tj. art 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze w zw. z pkt 4 pouczenia do zestawu pytań testowych w związku z: 1. pytaniem 67 oraz pozycją 67 wykazu prawidłowych odpowiedzi do zestawu pytań testowych (tzw. "Klucz odpowiedzi’’ lub "Klucz") w związku z art. 153 §1 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. 2018 poz. 1360, ze. zm., dalej: k.p.c.) i art. 11 ust. 1,2, 3 i 4 ustawy z dnia 11 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t. j. Dz. U. 2018 poz. 419, ze zm. – dalej: u.z.n.k.) - poprzez: a) przyjęcie, że treść pytania w połączeniu z możliwymi do wyboru odpowiedziami oraz Kluczem była sformułowana w sposób jednoznaczny, zaś treść pytania w połączeniu z odpowiedzią oznaczoną w Kluczu jako prawidłowa tworzyły zdanie prawdziwe, bez konieczności czynienia przez skarżącą dodatkowych założeń; b) utożsamienie przez Sąd pierwszej instancji pojęcia "strony (postępowania)" z określeniem zastosowanym w treści pytania nr 67 "podmiot, z którego udziałem sprawa się toczy"; c) przyjęcie przez Sąd, wbrew pkt. 4 Pouczenia, że odpowiedź na pytanie testowe w ramach egzaminu konkursowego na aplikację adwokacką nie w każdym wypadku powinna wynikać expressis verbis z jednoznacznie brzmiącego przepisu prawa, wskazanego jako podstawa odpowiedzi; 2. pytaniem 37 oraz pozycją 37 Klucza w zw. z art. 226 § 1 i art 405 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. 2018 poz. 1025, ze zm., dalej: k.c.) poprzez: a) przyjęcie przez Sąd, że treść pytania w połączeniu z możliwymi do wyboru odpowiedziami oraz kluczem były sformułowane w sposób jednoznaczny, tworzący zdanie prawdziwe, zaś treść pytania w połączeniu z odpowiedzią oznaczoną w Kluczu jako prawidłowa tworzyły zdanie prawdziwe, bez konieczności czynienia przez Skarżącą dodatkowych założeń; b) przyjęcie przez Sąd, że odniesienie się do art. 405 k.c. w kontekście odpowiedzi na pytanie nr 37 było niezasadne, podczas gdy art. 405 k.c. również reguluje kwestie zawarte w treści pytania 37, a wykluczenie prawidłowości odpowiedzi C na to pytanie wymagało znajomości orzecznictwa lub doktryny odnośnie korelacji pomiędzy art. 226 §1 k.c, a art. 405 k.c. Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie reformatoryjnie poprzez uwzględnienie skargi w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej Uchwały organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów po stępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, za obie instancje. Minister Sprawiedliwości, w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji. W analizowanej skardze kasacyjnej zarzucono wyłącznie naruszenie przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego. Na wstępie należy podkreślić, iż w skardze kasacyjnej wyartykułowano zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego przez WSA, tj. art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze przez jego błędna wykładnię w zw. z pkt 4 Pouczenia do zestawu pytań testowych. W niniejszej skardze kasacyjnej skarżąca upatruje naruszenie prawa materialnego przez Sąd I instancji w naruszeniu art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze. Treść tych przepisów jest następująca. Zgodnie z art. 75i ust. 1 ustawy egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. Zgodnie z art. 75i ust. 1a ustawy, wybór odpowiedzi podlega na zakreśleniu na karcie odpowiedzi jednej z trzech propozycji odpowiedzi (A albo B, albo C). Zgodnie z art. 75i ust. 1d ustawy, prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego. Natomiast art. 75i ust. 3 ustawy stanowi, że pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. testowych) oraz jego przebiegu. Po pierwsze zauważyć należy, iż Sąd I instancji, wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, dokonał w tej sprawie takiej samej wykładni treści art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, jakiej dokonała skarżąca, a zatem trudno w tej sytuacji mówić o błędnej wykładni tego przepisu, czyli jego mylnym rozumieniu. Można byłoby jedynie mówić o niewłaściwym zastosowaniu tego przepisu do stanu faktycznego tej sprawy, tj. o błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie organ, a za nim Sąd I instancji, błędnie uznały za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej, ale tak nie został sformułowany zarzut kasacyjny przez autora skargi kasacyjnej. Odnosząc się jednak do argumentów przytaczanych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w związku z zarzutem naruszenia art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, choć jak Sąd II instancji podkreślił wyżej zarzutem sformułowanym pod względem konstrukcyjnym nieprawidłowo, Naczelny Sąd Administracyjny zarzutu tego nie podzielił. Wbrew stanowisku skarżącej kasacyjnie rację ma Sąd I instancji, który po wnikliwym przeanalizowaniu argumentów skarżącej dotyczących kwestionowanych przez nią pytań egzaminacyjnych nr: 67 i 37, przyznał rację Ministrowi Sprawiedliwości, Zasadnie Sąd I instancji ocenił, iż Minister Sprawiedliwości - realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wynikającą z treści art. 15 k.p.a. - ponownie merytorycznie rozpatrzył i rozstrzygnął całokształt niniejszej sprawy i ponownie ocenił wszystkie zebrane dowody dotyczące egzaminu, przy czym poddał analizie zarówno prawidłowość przygotowania egzaminu (w tym także pytań testowych), jak i jego przebiegu. Istotą zakwestionowanego przez skarżącą kasacyjnie pytania nr 67 było wskazanie, na gruncie K.p.c., trybu postępowania sądu w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, w przypadku, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa. W wykazie prawidłowych odpowiedzi wskazano, że prawidłowa jest odpowiedź B, która znajduje swoje oparcie w art. 153 § 11 k.p.c. Przepis ten brzmi: "sąd na wniosek strony zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jej przedsiębiorstwa". Niewadliwie organ, a za nim Sąd I instancji wskazał, iż problem zawarty w pytaniu nie musi obejmować wszystkich okoliczności wynikających z danego przepisu, a możliwym jest zadanie pytania o niektóre kwestie regulowane przepisem, w oparciu o który pytanie zostało sformułowane. "Regulacja zawarta w art. 153 § 11 k.p.c. dokonana przez ustawodawcę ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 233, poz. 1381) była następstwem uchylenia art. 47910 k.p.c. i "przeniesienia" regulacji zawartej w tym ostatnim przepisie właśnie do art. 153 § 11 k.p.c. Jak wskazują komentatorzy, np. T.Ereciński (Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz pod red. T. Erecińskiego, wyd. V, 2016r.): stosownie do obecnego brzmienia art. 153 § 11 k.p.c. "w sprawach z udziałem przedsiębiorcy (art. 431 k.c.) sąd może - na wniosek strony – zarządzić odbycie posiedzenia w całości lub w części przy drzwiach zamkniętych także wtedy gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jej przedsiębiorstwa". Identycznie wskazuje M. Manowska (Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz pod red. M. Manowskiej, wyd. III, 2015 r.). W § 11 dodanym do art. 153 ustawodawca wprowadził dodatkową podstawę odbycia posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych gdy istnieje ryzyko ujawnienia okoliczności stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa stron. (...) W komentowanym przepisie mowa jest o okolicznościach stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa strony składającej wniosek i należy przyjąć, że będzie on dotyczył przedsiębiorców w rozumieniu art. 431 k.c. Pytanie nr 67 dotyczy tylko tej jednej "dodatkowej sytuacji" Tak więc zarzut, że autor pytania niewłaściwie odczytał zakres zastosowania przepisu art. 153 § 11 k.p.c., uznając, ze ma on zastosowanie tylko do sytuacji, gdy jedna ze stron postępowania będzie zawsze przedsiębiorca jest bezzasadny. Co do zarzutu, że mylące w pytaniu jest użycie słowa "przedsiębiorca", które rzekomo wprowadzało w błąd, należy wskazać, że stanowiło ono doprecyzowanie sytuacji, o której mowa w pytaniu, a tym samym ułatwiało udzielenie odpowiedzi na pytanie nr 67." (s. 12-13 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA). Zasadnie wskazał Sąd I instancji, iż połączenie treści pytania nr 67 z treścią odpowiedzi B tworzy w świetle art. 153 § 11 k.p.c. zdanie prawdziwe, które brzmi: "Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa: B. sąd na wniosek strony (przedsiębiorcy) zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych", co jest zgodne z istotą regulacji prawnej stanowiącej podstawę prawną tego pytania. Odpowiedź B wynika wprost z regulacji prawnej stanowiącej podstawę prawną pytania nr 67. Pytanie to zostało sformułowane prawidłowo, zgodnie z wymogami ustawy - Prawo o adwokaturze i wskazaniami orzecznictwa sądów administracyjnych co do sposobu konstruowania pytań testowych. Brak więc było podstaw do przyznania skarżącej punktu za udzieloną na to pytanie odpowiedź A. Przechodząc do zarzutu dotyczącego pytania nr 37 podkreślić trzeba, iż jego istota polegała na wskazaniu, na gruncie K.c., przesłanek których zaistnienie powoduje, że samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz. Rację ma Sąd I instancji, przyjmując za organem, że odpowiedź na pytanie nr 37 wynika wprost z brzmienia art. 226 § 1 k.c., wskazanego w jego podstawie prawnej, bowiem brzmi on: "Samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać zwrotu nakładów koniecznych o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach, które uzyskał z rzeczy. Zwrotu innych nakładów może żądać o tyle, o ile zwiększają wartość rzeczy w chwili jej wydania właścicielowi. Jednakże gdy nakłady zostały dokonane po chwili, w której samoistny posiadacz w dobrej wierze dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, może on żądać zwrotu jedynie nakładów koniecznych." W świetle art. 226 § 1 k.c., w oparciu o który pytanie nr 37 sformułowano, prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest zatem wyłącznie odpowiedź A, bowiem jako jedyna tworzy z treścią pytania zadanie prawdziwe. Zatem rację ma Sąd I instancji wskazując, iż organ niewadliwie uznał, że znajomość art. 226 § 1 k.c. była wystarczająca do udzielenia jedynej prawidłowej odpowiedzi na to pytanie, która została zawarta w propozycji odpowiedzi A. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd WSA, że wynikające z ustawy - Prawo o adwokaturze wymogi co do konstrukcji pytań testowych, a zatem także kwestionowanych pytań nr 37 i 67 - ograniczają się w istocie jedynie do zakresu przedmiotowego egzaminu, określonego w ustawie, który znajduje odzwierciedlenie w wykazie aktów prawnych, jak również w wykazie prawidłowych odpowiedzi sporządzanym i ogłaszanym przez zespół do przygotowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską (art. 75a ust. 3 oraz art. 75b ust. 6 i 7 ustawy - Prawo o adwokaturze), oraz wymogu prawidłowości jednej spośród trzech propozycji odpowiedzi na każde pytanie testowe (art. 75i ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze). Zakwestionowane przez skarżącą kasacyjnie pytania zostały sformułowane w sposób jasny, precyzyjny i jednoznaczny, nie wprowadzały w błąd, posiadały jedną odpowiedź prawidłową i niebudzącą wątpliwości, wynikającą wprost z przepisu lub przepisów, na których pytania te były oparte. Tylko jedna odpowiedź stanowiła w połączeniu z treścią pytania zdanie prawdziwe, a jej udzielenie nie wymagało czynienia założeń niewynikających z treści pytania. Zatem zasadnie Sąd I instancji uznał, że udzielenie przez skarżącą błędnych odpowiedzi na zakwestionowane pytania nie nastąpiło zatem z powodu ich wadliwej konstrukcji. Reasumując zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej Sąd I instancji nie naruszył w zaskarżonym wyroku prawa materialnego, tj. art. 75i ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze w zw. z pkt 4 Pouczenia do zestawu pytań testowych, poprzez jego błędną wykładnię, a zawarta w skardze kasacyjnej argumentacja w znacznej części sprowadza się do polemiki ze stanowiskiem Sądu I instancji, który ocenił jako prawidłowe stanowisko organu - Ministra Sprawiedliwości i ma charakter subiektywny. Sądu I instancji prawidłowo skontrolował działanie organu w tej sprawie i zasadnie przyjął, że odpowiedzi na zakwestionowane pytania wynikają z przepisów prawnych, nie wprowadzają w błąd, sformułowane są w sposób precyzyjny i jednoznaczny, wśród propozycji odpowiedzi nie było kilku poprawnych. Pytania zawierały tylko jedną, nie budzącą wątpliwości prawidłową odpowiedź i nie były sprzeczne z kryteriami co do poprawności pytań formułowanymi przez judykaturę (tak w wyroku NSA z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 2889/14). Jak słusznie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 czerwca 2013 r. (sygn. akt II GSK 2065/11: "Wprowadzając w przepisach ustawowych regułę testu jednokrotnego wyboru ustawodawca wykluczył tym samym sytuacje, w których test egzaminacyjny, sprawdzający wiedzę w zakresie niezbędnym do skutecznego ubiegania się o przyjęcie na aplikację adwokacką będzie zawierać pytania obejmujące kwestie sporne w doktrynie i orzecznictwie, jak też pytania, na które udzielenie jednej prawidłowej odpowiedzi uzależnione jest od przyjęcia dodatkowych założeń, niewynikających z treści pytania, czy też pytania obejmujące zagadnienia prawne, na które więcej niż jedna odpowiedź może zostać uznana za prawidłową." W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutów pomieszczonych w skardze kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI