II GSK 1454/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-02-06
NSAAdministracyjneŚredniansa
alkoholzezwolenie na sprzedażcofnięcie zezwoleniaustawa o wychowaniu w trzeźwościoświadczenie o wartości sprzedażyfałszywe daneodpowiedzialność administracyjnaNSAkontrolapostępowanie administracyjne

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu z powodu podania fałszywych danych w oświadczeniu, podkreślając obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej.

Sprawa dotyczyła cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych z powodu podania fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży za rok 2020. Pomimo argumentów skarżącego o omyłkowym charakterze błędu, organy administracji oraz WSA uznały, że podanie nieprawdziwych danych jest bezwzględną przesłanką do cofnięcia zezwolenia. NSA potwierdził to stanowisko, wskazując na obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej i brak możliwości odstąpienia od sankcji z powodu braku winy.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. N. od wyroku WSA w Gliwicach, który utrzymał w mocy decyzję o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Powodem cofnięcia zezwolenia było podanie przez skarżącego fałszywych danych dotyczących wartości sprzedaży napojów alkoholowych w oświadczeniu za rok 2020. Organy administracji obu instancji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznały, że podanie nieprawdziwych danych, nawet jeśli nastąpiło omyłkowo i bez zamiaru wprowadzenia w błąd, stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. NSA w swoim wyroku podkreślił, że odpowiedzialność administracyjna w tym zakresie ma charakter obiektywny i nie zależy od winy strony. Skarżący podnosił w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego, w tym dotyczące wadliwego ustalenia stanu faktycznego i braku zbadania jego intencji. Sąd kasacyjny stwierdził jednak, że skarga kasacyjna została wadliwie sformułowana i nie spełnia wymogów formalnych. Mimo to, analizując zarzuty, NSA uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa, a podanie fałszywych danych w oświadczeniu jest wystarczającą przesłanką do cofnięcia zezwolenia, niezależnie od braku winy przedsiębiorcy. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, podanie fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych jest obligatoryjną przesłanką do cofnięcia zezwolenia, niezależnie od winy przedsiębiorcy.

Uzasadnienie

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (art. 18 ust. 10 pkt 5 w zw. z art. 111 ust. 4) przewiduje bezwzględną przesłankę cofnięcia zezwolenia w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu. Odpowiedzialność administracyjna w tym zakresie ma charakter obiektywny i nie zależy od winy strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.w.t.p.a. art. 18 § ust. 10 pkt 5

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Stwierdzenie zaistnienia wskazanej przesłanki (przedstawienie fałszywych danych w oświadczeniu) skutkuje obligatoryjnym cofnięciem zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

u.w.t.p.a. art. 111 § ust. 1 i 4

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Przedsiębiorcy są obowiązani do złożenia pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w roku poprzednim do dnia 31 stycznia. Przedstawienie fałszywych danych w tym oświadczeniu jest podstawą do cofnięcia zezwolenia.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit a i lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podanie fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych jest obligatoryjną przesłanką do cofnięcia zezwolenia. Odpowiedzialność administracyjna w tym zakresie ma charakter obiektywny i nie zależy od winy strony. Organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego i procesowego.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego o omyłkowym charakterze podania fałszywych danych. Argumenty skarżącego o braku zamiaru wprowadzenia w błąd. Argumenty skarżącego o wadliwym przeprowadzeniu kontroli przez komisję. Argumenty skarżącego o nieczytelności formularza oświadczenia. Argumenty skarżącego o braku wezwania do wypowiedzenia się co do treści oświadczenia.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność administracyjna ma charakter obiektywny, niezależny od winy strony. Przedstawienie fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 111 ust. 4, stanowi przesłankę cofnięcia zezwolenia. Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, a jej sporządzenie powierzono profesjonalistom.

Skład orzekający

Dorota Dąbek

sprawozdawca

Małgorzata Korycińska

przewodniczący

Marcin Kamiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności administracyjnej w zakresie zezwoleń na sprzedaż alkoholu i konsekwencji podania fałszywych danych w oświadczeniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podania fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście do przepisów dotyczących sprzedaży alkoholu i konsekwencje błędów formalnych, nawet jeśli nie są zawinione.

Omyłkowe podanie danych w oświadczeniu o sprzedaży alkoholu kosztowało koncesję. NSA wyjaśnia, dlaczego wina nie ma znaczenia.

Sektor

gastronomia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 1454/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-02-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek /sprawozdawca/
Małgorzata Korycińska /przewodniczący/
Marcin Kamiński
Symbol z opisem
6041 Profilaktyka  i   rozwiązywanie  problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży,  zasad  usytuowania miejsc
Hasła tematyczne
Przeciwdziałanie alkoholizmowi
Sygn. powiązane
III SA/Gl 714/22 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2023-02-02
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1119
art. 18 ust. 10 pkt 5, art. 111 ust. 1 i 4
Ustawa z dnia 6 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t. j.)
Dz.U. 2021 poz 735
z art. 7, art. 7a,  art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 78, art. 79, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia NSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 lutego 2023 r. sygn. akt III SA/Gl 714/22 w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 20 lipca 2022 r. nr SKO.VI/420/3/2022 w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
I.
Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w I. z upoważnienia Wójta Gminy I. (dalej: organ I instancji) w dniach 10 i 14 grudnia 2021 r. przeprowadziła kontrolę obejmującą przestrzeganie zasad i warunków korzystania z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych w placówce [...], prowadzonej przez [...] (dalej: skarżący). W trakcie kontroli stwierdzono nieprawidłowości w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za 2020 r. Organ zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania o cofnięcie wydanych zezwoleń.
W odpowiedzi na zawiadomienie skarżący wyjaśnił, że błędna kwota wpisana została omyłkowo, zamiast kwot brutto wpisano netto, a omyłkę tę popełnił nieświadomie.
Wójt Gminy I. decyzją z 27 maja 2022 r. orzekł o cofnięciu zezwoleń wydanych przez Wójta Gminy I. z dnia 19 grudnia 2014 r. na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży o numerach: I/14/A/14/14 – zawierających do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwo; II/ 14/B/14/14 - zawierających od 4,5% do 18 % alkoholu (za wyjątkiem piwa); nr I/14/C/14/14 - o zawartości powyżej 18% alkoholu, udzielonych J. N. w Sklepie Ogólnospożywczym I.[...].
Organ, powołując się na przepis art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2021 r., poz. 1119 ze zm., dalej także w skrócie: ustawa lub u.w.t.p.a.) wskazał, iż ma on charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że stwierdzenie zaistnienia wskazanej przesłanki skutkuje cofnięciem zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej (dalej: SKO), decyzją z 20 lipca 2022 r., nr SKO.VI/420/3/2022, utrzymało w mocy tę decyzję Wójta Gminy I. z 27 maja 2022 r. W podstawie prawnej powołano m.in. art. 18 ust. 10 pkt 5 u.w.t.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 i art. 162 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej: kpa).
Kolegium w uzasadnieniu wskazało na treść art. 111 ust. 1 i 4 oraz art. 18 ust. 1 i 10 pkt 5 u.w.t.p.a. podkreślając, że przesłanką cofnięcia zezwolenia jest podanie przez przedsiębiorcę w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych fałszywych danych dotyczących wartości sprzedaży poszczególnych napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży. Jak wynika ze sporządzonego w dniach 11 i 14 grudnia 2021 r. protokołu kontroli prawidłowości złożonego oświadczenia z 29 stycznia 2021r. o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w 2020 r., w punkcie sprzedaży Sklep spożywczy I. [...], prowadzonym przez skarżącego - wartość sprzedaży napojów alkoholowych:
- do 4,5% alkoholu i piwa wyniosła 228 912,46 zł, zaś w oświadczeniu podana została wartość 186 488,99 zł;
- od 4,5% do 18% alkoholu bez piwa wyniosła 15 522,47 zł, według oświadczenia - 12 377,45 zł;
- powyżej 18% alkoholu wyniosła - 191 241,75 zł, wg oświadczenia - 155 688,99 zł.
Organ wskazał, że różnica między wartością sprzedaży alkoholu a podaną w oświadczeniu miała wpływ na wysokość opłaty za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Odwołujący złożył w styczniu 2021 r. oświadczenie o rocznym utargu sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w którym podał kwotę brutto sprzedaży. Składając stosowne oświadczenie potwierdził, że został poinformowany, że przedstawienie fałszywych danych powoduje cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy. Ustalenie przez organ, że wartość sprzedaży napojów alkoholowych wskazana w oświadczeniu jest inna niż wynika to z dokumentów, stanowi naruszenie postanowień art.111 ust. 4 ustawy, skutkujące w konsekwencji, zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy, cofnięciem zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych z powodu podania w złożonym oświadczeniu fałszywych danych.
Kolegium wskazało również, że organy administracji nie mają obowiązku badać czy odwołujący działał umyślnie, bowiem wystarczającą przesłanką cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych było wyłącznie stwierdzenie, że oświadczenie o wartości sprzedanego alkoholu zawierało fałszywe dane. Kolegium nie dopatrzyło się zarzucanego w odwołaniu naruszenia przepisów postępowania.
II.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 2 lutego 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 714/22, oddalił skargę J. N. na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z 20 lipca 2022 r.
Sąd pierwszej instancji badając legalność objętej skargą decyzji uznał, że materiał dowodowy zebrany w sprawie dawał podstawy do wydania zaskarżonego orzeczenia, nie budzi zastrzeżeń postępowanie organów obu instancji, jak i proces zastosowania przepisów prawa materialnego, tj. art. 111 pkt 4 i art. 18 ust. 10 pkt 5 u.w.t.p.a.
W ocenie Sądu poczynione przez organ ustalenia są zgodne z materiałem dowodowym, bowiem jak wynika z akt sprawy skarżący złożył oświadczenie, w którym podał kwotę sprzedaży netto zamiast brutto, mimo że w formularzu oświadczenia wyraźny był wymóg wskazania wartości. Nadto skarżący oświadczeniem z 29 stycznia 2021 r. potwierdził podanie danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym.
Odpowiadając na zarzut skarżącego o braku świadomości podania zaniżonej wartości kwoty sprzedaży i niecelowości takiego działania WSA wskazał, że nie ma to żadnego znaczenia dla sprawy, gdyż w świetle regulacji prawnych ustawodawca nie dopuścił w takiej sytuacji dowolności czy uznaniowości organów.
Sąd pierwszej instancji ocenił, że nie naruszono także przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 kpa, albowiem wyczerpująco zebrano oraz rozpatrzono cały materiał dowodowy oraz dokonano jego oceny, kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego. W ocenie Sądu mające znaczenie w rozpoznawanej sprawie fakty zostały udowodnione wskazywanymi przez organ środkami dowodowymi, zatem słusznie organ oddalił postanowieniem wnioski dowodowe strony, albowiem gromadzenie materiału dowodowego nie może dotyczyć zbierania wszelkich informacji, ale tylko tych, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniach decyzji organy obu instancji przeanalizowały okoliczności zarówno ustalone w toku postępowania, jak i podawane przez skarżącego.
W zakresie zgłoszonego na rozprawie przez skarżącego wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony i świadka na okoliczność nieświadomości podania zaniżonych kwot w oświadczeniu z 29 stycznia 2021 r. Sąd wskazał, że celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: p.p.s.a.) nie jest ustalenie stanu faktycznego danej sprawy, lecz ocena, czy organy prawidłowo ustaliły ten stan i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń. Zgłoszony wniosek dowodowy był niedopuszczalny w świetle w/w regulacji prawnej, gdyż Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające, ale wyłącznie z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
IV.
J. N. złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej. Nadto skarżący wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych.
W oparciu o treść art. 174 § 1 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 111 ust. 1 i 4 w zw. z art. 18 ust. 1 i 10 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 r., o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, poprzez nie uwzględnienie przez Sąd pierwszej instancji takich okoliczności jak:
- omyłkowe i nie zamierzone wpisanie przez skarżącego kwot netto i brutto w oświadczeniu z dnia 29 stycznia 2021 r., o wartości sprzedaży poszczególnych napojów alkoholowych,
- nie celowe doprowadzenie przez skarżącego do cofnięcia koncesji na sprzedaż napojów alkoholowych we własnej firmie, a co za tym idzie działanie nie ukierunkowane na utratę głównego źródła utrzymania,
- nie przeprowadzenie kontroli przez komisję ds......... w sposób niezgodny z przepisami prawa, bez uwzględnienia zasad sanitarnych obowiązujących w trakcie pandemii,
2. naruszenie przepisów postępowania mającego wpływ na jego wynik, a to:
- art. 151 p.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi z dnia 20 sierpnia 2022 r., w całości, pomimo iż w rozpoznawanej sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit a i lit. c p.p.s.a. zasadnym było chociaż w części uwzględnienie przedmiotowego nadzwyczajnego środka zaskarżenia,
- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 7 a k.p.a., w zw. z art. 10 § 1 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 k.p.a., w zw. z art. 79 k.p.a., w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez wszechstronne nie przeanalizowanie przez Sąd pierwszej instancji całokształtu materiału dowodowego, a w szczególności dowodu z dokumentów w postaci wzoru oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych oraz całkowite pominięcie faktu, że skarżący:
- na wezwanie organu I instancji przedstawił całą dokumentację dotyczącą przedsiębiorstwa, w tym dokumenty wszystkie księgowe,
- otrzymał z Urzędy Gminy oświadczenie nieczytelne, niewyraźne, nie poparte właściwymi przepisami i nie zawierające rozróżnienie na wartość netto i brutto,
- wypełniając przedmiotowe oświadczenie nie działał umyślnie i świadomie wprowadzając organ I instancji w błąd co do wartości sprzedanych napojów alkoholowych za 2020 rok,
- nie został wezwany przed organem I Instancji, celem wypowiedzenia się co do treści oświadczenia.
V.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie złożyło odpowiedzi na skargę kasacyjną.
VI.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.
Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem zaskarżonej decyzji w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych z powodu naruszenia warunków zezwolenia poprzez podanie nieprawidłowych danych dotyczących wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2020 uznał, że decyzja ta jest zgodna z prawem.
W rozpoznawanej sprawie skarżący oparł skargę kasacyjną jedynie na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. tj. dotyczącej naruszenia prawa procesowego, ale mimo to sformułował zarówno zarzuty naruszenia prawa procesowego, jak i materialnego. Co więcej, sposób sformułowania zarzutów oraz argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zostały przedstawione w taki sposób, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego wiążą się z naruszeniem przepisów postępowania i odwrotnie – potencjalne błędy proceduralne skutkowały w ocenie autora skargi kasacyjnej uchybieniami materialnoprawnymi. Zarzucając, w ramach zarzutów materialnych, naruszenie art. 111 ust. 1 i 4 w zw. z art. 18 ust. 1 i 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, wskazano mianowicie na kwestie związane w nieuwzględnieniem wskazanych okoliczności faktycznych i przeprowadzenie wadliwie postępowania, a w ramach zarzutów zakwalifikowanych jako procesowe powołano się na art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a., a więc na przepis dotyczący zarówno prawa materialnego, jak i procesowego.
Przed przystąpieniem do oceny tych zarzutów przypomnieć w związku z tym należy, że prawidłowe sformułowanie zarzutów kasacyjnych jest warunkiem niezbędnym dla uznania, że zarzuty są usprawiedliwione. Dlatego skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, a jej sporządzenie powierzono profesjonalistom. Zgodnie z art. 176 p.p.s.a. prawidłowe określenie podstaw kasacyjnych oznacza obowiązek wnoszącego skargę kasacyjną powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora skargi kasacyjnej uchybił sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu oraz doprecyzowanie na czym polegało ich naruszenie. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno szczegółowo określać do jakiego naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało. Naruszenie prawa materialnego może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu. Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu. Sformułowanie zarzutu błędnej wykładni przepisu prawa materialnego zawsze powinno łączyć się z wykazaniem na czym polegało wadliwe odczytanie przez sąd pierwszej instancji znaczenia treści przepisu, a następnie konieczne jest podanie właściwego, zdaniem skarżącego, rozumienia naruszonego przepisu. Naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej (tzw. błąd subsumpcji). Z kolei formułując zarzut oparty na przepisie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., autor skargi kasacyjnej powinien nie tylko wskazać dokładnie który przepis postępowania został naruszony, lecz również uzasadnić, jaki wpływ na wynik sprawy miało to naruszenie. O skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania formułowanych w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie decyduje bowiem każde im uchybienie, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem istnieje związek przyczynowy pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wynikającym z art. 176 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc wskazanie podstaw kasacyjnych, a także ich uzasadnienie (por. m.in. wyroki NSA: z 5 sierpnia 2004 r. sygn. akt FSK 299/04; z 9 marca 2005 r. sygn. akt GSK 1423/04; z 10 maja 2005 r. sygn. akt FSK 1657/04).
Rozpoznawana skarga kasacyjna nie spełnia powyższych wymogów, jest ona bowiem wadliwa zarówno gdy chodzi o sformułowanie procesowych i materialnych zarzutów kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Nieprawidłowo zakwalifikowano poszczególne zarzucane naruszenia jako materialne i procesowe, o czym była mowa powyżej, a ponadto w zarzutach naruszenia prawa materialnego nie sprecyzowano wyraźnie na czym to naruszenie polegało, nie sprecyzowano bowiem czy skarżący zarzuca błędną wykładnię czy niewłaściwe zastosowanie. Zarzucając zaś naruszenie prawa procesowego nie doprecyzowano jaki mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna zawiera też niedokończone fragmenty, np. pkt 1 tiret trzecie, gdzie pozostawiono wykropkowane wolne miejsce po słowie "komisji", a w punkcie 2 akapit drugi pozostawiono lukę po skrócie "poz.".
Brak precyzyjnie wskazanych podstaw kasacyjnych oraz niepełność uzasadnienia w wyjaśnieniu istoty podnoszonych naruszeń nie uzasadniały wprawdzie odrzucenia tej skargi kasacyjnej jako niespełniającej ustawowych wymogów określonych w art. 176 p.p.s.a., jednak znacznie ograniczyły zakres możliwej do przeprowadzenia w tej sprawie przez NSA kontroli, gdyż sąd kasacyjny nie może samodzielnie uzupełniać czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych, domniemywać kierunków i zakresu weryfikacji wyroku sądu pierwszej instancji, jeżeli wprost nie wynika to z treści skargi kasacyjnej. Wadliwość konstrukcyjna skargi kasacyjnej spowodowała zatem, że została ona rozpatrzona przez NSA po zrekonstruowaniu zarzutów na podstawie zawartego w skardze kasacyjnej ich uzasadnienia (por. uchwałę pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009r., sygn. akt I OPS 10/09) i jedynie w tych granicach, które NSA zidentyfikował na podstawie tego uzasadnienia.
Na tej podstawie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty kasacyjne zmierzają w istocie do zakwestionowania przez skarżącego kasacyjnie dokonanej przez Sąd oceny, że prawidłowo uznały w tej sprawie organy zaistnienie przesłanki obligującej do cofnięcia zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, a zatem że na skutek naruszenia art. 80 k.p.a. doszło do wadliwego zastosowania art. 18 ust. 1 i ust. 10 pkt 5 w zw. z art. 111 ust. 1 i 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie podważa prawidłowości tego stanowiska Sądu pierwszej instancji.
Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej nie doszło w tej sprawie do naruszenia art. 111 ust. 1 i 4 w zw. z art. 18 ust. 1 i ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Przepis art. 111 ust. 4 przewiduje, że przedsiębiorcy prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim. Natomiast w myśl art. 18 ust. 10 pkt 5 tej ustawy zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, organ zezwalający cofa w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 111 ust. 4.
Wobec niespornego w tej sprawie ustalenia okoliczności faktycznej polegającej na "przedstawieniu fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 111 ust. 4", spełniona została przewidziana w przytoczonym przepisie przesłanka cofnięcia skarżącemu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Podkreślenia wymaga, że tej okoliczności faktycznej skarżący kasacyjnie nie kwestionuje, sam bowiem potwierdza, że podał w oświadczeniu niewłaściwe dane. Okoliczności zaś, które powołuje, tzn. niecelowe wpisanie nieprawidłowych danych w oświadczeniu, nie mogą spowodować zmiany rozstrzygnięcia w tej sprawie, ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości odstąpienia od nałożenia tej sankcji administracyjnej w razie braku winy strony.
Odpowiedzialność administracyjna ma charakter obiektywny, niezależny od winy strony. A zatem to, że skarżący na żądanie organu przedstawił dokumenty księgowe, że wpisując wadliwe dane w oświadczeniu za 2020 rok nie działał świadomie i umyślnie, a także że nie został przesłuchany ani "wezwany przed organem I instancji, celem wypowiedzenia się co do treści oświadczenia", nie mogło mieć żadnego wpływu na wynik sprawy.
W postępowaniu administracyjnym prawidłowo zgromadzono materiał dowodowy dotyczący okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniach decyzji organy obu instancji prawidłowo dokonały analizy i oceny okoliczności ustalonych w toku postępowania oraz wskazanych przez skarżącego. Zasadnie zatem Sąd pierwszej instancji uznał przeprowadzone postępowanie za prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny za niezasadne uznał zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego podniesione w skardze kasacyjnej. Przeprowadzone w tej sprawie postępowanie dowodowe było zgodne z prawem, spełniało wymogi wynikające z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 7 a k.p.a., w zw. z art. 10 § 1 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 k.p.a., w zw. z art. 79 k.p.a., w zw. z art. 80 k.p.a. Nie doszło też do zarzucanego skargą kasacyjną naruszenia art. 111 ust. 1 i 4 w zw. z art. 18 ust. 1 i 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Oddalając skargę Sąd pierwszej instancji nie naruszył zatem art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, ani art. 145 § 1 pkt. 1 lit a i lit. c p.p.s.a.
W tym stanie rzeczy, ponieważ skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI