II GSK 1397/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 lutego 2024 r. oddalił skargę kasacyjną A. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który wcześniej oddalił skargę na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej w Przemyślu. Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej w wysokości 500 zł na zarządzającego transportem za niewyposażenie kierowcy w świadectwo kierowcy podczas międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy z Ukrainy do Polski. Sąd I instancji uznał, że kierowca niebędący obywatelem UE/EOG, zatrudniony przez polskiego przewoźnika, wykonujący międzynarodowy transport drogowy rzeczy, jest zobowiązany posiadać świadectwo kierowcy. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące braku odstąpienia od wymierzenia kary i błędnego zastosowania przepisów KPA. W skardze kasacyjnej skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując m.in. samoistną podstawę zastosowania Rozporządzenia WE nr 1072/2009 do przewozów z Ukrainy do Polski oraz obowiązek posiadania świadectwa kierowcy w takich przypadkach. Zarzucał również niezastosowanie przepisów KPA dotyczących administracyjnych kar pieniężnych, w tym możliwości odstąpienia od ukarania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną. Potwierdził, że art. 32a ustawy o transporcie drogowym stanowi samoistną podstawę do stosowania przepisów UE dotyczących świadectwa kierowcy, a obowiązek jego posiadania powstaje, gdy przedsiębiorca wykonujący transport międzynarodowy posiada licencję wspólnotową, legalnie zatrudnia kierowcę będącego obywatelem państwa trzeciego (niebędącego rezydentem długoterminowym). Sąd podkreślił, że Umowa między Polską a Ukrainą o międzynarodowych przewozach drogowych, choć reguluje zezwolenia, nie wyłącza stosowania przepisów krajowych i unijnych, w tym Rozporządzenia 1072/2009, zgodnie z art. 13 tej umowy. Odnosząc się do przepisów KPA, NSA stwierdził, że art. 92c ustawy o transporcie drogowym stanowi przepis odrębny, który reguluje kwestie wyłączenia odpowiedzialności w sposób analogiczny do instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej (art. 189f KPA), co uzasadnia niezastosowanie przepisów Działu IVa KPA. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących obowiązku posiadania świadectwa kierowcy w transporcie międzynarodowym z państwami trzecimi (w tym z Ukrainą) oraz stosowania przepisów KPA o karach pieniężnych w kontekście ustaw szczególnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji przewozu z Ukrainy do Polski i interpretacji przepisów UE oraz krajowych w tym kontekście. Interpretacja stosowania KPA ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy art. 32a ustawy o transporcie drogowym w powiązaniu z Rozporządzeniem WE nr 1072/2009 stanowi samoistną podstawę do nałożenia obowiązku posiadania świadectwa kierowcy w międzynarodowym transporcie drogowym rzeczy między Polską a Ukrainą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 32a u.t.d. stanowi samoistną podstawę do stosowania przepisów UE dotyczących świadectwa kierowcy, a obowiązek jego posiadania powstaje, gdy przedsiębiorca wykonujący transport międzynarodowy posiada licencję wspólnotową, legalnie zatrudnia kierowcę będącego obywatelem państwa trzeciego (niebędącego rezydentem długoterminowym).
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że art. 32a u.t.d. nakłada obowiązek posiadania świadectwa kierowcy dla kierowców z państw trzecich zatrudnionych przez polskiego przewoźnika wykonującego transport międzynarodowy, odwołując się do przepisów Rozporządzenia 1072/2009. Umowa z Ukrainą nie wyłącza tego obowiązku.
Czy przepisy Działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące administracyjnych kar pieniężnych (w tym art. 189f KPA o odstąpieniu od ukarania) mają zastosowanie do kar pieniężnych nakładanych na podstawie ustawy o transporcie drogowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Działu IVa KPA nie mają zastosowania, jeśli przepisy odrębne (jak art. 92c ustawy o transporcie drogowym) regulują zagadnienia związane z nakładaniem kar pieniężnych, w tym kwestie wyłączenia odpowiedzialności lub umorzenia postępowania.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 92c u.t.d. jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 189a § 2 KPA, który reguluje sytuacje, w których nie wszczyna się postępowania lub się je umarza, co ma analogiczny skutek do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Dlatego przepisy Działu IVa KPA nie miały zastosowania.
Przepisy (5)
Główne
u.t.d. art. 92a § ust. 2
Ustawa o transporcie drogowym
Podstawa nałożenia kary pieniężnej za niewyposażenie kierowcy w świadectwo kierowcy.
u.t.d. art. 32a
Ustawa o transporcie drogowym
Stosowanie przepisów UE dotyczących świadectwa kierowcy do kierowców z państw trzecich zatrudnionych przez polskiego przewoźnika.
Pomocnicze
k.p.a. art. 189a § par. 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy działu IVa KPA nie mają zastosowania, jeśli przepisy odrębne regulują przesłanki wymiaru kary, odstąpienia od nałożenia kary, przedawnienia itp.
k.p.a. art. 189f § par. 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Instytucja odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
u.t.d. art. 92c
Ustawa o transporcie drogowym
Przepis odrębny regulujący nie wszczynanie lub umarzanie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 32a u.t.d. stanowi samoistną podstawę do stosowania przepisów UE dotyczących świadectwa kierowcy. • Art. 92c u.t.d. jest przepisem odrębnym, który wyłącza stosowanie przepisów Działu IVa KPA. • Umowa z Ukrainą nie wyłącza obowiązku posiadania świadectwa kierowcy na mocy przepisów UE i krajowych.
Odrzucone argumenty
Niezastosowanie przepisów KPA o administracyjnych karach pieniężnych (Dział IVa). • Brak obowiązku posiadania świadectwa kierowcy w przewozach dwustronnych z Ukrainy do Polski. • Niewłaściwa wykładnia art. 32a u.t.d. i Rozporządzenia 1072/2009. • Uznanie, że art. 92c u.t.d. nie jest tożsamy z instytucją odstąpienia od nałożenia kary z KPA.
Godne uwagi sformułowania
art. 32a u.t.d. stanowi samoistną podstawę do stosowania w Polsce unormowań zawartych w Rozporządzeniu, dotyczących posiadania świadectwa kierowcy przez kierowcę, który podmiotowo wypełnia przesłankę z powołanego przepisu. • w przypadku Polski jako strony umawiającej się, a będącej członkiem Wspólnoty, na jej terytorium oprócz postanowień Umowy w zakresie zezwoleń, zastosowanie mieć będą przepisy krajowe oraz przepisy unijne, w tym sporne w sprawie rozporządzenie 1072/2009. • jeżeli z przywołanego przepisu prawa wynika, że w warunkach nim określonych nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, to za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że jako przepis odrębny w relacji do przepisów Działu IVa k.p.a. reguluje on zagadnienie, o którym mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w związku z art. 189f k.p.a.
Skład orzekający
Gabriela Jyż
sprawozdawca
Mirosław Trzecki
członek
Zbigniew Czarnik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku posiadania świadectwa kierowcy w transporcie międzynarodowym z państwami trzecimi (w tym z Ukrainą) oraz stosowania przepisów KPA o karach pieniężnych w kontekście ustaw szczególnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przewozu z Ukrainy do Polski i interpretacji przepisów UE oraz krajowych w tym kontekście. Interpretacja stosowania KPA ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu transportu międzynarodowego i bezpieczeństwa przewozów, a także złożonej kwestii stosowania przepisów KPA do ustaw szczególnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy przewóz z Ukrainy do Polski wymagał świadectwa kierowcy? NSA wyjaśnia obowiązki przewoźników.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.