II GSK 1395/25

II GSK 1395/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-10-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Gabriela Jyż /sprawozdawca/
Krzysztof Dziedzic
Wojciech Maciejko /przewodniczący/
Symbol z opisem
6201 Prawo wykonywania zawodu lekarza, aptekarza pielęgniarki, położnej
Hasła tematyczne
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Sygn. powiązane
II GSK 1395/23 - Wyrok NSA z 2025-02-20
II SA/Rz 234/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2023-04-25
V SA/Wa 2428/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-07-23
Skarżony organ
Rada Lekarska
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
Art. 7, art. 9, art. 10, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 §3.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2021 poz 790
art. 12 ust. 1, art. 12 ust. 3-5, art. 57 ust. 1 i ust. 2.
Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Maciejko Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia del. WSA Krzysztof Dziedzic Protokolant asystent sędziego Andrzej Wojdalski po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Naczelnej Rady Lekarskiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2024 r. sygn. akt V SA/Wa 2428/23 w sprawie ze skargi Z. T. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 11 sierpnia 2023 r. nr 12/23/IX-pouf. w przedmiocie uchylenia uchwały w sprawie zawieszenia prawa wykonywania zawodu lekarza 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Naczelnej Rady Lekarskiej na rzecz Z. T. 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 lipca 2024 r. w sprawie ze skargi Z. T. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 11 sierpnia 2023 r. w przedmiocie odmowy uchylenia uchwały w sprawie zawieszenia prawa wykonywania zawodu lekarza, uchylił zaskarżoną uchwałę i poprzedzającą ją uchwałę nr 7/Ko/ORL/2022 Okręgowej Rady Lekarskiej w Krakowie z dnia 9 listopada 2022 r. oraz zasądził na rzecz Z. T. kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
Okręgowa Rada Lekarska w Krakowie uchwałą z dnia 6 grudnia 2017 r. zawiesiła lekarzowi Z. T. (dalej: "skarżący") prawo wykonywania zawodu na okres trwania niezdolności. W uzasadnieniu uchwały powołano się na orzeczenia komisji, powołanej uchwałą Nr 10/Ko/2014 z dnia 11 czerwca 2014 r. przez Okręgową Radę Lekarską w Krakowie, która orzekała w przedmiocie niezdolności skarżącego do wykonywania zawodu.
Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej (dalej również: "Prezydium NRL"), po rozpoznaniu odwołania skarżącego, uchwałą z dnia 8 marca 2018 r. utrzymało w mocy uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w Krakowie z 6 grudnia 2017 r.
Skarżący zaskarżył uchwałę Prezydium NRL do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z 5 grudnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 1175/18 oddalił skargę. Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2021 r., sygn. akt II OSK 1189/19 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżącego.
Wnioskiem z 10 grudnia 2021 r. pełnomocnik skarżącego zwrócił się o uchylenie uchwały z dnia 6 grudnia 2017 r. Okręgowej Rady Lekarskiej w Krakowie zawieszającej skarżącemu prawo wykonywania zawodu. Uchwałą z dnia 23 lutego 2022 roku (zmienioną uchwałą Nr 5/Ko/ORL72022 ORL z dnia 22 czerwca 2022 roku), Okręgowa Rada Lekarska powołała Komisję Orzekającą w celu przeprowadzenia postępowania w przedmiocie niezdolności skarżącego do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych.
Okręgowa Rada Lekarska - po przeprowadzeniu postępowania - podjęła w dniu 9 listopada 2022 r. uchwałę w sprawie odmowy uchylenia uchwały z dnia 6 grudnia 2017 r. dotyczącej zawieszenia skarżącemu prawa do wykonywania zawodu na okres trwania niezdolności do wykonywania zawodu. Za kluczowe dla przyjęcia takiej oceny ORL uznała wyniki prac Komisji Orzekającej działającej w sprawie.
Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej uchwałą z 12 maja 2023 r. powołało komisję, składającą się z lekarzy specjalistów dla dokonania oceny zdolności skarżącego do wykonywania zawodu lekarza.
Mając na uwadze orzeczenie komisji, Prezydium NRL stwierdziło, że nie ustąpiły przyczyny zawieszenia prawa wykonywania zawodu, co skutkuje brakiem podstaw do uchylenia uchwały w przedmiocie zawieszenia prawa wykonywania zawodu. W tej sytuacji Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej postanowiło utrzymać w mocy uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w Krakowie z dnia 9 listopada 2022 r. w sprawie odmowy uchylenia uchwały z dnia 6 grudnia 2017 r. w sprawie zawieszenia skarżącemu prawa wykonywania zawodu na okres trwania niezdolności do wykonywania zawodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi skarżącego uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie z uwagi na naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd podniósł, że wskazane uchwały organu samorządu lekarskiego nie są decyzjami administracyjnymi, ale organ samorządu lekarskiego, podejmując jedną z uchwał enumeratywnie wymienionych w art. 57 ust. 1 (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1287 z późn. zm., dalej: ustawa o zawodzie lekarza"), powinien jednak uwzględnić nakazy, jakie ustanawiają przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U z 2024 r., poz..572 z późn. zm., dalej : "k.p.a."), względem podmiotu wydającego akt zrównany w swoich skutkach z decyzją administracyjną. WSA dostrzegł, że postępowanie prowadzone przez organy samorządu lekarskiego nie jest klasycznym postępowaniem administracyjnym, do którego znalazłyby wprost zastosowanie wszystkie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, niemniej jednak na mocy odesłania z art. 57 ust. 2 w zw. z art. 12 ust. 3 zd. 2 ustawy o zawodzie lekarza należy wywieść, iż pewne uniwersalne zasady postępowania administracyjnego o charakterze fundamentalnym obowiązują także i tu. Organy (właściwa okręgowa rada lekarska oraz NRL) były zatem, w ocenie Sądu, zobowiązane do przestrzegania zasad postępowania określonych w art. 7-14, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w szczególności do informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a także o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, zasadzie udzielania wyjaśnień i umożliwienia końcowej wypowiedzi przed wydaniem rozstrzygnięcia, zwłaszcza w sprawie tak ważkiej jak niniejsza (zob. wyrok WSA w Warszawie z 21 czerwca 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2428/17).
Sąd I instancji zwrócił uwagę, że z treści zaskarżonych uchwał nie wynika, aby na jakimkolwiek etapie postępowania odniesiono się do podnoszonej przez skarżącego kwestii klasyfikacji jednostki chorobowej przypisanej skarżącemu oraz podnoszonej przez niego potrzebie dokonania badania obrazowego (EEG itp.). WSA zaznaczył, że organy nie odniosły się w przedmiotowych uchwałach do przedstawionych przez skarżącego opinii lekarskich, z których wynikają odmienne, niż to co przyjęły komisje powołane przez ORL i NRL, wnioski co do stanu zdrowia skarżącego. Sąd podkreślił, że treść zaskarżonej uchwały składa się w zasadzie z opisu stanu faktycznego sprawy oraz powtórzenia treści opinii Komisji z 24 lipca 2023 r.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, organy naruszyły art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. WSA zaznaczył, że organ powinien odnieść się do podnoszonych przez skarżącego jako podmiotu inicjującego wniosek składany w trybie art. 12 ust. 5 ustawy o zawodzie lekarza dowodów i twierdzeń.
Zdaniem WSA, organ I instancji winien zatem przeprowadzić postępowanie odnośnie zaistnienia przesłanek co do ustania przyczyn zawieszenia prawa wykonywania zawodu, ze szczególnym uwzględnieniem argumentów wskazywanych przez skarżącego we wniosku wszczynającym postępowanie, jak też podnoszonych przez Stronę w toku całego postępowania.
Sąd I instancji podkreślił, że przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organy uwzględnią wiążącą je ocenę prawną sprawy oraz wskazania Sądu, stosownie do art. 153 p.p.s.a.
W podstawie prawnej orzeczenia wskazano art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Naczelna Rada Lekarska nie zgadzając się z powyższym wyrokiem, wywiodła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżając go w całości i zarzucając mu:
1) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, polegającą na pominięciu, że orzeczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 1 tiret 2 oraz art. 12 ust. 3 tiret 1 w związku z art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, wydaje Komisja złożona z lekarzy specjalistów z odpowiednich dziedzin medycyny i pominięcie, że skoro w obrocie prawnym jest orzeczenie owej Komisji, to jej opinia uwzględnia i niejako konsumuje dowody "medyczne" przedłożone przez lekarza (wraz z wnioskiem o uchylenie uchwały zawieszającej prawo wykonywania zawodu z powodu niezdolności do wykonywania tego zawodu), w tym zaświadczenia i opinie lekarskie, a treść wniosków ostatecznych komisji (zdolny bądź niezdolny do wykonywania zawodu) wskazuje na sposób rozpatrzenia tych dowodów;
2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj.:
a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a .i w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że brak jest w uchwałach organów obu instancji odniesienia się do kwestii klasyfikacji jednostki chorobowej w ICD 10, podczas gdy kwalifikacja taka nie ma większego znaczenia dla sprawy, gdyż orzeczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 1 tiret 2 oraz art. 12 ust. 3 tiret 1 w związku z art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, wydane przez Komisję złożoną z lekarzy specjalistów z odpowiednich dziedzin medycyny uwzględnia całość materiału dowodowego od 2014 r., dotyczącego stanu zdrowia lekarza Z. T. i zdolności do wykonywania przez niego zawodu lekarza (sprawa powołania komisji zaczęła się w 2014 r., a sprawa zawieszenia toczy się od 2017 roku) i najważniejszym jego celem jest ustalenie czy lekarz zdrowotnie kwalifikuje się do dalszego wykonywania zawodu czy też nie. Orzeczenie Komisji uwzględnia i niejako konsumuje wnioski składane przez lekarza w postępowaniu o uchylenie uchwały zawieszającej prawo wykonywania zawodu z powodu niezdolności do wykonywania tego zawodu, w tym, a treść wniosków ostatecznych komisji (zdolny bądź niezdolny do wykonywania zawodu) wskazuje na sposób rozpatrzenia tych wniosków.
b. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a .i w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że brak jest w uchwałach organów obu instancji odniesienia się do przedstawionych przez Stronę przeciwną opinii lekarskich, podczas gdy opinie te podlegały szczegółowej analizie przez członków Komisji powołanej uchwałami organów samorządu zawodowego lekarzy w obu instancjach i ocena tych opinii znalazła wyraz w treści orzeczeń Komisji, a organy powołały się w uchwałach na treść owych orzeczeń Komisji i prawidłowo orzekły o odmowie uchylenia zawieszenia w prawie wykonywania zawodu Z.T. na czas niezdolności, a związku z tym skarga na podstawie art. 151 p.p.s.a. winna być oddalona,
c. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a .i w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że brak jest w uchwałach organów obu instancji odniesienia się do potrzeby badania obrazowego lekarza (EEG itp.), podczas gdy lekarz, który chce udowodnić, że ustały przyczyny zawieszenia go w prawie wykonywania zawodu powinien przedstawić wynik takiego badania, a nie jedynie kwestionować, że inne podmioty (np. komisja) nie skierowały go na takie badanie. Badanie EEG jest zresztą użyteczne w diagnozowaniu, przede wszystkim, padaczki a nie zaburzeń funkcji poznawczych, które są zdiagnozowane u lekarza Z. T..
Mając na uwadze powyższe, organ wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a. i oddalenie skargi oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie, na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych i rozpatrzenie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Skarżący w piśmie z 25 kwietnia 2025 r. zatytułowanym odpowiedź na skargę kasacyjną, podtrzymał swoje stanowisko, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Przed odniesieniem się do zarzutów przypomnieć należy, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, którego elementy konstrukcyjne i treściowe wyznaczają granice jej rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w niniejszej sprawie nie zachodzi.
Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz na kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie są trafne zarzuty pomieszczone w punkcie 2 lit. a-c petitum skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie przez Sąd I instancji przepisów postępowania, w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. i w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji a) "błędnie uznał, że brak jest w uchwałach organów obu instancji odniesienia się do kwestii klasyfikacji jednostki chorobowej w ICD 10, podczas gdy kwalifikacja taka nie ma większego znaczenia dla sprawy, gdyż orzeczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 1 tiret 2 oraz art. 12 ust. 3 tiret 1 w związku z art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, wydane przez Komisję złożoną z lekarzy specjalistów z odpowiednich dziedzin medycyny uwzględnia całość materiału dowodowego od 2014 r., dotyczącego stanu zdrowia lekarza Z. T. i zdolności do wykonywania przez niego zawodu lekarza (...) i najważniejszym jego celem jest ustalenie czy lekarz zdrowotnie kwalifikuje się do dalszego wykonywania zawodu czy też nie. Orzeczenie Komisji uwzględnia i niejako konsumuje wnioski składane przez lekarza w postępowaniu o uchylenie uchwały zawieszającej prawo wykonywania zawodu z powodu niezdolności do wykonywania tego zawodu, w tym, a treść wniosków ostatecznych komisji (zdolny bądź niezdolny do wykonywania zawodu) wskazuje na sposób rozpatrzenia tych wniosków"; b) "polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że brak jest w uchwałach organów obu instancji odniesienia się do przedstawionych przez Stronę przeciwną opinii lekarskich, podczas gdy opinie te podlegały szczegółowej analizie przez członków Komisji powołanej uchwałami organów samorządu zawodowego lekarzy w obu instancjach i ocena tych opinii znalazła wyraz w treści orzeczeń Komisji, a organy powołały się w uchwałach na treść owych orzeczeń Komisji i prawidłowo orzekły o odmowie uchylenia zawieszenia w prawie wykonywania zawodu Z. T. na czas niezdolności, a związku z tym skarga na podstawie art. 151 p.p.s.a. winna być oddalona"; c) "polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że brak jest w uchwałach organów obu instancji odniesienia się do potrzeby badania obrazowego lekarza (EEG itp.), podczas gdy lekarz, który chce udowodnić, że ustały przyczyny zawieszenia go w prawie wykonywania zawodu powinien przedstawić wynik takiego badania, a nie jedynie kwestionować, że inne podmioty (np. komisja) nie skierowały go na takie badanie. Badanie EEG jest zresztą użyteczne w diagnozowaniu, przede wszystkim, padaczki a nie zaburzeń funkcji poznawczych, które są zdiagnozowane u lekarza Z. T.".
Naczelny Sąd Administracyjny zarzutów tych nie podzielił. Przypomnieć należy,
iż w orzecznictwie sądowym wskazuje się (por. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt II GSK 1401/22), że ocenę zarzutów skargi kasacyjnej należy rozpocząć od powtórzenia wymienionych już wcześniej przez Sąd I instancji zasad zawieszania lub ograniczania prawa wykonywania zawodu lekarza, gdyż ponowne przybliżenie tej problematyki stanowić będzie odpowiedź na kluczowe kwestie, od których zależy ocena istoty sprawy. W myśl zatem art. 12 ust. 1 ustawy, jeżeli okręgowa rada lekarska stwierdzi, że istnieje uzasadnione podejrzenie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu lub ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający wykonywanie zawodu lekarza, powołuje komisję złożoną z lekarzy specjalistów z odpowiednich dziedzin medycyny. Komisja ta wydaje orzeczenie w przedmiocie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu albo ograniczenia w wykonywaniu ściśle określonych czynności medycznych. Wskazane postępowanie, podobnie jak postępowanie uregulowane w art. 11 ustawy, ma przy tym charakter zapobiegawczo-naprawczy. Z jednej bowiem strony - jeżeli jest to konieczne - w jego efekcie można odsunąć lekarza od wykonywania zawodu (w pełnym bądź częściowym zakresie), z drugiej zaś strony zawsze tam, gdzie jest to tylko możliwe, postępowania te mają doprowadzić do przywrócenia lekarzowi zdolności do wykonywania zawodu (czy to z uwagi na braki w wiedzy czy to ze względu na stan zdrowia i ewentualnie niezbędne leczenie). Z kolei charakter prawny uchwał podejmowanych na mocy art. 12 ust. 1 ustawy, jak trafnie wskazał WSA, reguluje art. 57 ust. 1 i 2 wskazujący m.in. że od uchwał okręgowych rad lekarskich (...) w sprawach, o których mowa w (...) art. 12 ust. 1 i 3-5, lekarzowi przysługuje odwołanie do Naczelnej Rady Lekarskiej. Do uchwał samorządu lekarzy w sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego odnoszące się do decyzji administracyjnych.
Trafnie również wskazuje się w judykturze, że uchwały organu samorządu lekarskiego (np. o powołaniu komisji lekarskiej) nie są decyzjami administracyjnymi (tak NSA w wyroku z 14 stycznia 2016 r. sygn. akt I OSK 273/15). Organ samorządu lekarskiego, podejmując jedną z tych uchwał, powinien jednak uwzględnić nakazy, jakie ustanawiają przepisy k.p.a. względem podmiotu wydającego akt zrównany w swoich skutkach z decyzją administracyjną. Wśród tych nakazów znajduje się bez wątpienia obowiązek podjęcia z urzędu lub na wniosek strony wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a. - zasada prawdy obiektywnej), czy też zasada informowania strony (art. 9 k.p.a.) i zapewnienia jej czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 k.p.a.) zmierzającym do wydania końcowego rozstrzygnięcia, które jak wskazano jest zrównane z decyzją administracyjną, choć nią nie jest.
Oczywiście postępowanie prowadzone przez organy samorządu lekarskiego nie jest klasycznym postępowaniem administracyjnym, do którego znalazłyby wprost zastosowanie wszystkie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, niemniej jednak na mocy odesłania z art. 57 ust. 2 w zw. z art. 12 ust. 3 zd. 2 ustawy można i należy wywieść twierdzenie, że pewne uniwersalne zasady postępowania administracyjnego o charakterze fundamentalnym z punktu widzenia zapewnienia gwarancji procesowych lekarzowi, obowiązują także na etapie wyłaniania komisji mającej zbadać stan zdrowia tej osoby. Zgodnie więc z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a., organy prowadzące postępowanie mają obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Natomiast na podstawie art. 80 k.p.a. organy te zobowiązane są rozstrzygnąć sprawę na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Rozpatrując zgromadzony w danej sprawie materiał dowodowy organy nie mogą pominąć jakiegokolwiek przeprowadzonego dowodu, ani też uwzględnić dowodu, którego nie ma w aktach sprawy. W końcowym rozstrzygnięciu (uchwale) winno się natomiast znaleźć precyzyjne stanowisko co do tego, jak wygląda ustalony przez organ stan faktyczny, a także jakie dowody przemawiają za takim rozstrzygnięciem, jakie zaś nie mogły zostać i nie zostały uwzględnione. Właściwa okręgowa rada lekarska oraz NRL są zatem zobowiązane do przestrzegania zasad postępowania określonych w art. 7-14, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w szczególności zaś do informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a także o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, zasadzie udzielania wyjaśnień i umożliwienia końcowej wypowiedzi przed wydaniem rozstrzygnięcia (tak w wyroku NSA z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt II GSK 1401/22).
Stosownie do treści art. 12 ust. 5 ustawy lekarz, w stosunku do którego podjęto uchwałę o zawieszeniu prawa wykonywania zawodu lub ograniczeniu wykonywania określonych czynności medycznych, może wystąpić do okręgowej rady lekarskiej o uchylenie uchwały, jeżeli ustana przyczyny zawieszenia lub ograniczenia, nie wcześniej niż po upływie 6 miesięcy od podjęcia uchwały okręgowej rady lekarskiej. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.
Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie NRL Sąd I instancji niewadliwie uznał, iż analizowanej sprawie organy w sposób istotny dla rozstrzygnięcia sprawy naruszyły wskazane wyżej przepisy procesowe, tj. art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez: nieodniesienie się do podnoszonej przez skarżącego kwestii podanej przez organy klasyfikacji jednostki chorobowej w kontekście jej klasyfikacji w ICD 10 – s. 3 uzasadnienia uchwały NRL "w rozpoznaniu: Zespół psychoorganiczny naczyniopochodny (?)", posługiwanie się dokumentacją w większości sporządzoną 5 lat przed wydaniem zaskarżonych uchwał, nie odniesienie się do przedłożonej przez skarżącego wraz z wnioskiem z 2021 r. prywatnej dokumentacji medycznej obejmującej trzy opinie sporządzone przez prof. dr hab. P. G., dr S. T. i dr n.med. A. O., stwierdzenie u skarżącego dalsze występowanie zaburzeń w obrębie centralnego układu nerwowego tylko na podstawie ok. 30-minutowej rozmowy z pacjentem, postawienie diagnozy choroby rzutującej destruktywnie i de facto paraliżującej pracę całego organizmu, pomimo stwierdzenia u skarżącego Z. T. wyłącznie takich objawów jak: lepkość i rozwlekłość wypowiedzi, tendencję do wchodzenia w wątki poboczne, tendencję do spiętrzeń afektywnych, sztywność sądów i kategoryczność, brak krytycyzmu w ocenie własnej sprawności oraz podejrzenie zaburzeń treści myślenia (przekonanie o byciu ofiara spisku, otrzymywanie propozycji korupcyjnych). Jednocześnie Komisja Orzekająca przy ORL przyjęła, że skarżący Z. T. pozostaje "w logicznym kontakcie słownym i ma prawidłową orientację", nie wyjaśnienie przypisanego do zakładanej w stosunku do skarżącego jednostki chorobowej postępującego charakteru, pomimo że zgodnie ze wstępnymi prognozami, jak również aktualną wiedzy medycznej – postęp ten powinien w ciągu kilku lat (a więc w dacie podejmowania zaskarżonych uchwał) pozbawić Z. T. nie tylko zdolności do wykonywania zawodu lekarza, ale także zdolności do codziennego, samodzielnego i normalnego funkcjonowania, nie skierowanie Z. T. na dalsze dodatkowe badania w postaci badania EEG (lub innych badań obrazowych) czy opinii psychologicznej. Podkreślić należy, iż odniesienie się przez organ (NRL) do kwestii tychże dodatkowych badań dopiero w skardze kasacyjnej, zamiast w uzasadnieniu uchwały NRL jest niewłaściwe i wskazuje na naruszenie wyżej wymienionych przepisów procesowych.
Odnosząc się do pomieszczonych w punkcie 1 petitum skargi kasacyjnej zarzutów naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego "przez jego błędną wykładnię polegającą na pominięciu, że orzeczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 1 tiret 2 oraz art. 12 ust. 3 tiret 1 w związku z art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, wydaje Komisja złożona z lekarzy specjalistów z odpowiednich dziedzin medycyny i pominięcie, że skoro w obrocie prawnym jest orzeczenie owej Komisji, to jej opinia uwzględnia i niejako konsumuje dowody "medyczne" przedłożone przez lekarza (wraz z wnioskiem o uchylenie uchwały zawieszającej prawo wykonywania zawodu z powodu niezdolności do wykonywania tego zawodu), w tym zaświadczenia i opinie lekarskie, a treść wniosków ostatecznych komisji (zdolny bądź niezdolny do wykonywania zawodu) wskazuje na sposób rozpatrzenia tych dowodów", Naczelny Sąd Administracyjny ich nie podzielił. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie organu Sąd I instancji zasadnie uznał, z wyżej wymienionych powodów, iż w sprawie organy w sposób istotny mogący mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, naruszyły wskazane przepisy postępowania i niewadliwie w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. uchylił obie uchwały - ORL i NRL - w tej sprawie. W konsekwencji Sąd I instancji dokonał także, jak podkreślono wyżej, prawidłowej wykładni wskazanych przez skarżącą kasacyjnie NRL przepisów prawa materialnego.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.).