II GSK 1373/21

Naczelny Sąd Administracyjny2023-04-25
NSAAdministracyjneŚredniansa
opieka zdrowotnakonkurs ofertNFZumowa przedwstępnatytuł prawny do lokaluprawo administracyjnepostępowanie konkursoweświadczenia zdrowotne

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki F. M. Sp. z o.o. w sprawie konkursu ofert na świadczenia opieki zdrowotnej, uznając, że przedstawienie umowy przedwstępnej najmu lokalu było wystarczające do spełnienia wymogu posiadania tytułu prawnego.

Spółka F. M. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję NFZ o nierozstrzygnięciu konkursu ofert na świadczenia opieki zdrowotnej, zarzucając naruszenie zasad równego traktowania i uczciwej konkurencji z powodu akceptacji oferty konkurenta, który przedstawił jedynie umowę przedwstępną najmu lokalu. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a NSA w wyroku z 25 kwietnia 2023 r. oddalił skargę kasacyjną, uznając, że umowa przedwstępna najmu lokalu jest wystarczającym tytułem prawnym do złożenia oferty w konkursie.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej F. M. Sp. z o.o. od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału NFZ w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Spółka zarzucała naruszenie zasad równego traktowania i uczciwej konkurencji, argumentując, że oferta wyłonionego oferenta nie powinna zostać dopuszczona do oceny, ponieważ nie posiadał on tytułu prawnego do lokalu, a jedynie umowę przedwstępną najmu. Sąd pierwszej instancji uznał, że umowa przedwstępna jest wystarczającym dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podkreślił, że jest związany jej granicami i wymaga precyzyjnego formułowania zarzutów. Stwierdził, że zarzuty naruszenia prawa materialnego i postępowania nie zostały prawidłowo skonstruowane i uzasadnione. NSA przyznał rację sądowi pierwszej instancji, wskazując, że umowa przedwstępna najmu lokalu, zawarta przed terminem otwarcia ofert i gwarantująca zawarcie umowy przyrzeczonej przed rozpoczęciem świadczenia usług, jest wystarczającym dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, umowa przedwstępna najmu lokalu, zawarta przed terminem otwarcia ofert i gwarantująca zawarcie umowy przyrzeczonej przed rozpoczęciem świadczenia usług, jest wystarczającym dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umowa przedwstępna najmu lokalu zapewnia pewność zawarcia umowy definitywnej i spełnia wymogi stawiane przez przepisy, umożliwiając tym samym dopuszczenie oferty do konkursu. Jest to zgodne z zasadą równego traktowania oferentów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (36)

Główne

u.ś.o.z. art. 134 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.ś.o.z. art. 135 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 135 § 2

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 147

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 148 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 148 § 2

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 149 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 152 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 154 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 154 § 2

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 154 § 6

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 148 § 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 147

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego

k.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 73 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 389 § 1

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 173 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez brak odrzucenia oferty oferenta, który nie spełniał wymogów (brak tytułu prawnego do lokalu). Naruszenie zasad równego traktowania i uczciwej konkurencji. Naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne wyjaśnienie stanu faktycznego i nierozważenie istotnego wpływu uchybień na wynik sprawy.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego określa autor skargi kasacyjnej umowa przedwstępna najmu lokalu jest sposobem zagwarantowania w przyszłości zawarcia definitywnej umowy najmu nie jest władny domyślać się i uzupełniać zarzutów skargi kasacyjnej

Skład orzekający

Gabriela Jyż

przewodniczący

Joanna Kabat-Rembelska

sprawozdawca

Jacek Boratyn

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu posiadania tytułu prawnego do lokalu w postępowaniach konkursowych NFZ, a także wymogów formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań konkursowych NFZ i wymogów formalnych skargi kasacyjnej. Interpretacja umowy przedwstępnej jako tytułu prawnego może być stosowana w podobnych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalizujących się w prawie zamówień publicznych lub świadczeń zdrowotnych, ze względu na interpretację wymogów formalnych oferty oraz procedury kasacyjnej.

Umowa przedwstępna wystarczy? NSA rozstrzyga kluczową kwestię w konkursach NFZ.

Sektor

ochrona zdrowia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 1373/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-04-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Gabriela Jyż /przewodniczący/
Jacek Boratyn
Joanna Kabat-Rembelska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne
Ochrona zdrowia
Sygn. powiązane
II SA/Rz 930/20 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2021-02-18
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1373
Art. 134 ust. 1, art. 135 ust. 1, art. 135 ust. 2 pkt 2, art. 147, art. 148 ust. 1, art. 148 ust. 2 pkt 2, art. 149 ust. 1 pkt 7, art. 152 ust. 1, art. 154 ust. 1, art. 154 ust. 2, art.154 ust. 6
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.
Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
art. 7, art. 10 par. 1, art. 73 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80, art. 138 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2016 poz 1372
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia  umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej
Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
art. 389 par. 1 k.c.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. M. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 930/20 w sprawie ze skargi F. M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Rzeszowie z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od F. M. Sp. z o.o. w W. na rzecz Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Rzeszowie 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 18 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Rz 930/20 oddalił skargę F. M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Rzeszowie z [...] czerwca 2020 r. nr [...]w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
Dyrektor Podkarpackiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: Dyrektor Oddziału NFZ) [...] grudnia 2019 r. ogłosił postępowanie konkursowe w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: pomoc doraźna i transport sanitarny, w zakresie: świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego, na obszarze: 1803 – dębicki i 1815 – ropczycko-sędziszowski.
W konkursie zostały złożone 3 oferty, w tym oferta skarżącej F. M. Sp. z o.o. w W.. Komisja konkursowa wybrała do realizacji umowy Wojewódzką Stację Pogotowia Ratunkowego w Rzeszowie, z miejscem udzielania świadczeń w R., ul. K, zgodnie z kolejnością uzyskanej pozycji w rankingu końcowym. Oferta skarżącej nie została wybrana do zawarcia umowy.
Spółka F. M. Sp. z o.o., na podstawie art. 152 ust. 1 w związku z art. 154 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1373 ze zm. – dalej: ustawa o świadczeniach), wniosła odwołanie od rozstrzygnięcia z wnioskiem o ponowne przeprowadzenie postępowania w sprawie zawarcia umowy. Zarzuciła nieprawidłowości w przeprowadzonym postępowaniu konkursowym dotyczące zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy oraz zasad prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Spółka wskazała także na nieprawidłowości dotyczące pytań ankietowych.
Dyrektor Oddziału NFZ decyzją z 23 marca 2020 r. nr [...]oddalił odwołanie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej Komisja Konkursowa prawidłowo dokonała porównania ofert w zakresie: jakości, kompleksowości, dostępności, ciągłości i ceny udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej. Postępowanie prowadzone było z zachowaniem zasad równego traktowania wszystkich oferentów i w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji.
F. M. Sp. z o.o. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucając organowi naruszenie art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach w związku z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1372, ze zm., dalej: rozporządzenie w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 2295, ze zm., dalej: rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych), poprzez naruszenia zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji, a to w wyniku braku zweryfikowania tytułu prawnego do lokalu i personelu (przyjęcia jako tego tytułu umów przedwstępnych i promes), a także braku zweryfikowania okoliczności związanych z uzyskaniem zasobów technicznych celem określenia konieczności uzyskania opinii IOWISZ. Spółka zarzuciła także niewłaściwe zastosowanie art. 148 ust. 1 ustawy o świadczeniach.
Dyrektor Oddziału NFZ, decyzją z 26 czerwca 2020 roku numer 13/2020, na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy własną decyzję z 23 marca 2020 roku. W uzasadnieniu podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko, uznając, że analiza przeprowadzonego postępowania konkursowego nie wykazała uchybień lub naruszenia prawa uzasadniającego uwzględnienie odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, rozpoznając skargę wniesioną przez F. M. Sp. z o.o. w W.stwierdził, że nie nastąpiło zarzucane w skardze naruszenie art. 134 ust. 1 oraz art. 148 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 147 ustawy o świadczeniach w związku z Załącznikiem 16 (tabela 1 pkt 2 lp. VI pkt 2.1.) do rozporządzenia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert, poprzez brak prawidłowej weryfikacji wymogu posiadania tytułu prawnego do lokalu, a także art. 134 ust. 1 oraz art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach, poprzez brak odrzucenia oferty złożonej przez oferenta, w sytuacji gdy nie spełniała ona wymogów określonych w przepisach obowiązującego prawa ze względu na brak posiadania na dzień otwarcia ofert tytułu prawnego do lokalu. Sąd zgodził się, że unormowana w kodeksie cywilnym umowa przedwstępna najmu lokalu jest sposobem zagwarantowania w przyszłości zawarcia definitywnej umowy najmu w przypadku, gdy oferent wygra konkurs o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, oferenci biorący udział w konkursie mieli prawo do przedstawienia umów przedwstępnych najmu lokali pod zadeklarowanymi adresami. W rezultacie, złożenie tego rodzaju umów nie stanowiło przeszkody w rozpatrzeniu złożonych ofert, jak podnosi to Spółka.
Ponadto, Sąd uznał za bezzasadny zarzut naruszenia przez Dyrektora Oddziału NFZ art. 10 § 1 i art. 73 § 1 k.p.a. w związku z art. 135 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach poprzez brak udostępnienia skarżącej do wglądu pełnej dokumentacji postępowania
F. M. Sp. z o.o. w W. zaskarżyła powyższy wyrok w całości, domagając się na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 1373 ze zm., dalej: p.p.s.a.) - uwzględnienia skargi kasacyjnej i uchylenia zaskarżonego orzeczenia, ewentualnie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W skardze kasacyjnej zarzucono:
1.Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
1. Art. 149 ust. I pkt. 7) ustawy o świadczeniach, przez brak odrzucenia oferty, oferenta który wygrał postępowanie prowadzone przez NFZ, jako że nie spełniał wymogów określonych przez NFZ.
2. Art. 134 ust. 1 oraz art. 148 ust. 2 pkt 2 w związku z Art. 149 ust. 1 pkt. 7) ustawy o świadczeniach przez brak odrzucenia oferty, oferenta który wygrał postępowanie prowadzone przez NFZ, pomimo, że nie spełniał wymogów określonych przez NFZ.
3. Art. 134 ust. 1 oraz art. 148 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach w związku z rozporządzeniem w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert oraz rozporządzeniem w sprawie świadczeń gwarantowanych przez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. poprzez naruszenia zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji, w wyniku braku zweryfikowaniu tytułu prawnego do lokalu (przyjęcia jako tego tytułu umów przedwstępnych lub promes).
1.4. Art. 134 ust. 1 oraz art. 148 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 147 ustawy o świadczeniach w związku z Załącznikiem 16 (tabela 1 pkt 2 lp. VI pkt 2.1.) rozporządzenia w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert poprzez brak prawidłowej weryfikacji wymogu posiadania tytułu prawnego do lokalu.
5. Art. 134 ust. 1 oraz art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez brak odrzucenia oferty złożonej przez oferenta, podczas gdy oferta złożona przez wyżej wymienionego oferenta nie spełnia wymogów określonych w przepisach obowiązującego prawa ze względu na brak posiadania na dzień otwarcia ofert tytułu prawnego do lokalu.
2. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez błędne wyjaśnienie stanu faktycznego w sprawie w wyniku błędnego przyjęcia, że normy k.p.a. nie zostały naruszone w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji, w ten sposób, że Organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz w stopniu niewyczerpującym zebrał i rozstrzygnął materiał dowodowy, w zakresie dotyczącym posiadania przez oferenta tytułu prawnego do lokalu;
2. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 8 k.p.a. poprzez błędne uznanie, jakoby nie zostały naruszone przez Organ zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, z uwagi na okoliczności wskazane w punktach do 1.1. do 1.5. oraz w punkcie
Dyrektor Podkarpackiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Rzeszowie w odpowiedzi na skargę kasacyjną z 7 czerwca 2021 roku wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Zaznaczyć należy, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia wyroków sądu pierwszej instancji, o czym świadczy związanie podstawami skargi kasacyjnej, sprowadzające się do tego, że zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego określa autor skargi kasacyjnej podnosząc naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub przepisu postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma nie tylko obowiązku, ale przede wszystkim prawa domyślania się i uzupełniania zarzutów skargi kasacyjnej oraz argumentacji służącej ich uzasadnieniu. Określenie danej podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd pierwszej instancji nie naruszył również innych przepisów, niedostrzeżonych lub pominiętych przy formułowaniu zarzutów skargi kasacyjnej. Pominięcie określonych zagadnień w skardze kasacyjnej czy odniesienie się do nich w sposób wybiórczy i ogólnikowy skutkuje niemożnością zakwestionowania przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska wyrażonego w ich zakresie przez wojewódzki sąd administracyjny czy działające w sprawie organy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega bowiem na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym postępowaniu ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną (por. wyrok NSA z 18 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2702/16).
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego określenia podstaw kasacyjnych, co zgodnie z art. 176 p.p.s.a., oznacza obowiązek wnoszącego skargę kasacyjną powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora skargi kasacyjnej, uchybił sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu oraz uzasadnienie ich naruszenia.
Stosownie do art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jeżeli chodzi o formułowanie zarzutów skargi kasacyjnej podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu, czy strona skarżąca zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy naruszenia przepisów postępowania, czy też oba te naruszenia łącznie. Konieczne jest przy tym wskazanie konkretnych przepisów naruszonych przez sąd, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno szczegółowo określać, do jakiego, zdaniem skarżącego, naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zarzucania uchybień przepisom procesowym należy dodatkowo wykazać, że to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej, natomiast niewłaściwe zastosowanie to dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego, czyli niezasadne uznanie, że stan faktyczny sprawy odpowiada hipotezie określonej normy prawnej.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że do autora skargi kasacyjnej należy wykazanie i uzasadnienie, że wojewódzki sąd administracyjny nieprawidłowo odczytał normę prawną wynikającą z treści przepisu prawa materialnego, bądź mylnie zrozumiał treść przepisu prawa materialnego. Podkreślenia wymaga, że sformułowanie zarzutu błędnej wykładni przepisu prawa materialnego zawsze powinno łączyć się z wyjaśnieniem, na czym polegało wadliwe odczytanie przez sąd pierwszej instancji znaczenia treści przepisu, a następnie konieczne jest podanie właściwego, zdaniem skarżącego, rozumienia naruszonego przepisu. Natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego należy wykazać, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, że stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada (lub nie odpowiada) stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej. W tym przypadku autor skargi kasacyjnej musi podać dlaczego konkretny przepis prawa materialnego nie miał (lub miał) zastosowania w sprawie (por. wyroki NSA: z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15; z 6 czerwca 2017 r., sygn. akt II FSK 1342/15; z 6 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2668/15;).
Mimo że przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają warunków formalnych, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie skargi kasacyjnej, to należy przyjąć, że ma ono za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionej podstawy, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonej podstawy kasacyjnej (por. wyroki NSA z: 5 sierpnia 2004 r. sygn. akt FSK 299/04 z glosą A. Skoczylasa OSP 2005, nr 3, poz. 36; 9 marca 2005 r. sygn. akt GSK 1423/04; 10 maja 2005 r. sygn. akt FSK 1657/04; 12 października 2005 r. sygn. akt I FSK 155/05; 23 maja 2006 r. sygn. akt II GSK 18/06; 4 października 2006 r. sygn. akt I OSK 459/06 - dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Konieczność należytego uzasadnienia podstaw kasacyjnych oznacza, że autor skargi kasacyjnej obowiązany jest wskazać przepis prawa, który w jego ocenie został naruszony, a także uzasadnić, w czym upatruje uchybienia temu przepisowi. Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno być zatem sformułowane w taki sposób, aby można było powiązać je z konkretnymi przepisami prawa, które wnoszący skargę kasacyjną uznaje za naruszone.
Wobec związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, prawidłowe (tzn. jasne i nie budzące wątpliwości) sformułowanie zarzutów kasacyjnych jest warunkiem niezbędnym dla uznania, że zarzut jest usprawiedliwiony.
Poczynienie powyższych uwag o charakterze ogólnym było konieczne z uwagi na sposób w jaki została zredagowana skarga kasacyjna.
Przede wszystkim należy zauważyć, że w skardze kasacyjnej nie wskazano, czy zarzucane naruszenia prawa materialnego polegały na błędnej wykładni, czy też niewłaściwym zastosowaniu powołanych przepisów. Formułując zarzuty naruszenia wymienionych w petitum skargi kasacyjnej przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy strona skarżąca wskazała, że nastąpiło to: "przez brak odrzucenia oferty oferenta, który wygrał postępowanie prowadzone przez NFZ, jako że nie spełniała ona wymogów określonych przez NFZ", "naruszenie zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców", "brak prawidłowej weryfikacji wymogu posiadania tytułu prawnego do lokalu" oraz "brak odrzucenia oferty złożonej przez oferenta". Konwencja językowa przyjęta przez autora skargi kasacyjnej, w zakresie wskazania form naruszenia, nie odpowiada wymogom jakie powinien spełniać zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). W rezultacie ani zarzuty podniesione w petitum skargi kasacyjnej, ani jej uzasadnienie nie pozwalają na ustalenie, czy naruszenie przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego nastąpiło przez błędną wykładnię, czy też niewłaściwe zastosowanie.
Podkreślenia także wymaga, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym skierowanym przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji (art. 173 § 1 p.p.s.a.). Podniesione w niej zarzuty powinny zostać skierowane pod adresem wojewódzkiego sądu administracyjnego i wykazywać uchybienia w jego argumentacji odnoszącej się do mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego, bądź błędnego przeprowadzenie kontroli postępowania przez organy, których działanie lub zaniechania było przedmiotem zaskarżenia. W przypadku skargi kasacyjnej – będącej kwalifikowanym środkiem zaskarżenia – czytelność sformułowanego w niej komunikatu jest istotna z tego powodu, że ustawa wiąże powstanie określonych skutków procesowych nie tylko z samym wniesieniem tego pisma (jak w przypadku skargi czy też zażalenia), ale także z jego treścią (por. wyrok NSA z 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/17).
Trzeba dodać, że w rozpoznawanej sprawie sposób zredagowania zarzutów naruszenia prawa materialnego prowadzi do wniosku, że odnoszą się one do działań organu, a ściślej ujmując czynności Komisji Konkursowej.
Z podanych przyczyn podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mogły przynieść oczekiwanego przez skarżącą skutku.
W ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skarżąca podniosła naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1i art. 80 k.p.a., a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 8 k.p.a. Wymienione zarzuty nie zostały skonstruowane prawidłowo, gdyż w żadnym z nich skarżąca w ogóle nie wykazała wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy, w szczególności, że podniesione uchybienia mogły mieć istotny wpływ na ten wynik. Jak już wspomniano wykazanie wspomnianego wpływu stanowi istotny element zarzutu naruszenia przepisów postępowania, a jego brak powoduje, że podniesione uchybienie już tylko z tej przyczyny nie może być uznane za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną. Podkreślenia wymaga, że nawet w przypadku gdy sąd pierwszej instancji dopuści się naruszenia przepisów postępowania to naruszenia te, o ile nie zostanie wykazane przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną, że mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie przynoszą oczekiwanego przez stronę rezultatu w postaci uwzględnienia skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zauważa także, że omawiane zarzuty nie mogły stanowić usprawiedliwionej podstawy kasacyjnej także z tego powodu, że skarżąca nie przedstawiła ich uzasadnienia. Analiza argumentacji zawartej w skardze kasacyjnej prowadzi do stwierdzenia, że skarżąca nawet nie podjęła próby wykazania słuszności tych zarzutów. Odstąpienie od uzasadnienia zarzutów skargi kasacyjnej sprawia, że nie spełniają one warunków wymienionych w art. 176 p.p.s.a., a tym samym nie jest możliwa ich merytoryczna ocena.
Jedynie na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że warunek wykazania się tytułem prawnym do lokalu, w którym będą udzielane świadczenia, może być uznany za spełniony przez podmiot wybrany w konkursie do zawarcia umowy, w sytuacji przedstawienia przez ten podmiot umowy przedwstępnej najmu lokalu pod zadeklarowanym adresem.
Wojewódzka Stacja Pogotowia Ratunkowego w Rzeszowie złożyła oświadczenie o posiadanym tytule prawnym do lokalu, w którym będą udzielane świadczenia. Przy czym tytuł prawny do lokalu został wykazany umową przedwstępną najmu lokalu położonego w Ropczycach przy ul. Księdza Kardynała Stefana Wyszyńskiego 54, zawartą 15 stycznia 2020 r. Zgodnie z art. 389 § 1 k.c. "Umowa, przez którą jedna ze stron lub obie zobowiązują się do zawarcia oznaczonej umowy (umowa przedwstępna), powinna określać istotne postanowienia umowy przyrzeczonej". Celem zawarcia umowy przedwstępnej jest stworzenie stanu pewności, że określona, projektowana przez strony umowa, zostanie zawarta. Umowa przedwstępna stanowi więc drogę dojścia do zawarcia umowy definitywnej. Jeżeli umowa przedwstępna czyni zadość wymaganiom, od których zależy ważność umowy przyrzeczonej, druga strona może domagać się zawarcia umowy przyrzeczonej. Posłużenie się przez strony umową przedwstępną znajduje z reguły uzasadnienie obiektywne i subiektywne. To pierwsze wyraża się w istnieniu jakichś okoliczności, które przesadzają o niezawieraniu w danym momencie umowy definitywnej. Drugie polega na tym, iż stronom zależy na stworzeniu stanu pewności, że pożądana definitywna umowa zostanie zawarta (por. wyrok SA w Katowicach z 18 marca 2010 r., I ACa 39/10, LEX nr 1120368). W przypadku gdy umowa przedwstępna zostanie zawarta przed złożeniem oferty, a ustalony w niej termin gwarantuje zawarcie umowy przyrzeczonej przed obowiązywaniem umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, to akceptowanie tego rodzaju umów, w odniesieniu do podmiotów, które wcześniej nie były kontrahentami NFZ w określonym zakresie i obszarze umowy, należało uznać za prawidłowe. Przyjęcie takiego rozwiązania było w pełni uzasadnione także z punktu widzenia zachowania zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców (art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach), czyli tych którzy posiadali wcześniej kontrakt z NFZ oraz nowych jednostek przystępujących do konkursu (co samo w sobie nie gwarantuje zawarcia umowy i potrzeby wynajmu lokalu).
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) i w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Koszty te obejmują wynagrodzenie pełnomocnika organu, który w terminie przewidzianym w art. 179 p.p.s.a., złożył odpowiedź na skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI