II GSK 1365/20

Naczelny Sąd Administracyjny2024-03-27
NSAtransportoweWysokansa
telekomunikacjasieć 5GczęstotliwościrezerwacjaPrawo telekomunikacyjneharmonizacja pasmaUEPrezes UKEskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki telekomunikacyjnej dotyczącą odmowy przedłużenia rezerwacji częstotliwości, uznając racjonalność decyzji Prezesa UKE o konieczności harmonizacji pasma dla rozwoju sieci 5G.

Spółka P. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Prezesa UKE o braku możliwości przedłużenia rezerwacji częstotliwości, argumentując, że można było osiągnąć cele rozwojowe w inny sposób, nie naruszając jej praw. WSA oddalił skargę, a NSA w wyroku z 27 marca 2024 r. utrzymał to rozstrzygnięcie. Sąd uznał, że decyzja Prezesa UKE była uzasadniona potrzebą istotnego zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości oraz koniecznością zapewnienia realizacji zobowiązań UE dotyczących harmonizacji pasma 3400-3800 MHz dla rozwoju sieci 5G.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE). Prezes UKE odmówił spółce możliwości przedłużenia rezerwacji częstotliwości z zakresu 3701-3715 MHz na kolejny okres. Spółka zarzucała naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że organ mógł osiągnąć cele zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości oraz realizacji zobowiązań UE w inny sposób, nie naruszając jej praw nabytych i uzasadnionych oczekiwań. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że decyzja Prezesa UKE była prawidłowa, ponieważ zaistniały przesłanki wskazane w ustawie Prawo telekomunikacyjne, a mianowicie potrzeba istotnego zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości oraz konieczność zapewnienia realizacji zobowiązań wynikających z aktów prawnych Unii Europejskiej dotyczących gospodarowania częstotliwościami. NSA podkreślił, że harmonizacja pasma 3400-3800 MHz dla rozwoju sieci 5G wymagała nowego rozdysponowania częstotliwości, zgodnego z unijnymi standardami (TDD, bloki 5 MHz, szerokość pasma 80-100 MHz). Sąd uznał, że obecny stan rozdysponowania pasma był zbyt rozdrobniony, co uniemożliwiało efektywne wykorzystanie go dla sieci 5G. Argumentacja spółki o alternatywnych metodach (refarming, reshuffling) została uznana za hipotetyczną i nie uwzględniającą problemów związanych z rozdrobnieniem podmiotowym i przedmiotowym pasma. NSA stwierdził, że przedłużenie rezerwacji dla spółki uniemożliwiłoby realizację zobowiązań UE, a proponowane przez spółkę rozwiązania nie uwzględniały specyfiki problemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa jest uzasadniona, ponieważ obecny stan rozdysponowania pasma jest zbyt rozdrobniony i nie spełnia wymogów harmonizacji dla rozwoju sieci 5G, a przedłużenie rezerwacji uniemożliwiłoby realizację zobowiązań UE.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Prezes UKE prawidłowo zastosował przepisy Prawa telekomunikacyjnego, stwierdzając brak możliwości przedłużenia rezerwacji częstotliwości. Harmonizacja pasma 3400-3800 MHz dla sieci 5G wymagała nowego rozdysponowania, zgodnego z unijnymi standardami, a obecny stan był zbyt rozdrobniony podmiotowo i przedmiotowo.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

PT art. 116 § ust. 9a

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

PT art. 116 § ust. 11a

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

PT art. 123 § ust. 6 pkt 6

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PT art. 206 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeba istotnego zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości. Konieczność zapewnienia realizacji zobowiązań wynikających z aktów prawnych Unii Europejskiej dotyczących gospodarowania częstotliwościami. Harmonizacja pasma 3400-3800 MHz dla rozwoju sieci 5G wymaga nowego rozdysponowania zgodnego z unijnymi standardami. Obecny stan rozdysponowania pasma jest zbyt rozdrobniony podmiotowo i przedmiotowo.

Odrzucone argumenty

Możliwość osiągnięcia celów rozwojowych w inny sposób, nie naruszając praw spółki. Argumentacja o alternatywnych metodach (refarming, reshuffling) jako sposobie na osiągnięcie celów UE. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

istotne zwiększenie efektywności wykorzystania częstotliwości konieczność zapewnienia realizacji zobowiązań wynikających z aktów prawnych Unii Europejskiej harmonizacja pasma rozdrobnienie podmiotowo-przedmiotowe nie uwzględnia potrzeby zagwarantowania rozwoju technologii 5G

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący

Cezary Pryca

sędzia

Wojciech Sawczuk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa telekomunikacyjnego dotyczących odmowy przedłużenia rezerwacji częstotliwości w kontekście rozwoju sieci 5G i harmonizacji pasm zgodnie z prawem UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji harmonizacji pasma 3400-3800 MHz dla sieci 5G i rozdrobnienia dotychczasowych rezerwacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych dla rozwoju technologicznego częstotliwości dla sieci 5G i pokazuje, jak prawo UE wpływa na krajowe regulacje telekomunikacyjne, nawet kosztem praw dotychczasowych użytkowników.

Walka o częstotliwości 5G: Czy prawo UE może unieważnić prawa firm telekomunikacyjnych?

Dane finansowe

WPS: 240 PLN

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 1365/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Cezary Pryca
Wojciech Kręcisz /przewodniczący/
Wojciech Sawczuk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne
Telekomunikacja
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 2661/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-08-26
Skarżony organ
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1954
art. 116 ust. 9a i 11a, art. 123 ust. 6 pkt 6, art. 189 ust. 2 pkt 1 lit. e
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk (spr.) Protokolant asystent sędziego Andrzej Wojdalski po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 2661/19 w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. w W. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 8 października 2019 r. nr DC.WAP.514.43.2019.15 w przedmiocie stwierdzenia braku możliwości dokonania rezerwacji częstotliwości na kolejny okres 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P. Sp. z o.o. w W. na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
I.
Decyzją z 12 lipca 2019 r. nr DC.WAP.514.43.2019.7 Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, działając na podstawie m.in. art. 116 ust. 11a w zw. z art. 116 ust. 9a, art. 123 ust. 6 pkt 6 w zw. z art. 206 ust. 1 ustawy z 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1954 ze zm. - dalej jako PT), stwierdził brak możliwości dokonania na rzecz P. Sp. z o.o. w W. (dalej jako skarżąca, spółka) rezerwacji częstotliwości obejmującej częstotliwości z zakresu 3701-3715 MHz do wykorzystywania w służbie stałej lub ruchomej na kolejny okres.
II.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek spółki, Prezes UKE decyzją z 8 października 2019 r. nr DC.WAP.514.43.2019.15 utrzymał w mocy ww. decyzję własną z 12 lipca 2019 r.
III.
Wyrokiem z 26 sierpnia 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 2661/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki na ww. decyzję Prezesa UKE.
IV.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła P. Sp. z o.o. w W. zaskarżając go w całości i zarzucając:
1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 116 ust. 11a w zw. z ust. 9a PT w zw. z art. 189 ust. 2 pkt 1 lit. e) PT oraz art. 2 Konstytucji RP 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu skargi w sytuacji, gdy zaskarżoną decyzją stwierdzono brak możliwości dokonania rezerwacji częstotliwości na kolejny okres, w sytuacji, gdy istotne zwiększenie efektywności wykorzystania częstotliwości mogło zostać z równym skutkiem zrealizowane w inny sposób - zgodny z zapewnieniem przewidywalności regulacyjnej oraz bez naruszania zasady proporcjonalności oraz ochrony praw nabytych i uzasadnionych oczekiwań dysponenta częstotliwości;
2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 116 ust. 11a w zw. z art. 123 ust. 6 pkt 6 PT w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu skargi w sytuacji, gdy zaskarżoną decyzją stwierdzono brak możliwości dokonania rezerwacji częstotliwości na kolejny okres, pomimo braku zaistnienia przesłanek, tj. w sytuacji, gdy udzielenie rezerwacji na kolejny okres nie uniemożliwiałoby realizacji zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych ani aktów prawnych Unii Europejskiej, dotyczących gospodarowania częstotliwościami, natomiast wydanie zaskarżonej decyzji uniemożliwiło terminową realizację zobowiązania wynikającego z Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1972 z dnia 11 grudnia 2018 r. ustanawiającej Europejski kodeks łączności elektronicznej (Dz.U. UE L z 2018 r. Nr 321, str. 36);
3. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 133 § 1 p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na przedstawieniu okoliczności sprawy niezgodnie ze stanem wynikającym z zaskarżonej decyzji i akt sprawy administracyjnej oraz oparciu na nich rozstrzygnięcia - przyjęciu, że po wygaśnięciu dotychczasowej rezerwacji możliwe będzie rozpoczęcie wykorzystywania częstotliwości przez nowy podmiot, wyłoniony w aukcji, od dnia następującego po upływie okresu objętego dotychczasową rezerwacją częstotliwości, podczas gdy zaskarżony wyrok został wydany niespełna osiem miesięcy po upływie okresu wykorzystywania częstotliwości (29 grudnia 2019 r.) i przez cały ten okres częstotliwości nie mogły być wykorzystywane, a z uwagi na brak przeprowadzenia procedury selekcyjnej stan ten będzie się utrzymywał jeszcze przez co najmniej kilka - kilkanaście miesięcy.
Powyższe naruszenie miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, gdyż stanowiło podstawę uznania, że skarżąca nie wykazała, że częstotliwości pozostaną niezagospodarowane przez długi okres po wygaśnięciu dotychczasowej rezerwacji;
4. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 PT, polegające na zaniechaniu uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo braku wszechstronnego rozważenia przez Prezesa UKE całokształtu okoliczności sprawy, w szczególności faktu, że proces reorganizacji pasma będzie tak samo długotrwały w opcji planowanej przez Organ, jak i w przypadku sugerowanej przez P. alternatywnej strategii, nienaruszającej praw dysponentów częstotliwości;
5. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 144 § 1 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną rozstrzygnięcia, w szczególności:
a) braku odniesienia się do argumentacji skarżącej co do możliwości osiągnięcia w analogicznym czasie porównywalnych efektów w zakresie zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości oraz wykonania zobowiązań wynikających z prawa Unii Europejskiej w inny sposób niż przewidziany decyzją, co nie wiązałoby się z naruszeniem interesów skarżącej, tj. poprzez dokonanie rezerwacji częstotliwości na kolejny okres, a następnie jej zmianę poprzez dostosowanie do sposobu aranżacji pasma przewidzianego w prawie UE (tj. w aranżacji kanałów 5 MHz, w trybie TDD, w odpowiednio dużych ciągłych blokach częstotliwości),
b) wskazaniu na konieczność umożliwienia zmiany przeznaczenia pasma 700 MHz na terenie Polski, bez wyjaśnienia znaczenia tej kwestii na gruncie niniejszej sprawy, której przedmiotem nie są częstotliwości z pasma 700 MHz, ale z pasma 3700 MHz.
Strona skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz o orzeczenie o kosztach postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
V.
Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego przeprowadzonego przez WSA, które ustawodawca enumeratywnie wylicza w art. 183 § 2 p.p.s.a.
VI.
Przechodząc do meritum sprawy należy w pierwszej kolejności odnieść się do najdalej idących zarzutów procesowych, dotyczących naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. (w zarzucie nr 5 skargi kasacyjnej wprawdzie błędnie wskazano art. 144 § 1 p.p.s.a., jednak ta oczywista omyłka nie świadczy o braku możliwość dokonania oceny podniesionego uchybienia, tym bardziej, że prawidłowo powołano ten przepis w zarzucie nr 3).
Należy zatem przypomnieć, że art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę uchylenia zaskarżonego wyroku wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia Sądu pierwszej instancji nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (zob. uchwała składu 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09) lub sporządzone jest w taki sposób, że nie jest możliwa jego kontrola instancyjna w zakresie kluczowych kwestii poruszanych w sprawie np. brak jest oceny prawnej, czy też rozważań na temat tego, w jaki sposób końcowo oceniono stan faktyczny na tle zrekonstruowanej z przepisu normy prawnej. W orzecznictwie przyjmuje się, że funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się m.in. w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny, co nakłada na wojewódzki sąd administracyjny obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, aby możliwe było przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda jego weryfikacji, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej.
Inną kwestią jest natomiast siła przekonywania argumentów użytych przez Sąd pierwszej instancji dla wykazania zasadności wydanego orzeczenia. Brak przekonania strony co do trafności rozstrzygnięcia wydanego w sprawie, w tym co do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa - którego prawidłowość, aby mogła zostać oceniona wymaga postawienia zgoła odmiennych zarzutów kasacyjnych - czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami podmiotu wnoszącego skargę kasacyjną, nie oznacza wadliwości uzasadnienia wyroku, i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. To więc, że stanowisko zajęte przez WSA jest inne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza jeszcze, że uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne, uzasadniające uchylenie wydanego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Zauważyć należy, że strona skarżąca kasacyjnie upatruje naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w braku odniesienia się do jej argumentacji o możliwości osiągnięcia przez organ takich samych efektów i to w tym samym czasie, w zakresie zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości oraz wykonania zobowiązań wynikających z prawa Unii Europejskiej - przy zastosowaniu sposobu działania postulowanego przez stronę. Inaczej mówiąc, spółka uznaje, że WSA nie ocenił jej propozycji podjęcia innych niż zamierzone przez organ działań, które nie naruszą jej interesów, a tak samo, a nawet lepiej przyczynią się do osiągnięcia założonych celów. Nadto, zdaniem spółki WSA nie wyjaśnił powodu odwołania się w uzasadnieniu wyroku do konieczność umożliwienia zmiany przeznaczenia pasma 700 MHz na terenie Polski, podczas gdy przedmiotem sprawy jest pasmo 3700 MHz. Wreszcie strona upatruje naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w wadliwym zrelacjonowaniu stanu faktycznego, gdyż WSA przyjął, że po wygaśnięciu dotychczasowej rezerwacji możliwe będzie rozpoczęcie wykorzystywania częstotliwości przez nowy podmiot, wyłoniony w drodze aukcji, od dnia następującego po upływie okresu objętego dotychczasową rezerwacją częstotliwości, w sytuacji gdy dotychczasowe uprawnienie spółki do częstotliwości wygasało 29 grudnia 2019 r., a więc w dacie orzekania zwolniona częstotliwość nie była rozdysponowana ponowienie i jeszcze długo nie zostanie wyłoniony.
Odnosząc się zatem do kwestii "niewyjaśnienia" powodów odwołania się przez WSA do potrzeby zwolnienia pasma 700 MHz w kontekście przedmiotu sprawy (dotyczącego pasma 3700 MHz) należy wskazać, że strona wyciąga błędne wnioski z fragmentu wyroku dotyczącego tej właśnie kwestii. Otóż WSA wskazał, w ramach rozważań merytorycznych, że "Zmiana przepisów, która weszła w życie z dniem 6 maja 2019 r., wynika także z decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899 z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie wykorzystywania zakresu częstotliwości 470-790 MHz w Unii (Dz. Urz. UE L 138 z 25.05.2017, str. 131), która zakłada zmianę przeznaczenia pasma 700 MHz we wszystkich państwach członkowskich UE." Jest to bez wątpienia element relacjonowania przez WSA "otoczenia prawnego" w jakim orzekał organ, a następnie Sąd pierwszej instancji. Powyższe sformułowanie jest o tyle oczywiste, jeżeli zestawi się je dodatkowo z treścią decyzji (jak i wymogów sieci 5G), w której wyraźnie wskazano, na co powołuje się także WSA, że "Dnia 5 lipca 2018 r. Prezes UKE rozpoczął konsultacje założeń zagospodarowania widma radiowego w odniesieniu do częstotliwości dla 5G (dalej "Konsultacje"). W ramach Konsultacji Prezes UKE jako organ odpowiedzialny za zarządzanie zasobami częstotliwości, wychodząc naprzeciw oczekiwaniom rynku, przedstawił informacje dotyczące częstotliwości z pionierskich pasm przeznaczonych dla sieci 5G (700 MHz, 3,5 GHz 3,7 GHz i 26 GHz) oraz wstępną koncepcję dalszego zagospodarowania zasobów widma radiowego." Nie zachodzi zatem wskazywane niewyjaśnienie powodów przywołania częstotliwości 700 MHz, przy czym strona nawet nie podjęła próby wykazania, jaki istotny wpływ na wynik sprawy miałoby formułowane przez nią naruszenie.
Niezasadnie strona podkreśla również brak odniesienia się przez WSA do zaproponowanej przez nią "innej koncepcji" dysponowania częstotliwościami, która ma być tak samo skuteczna, jak ta obrana przez organ. Pomijając oczywisty fakt, że to Prezes UKE a nie spółka dokonuje wyboru metodyki działania i jest bezpośrednio odpowiedzialny za skuteczne wdrożenie wymagań ustawowych w zakresie telefonii komórkowej piątej generacji, to nadto stanowisko strony pozostaje wyłącznie w sferze hipotez, dywagacji i przypuszczeń, nie wymagając w związku z tym żadnej szerszej oceny, poza tą dokonana przez Sąd pierwszej instancji w zakresie weryfikacji spełnienia przesłanek uzasadniających sięgnięcie przez organ po decyzję stwierdzającą brak możliwości rezerwacji posiadanych przez stronę częstotliwości, w celu przygotowania gruntu pod możliwość rozdysponowania tak zwolnionych częstotliwości na cele sieci 5G. Działaniem organu objęto przy tym szereg podmiotów, zmierzając w ten sposób do całościowego "zwolnienia" zasobów w celu ich dalszego rozdysponowania, zgodnie z założeniami jakie legły u podstaw wprowadzenia technologii 5G i przepisami obowiązującymi w tym zakresie. W sprawie niniejszej nie podlega ocenie to, czy osiągnięto zamierzony w ten sposób efekt, ale to, czy były podstawy do podjęcia tego rodzaju działań.
Niezasadny jest także zarzut wadliwej oceny okoliczności sprawy, dotyczący w istocie relacji pomiędzy datą ważności dotychczasowej rezerwacji, a możliwością zagospodarowania zwolnionego zasobu od dnia następnego po wygaśnięciu uprawnień strony skarżącej. Przytoczyć należy zatem całą wypowiedź Sądu pierwszej instancji wyrażoną w tym zakresie. WSA wskazał, że "Strona nie wykazała też, że częstotliwości, których dotyczy decyzja, pozostaną niezagospodarowane po wygaśnięciu dotychczasowej rezerwacji przez - długi okres, w zależności od rozwoju technologii 5G i adekwatnych zmian prawa krajowego i UE. Jak wynika z zaskarżonej decyzji, Prezes UKE planuje przeprowadzenie aukcji, na częstotliwości z zakresu 3480-3800 MHz w 2020 r. W tym samym roku zaplanowano również udzielenie nowych rezerwacji częstotliwości obejmujących bloki o szerokości 80 MHz na obszarze całego kraju. Nowe rezerwacje częstotliwości będą obejmować również częstotliwości objęte decyzją. Częstotliwości te będą mogły być wykorzystywane przez podmiot wyłoniony w aukcji już następnego dnia po wygaśnięciu rezerwacji. Do rozpoczęcia wykorzystywania tych częstotliwości nie będzie konieczne przeprowadzenie adekwatnych zmian prawa krajowego i europejskiego."
Stanowisko WSA dokonuje oceny decyzji na datę jej wydania, jak również wskazuje ogólną regułę działania. Jeszcze raz należy więc wskazać, że w sprawie nie podlegało ocenie to, czy finalnie osiągnięto zamierzony efekt i w jakim czasie (ta okoliczność jest zależna od wielu czynników - np. kwestia pandemii COVID), ale to czy istniały podstawy prawne do przyjęcia i wdrożenia takiej właśnie procedury.
VII.
Niezasadne są także zarzuty nr 1, 2 i 4 skargi kasacyjnej.
Zarzut procesowy nr 4 jest w istocie prostą i przy tym całkowicie błędną konsekwencją przyjętego przez stronę założenia, że organ nie rozważył wszechstronnie okoliczności sprawy, a WSA taki stan wadliwie zaakceptował. Stronie chodzi zwłaszcza o brak oceny zasugerowanego przez nią w toku postępowania możliwego sposobu działania organu, który uznawała za lepszy i korzystniejszy. Po raz kolejny zatem skarżąca kasacyjnie nawiązuje do oceny jedynie hipotetycznych stanów jakie potencjalnie mogłyby zaistnieć, a nie do przesłanek, jakie wynikają z przepisów prawa, które stosował organ. Nie można zatem przyjąć, o czym szerzej będzie mowa w ramach oceny naruszeń materialnych, że organ nie orzekł w sposób wszechstronny, bowiem wybrał rozwiązanie w jego ocenie najlepsze, a nie takie, które jest za najlepsze postrzegane przez stronę. Jak wynika z analizy decyzji oraz wyroku, sposób procedowania organu, tak w kontekście zakładanego do osiągnięcia skutku, jak również stosowanej procedury, jest prawidłowy, zważywszy zwłaszcza na wskazany poziom rozdrobnienia pasma, które zgodnie z przepisami ma zostać przeznaczone, i ostatecznie tak się też stało, na częstotliwość zarezerwowaną dla sieci 5G. Stronie nie chodzi zatem o wadliwość procesowego działania organu, a o wadliwość przyjętej przezeń drogi dochodzenia do zamierzonego celu.
Z kolei pierwszy z zarzutów materialnych koncentruje się w głównej mierze na podnoszonym naruszeniu art. 116 ust. 9a i 11a w zw. z art. 189 ust. 2 pkt 1 lit. e) PT i art. 2 Konstytucji RP. Strona uznaje, że przepisy te niewłaściwie zastosowano, gdyż istotne zwiększenie efektywności wykorzystania częstotliwości mogło zostać z równym skutkiem zrealizowane w inny sposób - zgodny z zapewnieniem przewidywalności regulacyjnej oraz bez naruszania zasady proporcjonalności oraz ochrony praw nabytych i uzasadnionych oczekiwań dysponenta częstotliwości.
Drugi z zarzutów materialnych wskazuje natomiast na naruszenie art. 116 ust. 11a w zw. z art. 123 ust. 6 pkt 6 PT poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, gdyż wydano zdaniem strony decyzję dla niej negatywną, pomimo braku zaistnienia przesłanek, tj. w sytuacji, gdy udzielenie rezerwacji na kolejny okres nie uniemożliwiałoby realizacji zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych ani aktów prawnych Unii Europejskiej, dotyczących gospodarowania częstotliwościami. Wydanie decyzji wręcz uniemożliwiło - zdaniem strony - terminową realizację zobowiązania wynikającego z Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1972.
Wskazać należy, że niewątpliwie przedmiot sprawy określają normy prawa materialnego, wyznaczające zakres postępowania wyjaśniającego i koniecznych ustaleń. Zakreślają one zatem zbiór wymaganych do załatwienia sprawy, prawnie relewantnych faktów, wiążąc organ koniecznością ich ustalenia i oceny.
Jak zatem wynika z analizy uzasadnienia zaskarżonego wyroku, w rozpatrywanej sprawie zaktualizowały się zarówno przesłanki wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie braku możliwości przedłużenia rezerwacji częstotliwości na kolejny okres, jak i przesłanki wydania decyzji, o której mowa w art. 116 ust. 11a PT, tj. przesłanka (zapewnienia) potrzeby istotnego zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości oraz przesłanka konieczności zapewnienia realizacji zobowiązań wynikających z aktów prawnych Unii Europejskiej dotyczących gospodarowania częstotliwościami.
Przepis art. 116 ust. 11a PT stanowi, że "Prezes UKE może z urzędu wydać decyzję, w której stwierdzi brak możliwości dokonania rezerwacji częstotliwości na kolejny okres z przyczyn wskazanych w ust. 9 lub 9a lub w art. 123 ust. 1 pkt 3 lub ust. 6 pkt 1, 3 lub 6. Postępowanie w sprawie wszczyna się nie wcześniej niż 4 lata przed upływem okresu wykorzystywania częstotliwości. W przypadkach, o których mowa w ust. 9, Prezes UKE wydaje decyzję w porozumieniu z Prezesem UOKiK. Postępowania nie wszczyna się w przypadku, gdy miałoby ono dotyczyć rezerwacji częstotliwości, w zakresie której prowadzone jest postępowanie wszczęte na wniosek, o którym mowa w ust. 8." Jest to zatem przepis co do zasady kompetencyjny, którego zastosowanie wiąże się z zaistnieniem przesłanek wskazanych w innych, powołanych w nim przepisach, jak również ze ziszczeniem się przesłanki czasu.
Nie ma sporu, że formalna przesłanka wszczęcia postępowania w odpowiednim terminie została dochowana. Postępowanie zostało bowiem wszczęte z urzędu 6 maja 2019 r., a więc nie wcześniej niż 4 lata przed upływem okresu wykorzystywania częstotliwości - do 29 grudnia 2019 r. Ponadto, do dnia wszczęcia postępowania do Prezesa UKE nie wpłynął, złożony na podstawie art. 116 ust. 8 PT, wniosek strony skarżącej kasacyjnie o dokonanie rezerwacji częstotliwości objętych rezerwacją na kolejny okres.
Idąc więc dalej należy wskazać, że jak odpowiednio stanowią art. 116 ust. 9a oraz art. 123 ust. 6 pkt 6 PT "Prezes UKE może, w drodze decyzji, odmówić rezerwacji częstotliwości na kolejny okres, jeżeli przemawia za tym potrzeba istotnego zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości" oraz "Odmowa udzielenia rezerwacji częstotliwości następuje w przypadku, gdy: [...] udzielenie rezerwacji częstotliwości uniemożliwiałoby realizację zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych lub aktów prawnych Unii Europejskiej, dotyczących gospodarowania częstotliwościami."
Kluczowy argument strony, podkreślany w obu zarzutach materialnych, wynika z jej przekonania, że organ nienależycie wyjaśnił, pomimo działania w ramach uznania administracyjnego, przyjęty sposób procedowania w sprawie, tj. nie wykazał, dlaczego podjęcie działań zmierzających do - mówiąc kolokwialnie - "zwolnienia", wszystkich wymaganych częstotliwości, a następnie ich ponownego rozdysponowania w wymaganej dla technologii 5G szerokości pasma i ilości kolejno następujących po sobie kanałów, jest korzystniejsze, niż wskazywane przez stronę sposoby działania, przewidujące zachowanie dotychczasowego stanu posiadania przydzielonych pasm i stopniowego ich "przemodelowywania" w ramach np. refarmingu lub reshufflingu.
Zauważyć w związku z tym należy, że organ w pełni zasadnie wskazuje, co nie zostało podważone skutecznie żadnym zarzutem kasacyjnym, na problematykę harmonizacji pasma z zakresu 3400-3800 MHz oraz akty prawne UE dotyczące tejże kwestii. Pozostaje zatem poza jakimkolwiek sporem to, że zakres częstotliwości 3400-3800 MHz musiał zostać przewidziany (zarezerwowany) na potrzeby:
- dupleksowego trybu pracy z podziałem czasu (TDD),
- bloki częstotliwości musiały stanowić wielokrotność 5 MHz (dotychczas tak nie było),
- szerokość całego pasma częstotliwości (jego ciągłego i nieprzerwanego widma), powinna wynosić 80-100 MHz.
Posiadając tę wiedzę o minimalnych standardach nowego układu częstotliwości w ramach projektowanej sieci 5G strona skarżąca kasacyjnie całkowicie pomija stan faktyczny z jakim mierzył się organ. Widzi bowiem problem występujący w sprawie wyłącznie jednowymiarowo, z własnej perspektywy, kształtowanej dotychczasowym stanem posiadania i potrzebą jego zachowania, co nie uwzględnia potrzeby zagwarantowania rozwoju technologii 5G. Tymczasem w obu decyzjach Prezesa UKE, aż nadto wyraźnie opisano aktualny stan sieci i rozdysponowania pasma w zakresie 3700 MHz. Wynika z niego, że zakres ten jest nie tylko rozdrobniony jeżeli chodzi o podmioty posiadające dane pasmo (występuje ich znaczna ilość), ale także jeżeli chodzi o sam zakres rozdysponowanych częstotliwości (w aspekcie obszarowym). Wskazać bowiem wypada, że w obrocie pozostawało 6 rezerwacji ogólnopolskich (dane pasmo przeznaczone było na cały kraj), 6 rezerwacji obejmowało zakres exNASK, obejmujący 380 gmin (tylko część kraju), zaś 35 rezerwacji wydano na zakres regionalny, obejmujący 1424 gminy (jeszcze większe rozdrobnienie). Jest przy tym oczywiste, że pasmo regionalne np. na daną gminę bądź ich grupę, nie mogło się powtórzyć w ramach pasma ogólnokrajowego (zostać przez nie zajęte), gdyż zachodziłaby sytuacja nakładania się sygnału na danej częstotliwości. Inaczej mówiąc, pasmo wydane na daną gminę blokuje możliwość wydania pasma ogólnokrajowego na tej samej częstotliwości.
Tej kwestii i problemów z niej wynikających strona skarżąca kasacyjnie w ogóle ani nie porusza, ani tym bardziej nie podważa sformułowanymi zarzutami, tkwiąc w przekonaniu, że można było osiągnąć zamierzony skutek poprzez przekazywanie wzajemne pasm, pomimo wyraźnie wskazanego przez organ rozdrobnienia podmiotowo-przedmiotowego i związanych z tym trudności w odbieraniu i dalszym dysponowaniu częstotliwościami wymaganymi na potrzeby sieci 5G.
W kontekście powyższego rozdrobnienia pasma przeznaczonego pod technologię 5G należy wskazać, że Prezes UKE w pełni zasadnie odniósł się do konieczności zwiększenia efektywności wykorzystywania częstotliwości objętych dotychczasową rezerwacją spółki, przeprowadzając analizę w skali makro, a więc dla całego zakresu 3400-3800 MHz. Strona w skuteczny sposób nie podważyła tej oceny.
Aktualny na datę orzekania organu stan rozdysponowania częstotliwości z zakresu 3400-3800 MHz w Polsce (jego znaczne rozdrobnienie) uzasadniał przekonanie, że w sprawie zachodzi potrzeba istotnego zwiększenia efektywności wykorzystania częstotliwości, co można osiągnąć poprzez wygaszenie dotychczasowych praw i następnie łączne rozdysponowanie całego widma częstotliwości zgodnie z wymaganiami unijnymi, na które wskazano powyżej.
Za trafne należało także uznać twierdzenie organu, zaakceptowane przez WSA, że przedłużenie rezerwacji częstotliwości przysługujących spółce na kolejny okres, w istocie uniemożliwiłoby realizację zobowiązań wynikających z aktów prawnych Unii Europejskiej, dotyczących gospodarowania częstotliwościami.
Rację należy niewątpliwie przyznać organowi, że w przypadku dokonania rezerwacji częstotliwości objętych dotychczasową rezerwacją na kolejny okres, Prezes UKE byłby zobowiązany do wydania decyzji rezerwacyjnej analogicznej do pierwotnie obowiązującej rezerwacji, tj. 301-3715 MHz na obszarze całego kraju. Taka rezerwacja, obejmowałaby więc blok częstotliwości obejmujący 14 MHz widma, który zachodziłyby lub zajmował kanały nr 21-23 w 5 MHz aranżacji kanałów z zakresu 3600-3800 MHz. Dokonanie takiej właśnie rezerwacji byłoby więc niezgodne z docelową aranżacją kanałów w zakresie 3400-3800 MHz, określoną w Decyzji Komisji 2019/235. Oceny w tym zakresie nie podważa wyłącznie hipotetyczne stanowisko skarżącej kasacyjnie, która wskazuje, że docelową aranżację kanałów i całego widma 3400-3800 MHz można osiągnąć inną drogą - refarmingu lub reshufflingu. Strona nie uwzględnia jednak podmiotowo-przedmiotowego rozdrobnienia dotychczasowej aranżacji, nieprzystającego do wymogów wynikających z aktów UE oraz przede wszystkim faktu, że wskazywane przez nią alternatywne procedury rozdzielania pasma obejmowałyby znaczną ilość podmiotów o spornych interesach, w sytuacji gdy wyznaczony cel wymagał określenia 5 MHz kanałów w paśmie o szerokości od 80 do 100 MHz. Pozostawać to przy tym musi, co do zasady, w rękach jednego podmiotu.
W związku z powyższym należało przyjąć, że WSA słusznie uznał zasadność zaskarżonej decyzji. Żaden z zarzutów kasacyjnych nie podważył skutecznie wyroku Sądu pierwszej instancji.
VIII.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, o czym orzekł na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono natomiast na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI