II GSK 1292/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego, uznając obowiązek posiadania harmonogramu czasu pracy kierowców dla przewozów na liniach do 50 km.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przewoźnika za brak harmonogramu czasu pracy kierowców wykonujących przewozy na liniach regularnych do 50 km. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję, uznając brak przepisu nakładającego taki obowiązek. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że przepisy ustawy o czasie pracy kierowców nakładają obowiązek ustalania i posiadania miesięcznego rozkładu czasu pracy, zawierającego harmonogram okresów pracy kierowcy, nawet dla tras do 50 km.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej na przewoźnika. Kara została nałożona za naruszenie przepisów o czasie pracy kierowców, w tym za brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego wszystkie okresy aktywności. Sąd pierwszej instancji uznał, że nie istnieje przepis nakładający taki obowiązek dla przewozów na liniach regularnych do 50 km. Naczelny Sąd Administracyjny, po analizie przepisów, w tym art. 25, 31d i 31e ustawy o czasie pracy kierowców, uznał, że obowiązek ustalania i posiadania miesięcznego rozkładu czasu pracy, zawierającego harmonogram okresów pracy kierowcy, istnieje również dla przewozów na trasach do 50 km. Sąd podkreślił, że rozkład ten powinien być imienny i sporządzony z wyprzedzeniem. W związku z tym NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, uznając zasadność skargi kasacyjnej organu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, istnieje obowiązek ustalania i posiadania miesięcznego rozkładu czasu pracy, zawierającego harmonogram okresów pracy kierowcy, nawet dla przewozów na trasach do 50 km.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o czasie pracy kierowców (art. 25, 31d, 31e) nakładają na przedsiębiorcę obowiązek ustalania i posiadania miesięcznego rozkładu czasu pracy, który zawiera harmonogram okresów pracy kierowcy, obejmujący okresy prowadzenia pojazdu, inne prace, przerwy i dni wolne. Obowiązek ten dotyczy również przewozów na liniach regularnych do 50 km.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
u.c.p.k. art. 25 § ust. 1
Ustawa o czasie pracy kierowców
Pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy kierowców w formie zapisów na wykresówkach, wydruków danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego, plików pobranych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego, innych dokumentów potwierdzających czas pracy i rodzaj wykonywanej czynności.
u.c.p.k. art. 31d § ust. 2
Ustawa o czasie pracy kierowców
Przewidziano rozkłady czasu pracy dla kierowców wykonujących przewozy regularne, których trasa nie przekracza 50 km, uwzględniające możliwość wykorzystania przerw dla odpoczynku.
u.c.p.k. art. 31e § ust. 1
Ustawa o czasie pracy kierowców
Rozkład czasu pracy ustala się na okres co najmniej jednego miesiąca.
u.c.p.k. art. 31e § ust. 2
Ustawa o czasie pracy kierowców
Rozkład czasu pracy zawiera imię i nazwisko kierowcy, miejsce bazy pojazdu, ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujący okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne.
u.c.p.k. art. 31e § ust. 3
Ustawa o czasie pracy kierowców
Rozkład czasu pracy kierowcy ustala i podpisuje pracodawca lub podmiot, na rzecz którego kierowca wykonuje przewozy.
u.t.d. art. 92a § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. § lp. 2.12 załącznika nr 3
Ustawa o transporcie drogowym
Kara pieniężna w wysokości 2.000 zł za brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne.
Pomocnicze
rozporządzenie nr 561/2006 art. 16 § ust. 1-3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006
rozporządzenie nr 561/2006 art. 3 § lit. a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek posiadania harmonogramu czasu pracy kierowców dotyczy również przewozów na liniach regularnych do 50 km. Rozkład czasu pracy kierowcy, zawierający harmonogram, musi być sporządzony z wyprzedzeniem i być imienny.
Odrzucone argumenty
Brak przepisu prawa nakładającego na przewoźnika obowiązek posiadania harmonogramu okresów pracy kierowców dla przewozów na liniach regularnych do 50 km.
Godne uwagi sformułowania
Rozkład czasu pracy ustala się na okres co najmniej jednego miesiąca. Rozkład czasu pracy zawiera imię i nazwisko kierowcy, miejsce bazy pojazdu, ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujący okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne. Kara z lp. 2.12 załącznika nr 3 u.t.d. powinna być nałożona w odniesieniu do każdego kierowcy, co do którego stwierdzono brak harmonogramu okresów pracy - oddzielnie.
Skład orzekający
Cezary Pryca
sprawozdawca
Małgorzata Rysz
przewodniczący
Wojciech Sawczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie obowiązku posiadania harmonogramu czasu pracy kierowców dla przewozów na krótkich trasach regularnych oraz zasad naliczania kar za jego brak."
Ograniczenia: Dotyczy przepisów o czasie pracy kierowców w transporcie drogowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa i organizacji pracy w transporcie drogowym, jakim jest czas pracy kierowców, a także interpretacji przepisów krajowych i unijnych w tym zakresie.
“Czy musisz mieć harmonogram pracy kierowcy na trasach do 50 km? NSA wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 20 000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1292/20 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-02-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-12-11 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Cezary Pryca /sprawozdawca/ Małgorzata Rysz /przewodniczący/ Wojciech Sawczuk Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Sygn. powiązane II SA/Sz 29/20 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2020-09-03 Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2004 nr 92 poz 879 art. 25 ust. 1, art. 31 e ust. 1 Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk Protokolant Izabela Kołodziejczyk po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 3 września 2020 r. sygn. akt II SA/Sz 29/20 w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 28 października 2019 r. nr BP.500.173.2019.1103.SZ16.9466 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od R. K. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 4 100 (cztery tysiące sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie I Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 3 września 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 29/20, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej jako: "p.p.s.a.") w sprawie ze skargi R. K. (dalej jako: "skarżący") na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie z dnia [...] października 2019 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] maja 2019 r. nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 20.000. wskazując na naruszenia takie jak: - niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 58, dalej jako: "u.t.d."), w wymaganym terminie - za każdą zmianę - brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego wszystkie okresy aktywności kierowcy - za każdego kierowcę; - przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: - o czas do mniej niż 30 minut; - nieudzielenie przerwy, o której mowa w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879 ze zm., dalej jako: "u.c.p.k.") kierowcom niepozostającym w stosunku pracy; - niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi. Na skutek odwołania, decyzją z dnia [...] października 2019 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w całości w mocy decyzję Organu pierwszej instancji. Skargę na powyższą decyzję złożył skarżący. Sąd pierwszej instancji uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że na uwzględnienie zasługiwała argumentacja skargi, sformułowana na potwierdzenie zarzutu wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem norm prawa, w oparciu o które organ nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 34.000 zł, uznając, że doszło do naruszenia przepisów regulujących obowiązki przewoźnika, poprzez nieprzechowywanie dokumentacji w postaci rozkładu czasu kierowców. W ocenie Sądu, nieprawidłowość w wynika z błędnej wykładni organów przepisów prawa materialnego, która przełożyła się na wadliwe poszukiwanie i ocenę materiału dowodowego w spornej kwestii. W ocenie Sądu w sprawie nie powinno budzić wątpliwości, że przyjęty przez organy do sankcjonowania przewóz pojazdami skarżącego na liniach regularnych dotyczył tras, których długość nie przekracza 50 km. W takiej sytuacji, nie sposób było uznać trafności wywodów organu pierwszej instancji, że na gruncie sprawy zastosowanie odnośnie planu pracy ma art. 16 ust. 1 i dalej ust. 2 oraz 3 rozporządzenia nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98 jak również uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE. L nr 102, str. 1, dalej jako: "rozporządzenie nr 561/2006"). Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 31e ust. 1 u.c.p.k., rozkład czasu pracy ustala się na okres co najmniej jednego miesiąca. Rozkład ten zawiera następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, miejsce bazy pojazdu, który kierowca ma prowadzić, ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne (art. 31e ust. 2). Rozkład czasu pracy kierowcy ustala i podpisuje pracodawca lub podmiot, na rzecz którego kierowca wykonuje przewozy (ust. 3). Postanowienia ust. 1 stosuje się także, gdy kierowca w trakcie przyjętego okresu rozliczeniowego czasu pracy wykonuje przewozy inne, niż wskazane w rozdziale 4a (ust. 4). Jak podnosił skarżący, w ciągu całej kontroli akcentował, że dysponuje harmonogramami pracy kierowców na miesiąc bieżący i następny, czym przedstawiciel organu nie był zainteresowany. Z kolei organ odwoławczy w odpowiedzi na zarzuty odwołania podnosił, że przedmiotowy obowiązek skarżącego – polega na okazaniu podczas kontroli rozkładu czasu pracy kierowców, których częścią składową są harmonogramy okresów pracy kierowców i odwołał się do art. 4 pkt 22 u.t.d., stwierdzając następnie, że przedmiotowy obowiązek wynika wprost z art. 25 ust. 2, art. 26d i art. 26e u.c.p.k. Sąd wskazał zatem, że zgodnie z brzmieniem art. 25 ust. 2 u.c.p.k., ewidencję czasu pracy, o której mowa w ust. 1, pracodawca: 1) udostępnia kierowcy na jego wniosek; 2) przechowuje przez okres 3 lat po zakończeniu okresu nią objętego. Zgodnie zaś z art. 26d ust. 1 ww. ustawy, ewidencję czasu pracy przedsiębiorcy, o którym mowa w art. 1 pkt 1a, prowadzi ten przedsiębiorca. W myśl natomiast art. 26e ust. 1 u.c.p.k., ewidencję czasu pracy, o której mowa w art. 26d, przechowuje się przez okres dwóch lat po zakończeniu okresu nią objętego. Wobec tego Sąd zauważył, że w art.16 ust. 2 i dalszych rozporządzenia WE nr 561/2006 mowa jest o obowiązku sporządzania rozkładu jazdy oraz planu pracy oraz ustalony z góry harmonogram różnych okresów prowadzenia, w przypadku pojazdów, których nie wyposażono w urządzenia rejestrujące zgodnie z rozporządzeniem EWG nr 3821/95, ale obowiązek ten nie obejmuje przewozu na liniach regularnych do 50 km (art. 3 lit. a rozporządzenia). W art. 25 ust. 2 , art. 26d ust. 1 i art. 26e ust. 1 u.c.p.k. mowa jest o "ewidencji czasu pracy", zaś w art. 31e u.c.p.k. rzecz jest o "rozkładzie czasu pracy". W ocenie Sądu pojęcia ww. nie są tożsame i nie mogą być stosowane zamiennie na poparcie tezy, że skarżący dopuścił się naruszenia, o którym mowa w l.p. 2.12 załącznika nr 3 do u.t.d. mimo, że wykonywał przewozy regularne na liniach do 50 km (umknęło także uwadze organów, że pojazdy skarżącego były wyposażone w urządzenia rejestrujące). Sąd wskazał, że nie można uznać, że powołane przez organy przepisy u.c.p.k. w kontekście przepisów unijnych, miałby podlegać na gruncie krajowym wykładni art. 16 ust. 1 - 3 ww. rozporządzenia, które nie uwzględnia wyłączenia wynikającego z art. 3 lit a tego rozporządzenia. Ponadto, Sąd podkreślił, że na gruncie krajowym, kwestię czasu pracy kierowców reguluje wyżej wskazana ustawa u.c.p.k., która posługuje się w art. 31e sformułowaniem: "rozkład czasu pracy kierowców", co przy uwzględnieniu zakazu wykładni rozszerzającej wskazanej normy, oznacza, że nie sposób z niej wywieść dalej idącego obowiązku okazywania przez przewoźnika "harmonogramu czasu pracy kierowców", poddanego normie sankcjonującej, której niepodporządkowanie się przez przewoźnika skutkować będzie zastosowaniem kar z załącznika nr 3 do u.t.d. Wobec zatem braku definicji legalnych "ewidencji czasu pracy", "harmonogramu czasu pracy", "rozkładu czasu pracy" na gruncie przepisów regulujących transport drogowy, należało sięgnąć do pojęć przedstawionych ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. z 2019 r., poz. 1040 ze zm. przywoływanej dalej jako: "k.p."). Niemniej jednak ustawie k.p., jak i w innych przepisach krajowych, brak jest definicji "harmonogramu czasu pracy" (brak definicji ustawowej). Sąd wobec tego powoływał się wyłącznie na poglądu publikacyjne wskazując, że rozkład czasu pracy to określenie ram czasu pracy dla zakładu lub grup pracowników np. pracujących w tym samym systemie czasu pracy, obejmujące dni i godziny pracy. Harmonogram to konkretyzacja rozkładu dla danego pracownika. Powinien określać dni, godziny pracy i dni wolne realizujące zasadę przeciętnego pięciodniowego tygodnia pracy". Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że praktyka zamiennego stosowania pojęć "rozkładu czasu pracy", "harmonogramu czasu pracy" i "ewidencji czasu pracy" nie powinna mieć miejsca i nie znajduje potwierdzenia ani w przepisach prawa, ani w poglądach publikacyjnych. Powyższe doprowadziło do dokonania wadliwych rezultatów stosowania norm prawnych unijnych i krajowych przez organy rozstrzygające w sprawie. W tym zakresie ustalenia przyjęte w zaskarżonej decyzji były wadliwe i skutkowały uwzględnieniem skargi. Przy uwzględnieniu ww. kontekstu rozumienia tekstów prawnych oraz zakazu wykładni synonimicznej, brak jest normy sankcjonowanej nakazującej obowiązek przechowywania przez przewoźnika harmonogramu czasu pracy kierowców w przedsiębiorstwach realizujących przewozu regularne na liniach krajowych do 50 km. W pozostałym zakresie ustaleń faktycznych i wywodów prawnych przyjętych zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził tego rodzaju naruszeń prawa procesowego i materialnego, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Zdaniem Sądu organu prawidłowo oceniły, że nie zachodziły okoliczności uwalniające skarżącego od odpowiedzialności (art. 92b u.t.d.), jako podmiotu wykonującego przewóz drogowym oraz nie zachodziły okoliczności nadzwyczajne z art. 92c u.t.d. II Od przedmiotowego wyroku organ złożył skargę kasacyjną, zaskarżając orzeczenie w całości. Zaskarżonemu wyrokowi organ zarzucił: – obrazę przepisów prawa materialnego tj. art. 25 ust. 1 pkt 4 i 5, ust. 1b i ust. 2 pkt 2, art. 26 d ust 1- 3, art. 26 e ust. 1, art. 6 ust. 1- 3, art. 31 e ust. 2 u.c.p.k oraz art. 92 a ust. 1 u.t.d. oraz Ip. 2.12 załącznika nr 3 do u.t.d. poprzez przyjęcie, że w obowiązujących przepisach brak jest normy sankcjonowanej nakazującej obowiązek przechowywania przez przewoźnika harmonogramu czasu pracy kierowców w przedsiębiorstwach realizujących przewozy regularne na liniach krajowych do 50 km, podczas gdy wykładnia powołanych przepisów prawa materialnego uzasadnia przyjęcie, że harmonogram czasu pracy kierowcy stanowi kluczowy element ewidencji czasu pracy kierowcy i winien być przechowywany przez okres trzech, albo przez okres dwóch lat stosownie do treści art. 25 ust. 2 pkt 2 i art. 26 e ust. 1 u.c.p.k, a nieokazanie ewidencji zwierającej harmonogram czasu pracy kierowców podczas kontroli w siedzibie przedsiębiorcy uzasadnia zastosowanie kary przewidzianej w Ip. 2.12 załącznika nr 3 do u.t.d. – obrazę przepisów prawa materialnego tj. art. 92 a ust. 1 u.t.d. i Ip. 2.12 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz art. 16 ust. 1 - 3 i art. 26 ust. 2 rozporządzenia nr 561/2006 poprzez błędne przyjęcie, że norma Ip. 2.12 załącznika nr 3 do u.t.d. odnosi się wyłącznie do przewozów regularnych realizowanych w warunkach określonych w art. 16 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006, nie dotyczy jednak przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym wykonywanych na trasie do 50 km, podczas gdy interpretacja powołanych przepisów, uwzględniająca treść art. 26 ust. 2 rozporządzenia nr 561/2006, prowadzić powinna Sąd do zupełnie innych wniosków. Wnoszę o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także rozpoznanie sprawy na rozprawie. III Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył skarżący, wnosząc o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. IV Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna i skutkuje uchyleniem zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie oraz oddaleniem skargi. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Z zarzutów skargi kasacyjnej, które oparte zostały na obydwu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym stwierdził, że decyzja ta nie jest zgodna z prawem. Przed przystąpieniem do oceny zasadności zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej podkreślić należy, że w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżący zaskarżył decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2019 r. w zakresie w jakim organ ten utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] maja 2019 r. Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą na skarżącego karę pieniężną za niewłaściwą obsługę lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi (Ip.6.2.1. załącznika numer 3 do u.t.d.) oraz za brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego wszystkie okresy aktywności kierowcy-za każdego kierowcę (Ip.2.12. załącznika numer 3 do u.t.d.). Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji uwzględniając skargę i uchylając zaskarżoną decyzję uznał, że nie jest zasadny zarzut skargi odnoszący się do naruszenia opisanego w punkcie Ip.6.2.1. załącznika numer 3 do u.t.d., natomiast za zasadny uznał zarzut skargi dotyczący naruszenia opisanego w punkcie Ip.2.12. załącznika numer 3 do u.t.d. W tym stanie rzeczy zarzuty skargi kasacyjnej odnoszą się do zakwestionowania przez Sąd pierwszej instancji prawidłowości rozstrzygnięcia organów w zakresie dotyczącym nałożenia kary pieniężnej za naruszenie opisane w punkcie Ip.2.12. załącznika numer 3 do u.t.d., a więc za brak harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego wszystkie okresy aktywności kierowcy-za każdego kierowcę. Poza sporem pozostaje okoliczność, że trakcie kontroli stwierdzono brak harmonogramu okresów pracy kierowców wykonujących przewozy regularne osób, których trasa nie przekracza 50 kilometrów, co w ocenie organu wypełnia dyspozycję z Ip.2.12 załącznika numer 3 do u.t.d. Odmiennego zdania był przedsiębiorca, według którego ani przepisy u.t.d., ani przepisy rozporządzenia 561/2006 parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. nie nakładały nań obowiązku posiadania harmonogramu okresów pracy dla każdego kierowcy z osobna obejmującego okresy prowadzenia pojazdu. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko skarżącego wskazując, że brak jest przepisu prawa, który nakładał na przedsiębiorcę obowiązek posiadania harmonogramu okresów pracy kierowców obejmującego wszystkie okresy aktywności kierowcy- za każdego kierowcę. W ocenie NSA zasadnicze znaczenie dla prawidłowego rozpoznania niniejszej sprawy ma wykładnia przepisów, które wyznaczały obowiązki przedsiębiorcy związane z ewidencją czasu pracy kierowcy, szczególnie z tworzeniem harmonogramów pracy kierowców i zasady odpowiedzialności za niewypełnianie tychże obowiązków. Podkreślić więc należy, że stosownie do treści art. 25 ust.1 u.c.p.k. (w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli i podejmowania zaskarżonej decyzji) pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy kierowców w formie: zapisów na wykresówkach (pkt 1); wydruków danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego (pkt 2); plików pobranych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego (pkt 3); innych dokumentów potwierdzających czas pracy i rodzaj wykonywanej czynności (pkt 4). W Rozdziale 4a cytowanej ustawy pt.: Okresy prowadzenia pojazdów, obowiązkowe przerwy w prowadzeniu i gwarantowane okresy odpoczynku kierowców wykonujących przewozy regularne, których trasa nie przekracza 50 km w art. 31d ust. 2 przewidziano rozkłady czasu pracy dla kierowców wykonujących przewozy regularne, których trasa nie przekracza 50 km, uwzględniające możliwość wykorzystania przerw dla odpoczynku, szczegółowo uregulowanych w przepisach. Z kolei według treści art. 31e ust. 1 u.c.p.k. rozkład czasu pracy ustala się na okres co najmniej jednego miesiąca. Rozkład czasu pracy zawiera następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, miejsce bazy pojazdu, który kierowca ma prowadzić, ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne (ust. 2 art. 31e u.c.p.k.). Rozkład czasu pracy kierowcy ustala i podpisuje pracodawca lub podmiot, na rzecz którego kierowca wykonuje przewozy (ust. 3 art. 31e u.c.p.k.). W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że rozkład czasu pracy, zawierający harmonogram okresów pracy kierowcy (obejmujący elementy wymagane przez art. 31e ust. 2 i 3 u.c.p.k.) ustala przedsiębiorca transportowy na okres co najmniej jednego miesiąca i to na przyszłość (z wyprzedzeniem), a nie po zakończeniu miesiąca (art. 31e ust. 1 u.c.p.k.). Rozkład czasu pracy musi być ustalony imiennie dla każdego kierowcy. Ustawodawca nie precyzuje formy rozkładu czasu pracy kierowcy obejmującego ustalony harmonogram (czy na jednym druku wyłącznie co do jednego kierowcy zatrudnionego, czy też co do kilku/wszystkich zatrudnionych kierowców). Istotne jest bowiem, aby zostały dochowane wymagania ustawowe co do zawartości rozkładu czasu pracy i harmonogramu, niezbędnych elementów i to w chwili sporządzenia go czyli przed okresem, którego dotyczy (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2016 r., sygn. akt II GSK 1279/15, wyrok WSA w Kielcach z 31 października 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 515/18). Tak więc skoro rozkład czasu pracy zawierający ustalony harmonogram okresów pracy kierowców ma być sporządzony z co najmniej miesięcznym wyprzedzeniem, to tym bardziej przedsiębiorca powinien dysponować tym dokumentem w momencie rozpoczęcia kontroli jego przedsiębiorstwa. Powyższe uwagi dotyczące obowiązku przedsiębiorcy sporządzania miesięcznego rozkładu czasu pracy zawierającego harmonogram okresów pracy kierowców obejmujących okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne uzupełniona została lp. 2.12. załącznika nr 3 u.t.d., przewidującego odpowiedzialność administracyjną - karę w wysokości 2.000 zł za brak opisywanego harmonogramu okresów pracy kierowcy obejmującego okresy prowadzenia pojazdu. Oznacza to, że kara w wysokości 2.000 zł przewidziana w lp. 2.12. załącznika nr 3 do u.t.d. powinna była być nałożona w odniesieniu do każdego kierowcy, co do którego stwierdzono brak harmonogramu okresów pracy - oddzielnie i stanowić krotność kwoty 2.000 zł pomnożoną przez liczbę kierowców zatrudnionych, co do których stwierdzono brak omawianych harmonogramów. Podkreślić należy że kara z lp. 2.12. załącznika nr 3 u.t.d. nakładana jest za brak konkretnych dokumentów - harmonogramu okresów pracy kierowcy, który, aby za taki dokument został uznany, musi obejmować okresy prowadzenia pojazdu, wykonywania innej pracy, przerw i pozostawania w dyspozycji oraz dni wolne (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2016 r., sygn. akt II GSK 1279/15). Przedsiębiorca w chwili rozpoczęcia kontroli takich dokumentów organom kontrolnym nie przedstawił, jak również tych dokumentów nie przedstawił do chwili zakończenia postępowania administracyjnego. Obowiązek ewidencjonowania czasu pracy, w tym sporządzania rozkładu czasu pracy zawierającego ustalony harmonogram okresów pracy kierowcy spoczywa na pracodawcy, zgodnie z art. 25 u.c.p.k. W tym na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek przedstawienia w trakcie kontroli harmonogramów okresów pracy kierowców zgodnych z art. 31e ust. 1, 2 i 3 u.c.p.k. Mając powyższe na uwadze należy zatem uznać, że skarga kasacyjna oparta została na usprawiedliwionej podstawie. W tym stanie rzeczy uznając, że okoliczności sprawy zostały dostatecznie wyjaśnione, a Sąd pierwszej instancji niezasadnie uznał, iż zaskarżona decyzja narusza prawo Naczelny Sąd Administracyjny działając w oparciu o przepis art.185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok, a następnie działając na podstawie art.188 p.p.s.a. rozpoznał skargę, którą w świetle przedstawionych argumentów na podstawie art.151 p.p.s.a. należało oddalić. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI