II GSK 1269/19

II GSK 1269/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-02-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek
Małgorzata Korycińska /przewodniczący/
Marek Krawczak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 407/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-05-24
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 10, art. 11, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2017 poz 2200
art. 32b ust. 5, art. 32f ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia del. WSA Marek Krawczak (spr.) Protokolant Dorota Onyśk po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A Sp. z o.o. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 407/19 w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w O. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 grudnia 2018 r., nr BP.5530.87.2018.0949.BTM.7027 w przedmiocie cofnięcia świadectwa kierowcy oraz zawieszenia wydawania przedsiębiorcy nowych świadectw kierowców oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 maja 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 407/19 (dalej zwany "WSA" lub "Sąd I instancji"), działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej zwanej "p.p.s.a."), oddalił skargę A Sp. z o.o. z siedzibą w m. O. (dalej też: "strona", "przedsiębiorca" lub "skarżąca") na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 18 grudnia 2018 r. nr BP.5530.87.2018.0949.BTM.7027 w przedmiocie cofnięcia świadectwa kierowcy oraz zawieszenia wydawania nowych świadectw kierowców.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
W dniu 29 czerwca 2017 r. stronie zostało udzielone świadectwo kierowcy o [...] uprawniające kierowcę obywatela Ukrainy [...] do wykonywania na rzecz przedsiębiorcy przewozów drogowych rzeczy na podstawie licencji wspólnotowej. Świadectwo kierowcy zostało wydane na okres od 29 czerwca 2017 r. do 31 sierpnia 2018 r.
Zgodnie z uprawnieniem przysługującym Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego na podstawie art. 32f ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2200 ze zm., dalej: "u.t.d.") pismem z dnia 26 września 2017 r. organ wezwał ww. przedsiębiorcę do przedłożenia w terminie 21 dni dokumentów wskazanych w wezwaniu niezbędnych do stwierdzenia spełniania przez niego wymagań do otrzymania świadectwa kierowcy, określonych w art. 32b ust. 5 u.t.d. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone stronie w dniu 6 października 2017 r.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie w dniu 19 października 2017 r. strona przedłożyła dokument ZUS P ZUA - zgłoszenie do ubezpieczenia społecznego kierowcy [...] z dnia 13 czerwca 2017 r. oraz kserokopie: orzeczenia lekarskiego z dnia 26 lipca 2017 r., orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia 26 lipca 2017 r. i świadectwo kwalifikacji zawodowej nr [...] z dnia 16 października 2017 r. wydanych dla ww. kierowcy. Mimo ponownego wezwania organu z dnia 26 czerwca 2018 r. o przedłożenie ww. dokumentów potwierdzonych za zgodność z oryginałem przez podmiot wydający dokument, przez notariusza lub przez upoważnionego pracownika Biura do spraw Transportu Międzynarodowego i ważnych na dzień wydania świadectwa kierowcy wydanego dla ww. kierowcy strona takich dokumentów nie przedłożyła.
Pismem z dnia 7 sierpnia 2018 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania z urzędu w przedmiocie cofnięcia świadectwa kierowcy o numerze [...] udzielonego w dniu 29 czerwca 2017 r. dotyczącego kierowcy [...] oraz zawieszenia wydawania stronie nowych świadectw kierowców przez okres jednego roku.
Odpowiadając na powyższe zawiadomienie w piśmie z 31 sierpnia 2018 r. pełnomocnik strony wniósł o przedłożenie dowodu potwierdzającego niespełnienie przez stronę warunków otrzymania ww. świadectwa kierowcy.
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego decyzji z dnia 11 października 2018 r. o cofnięciu świadectwa kierowcy o numerze [...] udzielonego w dniu 29 czerwca 2017 r., dotyczącego kierowcy [...] oraz zawieszenia wydawania przedsiębiorcy nowych świadectw kierowców przez okres jednego roku.
W dniu 25 października 2018 r. strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją, w którym wniosła o jej uchylenie w całości.
Decyzją z 18 grudnia 2018 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, zwanej dalej: "k.p.a."), art. 4 pkt 22, art. 32a, art. 32f ust. 2 u.t.d., art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 2 lit. a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych (Dz.U.UE.L.2009.300.72 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z dnia 11 października 2018 r.
Organ ponownie rozpoznając sprawę powołał przepisy mające w sprawie zastosowanie. Wyjaśnił, że z materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że w dniu złożenia wniosku o wydanie świadectwa dla kierowcy [...] strona nie spełniała warunków określonych w art. 32b ust. 5 u.t.d., pomimo tego we wniosku o wydanie tego świadectwa potwierdziła spełnianie tych warunków. Wniosek o wydanie kolejnego świadectwa dla ww. kierowcy, złożył osobiście w dniu 19 czerwca 2017 r. Prezes Zarządu skarżącej spółki [...]. Do wniosku zostało dołączone zaświadczenie ZZ z dnia 14 czerwca 2017 r., w którym Prezes Zarządu skarżącej spółki oświadczył, że ww. kierowca spełnia wymagania określone w art. 39a u.t.d. Oświadczenie zawarte w tym zaświadczeniu Prezes Zarządu strony złożył będąc świadomy grożącej odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Natomiast z dokumentów przedłożonych przez stronę w dniu 19 października 2017 r. wynika, że w dniu złożenia wniosku o wydanie świadectwa dla ww. kierowcy strona nie posiadała wszystkich dokumentów wymaganych do jego zatrudnienia i otrzymania świadectwa kierowcy. Z przedłożonych przez skarżącą spółkę kserokopii: orzeczenia lekarskiego, orzeczenia psychologicznego nr [...] i świadectwa kwalifikacji zawodowej nr [...] dotyczących ww. kierowcy wynika, że zostały one wydane po dniu wydania świadectwa kierowcy dla wymienionego kierowcy. W dniu wydania tego świadectwa strona posiadała jedynie dokument potwierdzający zgłoszenie kierowcy do ubezpieczenia społecznego. Zatem strona nie spełniała warunków do otrzymania świadectwa kierowcy dla ww. kierowcy. Dlatego zaświadczenie ZZ z dnia 14 czerwca 2017 r. złożone przez Prezesa Zarządu skarżącej spółki, w którym oświadczył, że kierowca spełnia wymagania określone w art. 39a u.t.d., zawierało nieprawdziwe informacje.
Organ odwoławczy stwierdził, że konsekwencje niespełniania warunków do otrzymania świadectwa kierowcy lub podania we wniosku o to świadectwo nieprawidłowych informacji określają art. 7 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 1072/2009 i art. 32f ust. 2 u.t.d. Niespełnianie warunków do otrzymania świadectwa kierowcy lub podania we wniosku o to świadectwo nieprawidłowych informacji jest podstawią do cofnięcia świadectwa kierowcy, a także zawieszenia wydawania nowych świadectw kierowcy na okres jednego roku. Skarżąca spółka w dacie wydania świadectwa kierowcy o numerze [...] nie spełniała warunków do jego otrzymania, ponieważ nie posiadała świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie przez kierowcę szkolenia okresowego, orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego potwierdzających brak przeciwwskazań kierowcy [...] do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy Wymienione dokumenty zostały wydane dla tego kierowcy po dniu wydania świadectwa kierowcy dla tego kierowcy. Wymienione świadectwo zostało wydane na skutek podania przez stronę we wniosku o świadectwo nieprawidłowych informacji. Zatem skarżąca spółka niewłaściwie wykorzystywała ww. świadectwo, a skutkiem takiego postępowania jest zastosowanie sankcji określonej w art. 32f ust. 2 u.t.d., tj. cofnięcie świadectwa kierowcy i zawieszenie wydawania nowych świadectw kierowcy przez okres roku. Dlatego organ nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia jak rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji, a zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługiwały na uwzględnienie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego złożyła skarżąca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Sąd I instancji wskazał, że istotą funkcjonowania w prawodawstwie unijnym świadectwa kierowcy jest zagwarantowanie każdemu państwu członkowskiemu, że każdy kierowca z państw trzecich jest legalnie zatrudniony lub pozostaje do dyspozycji przewoźnika odpowiedzialnego za dany przewóz. Ponadto świadectwo kierowcy jest potwierdzeniem, że kierowca niebędący obywatelem państwa członkowskiego UE, który posiada prawo jazdy wydane przez państwo trzecie i wykonuje lub zamierza wykonywać przewóz drogowy rzeczy na rzecz przedsiębiorcy mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego, uzyskał kwalifikację wstępną, kwalifikację wstępną przyspieszoną lub ukończył szkolenie okresowe.
Zdaniem WSA, z niekwestionowanych ustaleń organu wynika, że w dniu złożenia wniosku o wydanie świadectwa dla kierowcy [...] strona nie tylko nie spełniała warunków określonych w art. 32b ust. 5 u.t.d., ale również we wniosku o wydanie tego świadectwa potwierdziła spełnianie tych warunków.
Konsekwencje niespełniania warunków do otrzymania świadectwa kierowcy lub podania we wniosku o to świadectwo nieprawidłowych informacji określają art. 7 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 1072/2009 i art. 32f ust. 2 ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z tymi przepisami, niespełnianie warunków do otrzymania świadectwa kierowcy lub podania we wniosku o to świadectwo nieprawdziwych informacji jest podstawią do cofnięcia świadectwa kierowcy, a także zawieszenia wydawania nowych świadectw kierowcy na okres jednego roku. Skarżąca spółka w dacie wydania świadectwa kierowcy o numerze [...] nie spełniała warunków do jego otrzymania, ponieważ nie posiadała świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie przez kierowcę szkolenia okresowego, orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego potwierdzających brak przeciwwskazań kierowcy [...] do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Świadectwo zostało wydane na skutek podania przez stronę we wniosku nieprawidłowych informacji. Zatem skarżąca spółka niewłaściwie wykorzystywała ww. świadectwo, a skutkiem takiego postępowania jest zastosowanie sankcji określonej w art. 32f ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, tj. cofnięcie świadectwa kierowcy i zawieszenie wydawania nowych świadectw kierowcy przez okres roku. Dlatego organ nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia jak rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji.
W ocenie Sądu I instancji, postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Organ wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 i art. 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Organ dokonał wszechstronnej analizy całokształtu materiału dowodowego, a swoje rozstrzygnięcie oparł na prawidłowo zebranym materiale dowodowym. Wbrew zarzutom skargi, strona miała możliwość czynnego uczestniczenia w każdym stadium postępowania i na bieżąco była informowana o podejmowanych przez organ działaniach. Skarżąca spółka została prawidłowo zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego, w którym została poinformowana o przysługujących jej prawach i wyznaczono jej termin na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów. Strona skorzystała tylko z przysługującego jej prawa zapoznania się z aktami sprawy. Z innych przysługujących jej praw strona nie skorzystała.
W tych okolicznościach, zdaniem Sądu I instancji, również zarzut naruszenia art. 87 i art. 92a u.t.d. był niezasadny, bowiem żaden z tych artkułów nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. Art. 87 u.t.d. dotyczy kontroli drogowej przeprowadzanej podczas wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę wykonującego ten przewóz w imieniu przedsiębiorcy i określa on obowiązek posiadania przez kierowcę i okazywania do kontroli szeregu dokumentów związanych z wykonywaniem przewozu drogowego. Natomiast art. 92a u.t.d. określa sankcje jakie są nakładane na podmioty wykonujące przewozy drogowe i podmioty wykonujące czynności związane z przewozem drogowym za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Natomiast przedmiotowe postępowanie dotyczy kontroli świadectwa kierowcy wydanego skarżącej spółce. Kontrola ta jest przeprowadzana na podstawie art. 32f u.t.d. i zgodnie z art. 32c ust. 3 do jej przeprowadzenia stosuje się odpowiednio także przepisy art. 85 i art. 90 tej ustawy.
W opinii WSA, niezasadne były też zarzuty naruszenia art. 51, art. 74 i art. 77 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 55a u.t.d. Główny Inspektor Transportu Drogowego jest organem uprawnionym do zbierania danych osobowych i administrowania nimi. Organ zbiera dane osobowe i administruje tylko tymi danymi osobowymi, które są niezbędne do realizacji zadań określonych w ustawie oraz w przepisach odrębnych. W każdym przypadku zbierania takich danych organ informuje w jakim celu takie dane są zbierane i wskazuje podstawę prawną zbierania tych danych. Każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych oraz ma prawo do żądania sprostowania oraz usunięcia informacji nieprawdziwych. W niniejszej sprawie także wszystkie dane osobowe zostały zebrane zgodnie z obowiązującymi przepisami o czym składający wniosek o wydanie świadectwa kierowcy został poinformowany. Tym samym organ nie naruszył art. 51 Konstytucji RP. Przedmiotowe postępowanie nie dotyczyło ochrony środowiska ani bezpieczeństwa ekologicznego, więc organ nie mógł naruszyć art. 74 Konstytucji RP. Także art. 77 Konstytucji RP nie ma żadnego związku z niniejszym postępowaniem.
Organ nie miał możliwości odstąpienia od zastosowania sankcji wynikającej z art. 32 f ust. 2 u.t.d., tj., bowiem jak stanowi ust. 2 powołanego art. w przypadku niewłaściwego wykorzystywania przez przedsiębiorcę świadectwa kierowcy polegającego na: 1) niespełnianiu warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa kierowcy lub 2) podaniu nieprawidłowych informacji we wniosku o wydanie świadectwa kierowcy - należało zastosować art. 32b oraz art. 32f ust. 1 i 2 u.t.d.
Reasumując, zdaniem Sądu I instancji, stan faktyczny w niniejszej sprawie ustalony został prawidłowo. Organ wyczerpująco zbadał istotne okoliczności faktyczne sprawy służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), dając wyraz swej ocenie w uzasadnieniu decyzji w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 k.p.a. W kontekście powyższych rozważań Sąd za nieuprawnione uznał podniesione w skardze zarzuty.
WSA zauważył, że zastosowana dolegliwość w postaci cofnięcia świadectwa kierowcy oraz zawieszenie wydawania przedsiębiorcy nowych świadectw kierowców przez okres roku, z istoty swej wywołuje negatywne konsekwencje dla strony i na tym polega dotkliwość tego środka, wykorzystywanego w systemie prawa jako gwarancja ochrony określonych wartości nadrzędnych i interesu publicznego. Funkcją sankcji przewidzianych w ustawie o transporcie drogowym jest funkcja prewencyjna, służąca mobilizowaniu podmiotów organizujących transport drogowy do wymuszenia takiej organizacji pracy przedsiębiorstwa, by transport drogowy odbywał się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia życia, zdrowia i mienia innych osób, zaś w rozpoznawanej sprawie skarżąca nie zapewniła takich rozwiązań organizacyjnych, skoro doszło do zaistnienia stanu niezgodnego z prawem
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Skarżąca postawiła zaskarżonemu wyrokowi zarzuty:
1) naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, art. 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175; zm.: z 1998 r. Nr 147, poz. 962 - dalej jako: "Protokół nr 1 do Konwencji"),
2) naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 78 § 1 i 2, 80 i 107 § 3, art. 138 § 2 w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej naruszającej przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy; tj. opartej o postępowanie niewyjaśniające wszystkich okoliczności sprawy, w którym:
- nie zebrano i nie przedstawiono wystarczającego materiału dowodowego przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego poprzez brak w zgromadzonej dokumentacji przez organ "wezwania do usunięcia przez stronę braków formalnych w postaci uzupełnienia dokumentów kierowcy niezbędnych do wystawienia decyzji administracyjnej stanowiącej o wydaniu świadectwa kierowcy";
- pominięto żądanie strony mające znaczenie dla sprawy w postaci uzasadnienia przez organ wydania decyzji administracyjnej pomimo nieusunięcia przez stronę braków formalnych;
- pominięciu uzasadnienia w decyzji organu II instancji - Głównego Inspektora Transportu Drogowego wyjaśnień okoliczności wydania lub niewydania świadectwa kierowcy, przez organ I instancji, którym jest jednocześnie Główny Inspektor Transportu Drogowego.
Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II Izby Gospodarczej NSA - w oparciu o art. 15 zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.; dalej: "ustawa: COVID-19") sprawę skierowano na posiedzenie niejawne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wobec zgłoszonego wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie i wobec wydanego w sprawie zarządzenia o skierowaniu sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, trzeba wskazać, że zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 1 ustawy COVID-19 w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich Naczelny Sąd Administracyjny nie jest związany żądaniem strony o przeprowadzenie rozprawy. W przypadku skierowania sprawy podlegającej rozpoznaniu na rozprawie na posiedzenie niejawne Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie trzech sędziów.
Zauważyć należy też, że stosownie do art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy COVID-19 przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Skład orzekający NSA podziela pogląd, że wykładnia funkcjonalna przepisów ustawy COVID-19 nakazuje opowiedzieć się za dopuszczalnością rozpoznania skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym. Przytoczone regulacje należy traktować jako "szczególne" w rozumieniu art. 10 i art. 90 § 1 p.p.s.a. Prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami ustawy COVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19. W niniejszej sprawie należało mieć też na uwadze ograniczone możliwości przeprowadzenia rozpraw we wszystkich sprawach przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku (por. wyrok NSA z 15 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3743/21 i uchwała NSA z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19 dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; pozostałe cytowane orzeczenia tamże).
Skarga kasacyjna skarżącej nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.
Istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie dotyczy kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie cofnięcia świadectwa kierowcy oraz zawieszenia wydawania nowych świadectw kierowców uznał, że decyzja ta, jest zgodna z prawem.
Bezzasadne są zarzuty naruszenia prawa materialnego wymienione w pkt. 1 petitum skargi tj. art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, art. 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji. Skarżąca kasacyjnie nie wskazała, czy naruszenie prawa materialnego wynikało z błędnej wykładni, czy też z ich błędnego zastosowania. Nie przedstawiła własnej wykładni wskazanych przepisów prawa. Nie wyjaśniła dlaczego (w jej ocenie) błędnie je zastosowano (lub nie zastosowano). Nadto, w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie przedstawiono argumentacji popierającej zarzuty przedstawione w skardze kasacyjnej.
Nie okazały się zasadne zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 78 § 1 i 2, 80 i 107 § 3 k.p.a., art. 138 § 2 w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej naruszającej przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy tj. opartej o postępowanie niewyjaśniające wszystkich okoliczności sprawy.
Odnosząc się na wstępie do zarzutu dotyczącego naruszenia przez Sąd I instancji art. 135 p.p.s.a. należy zauważyć, iż przepis ten stanowi, że Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Istota powyższego uregulowania sprowadza się do tego, że na sąd administracyjny został nałożony obowiązek wyjścia poza granice skargi i zajęcia się wszystkimi postępowaniami prowadzonymi w granicach danej sprawy.
Zatem przesłanką zastosowania unormowania zawartego w art. 135 p.p.s.a. jest stwierdzenie naruszenia prawa materialnego lub procesowego nie tylko w zaskarżonym akcie lub czynności ale także w aktach lub czynnościach je poprzedzających, jeżeli tylko były one podjęte w granicach danej sprawy. Przepis ten dotyczy jedynie orzeczeń uwzględniających skargę (por. J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. Lexis Nexis, Wyd. 3, Warszawa 2008, s. 336-337 oraz powołane tam orzecznictwo NSA). Zatem w ramach zarzutu dotyczącego naruszenia art. 135 p.p.s.a., w przypadku oddalenia skargi przez Sąd I instancji - jak w tej sprawie - nie można skutecznie kwestionować przeprowadzonej przez ten Sąd oceny legalności zaskarżonej decyzji.
Wskazany również jako wzorzec kontroli art. 138 § 2 k.p.a. nie jest relewantny - Główny Inspektor Transportu Drogowego przepisu tego nie stosował, ani nie miał obowiązku zastosować, wydając decyzję z 18 grudnia 2018 r. Zarzut w tej części w żaden sposób nie został uzasadniony, podobnie jak zarzut naruszenia art. 140 k.p.a., który stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w art. 136-139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. Skarżąca kasacyjnie spółka nie uzasadnia naruszenia powyższego przepisu.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania należy stwierdzić, że Sąd I instancji zasadnie uznał, że zaskarżona decyzja, wydana na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie naruszała prawa. Zaskarżona decyzja jest merytorycznie poprawna. Zarzut, że nie zebrano i nie przedstawiono wystarczającego materiału dowodowego w sprawie, jest nieusprawiedliwiony. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 32f ust. 1 u.t.d. Główny Inspektor Transportu Drogowego może w każdym czasie wezwać przedsiębiorcę posiadającego świadectwo kierowcy do przedstawienia dokumentu potwierdzającego spełnianie wymagań, o którym mowa w art. 32b ust. 5. W rozpatrywanej sprawie organ dwukrotnie wzywał skarżącą kasacyjnie do przedłożenia dokumentów potwierdzających spełnianie przez kierowcę [...] wymagań koniecznych do uzyskania świadectwa kierowcy, wynikających z art. 32b ust. 5 u.t.d. według stanu na dzień uzyskania świadectwa kierowcy, tj. na 29 czerwca 2017 r.: dokumentu potwierdzającego ubezpieczenie społeczne kierowcy, dokumentu potwierdzającego ukończenie przez kierowcę wymaganego szkolenia dotyczącego kwalifikacji wstępnej/szkolenia okresowego, kserokopii orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz kserokopii orzeczenia psychologicznego potwierdzającego brak przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Skarżąca kasacyjnie w odpowiedzi przedłożyła kserokopię dokumentu potwierdzającego aktualne ubezpieczenie społeczne kierowcy, kserokopię orzeczenia lekarskiego z 26 lipca 2017 r., kserokopię orzeczenia psychologicznego z 26 lipca 2017 r. oraz kserokopię świadectwa kwalifikacji zawodowej z 16 października 2017 r. Mimo kolejnego wezwania skarżąca nie przesłała organowi dokumentów ważnych na dzień wydania stronie świadectwa dla kierowcy [...]. Bezsporne jest zatem, że strona skarżąca do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie przedłożyła wymaganych dokumentów. Poza zakresem zainteresowania organów nie pozostała żadna okoliczność, która mogłaby stanowić o zaniechaniu podjęcia czynności zmierzających do pełnego zgromadzenia materiału dowodowego, o skutku stanowiącym o jej wadliwości. Uzasadnienie decyzji jest wyczerpujące, spełniające kryteria, o jakich mowa w art. 107 § 3 k.p.a. Strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów (art. 10 k.p.a.). Organy inspekcji w oparciu o zebrany materiał dowodowy wyjaśniły stronie zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy, realizując w ten sposób wymóg z art. 11 k.p.a. Dlatego WSA prawidłowo uznał, że nie doszło do naruszenia przez organy ITD przepisów postępowania w omawianym zakresie. Wobec tego zarzuty skargi kasacyjnej uznające, że nie wyjaśniono wszystkich okoliczności sprawy co stanowiło naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 5 1, 78 § 1 i 2, 80 i 107 § 3, art. 138 § 2 w zw. z art. 140 k.p.a. należało uznać za nieusprawiedliwione.
Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.