II GSK 1240/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rady Miejskiej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który uwzględnił skargę M. B. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 18 listopada 2015 r. nr XX/453/15 w przedmiocie ustalenia wysokości opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów usuniętych z dróg. Sąd I instancji stwierdził nieważność § 1 ust. 2 pkt 3 zaskarżonej uchwały, uznając, że Rada Miejska ustaliła opłaty w sposób arbitralny, kierując się przede wszystkim chęcią zapewnienia jak najwyższych wpływów do budżetu miasta, co wykraczało poza przesłanki określone w art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym. Sąd podkreślił, że rzeczywiste koszty przechowywania pojazdów były znacznie niższe od ustalonych stawek. Rada Miejska w skardze kasacyjnej zarzuciła Sądowi I instancji błędną wykładnię art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym, twierdząc, że przepis ten pozwala na uwzględnienie kosztów ponoszonych przez jednostkę samorządu terytorialnego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, podzielił stanowisko Sądu I instancji oraz wcześniejsze orzecznictwo NSA (sygn. akt I OSK 1916/16), które również stwierdziło nieważność części uchwały. Sąd podkreślił, że podstawowymi przesłankami do ustalenia opłat są konieczność sprawnej realizacji zadań oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów. Ustalenie opłat w celu maksymalizacji dochodów budżetu jest wadliwym zrealizowaniem upoważnienia ustawowego. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że wyrok Sądu I instancji jest prawidłowy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie przez organy samorządowe wysokości opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów usuniętych z drogi, w szczególności w kontekście zgodności z prawem przesłanek branych pod uwagę przez organy oraz interpretacji art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ustalania opłat przez radę gminy/miasta na podstawie Prawa o ruchu drogowym. Może mieć zastosowanie analogiczne do innych opłat ustalanych przez samorządy na podstawie podobnych przepisów, gdzie kluczowe jest przestrzeganie ustawowych przesłanek.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ustalenie wysokości opłat za przechowywanie pojazdów usuniętych z drogi może być oparte na przesłance maksymalizacji dochodów budżetu jednostki samorządu terytorialnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustalenie wysokości opłat za przechowywanie pojazdów usuniętych z drogi nie może być oparte na przesłance maksymalizacji dochodów budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Przepisy Prawa o ruchu drogowym dopuszczają jedynie uwzględnienie konieczności sprawnej realizacji zadań oraz rzeczywistych kosztów usuwania i przechowywania pojazdów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Rada Miejska, ustalając opłaty za przechowywanie pojazdów na poziomie maksymalnym, kierowała się chęcią zwiększenia wpływów do budżetu, co jest niezgodne z celem art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym. Przepis ten nakazuje uwzględnić jedynie koszty i sprawną realizację zadań, a nie generowanie zysku. Rzeczywiste koszty przechowywania pojazdów były znacznie niższe od ustalonych stawek.
Czy organ samorządowy, ustalając wysokość opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów, może uwzględnić koszty zakupu i obsługi własnego sprzętu (np. pojazdu holowniczego), jeśli te koszty powstały po wydaniu uchwały?
Odpowiedź sądu
Nie, koszty poniesione po wydaniu uchwały, takie jak zakup własnego sprzętu, nie mogą stanowić podstawy do usprawiedliwienia stawek ustalonych w uchwale, jeśli uchwała została podjęta z naruszeniem prawa, np. poprzez kierowanie się przesłanką maksymalizacji dochodów budżetu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że argumentacja organu dotycząca zakupu pojazdu holowniczego i ponoszonych z tego tytułu wydatków stanowiła okoliczność post factum, która pojawiła się po wydaniu uchwały i nie mogła usprawiedliwić jej wadliwej treści. Uchwała opierała się na kosztach ponoszonych przez podmiot zewnętrzny, które były niższe od ustalonych stawek.
Przepisy (11)
Główne
p.r.d. art. 130a § ust. 6
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Przepis ten upoważnia radę powiatu do ustalenia wysokości opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań oraz koszty tych działań. Nie pozwala na ustalanie opłat w celu maksymalizacji dochodów budżetu.
p.r.d. art. 130a § ust. 6a
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Określa maksymalną wysokość opłat za usunięcie pojazdu i jego przechowywanie.
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez WSA o stwierdzeniu nieważności uchwały.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA (granice skargi kasacyjnej).
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
p.r.d. art. 50a
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 130a § ust. 6a
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 130a § ust. 2a
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.p. art. 12 § pkt 7
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
u.s.p. art. 40
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustalenie opłat za przechowywanie pojazdów nie może służyć maksymalizacji dochodów budżetu miasta, lecz powinno opierać się na rzeczywistych kosztach i konieczności sprawnej realizacji zadań. • Rada Miejska wadliwie zrealizowała upoważnienie ustawowe, kierując się pozaustawowymi przesłankami przy ustalaniu stawek opłat.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym, polegającą na uznaniu, że przepis ten nie pozwala na uwzględnienie kosztów ponoszonych przez jednostkę samorządu terytorialnego. • Argumentacja dotycząca zakupu własnego pojazdu holowniczego i ponoszonych z tego tytułu wydatków jako usprawiedliwienie dla ustalonych stawek.
Godne uwagi sformułowania
zapewnienie jak najwyższych wpływów do budżetu Miasta Łodzi przy uwzględnieniu zarówno dochodów osiąganych z tytułu opłat za usuwanie pojazdów z dróg w ostatnich latach, jak i dochodów planowanych z tego tytułu wykracza poza przesłanki materialne wymienione w art. 130a ust. 6a Prawa o ruchu drogowym. • Odczytanie treści art. 130a ust. 6a Prawa o ruchu drogowym w ten sposób, że obejmuje ona również przesłankę zapewnienia wpływu dochodu do budżetu oznacza zatem jego wadliwą wykładnię. • Tym samym wzięcie "pod uwagę" tej przesłanki przy podejmowaniu przedmiotowej uchwały oznacza wadliwe zrealizowanie kompetencji administracyjnej.
Skład orzekający
Anna Ostrowska
przewodniczący
Gabriela Jyż
sprawozdawca
Wojciech Maciejko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie przez organy samorządowe wysokości opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów usuniętych z drogi, w szczególności w kontekście zgodności z prawem przesłanek branych pod uwagę przez organy oraz interpretacji art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ustalania opłat przez radę gminy/miasta na podstawie Prawa o ruchu drogowym. Może mieć zastosowanie analogiczne do innych opłat ustalanych przez samorządy na podstawie podobnych przepisów, gdzie kluczowe jest przestrzeganie ustawowych przesłanek.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów, a rozstrzygnięcie NSA jasno określa granice kompetencji organów samorządowych w tym zakresie, co jest istotne dla obywateli i samorządów.
“Czy miasto może zarabiać na odholowaniu Twojego auta? NSA wyjaśnia, gdzie leży granica.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.