II GSK 1227/25

II GSK 1227/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Zalewski /sprawozdawca/
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
Małgorzata Korycińska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1461/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2025-02-27
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 156 § 1 pkt 5, art. 8 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 134 § 1, art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędzia NSA Dariusz Zalewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. Sp. z o.o. w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 27 lutego 2025 r. sygn. akt II SA/Rz 1461/24 w sprawie ze skargi F. Sp. z o.o. w T. na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia 16 września 2024 r. nr SE.906.1.2024.BK w przedmiocie nakazu wykonania obowiązków oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
I. Wyrokiem z dnia 27 lutego 2025 r., sygn. akt II SA/Rz 1461/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę F. Sp. z o.o. z siedzibą w T. na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia 16 września 2024 r. nr SE.906.1.2024.BK w przedmiocie nakazu wykonania obowiązków.
II. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
1. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Tarnobrzegu - na podstawie ustaleń kontroli sanitarnej, przeprowadzonej w dniu 11 grudnia 2023 r. w Przychodni Specjalistycznej przy ul. [...] w T. - stwierdził naruszenie wymagań higieniczno-sanitarnych i technicznych tj. zły stan techniczny krzeseł w gabinecie lekarskim i gabinecie położnej - siedziska krzeseł popękane, co stanowi naruszenie § 27 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 26 marca 2019 r. w sprawie szczegółowych wymagań jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2022 r. poz. 402), który stanowi, że meble w pomieszczeniach podmiotu wykonującego działalność leczniczą umożliwiają ich mycie oraz dezynfekcję.
Organ stwierdził także niezachowany ciąg technologiczny procesu sterylizacji sprzętu używanego w podmiocie leczniczym, co narusza pkt 10 Załącznika Nr 2 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 marca 2019 w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą, wedle którego, sterylizatornia stanowi ciąg technologiczny obejmujący w kolejności: odcinek (blat) materiałów skażonych, służący do wyładunku i przygotowania do mycia i dezynfekcji wstępnej lub zasadniczej; odcinek maszynowego mycia lub ręcznego mycia i dezynfekcji obejmujący urządzenie myjąco- dezynfekcyjne lub zlew 2-komorowy; odcinek (blat) materiałów czystych do przeglądania i pakietowania materiałów czystych przed sterylizacją; sterylizator parowy lub niskotemperaturowy, z wyłączeniem urządzenia na tlenek etylenu; odcinek (blat) materiałów sterylnych; stanowisko higieny rąk zorganizowane poza blatem roboczym.
Ponadto organ stwierdził brak dokumentacji do wglądu z zakresu procedur zapobiegających zakażeniom i chorobom zakaźnym związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, co z kolei narusza art. 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 lit. a, pkt 4, pkt 6 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U z 2024 r. poz. 924), który wskazuje, że kierownicy zakładów opieki zdrowotnej oraz inne osoby udzielające świadczeń zdrowotnych są obowiązani do podejmowania działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych. Działania te obejmują w szczególności, opracowanie, wdrożenie i nadzór nad procedurami zapobiegającymi zakażeniom i chorobom zakaźnym związanym z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, w tym dekontaminacji skóry i błon śluzowych lub innych tkanek.
2. Decyzją z dnia 8 lutego 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Tarnobrzegu nakazał skarżącej spółce:
1) doprowadzić do należytego stanu technicznego krzesła w gabinecie lekarskim i gabinecie położnej.
2) zapewnić prawidłowy ciąg technologiczny procesu sterylizacji sprzętu używanego w podmiocie leczniczym.
3) opracować dokumentację z zakresu procedur zapobiegających zakażeniom i chorobom zakaźnym związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych
Organ na wykonanie powyższych obowiązków wyznaczył spółce termin do dnia 30 kwietnia 2024 r.
3. Decyzją z dnia 4 kwietnia 2024 r. nr SE.906.1.2024 BK Podkarpacki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Rzeszowie, uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając braki w postępowaniu skutkujące koniecznością podjęcia czynności kontrolnych w szerszym zakresie. Natomiast wyrokiem z dnia 1 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Rz 581/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił powyższą decyzję z dnia 4 kwietnia 2024 r.
4. Decyzją z dnia 16 września 2024 r. nr SE.906.1.2024.BK Podkarpacki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Rzeszowie, w wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącej spółki od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Tarnobrzegu z dnia 8 lutego 2024 r.: w pkt 1 uchylił kwestionowaną decyzję w punkcie 1 nakazującym doprowadzić do należytego stanu technicznego krzesła w gabinecie lekarskim i gabinecie położnej i umorzył postępowanie organu I instancji w tym zakresie; w pkt 2 uchylił kwestionowaną decyzję w punkcie 2 i nakazał zapewnić w Przychodni Specjalistycznej przy ul. [...] w T. ciąg technologiczny procesu sterylizacji uwzględniający etapy prawidłowego procesu sterylizacji, w tym odcinek materiałów skażonych, odcinek ręcznego mycia i dezynfekcji narzędzi wielorazowego użycia, odcinek materiałów czystych do przeglądania i pakietowania materiałów czystych przed sterylizacją, odcinek z urządzeniem sterylizującym, odcinek materiałów sterylnych, stanowisko higieny rąk zorganizowane poza blatem roboczym; w pkt 3 uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w punkcie 3 i nakazał opracować i wdrożyć procedury kontroli wewnętrznej oraz procedury zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym powiązanych z zakresem udzielanych świadczeń zdrowotnych w wymienionej wyżej przychodni, w oparciu o aktualne przepisy prawne oraz standardy i wytyczne ośrodków referencyjnych, konsultantów krajowych w odpowiednich dziedzinach medycyny a także zasady współczesnej wiedzy medycznej. Organ II instancji wskazał jako termin wykonania obowiązków z pkt 2 i 3 decyzji do dnia 31 października 2024 r.
5. Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził, że jest ona zgodna z prawem.
Sąd I instancji nie podzielił stanowiska skarżącej spółki, że w kwestionowanej decyzji nie wskazano konkretnie stwierdzonych naruszeń, a posłużono się ogólnikowymi stwierdzeniami. W ocenie Sądu, organ II instancji w wystarczająco dokładny i jasny sposób opisał zarzucane spółce naruszenia, natomiast uzupełnieniem powyższego jest protokół z przeprowadzonej dnia 24 lipca 2024 r. kontroli, gdzie niektóre kwestie zostały ujęte bardziej szczegółowo. To w tym właśnie protokole opisany został precyzyjnie wygląd ciągu technologicznego w kontrolowanej przychodni, który został też potwierdzony załączoną do niego dokumentacją fotograficzną.
Sąd stwierdził następnie, że w związku z przeprowadzoną kontrolą w należącej do spółki przychodni przy ul. [...] w T. organ II instancji był uprawniony, jak i zobowiązany do wydania nakazów określonych w pkt 2 i 3 decyzji, mających służyć zapewnieniu właściwych warunków w celu, o którym mowa w art. 1 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, to jest zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych. Zdaniem Sądu organ II instancji działał na podstawie prawa, podjął niezbędne kroki do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy i zgromadził konieczny materiał dowodowy, wystarczający do załatwienia sprawy, stosując się jednocześnie do zaleceń wynikających z wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 1 lipca 2024 r. (sygn. akt II SA/Rz 581/24), w którym Sąd uznał, że to organ II instancji winien był przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające i w sposób precyzyjny określić obowiązki nakładane na spółkę.
W ocenie Sądu I instancji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego nie naruszono reguł proceduralnych oraz w sposób właściwy zastosowano przepisy prawa materialnego, a swoje stanowisko organ II instancji przedstawił w uzasadnieniu decyzji, wskazując dokładnie okoliczności faktyczne sprawy oraz przytaczając istotne w niej regulacje materialnoprawne, jak też odnosząc się do podniesionych zarzutów.
6. Ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku wystąpiła skarżąca, zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zwrot kosztów postępowania za obie instancje.
Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucono naruszenie prawa materialnego, mianowicie:
- art. 11 ust. 2 pkt 3, 4, 6 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r., poz. 924);
- § 2 i 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 maja 2010 r. w sprawie zakresu, sposobu i częstotliwości prowadzenia kontroli wewnętrznej w obszarze realizacji działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych (Dz. U. z 2010 r., Nr 100, poz. 646);
- § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 maja 2010 r. w sprawie sposobu dokumentowania realizacji działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych oraz warunków i okresu przechowywania tej dokumentacji (Dz. U. z 2010 r., Nr 100, poz. 645);
- § 14 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r., Nr 169, poz. 1650 z późń. zm.);
- § 27 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 marca 2019 r. w sprawie szczegółowych wymagań jakimi powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2022 r., poz. 402),
polegające na ich błędnej interpretacji, a w konsekwencji na ich błędnym zastosowaniu i nakazanie kontrolowanej spółce doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem urządzeń i procedur, według subiektywnej oceny organu kontrolującego, pomimo, że ciąg technologiczny procesu sterylizacji, jak i zakwestionowane procedury są zgodne z przepisami prawa i spełniają swoją funkcję.
Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie:
- naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie pomimo zaistnienia przesłanek z art. 156 § 1 pkt 5 tj. że obowiązki wskazane w decyzji są niemożliwe do wykonania, ponieważ nie są wystarczająco precyzyjne, co rodzi obawy spółki, że nawet ich wykonanie, zgodnie z uznaniem spółki, będzie powodowało możliwość kwestionowania jej wykonania przez organ,
- art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), zwanej dalej w skrócie jako P.u.s.a.) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9 oraz art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na oddaleniu zamiast uwzględnienia skargi, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organu II instancji, pomimo, że organ nie wskazał w decyzji, które elementy ciągu technologicznego procesu sterylizacji są niezgodne z obowiązującymi przepisami, co skutkowało nienależyte i niewyczerpujące wyjaśnienie skarżącemu w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych, mających wpływ na ustalenie obowiązków skarżącego, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, przez co zaskarżona decyzja jest niemożliwa do wykonania, a w konsekwencji winna być uchylona.
III. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się przesłanek nieważności postępowania wymienionych w § 2 tego przepisu, zatem wniesioną skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w jej treści zarzutami.
Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Skarga kasacyjna spółki oparta została na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. W takiej sytuacji sąd II instancji w pierwszej kolejności rozpoznaje zarzuty procesowe skargi kasacyjnej, a dopiero w drugiej kolejności dokonuje oceny stosowania prawa materialnego. Zachowanie takiego porządku rozpoznawania zarzutów kasacyjnych wynika z tego, że ocena stosowania prawa materialnego może być dokonana dopiero wówczas, gdy zostanie stwierdzone, że stan faktyczny sprawy jest niesporny albo że nie został skutecznie zakwestionowany w postępowaniu kasacyjnym.
Skarga kasacyjna spółki nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku
Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny stanowiska Sądu I instancji, który uznał, że organy Inspekcji Sanitarnej zasadnie stwierdziły, że wyniki kontroli przeprowadzonej w należącej do spółki przychodni uzasadniały stwierdzenie, że naruszono przepisy ustaw i rozporządzeń określających szczególne wymagania sanitarne stawiane tego typu placówkom, a co za tym idzie organy administracji prawidłowo nakazały doprowadzenie stanu tej placówki do zgodnego z wymaganiami.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niezasadne są zarzuty procesowe rozpoznawanej skargi kasacyjnej. Oczywiście niezasadny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie pomimo zaistnienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Zwłaszcza, gdy w tej mierze odwołać się do przyjmowanego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podejścia interpretacyjnego, z którego wynika, że niewykonalność decyzji (lub postanowienia) w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. oznacza, że rozstrzygnięcie z przyczyn prawnych bądź faktycznych nie może zostać wykonane i niewykonalność ta musi istnieć już w dacie jego wydania, co w odniesieniu do niewykonalności prawnej oznacza niemożność zastosowania się do dyspozycji rozstrzygnięcia z uwagi na istniejący w obowiązującym prawie zakaz lub nakaz określonego zachowania pozostającego w sprzeczności z wydaną decyzją, zaś w odniesieniu do niewykonalność faktyczna oznacza brak możliwości wykonania decyzji z przyczyn technicznych (zob. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1583/18), czy też z powodu trwałej niemożności jej wykonania z pozaprawnych przyczyn obiektywnych o charakterze nieusuwalnym (zob. wyroki NSA z dnia: 20 czerwca 2021 r., sygn. akt II OSK 2626/18; 8 lutego 2020 r., sygn. akt III OSK 951/21).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie nie zaszła żadna z powyższych – ani rodzajowo im podobnych – okoliczności niewykonalności decyzji. W tej sprawie organ II instancji wskazał szczegółowo etapy ciągu technologicznego, które powinny być wdrożone, odwołując się przy tym do stosownych przepisów prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza również, że niezakwestionowanie przez kilkanaście lat ciągu technologicznego przez odpowiednie organy nie uzasadnia utrzymywania go wciąż w takim stanie. Taka sytuacja nie tworzy swoistego prawa nabytego do niekwestionowania nieprawidłowości w przyszłości. Zgodnie art. 8 § 2 k.p.a., organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, natomiast przepis ten nie nakłada na organ obowiązku bezwzględnego i bezrefleksyjnego powielania dotychczasowych rozstrzygnięć (wyrok NSA z dnia 29 lutego 2025 r., sygn. akt III OSK 2341/23).
Z zasady praworządności wynika, że organy administracji publicznej są zobowiązane do natychmiastowego odstąpienia od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, jeżeli praktyka ta naruszała lub nadal narusza prawo. W tym sensie zasada legalności jest w rozumieniu tego przepisu najbardziej "uzasadnioną przyczyną" odstąpienia od tego rodzaju utrwalonej praktyki administracyjnej (wyrok NSA z dnia 19 listopada 2024 r., sygn. akt II GSK 2479/21).
Zdaniem NSA niezasadny jest również zarzut podnoszący naruszenie art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9 oraz art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. Zarzut ten jest również formalnie wadliwy. Odnosi się to do tej jego części, która wskazuje na naruszenie art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Sąd I instancji nie może, co do zasady, naruszyć łącznie tych przepisów. Oczywiste to jest w świetle ich treści, która w pierwszym przypadku stanowi o oddaleniu skargi, a w drugim o jej uwzględnieniu. Zatem z logicznego punktu widzenia nie można jednocześnie uwzględnić i oddalić skargi, bo przecież stanowisko takie jest wewnętrznie sprzeczne. Każdy z tych przepisów może być odrębną podstawą skargi kasacyjnej, ale który i w jakim zakresie, to zależy wyłącznie od strony, bowiem ona wyznacza zakres i kierunki postępowania kasacyjnego. Sąd II instancji jest związany stanowiskiem strony i z urzędu nie może dokonywać modyfikacji jej stanowiska. Niezależnie od powyższego rozpoznawany zarzut jest także merytorycznie nietrafny. Taka ocena tego zarzutu może być odnoszona do tej jego części, która jest formalnie prawidłowa, a więc naruszenia art. 151 p.p.s.a. z odesłaniem do przepisów k.p.a.
Wystarczającej podstawy do twierdzenia o braku zgodności z prawem uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie mogły również stanowić podniesione w skardze kasacyjnej kwestie, które zdaniem strony nie zostały w dostatecznym stopniu wyjaśnione przez sąd I instancji i nie znalazły swojego odzwierciedlenia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Kwestie te miały dotyczyć zaniechania przez sąd I instancji oceny zarzutu co do tego, że "organ nie wskazał w decyzji, które elementy ciągu technologicznego procesu sterylizacji są niezgodne z obowiązującymi przepisami, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych, mających wpływ na ustalenie obowiązków skarżącego, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, przez co zaskarżona decyzja jest niemożliwa do wykonania, a w konsekwencji winna być uchylona".
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, analiza akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonego wyroku jednoznacznie potwierdza, że Sąd I instancji i organ orzekały na podstawie stanu faktycznego, który został ustalony prawidłowo, a postępowanie zostało przeprowadzone w sposób właściwy i rozstrzygnięcie organu odwoławczego zostało uzasadnione w sposób wystarczający i zgodny z art. 107 § 3 k.p.a., 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. Sąd II instancji zauważa i podkreśla, że prawidłowo ustalony stan faktyczny to taki, który określa fakty (okoliczności) istotne dla rozstrzyganej sprawy, zatem takie, które wyznaczają sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym. Na gruncie rozpoznawanej sprawy do okoliczności tych należy zaliczyć te, które wskazują na prawidłowość ustaleń kontroli przeprowadzonej przez organ i stwierdzenia w jej toku naruszenia przepisów ustanawiających wymogi odnośnie do spełnienia przez spółkę warunków sanitarnych w prowadzonej przychodni. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sądu I instancji wynika wprost, że w decyzji organ odwoławczy wyraźnie określił rodzaj stwierdzonych naruszeń, dołączając do materiału dowodowego stosowną dokumentację fotograficzną
Nie jest też zasadne twierdzenie skarżącej o naruszeniu przez sąd I instancji przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, o którym mowa w tym przepisie, oznacza jedynie to, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Skuteczność zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. zależy zatem od wykazania, że sąd rozpoznając skargę dokonał oceny zgodności z prawem innej sprawy lub z przekroczeniem granic rozpoznawanej sprawy (por. m.in. wyrok NSA z 25 września 2009r., sygn. akt II FSK 629/08). Granice rozpoznania przez wojewódzki sąd administracyjny określa sprawa administracyjna będąca przedmiotem zaskarżenia. Sąd ten jest zatem zobowiązany rozpatrzeć z punktu widzenia zgodności z prawem sprawę, której treść i zakres wyznaczają normy prawa determinujące treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie i precyzujące czynności pozwalające zidentyfikować skonkretyzowany w nich stosunek prawny (por. np. wyroki NSA z 26 maja 1998 r., sygn. akt II SA 915/97, 15 stycznia 2005 r., sygn. akt II GSK 321/07).
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika, aby strona skarżąca wykazała zaistnienie sytuacji, która mogłaby uzasadniać twierdzenie, że Sąd I instancji naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. Spółka nie wykazała, że sąd dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy lub z przekroczeniem granic rozpoznawanej sprawy.
Z tych przyczyn za nieusprawiedliwione należało uznać stanowisko skarżącej zmierzające do podważenia prawidłowości ustaleń faktycznych oraz ich oceny w rozpatrywanej sprawie.
Przed odniesieniem się do poszczególnych zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej należy przypomnieć, że błędna interpretacja prawa materialnego, to wadliwe zrekonstruowanie normy prawnej z konkretnego przepisu (przepisów) prawa, wyrażające się w mylnym zrozumieniu jego (ich) treści (w tym, poprzez wadliwą klaryfikację znaczeń), a przez to w wadliwym ustaleniu jego (ich) sensu normatywnego przez sąd administracyjny I instancji, co – aby zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię mógł być rozpatrzony – wymaga wykazania na czym dokładnie polegała błędna wykładnia przepisu prawa, którego zarzut kasacyjny dotyczy oraz jaka powinna być jego wykładnia prawidłowa, co jednocześnie oznacza potrzebę podjęcia merytorycznej polemiki ze stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odnośnie do tego rodzaju kwestii spornej, a więc innymi słowy wymaga przeciwstawienia stanowisku nieprawidłowemu stanowiska, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną jest prawidłowe (zob. np. wyroki NSA z dnia: 28 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 1925/21; 6 listopada 2020, sygn. akt II GSK 742/20; 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/15).
Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego wymaga natomiast wykazania i wyjaśnienia, jak dany przepis prawa powinien być stosowany ze względu na ustalony stan faktyczny sprawy albo dlaczego, ze względu na ten stan faktyczny nie powinien być stosowany, a w przypadku zarzutu niezastosowania tego przepisu, dlaczego powinien być w sprawie zastosowany, co innymi słowy polega na zarzuceniu błędu subsumcji (niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego przez sąd administracyjny, rozumiane jest więc, jako sytuacja polegająca albo na bezzasadnym tolerowaniu błędu subsumcji popełnionego przez organ administracyjny, albo wręcz przeciwnie, na bezzasadnym zarzuceniu organowi popełnienia takiego błędu), zaś ocena zarzutu niewłaściwego zastosowania prawa materialnego może być dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który sama strona skarżąca uznaje za prawidłowy (zob. np. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2022 r., sygn. akt II FSK 940/22).
Wobec przedstawionego rozumienia błędu wykładni oraz błędu subsumcji i koniecznych wymogów, którym muszą w tym zakresie czynić zadość zarzuty oparte na podstawie z pkt 1 art. 174 p.p.s.a. trzeba stwierdzić, że omawiane zarzuty naruszenia prawa materialnego – wobec ich deficytów – nie mogły odnieść skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą.
Zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie podważa zarzut naruszenia art. 11 ust. 2 pkt 3, 4, 6 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi poprzez jego błędną interpretację. Przepis ten stanowi, że spełnianie obowiązku zapobiegania szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych może polegać w szczególności na: opracowaniu, wdrożeniu i nadzorze nad procedurami zapobiegającymi zakażeniom i chorobom zakaźnym związanym z udzielaniem świadczeń zdrowotnych; stosowaniu środków ochrony indywidualnej i zbiorowej w celu zapobieżenia przeniesieniu na inne osoby biologicznych czynników chorobotwórczych; prowadzeniu kontroli wewnętrznej w zakresie realizacji działań, o których mowa w ust. 1. Wykonywanie powyższych obowiązków, zgodnie z art. 11 ust. 1 ww. ustawy spoczywa na kierownikach podmiotów leczniczych oraz innych osobach udzielających świadczeń zdrowotnych. Kontrolę spełniania ww. obowiązków sprawują organy Inspekcji Sanitarnej, o czym stanowi art. 13 ww. ustawy.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle zebranego materiału dowodowego – prawidłowo organy administracji, co potwierdził również Sąd I instancji, wyłożyły i zastosowały przepis art. 11 ust. 2 pkt 3, 4 i 6 ww. ustawy, ponieważ w toku kontroli – której ustalenia nie zostały skutecznie zakwestionowane – stwierdzono naruszenie wymienionych obowiązków wynikających wprost z ustawy.
Zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie podważa również sformułowany w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut naruszenia pkt 10 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 marca 2019 r. w sprawie szczegółowych wymagań jakimi powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Przepis ten w istocie nie nakazuje zastosowania konkretnego układu architektonicznego, natomiast nie wolno tracić z pola widzenia, że jednak wymaga zachowania sekwencji technologicznej i odseparowania poszczególnych odcinków. Z tego względu wykładnia powyższego przepisu nie może być oderwana od celu przedmiotowej regulacji, a co za tym idzie prowadzić do wniosku, że jakiekolwiek umiejscowienie elementów tego ciągu w pomieszczenie będzie czyniło zadość normatywnym wymaganiom.
Nie jest zasadny także zarzut naruszenia § 14 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Przepis ten stanowi, że meble i inne wyposażenie pomieszczeń pracy powinny być utrzymywane w należytym stanie technicznym, zapewniającym bezpieczne i higieniczne warunki pracy. W realiach niniejszej sprawy zarzut ten jest chybiony, ponieważ – jak trafnie ustalił organ odwoławczy i zaakceptował to Sąd I instancji – obowiązek utrzymania w należytym stanie technicznym mebli w gabinecie lekarskim i gabinecie położnej został usunięty na etapie postępowania odwoławczego, a w tym zakresie postępowanie zostało umorzone. Z tego względu przedmiotowa regulacja BHP nie miała istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia NSA.
Podobnie bezzasadny okazał się zarzut naruszenia § 27 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 marca 2019 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Przepis ten nakazuje, aby meble w pomieszczeniach podmiotu wykonującego działalność leczniczą umożliwiały ich mycie i dezynfekcję. Jak wynika z akt sprawy, stwierdzone w pierwszej instancji naruszenie w postaci zniszczonych i popękanych siedzisk krzeseł zostało następnie wyeliminowane przez stronę, a w tym zakresie organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i postępowanie umorzył. W konsekwencji zarzut ten utracił aktualność, gdyż brak jest obecnie materialnoprawnej podstawy do jego dalszego podnoszenia w postępowaniu kasacyjnym.
Niezasadny również okazał się zarzut dotyczący procedur kontroli wewnętrznych oraz procedur zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym. Przede wszystkim dlatego, że skarżąca nie przedstawiła dowodów na okoliczność wdrożenia i prowadzenia przez siebie kontroli wewnętrznej w wymaganym przepisami zakresie, natomiast skuteczność stosowanych procedur zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym ocenia się nie tylko – jak uważa skarżąca spółka – poprzez okoliczność niedoprowadzenia dotychczas do wystąpienia zakażeń, ale też przez zgodność z aktualnymi wymogami prawa i wiedzy medycznej.
Wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej zostały przez Sąd rozpoznane i uznane za niezasadne. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.