II GSK 1204/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki R. E. Sp. z o.o. w sprawie zakazu wprowadzania do obrotu ciastek 'ESMERALDA' z powodu nieprawidłowego oznakowania wprowadzającego w błąd konsumenta co do składu produktu.
Spółka R. E. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję o zakazie wprowadzania do obrotu partii ciastek 'ESMERALDA' z powodu nieprawidłowego oznakowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną, uznając, że oznakowanie produktu, zawierające grafikę sugerującą obecność czekolady i słowo 'choco', w połączeniu z opisem 'Ciastka z kawałkami masy o smaku czekolady' oraz brakiem spójności ze składem (brak czekolady), wprowadzało w błąd konsumenta. Dodatkowo stwierdzono naruszenie przepisów dotyczących daty minimalnej trwałości. NSA oddalił skargę kasacyjną.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R. E. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (GIJHARS) zakazującą wprowadzania do obrotu partii ciastek 'ESMERALDA'. Kontrola wykazała nieprawidłowości w oznakowaniu produktu, które zdaniem organów i Sądu pierwszej instancji, naruszały przepisy dotyczące jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz unijne rozporządzenie w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności. Głównym zarzutem było wprowadzenie konsumenta w błąd poprzez grafikę i opis sugerujący obecność czekolady, podczas gdy produkt zawierał jedynie masę o smaku czekoladowym. Dodatkowo, stwierdzono nieprawidłowości w oznaczeniu daty minimalnej trwałości. Spółka zarzucała naruszenie prawa materialnego i procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że oznakowanie produktu, w tym grafika i słowo 'choco', w połączeniu z opisem i składem, mogło wprowadzać w błąd nawet przeciętnego konsumenta co do rzeczywistego składu ciastek. Stwierdzono również naruszenie art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011 w zakresie daty minimalnej trwałości. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji i organów administracyjnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, takie oznakowanie może wprowadzać w błąd nawet przeciętnego konsumenta, naruszając wymogi jakości handlowej i przepisy dotyczące informacji na temat żywności.
Uzasadnienie
Grafika i słowo 'choco' na opakowaniu ciastek sugerowały obecność czekolady, podczas gdy opis i skład wskazywały na masę o smaku czekoladowym. Niespójność między elementami graficznymi a opisowymi, zwłaszcza na froncie opakowania, może wprowadzać w błąd co do rzeczywistego składu produktu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (21)
Główne
u.j.h.a.r.s. art. 29 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych
Zakaz wprowadzania do obrotu artykułu rolno-spożywczego o niewłaściwej jakości handlowej.
rozp. nr 1169/2011 art. 7 § ust. 1 lit. a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd co do właściwości, charakteru, tożsamości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji.
rozp. nr 1169/2011 art. 7 § ust. 1 lit. d
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd przez sugerowanie wyglądem, opisem lub prezentacją graficzną, że chodzi o określony środek spożywczy lub składnik, mimo że został on zastąpiony innym.
rozp. nr 1169/2011 art. 7 § ust. 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Informacje na temat żywności muszą być rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta.
rozp. nr 1169/2011 art. 24 § ust. 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Wymóg podawania daty minimalnej trwałości zgodnie z załącznikiem X.
Pomocnicze
u.j.h.a.r.s. art. 3 § pkt 5
Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych
Jakość handlowa obejmuje cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych, technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania.
u.j.h.a.r.s. art. 3 § pkt 10
Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych
Zafałszowanie artykułu rolno-spożywczego następuje, gdy nie spełnia on wymogów jakości handlowej.
u.j.h.a.r.s. art. 4 § ust. 1
Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 81a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176 § par. 1 pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozp. MS ws. opłat art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych
rozp. nr 1169/2011 art. 2 § ust. 2 lit. a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Definicja informacji na temat żywności.
rozp. nr 1169/2011 art. 2 § ust. 2 lit. i
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Definicja etykiety.
rozp. nr 1169/2011 art. 6
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011
Wymóg przekazywania informacji na temat żywności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oznakowanie produktu (grafika, opis, skład) wprowadzało w błąd konsumenta co do rzeczywistej zawartości czekolady. Niewłaściwe oznaczenie daty minimalnej trwałości naruszało przepisy UE. Skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych i merytorycznych.
Odrzucone argumenty
Artykuł rolno-spożywczy miał właściwą jakość handlową. Postępowanie organów administracji było wadliwe procesowo. Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa materialnego i procesowego.
Godne uwagi sformułowania
oznakowanie produktu, które na frontowej części opakowania sugeruje zawartość kawałków czekolady w produkcie, a dopiero po weryfikacji tej sugestii w oparciu o pozostałe informacje znajdujące się w innym miejscu opakowania pozwala na ustalenie właściwego składu produktu, może wprowadzać w błąd nawet przeciętnego konsumenta informacje na opakowaniu, zarówno słowne jak i graficzne, nie powinny być sprzeczne czy też mylące skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia wyroków sądu pierwszej instancji, o czym świadczy związanie podstawami skargi kasacyjnej
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący sprawozdawca
Krystyna Anna Stec
sędzia
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oznakowania żywności, wprowadzania w błąd konsumenta oraz wymogów jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego przypadku oznakowania produktu spożywczego i interpretacji konkretnych przepisów UE i krajowych. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił również znaczenie prawidłowego formułowania zarzutów skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego produktu spożywczego i problemu wprowadzającego w błąd oznakowania, co jest istotne dla konsumentów i przedsiębiorców. Dodatkowo, analiza błędów formalnych w skardze kasacyjnej ma wartość dla prawników procesowych.
“Czy ciastka 'choco' naprawdę zawierają czekoladę? Sąd rozstrzyga o wprowadzającym w błąd oznakowaniu produktów spożywczych.”
Sektor
żywność
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1204/19 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-02-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-10-03 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Joanna Kabat-Rembelska /przewodniczący sprawozdawca/ Krystyna Anna Stec Symbol z opisem 6239 Inne o symbolu podstawowym 623 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane VI SA/Wa 2367/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-04-17 Skarżony organ Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno Spożywczych Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2017 poz 2212 art. 3 pkt 5, art. 3 pkt 10, art. 4 ust. 1, art. 29 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jedn. Dz.U. 2017 poz 1257 art. 80, art. 81a Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2018 poz 1302 art. 151, art. 174 pkt 1 i 2, art. 176 par. 1 pkt 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz.U.UE.L 2011 nr 304 poz 18 art. 7 ust. 1 lit. a, art. 24 ust. 2 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i RadyI R (UE) NR 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant Justyna Mordwiłko-Osajda po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. E. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 2367/18 w sprawie ze skargi R. E. Sp. z o.o. w W. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania do obrotu partii artykułu rolno-spożywczego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od R. E. Sp. z o.o. w W. na rzecz Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztu postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 2367/18 oddalił skargę R. E. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych (GIJHARS) z [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania do obrotu partii artykułu rolno-spożywczego. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy: Inspektorzy Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (WIJHARS) przeprowadzili [...] kwietnia 2018 r. oraz [...] maja 2018 r. kontrolę w zakresie jakości handlowej wyrobów ciastkarskich i cukierniczych w zakładzie R. E. Sp. z o.o. (dalej także: Spółka). Podczas kontroli stwierdzone zostały nieprawidłowości w oznakowaniu partii artykułu rolno-spożywczego o nazwie "ESMERALDA" Ciastka z kawałkami masy o smaku czekolady a'150 g, wielkość partii produkcyjnej 4032 szt. (604,8 kg), wielkość partii magazynowej 1884 szt. (54,6 kg), data produkcji 28.02.18 r., Najlepiej spożyć przed: (podana na opakowaniu) 28.02.2019 280220181 29.01.18, kraj pochodzenia: U. (dalej: artykuł rolno-spożywczy). Łódzki Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wydał [...] czerwca 2018 r. decyzję zakazującą Spółce wprowadzenia do obrotu partii spornego artykułu rolno-spożywczego o niewłaściwej jakości handlowej. Następnie GIJHARS [...] października 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę wniesioną przez Spółkę uznał, że w świetle pojęcia "jakości handlowej" unormowanej w art. 3 pkt 5 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2212, dalej: ustawa o jakości handlowej) artykuł rolno-spożywczy nie spełniał wymagań wynikających ze sposobu jego oznakowania, z czego wynikało również naruszenie art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz.U.UE.L.2011.304.18 z dnia 22 listopada 2011 r., dalej: rozporządzenie nr 1169/2011). Sąd podzielił stanowisko organów administracyjnych, że oznakowanie produktu, które na frontowej części opakowania sugeruje zawartość kawałków czekolady w produkcie, a dopiero po weryfikacji tej sugestii w oparciu o pozostałe informacje znajdujące się w innym miejscu opakowania pozwala na ustalenie właściwego składu produktu, może wprowadzać w błąd nawet przeciętnego konsumenta, a więc dostatecznie dobrze poinformowanego, uważnego i ostrożnego. Ponadto, Sąd za zasadne uznał stwierdzenie organów, że niewłaściwe wskazanie miejsca umieszczenia daty minimalnej trwałości, skutkowało naruszeniem przez Spółkę art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011. Sąd nie podzielił zarzutów Spółki dotyczących naruszenia art. 80 i art. 81a w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2017, poz. 1257, zwanej dalej: k.p.a.), bowiem organy prawidłowo uznały, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, że Spółka naruszyła wymogi jakości handlowej i w tym też zakresie okoliczności stanu faktycznego nie budziły wątpliwości. R. E. Sp. z o.o. zaskarżyła ten wyrok w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania. W skardze kasacyjnej podniesiono następujące zarzuty: 1) Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, co dotyczy: a) art. 7 ust. 1 lit. a) i d), art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011; b) art. 3 pkt 10, art. 4 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o jakości handlowej poprzez ich zastosowanie, podczas gdy zakwestionowane artykuły rolno-spożywcze miały właściwą jakość handlową. oraz 2) Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 80 i 81a w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazał, że postępowanie organów administracji publicznej dotknięte było wadami procesowymi, które doprowadziły do nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy z uwagi na niezastosowanie przepisów art. 80 i 81a w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. tj. nierozstrzygnięcie wątpliwości co do treści normy na korzyść strony i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w tej sprawie nie wystąpiła. Zaznaczyć należy, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia wyroków sądu pierwszej instancji, o czym świadczy związanie podstawami skargi kasacyjnej, sprowadzające się do tego, że zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego określa autor skargi kasacyjnej podnosząc naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub przepisu postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma nie tylko obowiązku, ale przede wszystkim prawa domyślania się i uzupełniania zarzutów skargi kasacyjnej oraz argumentacji służącej ich uzasadnieniu. Określenie danej podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd pierwszej instancji nie naruszył również innych przepisów, niedostrzeżonych lub pominiętych przy formułowaniu zarzutów skargi kasacyjnej. Pominięcie określonych zagadnień w skardze kasacyjnej czy odniesienie się do nich w sposób wybiórczy i ogólnikowy skutkuje niemożnością zakwestionowania przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska wyrażonego w ich zakresie przez wojewódzki sąd administracyjny czy działające w sprawie organy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega bowiem na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną (por. wyrok NSA z 18 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2702/16). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego określenia podstaw kasacyjnych, co zgodnie z art. 176 p.p.s.a., oznacza obowiązek powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora tego środka odwoławczego, uchybił sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu oraz uzasadnienie ich naruszenia. Stosownie do art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli chodzi o formułowanie zarzutów skargi kasacyjnej podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu, czy strona skarżąca zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy naruszenia przepisów postępowania, czy też oba te naruszenia łącznie. Konieczne jest przy tym wskazanie konkretnych przepisów naruszonych przez sąd, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno szczegółowo określać, do jakiego, zdaniem skarżącego, naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zarzucania uchybień przepisom procesowym należy dodatkowo wykazać, że to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej, natomiast niewłaściwe zastosowanie to dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego, czyli niezasadne uznanie, że stan faktyczny sprawy odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że do autora skargi kasacyjnej należy wykazanie i uzasadnienie, że wojewódzki sąd administracyjny nieprawidłowo odczytał normę prawną wynikającą z treści przepisu prawa materialnego, bądź mylnie zrozumiał treść przepisu prawa materialnego. Podkreślenia wymaga, że sformułowanie zarzutu błędnej wykładni przepisu prawa materialnego zawsze powinno łączyć się z wyjaśnieniem, na czym polegało wadliwe odczytanie przez sąd pierwszej instancji znaczenia treści przepisu, a następnie konieczne jest podanie właściwego, zdaniem skarżącego, rozumienia naruszonego przepisu. Natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego należy wykazać, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, że stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada (lub nie odpowiada) stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej. W tym przypadku autor skargi kasacyjnej musi podać dlaczego konkretny przepis prawa materialnego nie miał (lub miał) zastosowania w sprawie (por. wyroki NSA: z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15; z 6 czerwca 2017 r., sygn. akt II FSK 1342/15; z 6 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2668/15;). Mimo że przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają warunków formalnych, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie skargi kasacyjnej, to należy przyjąć, że ma ono za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionej podstawy, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonej podstawy kasacyjnej (por. wyroki NSA z : 5 sierpnia 2004 r. sygn. akt FSK 299/04 z glosą A. Skoczylasa OSP 2005, nr 3, poz. 36; 9 marca 2005 r. sygn. akt GSK 1423/04; 10 maja 2005 r. sygn. akt FSK 1657/04; 12 października 2005 r. sygn. akt I FSK 155/05; 23 maja 2006 r. sygn. akt II GSK 18/06; 4 października 2006 r. sygn. akt I OSK 459/06 - dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Konieczność należytego uzasadnienia podstaw kasacyjnych oznacza, że autor skargi kasacyjnej obowiązany jest wskazać przepis prawa, który w jego ocenie został naruszony, a także uzasadnić, w czym upatruje uchybienia temu przepisowi. Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno być zatem sformułowane w taki sposób, aby można było powiązać je z konkretnymi przepisami prawa, które wnoszący skargę kasacyjną uznaje za naruszone. Wobec związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, prawidłowe (tzn. jasne i nie budzące wątpliwości) sformułowanie zarzutów kasacyjnych jest warunkiem niezbędnym dla uznania, że zarzut jest usprawiedliwiony. W przypadku skargi kasacyjnej, będącej kwalifikowanym środkiem odwoławczym, czytelność sformułowanego w niej komunikatu jest istotna z tego powodu, że ustawa wiąże powstanie określonych skutków procesowych nie tylko z samym wniesieniem tego pisma (jak w przypadku skargi czy też zażalenia), ale także z jego treścią (por. wyrok NSA z 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/17). Poczynienie powyższych uwag o charakterze ogólnym było konieczne z uwagi na sposób w jaki została zredagowana skarga kasacyjna. W ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skarżąca podniosła naruszenie art. 80 i art. 81a w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Zarzut ten nie został skonstruowany prawidłowo, gdyż po pierwsze skarżąca nie powiązała naruszonych, jej zdaniem, przepisów procedury administracyjnej z właściwymi przepisami ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jest to o tyle konieczne, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym skierowanym przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji (art. 173 § 1 p.p.s.a.), a wobec tego podniesione w niej zarzuty powinny zostać skierowane pod adresem wojewódzkiego sądu administracyjnego i wykazywać uchybienia w jego argumentacji odnoszącej się do mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego, bądź błędnego przeprowadzenie kontroli postępowania przez organy, których działanie lub zaniechanie było przedmiotem zaskarżania. Po drugie, skarżąca nie wykazała także wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy, w szczególności, że podniesione uchybienia mogły mieć istotny wpływ na ten wynik. Jak już wspomniano wykazanie wspomnianego wpływu stanowi istotny element zarzutu naruszenia przepisów postępowania, a jego brak powoduje, że podniesione uchybienie już tylko z tej przyczyny nie może być uznane za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną. Podkreślenia wymaga, że nawet w przypadku gdy sąd pierwszej instancji dopuści się naruszenia przepisów postępowania to naruszenia te, o ile nie zostanie wykazane przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną, że mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie przynoszą oczekiwanego przez stronę rezultatu w postaci uwzględnienia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa także, że zarzut naruszenia przepisów postępowania nie mógł stanowić usprawiedliwionej podstawy kasacyjnej także z tego powodu, że skarżąca w istocie nie przedstawiła jego uzasadnienia. Analiza argumentacji zawartej w skardze kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżąca podejmując próbę wykazania słuszności tego zarzutu ograniczyła się do przywołania treści przepisu art. 80 i art. 81a § 1, a następnie stwierdziła, że "W związku z powyższym w ocenie Skarżącej doszło do naruszenia przez Sąd meriti przepisów prawa procesowego, poprzez oddalenie skargi w sytuacji, w której GIJHARS wydając zaskarżoną decyzję naruszył art. 80 i art. 81a kpa poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i wydanie decyzji o zakazie wprowadzania ciastek ESMERALDA do obrotu". Takie uzasadnienie omawianego zarzutu nie wyjaśnia na czym właściwie polegał błąd Sądu pierwszej instancji, a tym samym uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Przechodząc do zarzutów naruszenia prawa materialnego przede wszystkim należy zauważyć, że w skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 7 ust. 1 lit. a) i d) rozporządzenia nr 1169/2011 oraz art. 3 pkt 10, art. 4 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o jakości handlowej. Podniesieniu zarzutu błędnej wykładni powołanych przepisów prawa materialnego nie towarzyszyło przedstawienie ich uzasadnienia. W części argumentacyjnej skargi kasacyjnej jej autor nie podał na czym polegało wadliwe odczytanie przez sąd pierwszej instancji znaczenia treści wymienionych przepisów oraz jakie jest właściwe, zdaniem strony, rozumienie naruszonych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w tym zakresie skarga kasacyjna nie spełnia wymogu formalnego określonego w art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z podanych przyczyn zarzut błędnej wykładni prawa materialnego nie mógł przynieść oczekiwanego przez skarżącą skutku. Niezależnie od przedstawionych wyżej wad skargi kasacyjnej należy stwierdzić, że istota sporu sprowadza się do kwestii zaakceptowania przez Sąd pierwszej instancji, że sprawdzona podczas kontroli partia artykułu rolno-spożywczego nie spełniała wymagań jakości handlowej, co uzasadniało zakazanie Spółce wprowadzania jej do obrotu. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w skardze kasacyjnej nie zostały zgłoszone zarzuty naruszenia przepisów postępowania w zakresie odnoszącym się do faktycznych podstaw zaskarżonego wyroku. W związku z tym ocena zarzutu niewłaściwego zastosowania powołanych przez skarżącą przepisów prawa materialnego wymaga uwzględnienia ustaleń faktycznych dokonanych przez organy i zaakceptowanych przez WSA. Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, że zarzuty naruszenia prawa materialnego – art. 7 ust. 1 lit. a) i d) i art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011 oraz art. 3 pkt 10, art. 4 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o jakości handlowej są niezasadne. Sprawdzony w czasie kontroli artykuł rolno-spożywczy słusznie został uznany za nie spełniający wymogów jakości handlowej (zafałszowany), z uwagi na sposób jego oznakowania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że oznakowanie produktu mogło wprowadzać w błąd potencjalnego nabywcę co do jego składu. Na przedniej stronie opakowania umieszczono bowiem grafikę przedstawiającą brązowe wiórki, rozsypane kakao oraz ciastka z kawałkami przypominającymi czekoladę oraz umieszczono słowo "choco", które może być kojarzone z czekoladą lub smakiem czekoladowym. Opisana grafika w połączeniu ze słowem "choco" mogła wywołać u potencjalnego nabywcy przekonanie, że oferowany produkt to ciastka zawierające kawałki czekolady. Na opakowaniu w innym miejscu i formie zdecydowanie mniej eksponowanej podano opisową nazwę artykułu rolno-spożywczego "Ciastka z kawałkami masy o smaku czekolady", zaś z informacji o składzie wynika, że produkt ten nie zawiera czekolady a jedynie kawałki masy o smaku czekolady. Wbrew twierdzeniom skarżącej grafika umieszczona na frontowej części opakowania w połączeniu ze słowem "choco" sugeruje, że ciastka zawierają kawałki czekolady, co może wprowadzać w błąd nawet przeciętnego konsumenta odnośnie do składu artykułu rolno-spożywczego. Nie ulega przy tym wątpliwości, że nazwa artykułu rolno-spożywczego oraz jego skład zostały podane przez producenta, rzecz jednak w tym, że informacje te nie są spójne z grafiką umieszczoną w centralnej części opakowania, która sugeruje inny niż ma to miejsce w rzeczywistości skład produktu. Opakowanie artykułu rolno-spożywczego stanowi pewną całość, a wobec tego informacje umieszczone na nim, zarówno słowne jak i graficzne, nie powinny być sprzeczne czy też mylące. Stosownie do art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej przez jakość handlową należy rozumieć cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi. Z art. 6 rozporządzenia nr 1169/2011 ustanowiono wymóg, by każdemu środkowi spożywczemu przeznaczonemu do dostarczenia konsumentowi finalnemu lub do zakładów żywienia zbiorowego towarzyszyły informacje na temat żywności, zgodnie z rozporządzeniem. Przez informacje na temat żywności należy rozumieć informacje dotyczące danego środka spożywczego udostępniane konsumentowi finalnemu za pośrednictwem etykiety, innych materiałów towarzyszących lub innych środków, w tym nowoczesnych narzędzi technologicznych lub przekazu ustanego ( art. 2 ust. 2 lit. a) rozporządzenia nr 1169/2011). Z kolei etykieta oznacza jakąkolwiek metkę, znak firmowy, znak handlowy, ilustrację lub inny opis pisany, drukowany, tłoczony, odbity lub w inny sposób naniesiony na opakowanie lub pojemnik z żywnością lub załączony do opakowania lub pojemnika z żywnością (art. 2 ust. 2 lit. i rozporządzenia nr 1169/2011). Zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011 informacje na temat żywności muszą być rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta. Informacje te nie mogą wprowadzać w błąd między innymi co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji (art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 1169/2011) oraz przez sugerowanie poprzez wygląd, opis lub prezentacje graficzne, że chodzi o określony środek spożywczy lub składnik, mimo, że w rzeczywistości komponent lub składnik naturalnie obecny lub zwykle stosowany w danym środku spożywczym został zastąpiony innym komponentem lub innym składnikiem (art. 7 ust. 1 lit. d) rozporządzenia nr 1169/2011). Z uwagi na podanie na etykiecie zakwestionowanego artykułu rolno-spożywczego informacji, które mogły wprowadzić konsumenta w błąd, został naruszony obowiązek rzetelnego informowania o środkach spożywczych (art. 7 ust. 1 lit. a) i d) oraz ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011). Stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu uzasadniały przyjęcie, że objęty sprawdzeniem artykuł rolno-spożywczy został zafałszowany w rozumieniu art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej, albowiem nie spełniał on wymogów jakości handlowej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niezasadny jest także zarzut niewłaściwego zastosowania art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011. Jak wynika z niekwestionowanych przez skarżącą ustaleń przyjętych przez Sąd pierwszej instancji za podstawę orzeczenia, na opakowaniu artykułu rolno-spożywczego umieszczono następującą informację : "Najlepiej spożyć przed, Masa netto: (podana na opakowaniu)". W myśl art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011 odpowiednia data jest podawana zgodnie z załącznikiem X do rozporządzenia. Z pkt 1 lit. a) i b) powołanego wynika, że data minimalnej trwałości jest oznaczana następująco: a) datę poprzedza sformułowanie -"Najlepiej spożyć przed ...." – gdy data zawiera oznaczenie dnia, - "Najlepiej spożyć przed końcem ..." – w innych przypadkach; sformułowaniom określonym w lit. a) towarzyszy sama data, albo odesłanie do miejsca, gdzie data jest podana w etykietowaniu. Użycie sformułowania "Najlepiej spożyć przed" wymagało więc podania samej daty, albo wskazania miejsca na opakowaniu, gdzie data została podana. Na opakowaniu zakwestionowanego artykułu rolno-spożywczego nie umieszczono daty minimalnej trwałości po sformułowaniu "Najlepiej spożyć przed", ani nie podano informacji gdzie została umieszczona ta data. W związku z tym WSA trafnie uznał, że Spółka naruszyła art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011, a tym samym wymogi jakości handlowej w zakresie oznakowania artykułu rolno-spożywczego. Stwierdzone naruszenia wymagań jakości handlowej uzasadniały wydanie decyzji zakazującej wprowadzenia do obrotu artykułu rolno-spożywczego, co słusznie zaakceptował Sąd pierwszej instancji. Tym samym zarzut naruszenia art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o jakości handlowej przez jego niewłaściwe zastosowanie należało uznać za nietrafny. Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Koszty te obejmują wynagrodzenie pełnomocnika organu, który sporządził odpowiedź na skargę kasacyjną i brał udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI