Orzeczenie · 2024-08-29

II GSK 1201/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
drogi gminneprzebieg drogiuchwała rady gminyinteres prawnylegitymacja skargowaprawo administracyjnesąd administracyjnyskarga kasacyjnaNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez J. G. i innych od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które odrzuciło ich skargę na uchwałę Rady Gminy Łącko z dnia 29 kwietnia 2022 r. nr 56/XLIII/2022 w sprawie uchwalenia przebiegu dróg gminnych w miejscowości J. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie wykazali istnienia interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały, a jedynie interes faktyczny, który nie jest wystarczający do legitymacji skargowej na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. WSA podkreślił, że uchwała musi bezpośrednio ingerować we własność skarżących, czego w tym przypadku nie stwierdzono, gdyż skarżący nie posiadają tytułu prawnego do działek, po których ustalono przebieg drogi. Skarżący powoływali się na sąsiednie działki i kwestionowali decyzję nabycia własności jednej z działek przez gminę. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za niezasadną. NSA wskazał na formalne wady skargi kasacyjnej, w tym brak zarzutów naruszenia przepisów postępowania, co skutkowało przyjęciem ustalonego przez WSA stanu faktycznego za prawidłowy. Sąd podkreślił, że skarga na uchwałę rady gminy w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis i wymaga wykazania bezpośredniego naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. NSA podzielił stanowisko WSA, że skarżący nie wykazali takiego interesu, ponieważ uchwała nie ingerowała w ich własność, a jedynie ustalała przebieg drogi po działkach, do których nie posiadają tytułu prawnego. NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska NSA w zakresie legitymacji skargowej w sprawach dotyczących uchwał samorządowych, zwłaszcza w kontekście interesu prawnego i charakteru skargi na akty prawa miejscowego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku bezpośredniego naruszenia własności przez uchwałę ustalającą przebieg drogi gminnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarżący posiadają interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy ustalającej przebieg drogi gminnej, jeśli uchwała ta nie ingeruje bezpośrednio w ich własność, a jedynie dotyczy działek sąsiednich?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie posiadają interesu prawnego, jeśli uchwała nie narusza bezpośrednio ich własności lub innych praw gwarantowanych prawem.

Uzasadnienie

Interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy w sprawie dróg gminnych wymaga bezpośredniego związku z sytuacją prawną skarżącego, a nie tylko interesu faktycznego czy kwestionowania uchwały z punktu widzenia ogólnego interesu publicznego.

Czy skarga na uchwałę rady gminy w sprawie ustalenia przebiegu dróg gminnych może być wniesiona w trybie actio popularis?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na uchwałę rady gminy w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie ma charakteru actio popularis.

Uzasadnienie

Do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy legitymuje jedynie naruszenie własnego interesu prawnego lub uprawnienia, a nie ogólna sprzeczność uchwały z prawem.

Czy wadliwie sformułowana skarga kasacyjna, oparta wyłącznie na naruszeniu prawa materialnego i niekwestionująca stanu faktycznego, może prowadzić do uwzględnienia zarzutów dotyczących wykładni prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwość skargi kasacyjnej, w tym brak zarzutów naruszenia przepisów postępowania, ogranicza zakres kontroli sądowej i może skutkować uznaniem stanu faktycznego za prawidłowy.

Uzasadnienie

Skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym, a jej granice wyznaczone są zarzutami. Brak zarzutów naruszenia przepisów postępowania oznacza przyjęcie stanu faktycznego ustalonego przez sąd niższej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które odrzuciło skargę skarżących na uchwałę Rady Gminy Łącko w sprawie przebiegu dróg gminnych.

Przepisy (8)

Główne

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy legitymuje jedynie naruszenie własnego interesu prawnego lub uprawnienia, a nie ogólna sprzeczność uchwały z prawem. Skarga nie ma charakteru actio popularis.

u.d.p. art. 7 § 3

Ustawa o drogach publicznych

Ustalenie przebiegu istniejących dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.

Pomocnicze

u.s.g. art. 18 § 2

Ustawa o samorządzie gminnym

Określenie "ustalenie przebiegu istniejących dróg gminnych" następuje w drodze uchwały rady gminy.

u.d.p. art. 40 § 12

Ustawa o drogach publicznych

Za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia wymierza się karę pieniężną.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 176

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno zawierać wskazanie przepisów, którym sąd uchybił, oraz uzasadnienie ich naruszenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak interesu prawnego skarżących do zaskarżenia uchwały, ponieważ nie narusza ona bezpośrednio ich własności. • Skarga kasacyjna jest formalnie wadliwa, nie zawiera zarzutów naruszenia przepisów postępowania, co skutkuje przyjęciem stanu faktycznego ustalonego przez sąd pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące naruszenia art. 101 ust. 1 u.s.g. poprzez błędne przyjęcie braku interesu prawnego. • Argumenty dotyczące naruszenia art. 7 ust. 3 u.d.p. w związku z niejednoznacznym załącznikiem graficznym.

Godne uwagi sformułowania

skarga składana na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis • interes prawny powinien być bezpośredni i realny • stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia nie legitymuje do wniesienia skargi • skarga kasacyjna to sformalizowany środek prawny, którym strona skarżąca wyznacza granice rozpoznawanej sprawy

Skład orzekający

Zbigniew Czarnik

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w zakresie legitymacji skargowej w sprawach dotyczących uchwał samorządowych, zwłaszcza w kontekście interesu prawnego i charakteru skargi na akty prawa miejscowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku bezpośredniego naruszenia własności przez uchwałę ustalającą przebieg drogi gminnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące legitymacji procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo złożony.

Kiedy uchwała o drodze gminnej narusza Twój interes prawny? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst