II GSK 1200/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą kary pieniężnej za brak aktualnego badania technicznego pojazdu, uznając, że przepisy UE o przedłużeniu terminów badań nie miały zastosowania w Polsce w dacie kontroli.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem bez aktualnego badania technicznego. Skarżąca Spółka argumentowała, że zastosowanie powinno mieć rozporządzenie UE dotyczące przedłużenia terminów badań technicznych w związku z pandemią COVID-19, a także podnosiła zarzuty proceduralne. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że Polska poinformowała Komisję Europejską o niestosowaniu przepisów UE, co oznaczało konieczność stosowania krajowych przepisów o terminach badań technicznych.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną X. Sp. z o.o. w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Naruszenie polegało na wykonywaniu przewozu pojazdem, którego termin okresowego badania technicznego upłynął przed datą kontroli. Skarżąca Spółka podnosiła zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego, w tym argumentowała, że zastosowanie powinno mieć rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698, które przedłużało terminy badań technicznych pojazdów w związku z pandemią COVID-19. Spółka kwestionowała również sposób prowadzenia postępowania przez organy administracji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za nieusprawiedliwione. Sąd wskazał, że Polska, zgodnie z art. 5 ust. 5 rozporządzenia 2020/698, poinformowała Komisję Europejską o niestosowaniu przepisów o przedłużeniu terminów badań technicznych, a informacja ta została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej przed datą kontroli. W związku z tym organy były zobowiązane stosować przepisy krajowe. Sąd uznał, że brak świadomości co do regulacji prawnych nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, a zarzuty dotyczące naruszeń przepisów postępowania nie znalazły potwierdzenia. Wniosek o skierowanie pytania prejudycjalnego do TSUE również został oddalony z uwagi na brak uzasadnionej wątpliwości co do wykładni prawa unijnego. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona, a Spółka obciążona kosztami postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, rozporządzenie UE 2020/698 nie miało zastosowania w Polsce w czerwcu 2020 r., ponieważ Polska poinformowała Komisję Europejską o decyzji o niestosowaniu ust. 1 i 2 tego rozporządzenia, a informacja ta została opublikowana w Dzienniku Urzędowym UE.
Uzasadnienie
Polska skorzystała z możliwości przewidzianej w art. 5 ust. 5 rozporządzenia 2020/698, powiadamiając Komisję Europejską o niestosowaniu przepisów o przedłużeniu terminów badań technicznych. Po opublikowaniu tej informacji w Dzienniku Urzędowym UE, organy i przedsiębiorcy byli zobowiązani stosować krajowe przepisy dotyczące terminów badań technicznych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (31)
Główne
u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania brak świadomości przepisów prawnych przez przedsiębiorcę.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92a § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
u.t.d. art. 93 § ust. 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
u.t.d.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Załącznik nr 3, lp. 9.1 - naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego.
k.p.a. art. 189a § § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Nie ma zastosowania do kar pieniężnych z u.t.d., gdyż kwestię tę reguluje art. 92c u.t.d.
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1 lub § 2 pkt 1 i § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Nie ma zastosowania do kar pieniężnych z u.t.d., gdyż kwestię tę reguluje art. 92c u.t.d.
k.p.a. art. 105
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 76 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 68
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 78 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 123
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 98 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 ust. 1 pkt 2 lit. c)
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 ust. 1 pkt 1 lit. a)
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 pkt 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Polska poinformowała Komisję Europejską o niestosowaniu przepisów UE o przedłużeniu terminów badań technicznych, co czyniło te przepisy niedziałającymi w Polsce w dacie kontroli. Brak świadomości przepisów prawnych nie jest przesłanką do umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Przepisy k.p.a. dotyczące odstąpienia od nałożenia kary nie mają zastosowania do kar z ustawy o transporcie drogowym, gdyż kwestię tę reguluje art. 92c u.t.d.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie rozporządzenia UE 2020/698 o przedłużeniu terminów badań technicznych pojazdów. Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 105 k.p.a. (brak podstaw do umorzenia), art. 74 u.t.d. (oparcia na niepodpisanym protokole), art. 7 i 77 k.p.a. (niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego), art. 78 k.p.a. (nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka), art. 123 k.p.a. (niezawieszenie postępowania).
Godne uwagi sformułowania
W tej sytuacji w dniu przedmiotowej kontroli przedsiębiorca, który został ukarany, jak również organy Inspekcji zobowiązane były stosować się do przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz ustawy Prawo o ruchu drogowym dotyczących terminów okresowych badań technicznych pojazdów. Brak świadomości podmiotu wykonującego przewozy drogowe co do istotnych regulacji prawnych dotyczących przedmiotu działalności, nie daje podstawy do umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
Skład orzekający
Dorota Dąbek
przewodniczący
Izabella Janson
sprawozdawca
Małgorzata Rysz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja stosowania prawa UE w sytuacji, gdy państwo członkowskie powiadomiło o niestosowaniu jego przepisów, a także kwestia odpowiedzialności przewoźnika za brak aktualnych badań technicznych pojazdu w kontekście pandemii COVID-19."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powiadomienia o niestosowaniu prawa UE oraz okresu pandemii. Interpretacja przepisów k.p.a. w odniesieniu do kar z u.t.d. może mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu transportu drogowego w kontekście pandemii COVID-19 i stosowania prawa UE, co może być interesujące dla branży transportowej i prawników zajmujących się prawem administracyjnym.
“Prawo UE a polskie kary: Czy powiadomienie o niestosowaniu przepisów UE zwalniało z obowiązku badań technicznych?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1200/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-07-14 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Dorota Dąbek /przewodniczący/ Izabella Janson /sprawozdawca/ Małgorzata Rysz Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Sygn. powiązane III SA/Łd 745/21 - Wyrok WSA w Łodzi z 2022-02-23 Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2140 art. 92c ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j. Dz.U. 2021 poz 735 art. 189a par. 2 pkt 2, art. 189f Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Izabella Janson (spr.) Protokolant asystent sędziego Natalia Składanek po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej X. Sp. z o.o. w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 lutego 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 745/21 w sprawie ze skargi X. Sp. z o.o. w Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 21 maja 2021 r. nr BP.501.2086.2020.1834.LD5.1601 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od X. Sp. z o.o. w Z. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 675 (sześćset siedemdziesiąt pięć) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 23 lutego 2022r., sygn. akt III SA/Łd 745/21 na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022r., poz. 329, obecnie Dz.U. z 2024r., poz. 935 t.j., dalej: "p.p.s.a.") oddalił skargę X. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. (dalej też: "strona", "skarżąca", "Spółka") na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej też: "GITD") z 21 maja 2021r., nr BP.501.2086.2020.1834.LD51601 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego. W skardze kasacyjnej skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: I. Naruszenie prawa materialnego: - art. 92a w zw. z art. 93 ust. 5 oraz załącznika nr 3 do ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2019r., poz. 2140 z późn. zm., dalej: "u.t.d.") w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w sytuacji, gdy badania okresowe poddanego kontroli pojazdu w dniu 9 czerwca 2020r. zachowały swoją ważność, a ponadto okoliczności sprawy i dowody wskazują, że strona jako podmiot wykonujący przewóz drogowy nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, a tym samym w sprawie winien mieć zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.; - art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy została spełniona przesłanka do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na stronę, o której mowa powyżej; - art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z 25 maja 2020r. ustanawiającego szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa transportu (Dz. Urz. UE L 2020, Nr 165 str. 10, dalej: "rozporządzenie 2020/698") w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi pomimo w.w. okoliczności; - możliwą błędną wykładnię art. 5 ust. 1, 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 polegającą na uznaniu, iż wypowiedzenie się przez państwa członkowskie odnośnie stosowania przepisu ustępu 1 mogło nastąpić przed dniem 31 sierpnia 2020r. i skutkować wcześniejszym niż ten dzień zaprzestaniem stosowania przepisu ust. 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi pomimo w.w. okoliczności; - art. 189f § 1 pkt 1 lub art. 189f § 2 pkt 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 189a § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie, art. 189a § 2 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i błędne przyjęcie, że przepis ten reguluje odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, podczas gdy przepis ten dotyczy przesłanek egzoneracyjnych, tj. w ogóle wyłączających odpowiedzialność administracyjną podmiotu wykonującego przewóz drogowy, tj. stanowi podstawę do odstąpienia od wszczęcia postępowania lub umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej a nie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu, co także wiązało się z naruszeniem art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi kasacyjnej pomimo w.w. okoliczności. II. Naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy: - art. 105 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, iż brak było podstaw do umorzenia postępowania w sprawie o nałożenie kary pieniężnej w sytuacji, gdy w ogóle nie doszło do naruszenia i tym samym prowadzone przez organy postępowanie było bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu, bowiem została spełniona przesłanka w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.; - art. 74 u.t.d. w zw. z art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a, poprzez niezastosowanie przepisów skutkujące oparciem się na niepodpisanym protokole kontroli, a tym samym akceptację poczynienia kluczowych ustaleń w oparciu o niewiarygodny dowód, co za tym idzie nieudowodnienie w sposób niebudzący wątpliwości zaistnienia naruszenia, przy jednoczesnym wskazaniu przez organ, iż protokół ma obrazować stan faktyczny, potem trudny do odtworzenia; - art. 74 ust. 2 u.td., w zw. z art. 7, art. 68, art. 77, art. 76 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu skutkujące akceptację oparcia się na wadliwym dokumencie urzędowym, a następnie wydania decyzji w oparciu o protokół kontroli niepodpisany przez podmiot uprawniony, w sytuacji, gdy konieczne jest potwierdzenie stwierdzonych naruszeń imieniem i nazwiskiem kontrolującego; - art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez utożsamienie przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestanie na pouczeniu z brakiem odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz drogowy, o którym mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. oraz kwestionowanie wskazanego wprost w preambule do rozporządzenia UE 2020/698 faktu, że epidemia COVID-19 stanowi o nadzwyczajnych okolicznościach, odmawiając możliwości zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.; - art. 7a § 1 k.p.a. w zw. z art. 189f k.p.a. i art. 189a § 2 k.p.a. oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez odstąpienie od jego zastosowania i nieuwzględnienie konieczności zbadania przesłanek z art. 189f k.p.a. oraz niezastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu w sytuacji, gdy skarżący zaprzestał naruszenia tuż po dniu kontroli drogowej i powzięciu wiadomości o braku zastosowania przepisów prawa UE o przedłużeniu ważności badań technicznych pojazdu o 7 miesięcy; - art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i art 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi pomimo niezebrania przez organy w sposób wyczerpujący i nierozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym w szczególności odstąpienia od zebrania materiału dowodowego na okoliczności wskazane w art. 189f k.p.a., a przez to błędną ocenę całokształtu materiału dowodowego; - art. 78 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § I pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji w sytuacji błędnego uznania w postępowaniu, iż brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka na okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, tj. dowodu z przesłuchania J.W. - zarządzającego transportem na okoliczności związane ze zleceniem w dniu 6 czerwca 2020r. badania technicznego pojazdu w stacji kontroli pojazdów w T. przy ul. [...] i wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć; - art. 123 k.p.a. w zw. z art. 98 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt l lit. c) p.p.s.a. poprzez uznanie za niezasadny wniosek skarżącego o zawieszenie postępowania i stwierdzenia braku wpływu na wynik sprawy niewydania stosownego rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy niewątpliwie stanowiło to naruszenie procedury i wypłynęło na ograniczenie w zakresie gromadzenia materiału dowodowego przez skarżącą. Na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej wniosła także o skierowanie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej następującego pytania prejudycjalnego: "Czy art. 5 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020r. ustanawiającego szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa transportu (Dz.Urz. UE L 2020, Nr 165) należy tak interpretować, że ocena przez państwo członkowskie czy w okresie między 1 lutego 2020r. a 31 sierpnia 2020r. nie napotkało trudności uniemożliwiających prowadzenie badań zdatności do ruchu drogowego lub wydawania świadectw zdatności do ruchu drogowego w związku z nadzwyczajnymi okolicznościami spowodowanymi przez epidemię COViD-19 i prawdopodobnie takich trudności nie napotka lub podjęło stosowne środki krajowe w celu ich zmniejszenia może mieć miejsce przed dniem 31 sierpnia 2020r. czy też państwo członkowskie oceny takiej dokonuje po dniu 31 sierpnia 2020r. w odniesieniu do okresu między 1 lutego 2020r. a 31 sierpnia 2020r., a także czy państwo członkowskie mogło skutecznie powiadomić o niestosowaniu art. 5 ust. 1 rozporządzenia przed dniem 31 sierpnia 2020r.?" W związku z powyższym na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 p.p.s.a. wniosła o zawieszenie postępowania w sprawie do czasu rozstrzygnięcia przedstawionego pytania prejudycjalnego. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów i wniosków skarżąca kasacyjnie przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. A zatem wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Sądem drugiej instancji nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz na kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna skarżącej oparta została na obu podstawach kasacyjnych. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzuty skargi kasacyjnej, których komplementarny charakter uzasadnia, aby rozpoznać je łącznie, należy uznać za nieusprawiedliwione. W niniejszej sprawie w trakcie kontroli przeprowadzonej 11 czerwca 2020r. stwierdzono naruszenia opisane w lp. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 2 000 zł za każdy pojazd. Okolicznością bezsporną jest, że termin okresowego badania technicznego wchodzącej w skład kontrolowanego zespołu pojazdów naczepy marki [...] [...] o nr rej. [...] upłynął 10 czerwca 2020r. (wydruk z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców) i termin ten nie został dotrzymany do momentu przeprowadzenia kontroli 11 czerwca 2020r. badanie nie zostało wykonane. Okoliczność ta nie jest sporna. Skarżąca zarzuca organom niezastosowanie w sprawie art. 5 rozporządzenia (UE) 2020/698, który odnosi się do przedłużenia terminów badań technicznych. Według skarżącej terminy badań zdatności do ruchu drogowego, które to badania zgodnie z tymi przepisami musiałyby zostać przeprowadzone w okresie między 1 lutego 2020r. a 31 sierpnia 2020r., uznaje się za przedłużone o okres siedmiu miesięcy. Istotę sporu w rozpatrywanej sprawie stanowiło zagadnienie możliwości wyłączenia odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Wskazać należy, że możliwość umorzenia postępowania na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. skarżąca upatruje w braku stosownej informacji o wprowadzeniu mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa unijnego, czyli przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2020/698 z 25 maja 2020r. W myśl art. 5 ust. 1 tego rozporządzenia, niezależnie od art. 5 ust. 1 i art. 10 ust. 1 dyrektywy 2014/45/UE oraz pkt 8 załącznika II do tej dyrektywy, terminy badań zdatności do ruchu drogowego, które to badania w przeciwnym razie zgodnie z tymi przepisami musiałyby zostać przeprowadzone w okresie między 1 lutego 2020r. a 31 sierpnia 2020r., uznaje się za przedłużone o okres siedmiu miesięcy. Niezależnie od art. 8 dyrektywy 2014/45/UE i pkt 8 załącznika II do tej dyrektywy, ważność świadectw zdatności do ruchu drogowego, których data ważności przypada między 1 lutego 2020r. a 31 sierpnia 2020r., uznaje się za przedłużoną o okres siedmiu miesięcy (zob. art. 5 ust. 2 rozporządzenia 2020/698). Jednocześnie w myśl art. 5 ust. 5 ww. rozporządzenia, jeżeli w okresie między 1 lutego 2020r. a 31 sierpnia 2020r. państwo członkowskie nie napotkało trudności uniemożliwiających prowadzenie badań zdatności do ruchu drogowego lub wydawania świadectw zdatności do ruchu drogowego w związku z nadzwyczajnymi okolicznościami spowodowanymi przez epidemię COVID-19 i prawdopodobnie takich trudności nie napotka lub podjęło stosowne środki krajowe w celu ich zmniejszenia, państwo to może - po poinformowaniu Komisji - podjąć decyzję o niestosowaniu ust. 1 i 2. Komisja informuje o tym pozostałe państwa członkowskie i publikuje zawiadomienie w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 18 ww. rozporządzenia, weszło ono w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Rozporządzenie stosuje się od 4 czerwca 2020r. Na podstawie art. 5 ust. 5 rozporządzenia w dniu 29 maja 2020r. Polska powiadomiła Komisję o informacjach dotyczących niestosowania niektórych przepisów rozporządzenia 2020/698. Informacja ta została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej C w dniu 3 czerwca 2020r. (zob. Dz.U.UE.C2020.1831.1). W tej sytuacji w dniu przedmiotowej kontroli przedsiębiorca, który został ukarany, jak również organy Inspekcji zobowiązane były stosować się do przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz ustawy Prawo o ruchu drogowym dotyczących terminów okresowych badań technicznych pojazdów. Dla oceny skutków przekazania przez Polskę Komisji Europejskiej informacji o podjęciu decyzji o nie stosowaniu określonych przepisów w.w. rozporządzenia ma dzień urzędowego upowszechnienia tej informacji zgodnie z art. 5 ust. 5 rozporządzenia 2020/698. Niewątpliwie miało to miejsce 3 czerwca 2020r. w Dz. U. UE Seria C, Nr 183, poz. 1. Z chwilą ogłoszenia ww. informacji w sposób prawem przewidziany adresaci przepisów, a w tym skarżąca, uzyskali faktyczną możliwość dostępu do informacji o niestosowaniu przez Polskę art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia 2020/698. W rezultacie tych ustaleń organy Inspekcji transportu Drogowego mogły wobec skarżącej stosować przepisy u.t.d. o karach w odniesieniu do zdarzenia mającego miejsce w dniu 11 czerwca 2020r. Obowiązujący w dacie kontroli stan prawny nie wyłączał odpowiedzialności za naruszenie opisane w lp. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Podstawą działania organu oraz odpowiedzialności za delikt administracyjny są przepisy prawa. Treść rozporządzenia 2020/698 oraz informacja o niestosowaniu przez Polskę art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia 2020/698 została podana do publicznej wiadomości w DZ.U.UE, wobec czego na podstawie przepisów zawartych w oficjalnym publikatorze można było ustalić aktualny stan prawny. Tym samym przywołane w skardze kasacyjnej okoliczności nie wyczerpują dyspozycji art. 92c ust. 1 pkt 1, nie dotyczą bowiem okoliczności, których skarżąca nie mogła przewidzieć, nadto brak jest podstaw do stwierdzenia, że skarżąca nie miała wpływu na powstanie zarzucanego naruszenia. Przepis art. 92c ust. 1 u.t.d., jako wyjątek od zasady odpowiedzialności przedsiębiorcy odnosi się do wyjątkowych sytuacji, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć. Okolicznością egzoneracyjną jest siła wyższa, rozumiana jako zdarzenie pochodzące z zewnątrz, którego następstwa nie można było zapobiec, pomimo dołożenia należytej staranności. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że jako zdarzenia i okoliczności nie do przewidzenia, o jakich mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., można traktować tylko takie zjawiska, które występują rzadko, gwałtownie, niespodziewanie (a więc wyjątkowe i nadzwyczajne), a ich wystąpienie nie jest możliwe do zaplanowania i uniknięcia. W analizowanej sprawie ze względu na stan epidemii wywołanej COVID - 19, który ma charakter stanu nadzwyczajnego w rozumieniu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., wprowadzone zostały odpowiednie regulacje prawne, z którymi istniała możliwość zapoznania się przez podmiot profesjonalnie prowadzący działalność gospodarczą. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego. Również okoliczności faktyczne, które skarżąca powołała w treści zarzutu, dotyczące w istocie rzeczy braku świadomości co do treści regulacji prawnej dotyczącej istnienia niezmienionego wymagania wykonania w odpowiednim czasie badań technicznych pojazdu, nie spełniają przesłanki umorzenia postępowania przewidzianej w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Takie przesłanki zachodzą, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Brak świadomości podmiotu wykonującego przewozy drogowe co do istotnych regulacji prawnych dotyczących przedmiotu działalności, nie daje podstawy do umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 189a § 2 pkt 2 oraz art. 189f k.p.a Przepisy ustawy o transporcie drogowym nie posługują się pojęciem odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej (art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a.). Jednak według art. 92c ust. 1 pkt 1 i 2 u.t.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Treść tych przepisów zarówno w zakresie przesłanek zastosowania, jak i skutków proceduralnych (zaniechanie wszczęcia postępowania lub jego umorzenie) wskazuje na taką samą funkcję przepisów art. 92c ust. 1 pkt 1 i 2 u.t.d. oraz art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. sprowadzającą się do zaniechania nakładania kary pieniężnej ze względu na szczególne okoliczności. W związku z tym należy uznać, że ustawa o transporcie drogowym reguluje w art. 92c ust. 1 pkt 1 i 2 odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej w rozumieniu art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. w przypadku kar pieniężnych, o których mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d. W rezultacie do tych kar nie ma zastosowania art. 189f § 1-3 k.p.a. Wobec powyższego analizując zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania: art. 7, art. 7a, art. 8, art. 105, art. 76 § 1, art. 68, art. 77, art. 78 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3, art. 123 k.p.a. w zw. z art. 98 § 1 k.p.a. w powiązaniu z zarzutami naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kontrolowane przez Sąd I instancji decyzje zostały wydane w postępowaniu, które zostało przeprowadzone zgodnie ze standardami procedury administracyjnej. Ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego oraz wydanych w tej sprawie decyzji wynika, że zostały wyjaśnione istotne okoliczności sprawy, których wyjaśnienie było konieczne do zastosowania przepisów prawa materialnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny zaskarżonej decyzji w zakresie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i prawnych. W konsekwencji zaakceptowania przez WSA oceny sprawy dokonanej w zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ani art. 151 p.p.s.a. które jako tzw. przepisy wynikowe mogłyby zostać naruszone wówczas, gdyby Sąd I instancji popełnił błędy w fazie kontroli decyzji, a takiej wadliwości skarga kasacyjna nie wykazała. W okolicznościach niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż wniosek skarżącej o wystąpienie do TSUE z pytaniem prejudycjalnym nie zasługuje na uwzględnienie. Należy wskazać, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem TSUE, ocena potrzeby wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym wykładni lub ważności aktu prawa unijnego należy do Sądu krajowego, w tym Sądu ostatniej instancji. Określone zagadnienie, aby mogło być przedmiotem pytania prejudycjalnego, powinno dotyczyć kwestii interpretacji prawa unijnego znajdującego zastosowanie w sprawie zawisłej przed Sądem krajowym. Samo jednak podniesienie kwestii dotyczącej prawa unijnego przez stronę postępowania nie przesądza o potrzebie skierowania takiego pytania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie nie zachodziła uzasadniona wątpliwość co do wykładni wskazanych przepisów prawa unijnego, stąd też NSA nie widzi potrzeby wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym do TSUE. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu (punkt 1 sentencji wyroku). O kosztach postępowania kasacyjnego NSA orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023r., poz. 1935).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI