Orzeczenie · 2023-04-04

II GSK 120/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-04-04
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo miejscoweuchwały rady gminyalkoholgastronomiagodziny otwarciaprawo przedsiębiorcówkompetencje gminykontrola sądowa

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rady Miasta Sopotu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który stwierdził nieważność uchwały Rady z 2007 r. w części dotyczącej ograniczenia godzin otwarcia lokali gastronomicznych sprzedających alkohol. Sąd I instancji uznał, że uchwała naruszała prawo przedsiębiorcy, ponieważ gmina nie miała podstaw prawnych do wprowadzania takich ograniczeń, a ustawa o wychowaniu w trzeźwości nie dawała takich kompetencji. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że przepisy wprowadzające Kodeks pracy, na które powoływała się Rada, nie dawały podstaw do regulowania godzin sprzedaży alkoholu, a ustawa o wychowaniu w trzeźwości, choć dawała kompetencje do działań związanych z przeciwdziałaniem alkoholizmowi, nie upoważniała do wprowadzania czasowych ograniczeń sprzedaży alkoholu w lokalach gastronomicznych. NSA uznał również, że spółka miała interes prawny w zaskarżeniu uchwały, mimo że aktualnie nie prowadziła działalności w lokalu, ponieważ posiadała zezwolenia i mogła wznowić działalność w dowolnym momencie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie kompetencji organów gminy do regulowania działalności gospodarczej, zwłaszcza w zakresie sprzedaży alkoholu, oraz zasady posiadania interesu prawnego w zaskarżaniu aktów prawa miejscowego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 2007 roku i może być mniej bezpośrednio stosowalne po późniejszych zmianach legislacyjnych w zakresie prawa alkoholowego i samorządowego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ gminy (rada gminy) posiada kompetencje do ustalania godzin otwierania i zamykania lokali gastronomicznych, w których sprzedawany jest alkohol, na podstawie przepisów wprowadzających Kodeks pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ gminy nie posiadał takich kompetencji na podstawie przepisów wprowadzających Kodeks pracy. Kompetencje te regulowała ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, która w dacie wydania uchwały nie przewidywała możliwości wprowadzania przez gminy takich ograniczeń czasowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. XII § 1 ustawy wprowadzającej Kodeks pracy dotyczył ogólnych zasad funkcjonowania placówek, a nie specyficznych regulacji dotyczących sprzedaży alkoholu. Kwestie te były regulowane odrębną ustawą, która nie dawała gminom uprawnień do wprowadzania ograniczeń godzinowych sprzedaży alkoholu.

Czy przedsiębiorca prowadzący lokal gastronomiczny, który aktualnie nie prowadzi działalności, posiada interes prawny w zaskarżeniu uchwały ograniczającej godziny sprzedaży alkoholu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przedsiębiorca posiada interes prawny, jeśli posiada zezwolenia na prowadzenie działalności i sprzedaż alkoholu, co daje mu realną możliwość wznowienia działalności w dowolnym momencie.

Uzasadnienie

Posiadanie zezwoleń sanitarnych i na sprzedaż alkoholu świadczy o realnej możliwości prowadzenia działalności. Nawet jeśli działalność jest aktualnie zawieszona, uchwała ograniczająca godziny otwarcia nadal wpływa na potencjalne prawa i obowiązki przedsiębiorcy.

Czy uchwała rady gminy ograniczająca godziny otwarcia lokali gastronomicznych sprzedających alkohol narusza prawo przedsiębiorcy do prowadzenia działalności gospodarczej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli gmina nie ma ustawowego upoważnienia do wprowadzenia takich ograniczeń, uchwała taka narusza prawo przedsiębiorcy.

Uzasadnienie

Ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i ze względu na ważny interes publiczny. Gmina nie może wprowadzać takich ograniczeń w drodze prawa miejscowego, jeśli nie wynika to wprost z ustawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Rady Miasta Sopotu od wyroku WSA w Gdańsku, który stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta Sopotu z dnia 9 lutego 2007 r. w części dotyczącej punktu 2 załącznika do uchwały.

Przepisy (26)

Główne

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Ustawa Przepisy wprowadzające Kodeks pracy art. XII § 1

u.w.t.p.a. art. 14 § 6

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 52 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 53 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 2

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 4

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 3

Ustawa o samorządzie gminnym

p.przed. art. 4 § 3

Ustawa Prawo przedsiębiorców

p.przed. art. 3

Ustawa Prawo przedsiębiorców

Konst. RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konst. RP art. 20

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konst. RP art. 22

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konst. RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konst. RP art. 165 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konst. RP art. 166 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.w.t.p.a. art. 4

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

u.w.t.p.a. art. 12

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

u.w.t.p.a. art. 41

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ gminy (Rada Miasta Sopotu) nie miał ustawowych podstaw do ograniczenia godzin otwarcia lokali gastronomicznych sprzedających alkohol na podstawie przepisów wprowadzających Kodeks pracy. • Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie dawała gminom kompetencji do wprowadzania takich ograniczeń czasowych w dacie wydania uchwały. • Przedsiębiorca posiada interes prawny w zaskarżeniu uchwały, nawet jeśli aktualnie nie prowadzi działalności, o ile posiada niezbędne zezwolenia.

Odrzucone argumenty

Rada Miasta Sopotu argumentowała, że miała prawo do regulowania godzin otwarcia lokali gastronomicznych na podstawie przepisów wprowadzających Kodeks pracy. • Organ podnosił, że spółka nie miała realnego interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały z uwagi na faktyczne nieprowadzenie działalności. • Organ kwestionował prawidłowość uzasadnienia wyroku WSA, zarzucając pominięcie istotnych kwestii dotyczących równoważenia sprzecznych interesów.

Godne uwagi sformułowania

ustawa o wychowaniu w trzeźwości nie nadawała gminom uprawnień do nakładania, w ramach prawa miejscowego, nakazu objętego ramami czasowymi w wymiarze dobowym sprzedaży i spożywania napojów alkoholowych • ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny • faktyczne nieprowadzenie przez skarżącą działalności w lokalu nie pozbawiało jej realnego interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały

Skład orzekający

Gabriela Jyż

sprawozdawca

Mirosław Trzecki

przewodniczący

Wojciech Sawczuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie kompetencji organów gminy do regulowania działalności gospodarczej, zwłaszcza w zakresie sprzedaży alkoholu, oraz zasady posiadania interesu prawnego w zaskarżaniu aktów prawa miejscowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 2007 roku i może być mniej bezpośrednio stosowalne po późniejszych zmianach legislacyjnych w zakresie prawa alkoholowego i samorządowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie kompetencji organów samorządowych i jak mogą one naruszyć prawa przedsiębiorców, jeśli przekroczą swoje uprawnienia. Jest to przykład walki o swobodę gospodarczą.

Gmina nie może zakazać całodobowej sprzedaży alkoholu w barach – NSA wyjaśnia granice władzy samorządów.

Sektor

gastronomia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst