II GSK 1189/22

II GSK 1189/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-11-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Karolina Kisielewicz-Sierakowska
Wojciech Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/
Wojciech Maciejko
Symbol z opisem
6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Sygn. powiązane
V SA/Wa 2636/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-02-23
Skarżony organ
Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 134 § 1, art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2021 poz 2095
art. 15zzs4 ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 45 ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Dz.U. 2023 poz 1318
art. 40a ust. 1 pkt 3, art. 40a ust. 8, art. 40a ust. 10
Ustawa z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu
Dz.U.UE.L 2011 nr 157 poz 1 art. 6 ust. 1
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) NR 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania  rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) Sędzia NSA Wojciech Maciejko Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska Protokolant asystent sędziego Paweł Cholewski po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej L. Sp. z o.o. Sp. k. w J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lutego 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 2636/21 w sprawie ze skargi L. Sp. z o.o. Sp. k. w J. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia 11 lutego 2021 r. nr GI-BOL.pr-610-131/20 w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od L. Sp. z o.o. Sp. k. w J. na rzecz Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 23 lutego 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 2636/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. Sp. z o.o. Sp. k. w J. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych z dnia 11 lutego 2021 r. nr GI-BOL.pr-610-131/20 w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej.
Ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku wystąpiła skarżąca spółka, zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i rozpoznanie sprawy co do meritum, ewentualnie uchylenie wyroku WSA w całości i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania. Skarżąca spółka wniosła również o przyznanie jej kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a. art. 90 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz art. 45 § 1 Konstytucji RP poprzez ograniczenie skarżącej prawa do sądu ze względu na nieuzasadnione skierowanie sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym,
b. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo rażącego naruszenia przez GIJHARS art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. ze względu na utrzymanie w mocy decyzji GIJHARS mimo jej nienależytego uzasadnienia, co naruszyło zasadę zaufania obywateli do władzy publicznej,
c. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo rażącego naruszenia przez GIJHARS art. 80 w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. ze względu na błędną ocenę materiału dowodowego i uznanie przez GIJHARS, że udowodniona została niewłaściwa jakość handlowa owoców i warzyw wprowadzonych do obrotu przez skarżącą, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby oznaczenie kraju pochodzenia było błędne, nieczytelne, lub niezamieszczone w miejscu towarzyszącym kontrolowanym produktom, a zatem by doszło do naruszenia przepisów prawa żywnościowego, co uzasadniałoby nałożenie kary na L.,
d. art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku będącego de facto jedynie powieleniem stanowiska GIJHARS, zatem zachodzi wątpliwość, czy wydanie wyroku przez WSA poprzedzone zostało dokonaniem przez sąd samodzielnej oceny ustalonego przez organy stanu faktycznego (pod kątem prawidłowości jego ustalenia) oraz jego subsumpcją pod regulacje prawne, których naruszenie zarzucone zostało skarżącej,
e. art. 151 p.p.s.a. polegające na oddaleniu skargi wobec błędnego przyjęcia, że decyzja GIJHARS odpowiada prawu.
2. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. ze względu na błędną wykładnię art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu w zw. z art. 6 ust. 1 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r., ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (543/2011/UE) poprzez uznanie ustaleń GIJHARS za prawidłowe i w efekcie przyjęcie, iż L. wprowadził do obrotu owoce i warzywa nieodpowiadające jakości handlowej, a także uznanie, iż GIJHARS prawidłowo wymierzył skarżącej karę pieniężną pomimo, że L. nie wprowadził do obrotu artykułów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej - wszelkie owoce i warzywa oferowane do sprzedaży były bowiem oznakowane krajem pochodzenia, informacja ta była prawdziwa (zgodna z dokumentacją handlową), oraz była zamieszczona na kartonach zbiorczych (a więc w sposób zgodny z przepisami) i była możliwa do łatwego odnalezienia przez dla przeciętnego konsumenta;
b. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. ze względu na błędną wykładnię art. 40a ust. 8 w zw. z art. 40a ust. 10 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu poprzez uznanie, iż GIJHARS prawidłowo zastosował wskazane przepisy, czego efektem było utrzymanie w mocy decyzji GIJHARS wymierzającej L. karę niewspółmierną i nieproporcjonalną do charakteru i rozmiaru zarzucanego uchybienia, stopnia szkodliwości czynu, wartości produktów poddanych kontroli oraz dotychczasowej działalności L., podczas gdy stopień szkodliwości zarzucanego czynu był znikomy, zakres zarzucanego uchybienia był niewielki, co nawet gdyby uznać, że w sprawie doszło do naruszenia (z czym skarżąca się nie zgadza) uzasadniało odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 40a ust. 10 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu (jak również w świetle art. 189 f k.p.a.);
c. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. ze względu na błędną wykładnię art. 138 ust. 2 rozporządzenia w sprawie kontroli urzędowych nr 2017/625, poprzez utrzymanie przez WSA zastosowania nieproporcjonalnego środka prawnego (wymierzenie kary pieniężnej) w stosunku do wagi stwierdzonego przez GIJHARS naruszenia (gdyby uznać, że w ogóle do niego doszło), podczas gdy przy stosowaniu środków prawnych wymienionych w ww. przepisie GIJHARS winien kierować się zasadą proporcjonalności i wybrać najmniej dotkliwy środek prawny (na podstawie zarzuconego przepisu GIJHARS mógł przykładowo nakazać skarżącej zwiększenie częstotliwości własnych kontroli wewnętrznych w sklepie pod kątem prawidłowego eksponowania opakowań zbiorczych, zawierających informacje o kraju pochodzenia owoców i warzyw).
Odpowiadając na skargę kasacyjną organ administracji wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przewidzianych prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Ze skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1100 zł za wprowadzenie do obrotu handlowego 5 partii nieopakowanych warzyw (tj. czosnku fioletowego, szalotki, rzodkwi białej, pęczków marchwi, kalarepy) o łącznej wartości 344,71 zł, które nie odpowiadały jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – najogólniej rzecz ujmując – wynika, że zdaniem Sądu I instancji organ administracji bez naruszenia prawa ustalił fakt braku czytelnej, łatwo dostępnej i widocznej dla konsumenta informacji o państwie pochodzenia wymienionych w decyzji 5 partii warzyw – jak wynika z protokołu kontroli, informacja o treści "Kraj pochodzenia widoczny na opakowaniu" odsyłająca do opakowań zbiorczych nie była dostateczna z uwagi na sposób ułożenia tych opakowań, który powodował, że informacja o państwie pochodzenia nie była w ogóle widoczna – oraz nie mniej zasadnie ocenił, że stanowi to naruszenie wymogów określonych przepisem art. 6 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego (UE) nr 543/2011, albowiem uniemożliwia konsumentowi swobodny dostęp do informacji o państwie pochodzenia produktu, która powinna być umieszczona w widocznym miejscu w pobliżu produktu i być dostępna w sposób czytelny i dobrze widoczny, a więc w sposób pozwalający uniknąć wprowadzenia konsumenta w błąd, co w konsekwencji uzasadniało wniosek o zaktualizowaniu się przesłanek przypisania stronie naruszenia prawa i nałożenia kary pieniężnej, której wysokość nie jest nieproporcjonalna i nieadekwatna w relacji do stwierdzonego naruszenia.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna, której zarzuty wyznaczają – zgodnie z zasadą dyspozycyjności – granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku Sądu I instancji, nie uzasadnia twierdzenia, że wyrok ten nie odpowiada prawu.
Odnosząc się w punkcie wyjścia do kwestii stawianej na gruncie zarzutu z pkt 1. lit. a. petitum skargi kasacyjnej – oraz, jak wynika z jej uzasadnienia, do potrzeby rozważenia z urzędu kwestii nieważności postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonego wyroku, a to wobec rozpoznania sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych podczas, gdy przepis ten nie stanowi podstawy automatycznego kierowania spraw na posiedzenia niejawne (skoro wynika z niego, że posiedzenie niejawne może zostać przeprowadzone o ile niemożliwe jest przeprowadzenie rozprawy na odległość, z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku), co miałoby oznaczać, że rozpoznanie skargi strony na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2022 r. (co nastąpiło po odwołaniu rozprawy pierwotnie wyznaczonej na dzień 26 stycznia 2022 r.) narusza wymieniony przepis prawa i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz nie koresponduje z treścią informacji zamieszczonej na stronie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odnośnie do trybu pracy, która w okresie od dnia 24 stycznia do dnia 11 lutego 2023 r. miałaby być wykonywana częściowo w trybie zdalnym, zaś Sąd I instancji dysponował wiedzą, że strona posiada środki techniczne umożliwiające przeprowadzenie rozprawy zdalnej – wymaga wyjaśnienia, że prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom, co znajduje swoje potwierdzenie w postanowieniach Konstytucji RP. Podkreślając, że w rozumieniu art. 45 ust. 1 ustawy zasadniczej, rozpatrzenie jawne sprawy oznacza możliwość zarówno dla osób zainteresowanych, jak i wszystkich innych, bezpośredniego śledzenia przebiegu "rozpatrywania" sprawy (publiczności procesu), a także informowania o nim w środkach społecznego przekazu, co obejmuje nie tylko publiczne fazy postępowania, lecz także fazy niepubliczne, za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że rozprawa oznacza pewną fazę rozpatrywania (rozpoznawania) sprawy przez sąd, co oznacza, że jest więc pewnym (jednym z wielu) elementem rozpatrywania sprawy. Co przy tym nie mniej istotne, z art. 45 Konstytucji RP nie wynika jednak obowiązek występowania tej fazy w każdym rodzaju postępowania sądowego (por. P. Sarnecki t. 11 do art. 45 Konstytucji (w:) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, red. L. Garlicki, M. Zubik, T. II, wyd. II , Wydawnictwo Sejmowe 2016; zob. również np. wyroki NSA z dnia: 27 lipca 2021 r., sygn. akt I OSK 844/19; 26 kwietnia 2021 r., sygn. akt I OSK 2870/20).
W tym też kontekście nie można tracić z pola widzenia znaczenia konsekwencji wynikających z art. 176 Konstytucji RP, który stanowi, że ustrój i właściwość sądów oraz postępowanie przed sądami określają ustawy. Ze stanowiącej wykonanie tej zapowiedzi konstytucyjnej ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika – co znajduje swoje odzwierciedlenie w przepisach jej art. 10 i art. 90, które stanowią odpowiednio, że rozpoznanie spraw odbywa się jawnie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej oraz, że jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, posiedzenia sądowe są jawne, a sąd orzekający rozpoznaje sprawę na rozprawie – że na jej gruncie ustawodawca przewidział możliwość odstępstwa od zasady jawności rozpoznawania spraw. Jeżeli tak, to za przepis szczególny w rozumieniu art. 10 oraz art. 90 § 1 p.p.s.a. należy uznać art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych przywołanej. Co więcej, wobec jego treści oraz funkcji nie można również pomijać znaczenia konsekwencji wynikających z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, z którego wynika dopuszczalność ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw przy zachowaniu formy ustawy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie, w tym między innymi dla ochrony zdrowia. Podkreślając, że bezpośrednim celem ustanowienia oraz stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami przywołanej ustawy z dnia 2 marca 2020 r. jest, między innymi, ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19, trzeba stwierdzić, że uwzględnianie rozwiązań przyjętych na gruncie przywołane ustawy w praktyce działania organów wymiaru sprawiedliwości, jawi się więc również, jako nakaz.
W korespondencji do powyższego, źródła wnioskowania odnośnie do istnienia podstaw mających uzasadniać uchylenie zaskarżonego wyroku nie sposób jest upatrywać w twierdzeniu o rozpoznaniu sprawy poza rozprawą, co miałoby prowadzić – jak wynika ze stanowiska skarżącej spółki (s. 7 skargi kasacyjnej) – do pozbawienia jej możliwości obrony swoich praw, a w konsekwencji do zaktualizowania się w rozpatrywanej sprawie przesłanki nieważności postępowania, o której stanowi art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.
Zwłaszcza, gdy podkreślić, że pozbawienie strony możności obrony swych praw powinno być realne, a nie jedynie hipotetyczne (zob. postanowienie NSA z dnia 31 października 2014 r., sygn. akt II GSK 2518/14; wyrok NSA z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt II GSK 378/05; zob. zwłaszcza wyrok NSA z dnia 26 lipca 2022 r., sygn. akt II FSK 1230/21; por. także np. wyroki NSA z dnia: 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt II GSK 2178/21; 25 marca 2025 r. sygn. akt II GSK 2445/21 oraz sygn. akt II GSK 386/22; 6 lutego 2025 r., sygn. akt II GSK 87/20).
W związku z tym, że pozbawienie strony możności obrony jej praw powinno być realne, a nie jedynie hipotetyczne, nie można tracić z pola widzenia tego, że czynny udział strony w postępowania sądowym nie ogranicza się wyłącznie do jej udziału w rozprawie, o czym można i należy wnioskować na tej podstawie, że przepisy ustawy procesowej (p.p.s.a.) w żadnym stopniu, ani też zakresie nie różnicują prawnego waloru formy, w jakiej strona prezentuje swoje stanowisko – a mianowicie stanowiska wyrażanego na piśmie (w piśmie procesowym), czy też prezentowanego ustnie w toku rozprawy – a co za tym idzie jego prawnej mocy i skuteczności (por. w tej mierze również np. wyroki NSA z dnia: 28 września 2022 r., sygn. akt II OSK 2086/19; 28 czerwca 2022 r., sygn. akt II GSK 357/19; 13 czerwca 2022 r., sygn. akt II OSK 1940/19; 2 czerwca 2022 r., sygn. akt II OSK 528/22; 1 czerwca 2021 r., sygn. akt III FSK 3543/21).
Jeżeli tak, to za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że skarżąca spółka nie była pozbawiona możliwości prezentowania stanowiska w sprawie, a tym samym możności obrony swoich praw, skoro – jak wynika z akt sprawy – bez żadnych zakłóceń, czy też trudności mogła je wyrażać na piśmie w formie pism procesowych oraz stanowisko to skutecznie zaprezentować. Co więcej – a nie jest to pozbawione znaczenia wobec treści postanowienia Sądu I instancji z dnia 26 stycznia 2022 r., na podstawie którego odroczono termin posiedzenia niejawnego na dzień 23 lutego 2022 r. "celem umożliwienia stronom przedstawienia aktualnego stanowiska w sprawie" – z akt sprawy wynika również, że pismo procesowe strony z dnia 21 lutego 2022 r. – niezależnie od krytycznego stanowiska odnoszącego się do procedowania w sprawie na posiedzeniu niejawnym – było ostatnim merytorycznym pismem procesowym w rozpatrywanej sprawie, które poprzedzało wydanie zaskarżonego wyroku.
Jakkolwiek więc faktem jest, że wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 zarządzeniem z dnia 25 stycznia 2022 r. skierowano sprawę na posiedzenie niejawne, którego termin wyznaczono ostatecznie na dzień 23 lutego 2022 r., to jednak w świetle przywołanych argumentów nie sposób jest twierdzić, że strona została pozbawiona możności obrony swych praw w przedstawionym powyżej rozumieniu art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a., co siłą rzeczy sprzeciwia się tezie, że w rozpatrywanej sprawie zaktualizowały się przesłanki nieważności postępowania. Zwłaszcza, że wniosku przeciwnego nie może również uzasadniać fakt wydania wyroku, który nie koresponduje z oczekiwaniami wnoszącego skargą kasacyjną.
Nie jest również uzasadniony zarzut z pkt 1. lit. d. petitum skargi kasacyjnej.
W odniesieniu do zarzucanego naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. wymaga przede wszystkim przypomnienia, że w rozumieniu tego przepisu prawa granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa sprawa (sprawa administracyjna) będąca przedmiotem zaskarżenia, której treść i zakres wyznaczają normy prawa determinujące treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie i precyzujące czynności pozwalające zidentyfikować skonkretyzowany w nich stosunek prawny (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2005 r., sygn. akt II GSK 321/07; wyrok NSA z dnia 26 maja 1998 r., sygn. akt II SA 915/97), co w relacji do sprawy stanowiącej przedmiot orzekania Sądu I instancji oraz jej istoty odnosi się do kontroli zgodności z prawem decyzji ostatecznej w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie potwierdza, że rozpoznając sprawę ze skargi na wymienioną decyzję Sąd I instancji nie uwzględnił znaczenia konsekwencji wynikających z przywołanego przepisu prawa. Mianowicie, że nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie wyszedł poza ich granice, mimo że w danej sprawie powinien był to uczynić – co jak należałoby przyjąć, wymagałoby wykazania, że było jednak inaczej – lub rozpoznając skargę dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub rozpoznał skargę z przekroczeniem granic danej sprawy lub nie rozpoznał istoty sprawy, co gdyby istotnie nastąpiło, mogłoby stanowić usprawiedliwioną podstawę kasacyjną (zob. np. wyrok NSA z dnia 13 marca 2019 r., sygn. akt II GSK 2349/17; wyrok NSA z dnia 3 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK 3805/18). Jeżeli z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika (s. 9 – 10), aby skarżąca spółka wykazała zaistnienie którejkolwiek z wymienionych powyżej sytuacji lub sytuacji rodzajowo im podobnej, która mogłaby uzasadniać twierdzenie, że Sąd I instancji naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a., to zarzut naruszenia tego przepisu prawa trzeba uznać za nieusprawiedliwiony.
Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. – jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym – może zaś stanowić samodzielną podstawę kasacyjną zasadniczo w dwóch przypadkach, a mianowicie, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego sporządzone zostało w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. np. wyroki NSA z dnia: 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FSK 1071/17; 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1363/17; 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 3998/17) oraz, jeżeli uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska odnośnie do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09).
Uzasadnienie kontrolowanego wyroku sądu administracyjnego I instancji, gdy chodzi o analizę przedstawionych w nim argumentów, nie uniemożliwia przeprowadzenia kontroli prawidłowości tego orzeczenia. Zawiera ono również elementy wymagane przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. w tym stanowisko odnośnie do stanu faktycznego przyjętego za podstawę wyrokowania – który, zważywszy na przedmiot sprawy, jest nota bene stanem faktycznym zamkniętym – oraz wskazanie i wyjaśnienie podstawy prawnej, a mianowicie przepisów prawa stanowiących wzorce kontroli legalności działania organu w rozpatrywanej sprawie, a także ocenę wyrażającą się w braku ich naruszenia.
Inną natomiast kwestią jest siła przekonywania zawartych w nim argumentów, co prowadzi z kolei do wniosku, że brak przekonania strony odnośnie do trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa – którego prawidłowość, aby mogła być oceniona wymaga postawienia innych zarzutów kasacyjnych – czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, których rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami strony, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Fakt więc, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne, nie poddaje się kontroli kasacyjnej, czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Co więcej, również brak odniesienia się przez wojewódzki sąd administracyjny do niektórych zarzutów lub twierdzeń zawartych w skardze sam w sobie nie stanowi uchybienia skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku, albowiem jest, czy też może nim być – to jest uchybieniem stanowiącym uzasadnioną podstawę uchylenia wyroku – pominięcie zarzutów i argumentów istotnych oraz – co istotne – wykazanie w skardze kasacyjnej takiego właśnie ich charakteru, a mianowicie, że należycie je oceniając oraz prawidłowo identyfikując z ich punktu widzenia istotę spornego w sprawie zagadnienia, sąd ten mógłby jednak inaczej orzec w sprawie (zob. np. wyroki NSA z dnia: 15 marca 2019 r., sygn. akt II GSK 850/17; z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 358/15; zob. również np. wyroki NSA z dnia: 29 listopada 2023 r., sygn. akt III OSK 2765/22; 17 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 271/14).
W analizowanym zakresie nie można również pomijać ewentualnych konsekwencji, które wynikają z art. 184 in fine p.p.s.a., a mianowicie, że Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną również wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu (por. w tej mierze np. wyroki NSA z dnia: 13 października 2009 r., sygn. akt I FSK 657/08; 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 852/12; 11 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 1334/13; 9 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 682/15).
Uwzględniając powyższe trzeba stwierdzić, że o wadliwości zaskarżonego wyroku nie sposób jest wnioskować na tej tylko podstawie, że kontrolując legalność zaskarżonego aktu sąd administracyjny uznał go za zgodny z prawem podzielając argumentację organu wydającego ten akt odnośnie do przyjętego w tymże akcie kierunku i sposobie załatwienia sprawy, a także motywów z powodu których sprawa powinna być tak właśnie załatwiona. Zwłaszcza w sytuacji, gdy tak jak w rozpatrywanej sprawie, stanowisko o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji zostało również umotywowane w sposób czyniący zadość tej funkcji uzasadnienia wyroku, którą jest kontrola trafności wydanego w sprawie orzeczenia.
W tym też kontekście trzeba stwierdzić, że strona skarżąca nie wyjaśnia również – co nie jest bez znaczenia dla oceny zasadności omawianego zarzutu kasacyjnego – na czym miałoby polegać oczekiwany i postulowany przez nią wzorzec działania, który miałby wyrażać się w zajęciu przez Sąd I instancji "samodzielnego" i "własnego stanowiska w sprawie i przedstawienia własnych argumentów" (s. 10 skargi kasacyjnej), co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że teza o "[...] całkowitym powieleniu argumentacji organów [...]" nie jest uprawniona. Zwłaszcza, że nic takiego nie wynika z uzasadnienia analitycznej części uzasadnienia zaskarżonego wyroku w zestawieniu z argumentacją zawartą w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji, która – co istotne – została osadzona na gruncie ustaleń przeprowadzonej kontroli (s. 6 – 13), co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, zaś uzasadnienie prawne wyjaśnienie jej podstawy prawnej, z przytoczeniem przepisów prawa, a w konsekwencji i do tego wniosku, że nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd I instancji – jako wzorców kontroli legalności tej decyzji – przepisów art. 107 § 3 k.p.a., ani też art. 8 k.p.a. (pkt 1. lit. b. petitum skargi kasacyjnej). Zwłaszcza, gdy w tym też kontekście – w tym w relacji do argumentacji skargi kasacyjnej (s. 7 – 8) – podkreślić, że strona skarżąca nie uwzględnia jednak w dostatecznym stopniu znaczenia wszystkich konsekwencji wynikających z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – a mianowicie, że zaskarżona decyzja wydana na podstawie tego przepisu prawa jest decyzją merytoryczną, której przedmiotem była, co jest aż nadto oczywiste, sprawa rozstrzygnięta decyzją organu I instancji, co prowadzi do wniosku, że "utrzymanie w mocy tej decyzji" to nic innego, jak tylko utrzymanie w mocy jej podstawowego, koniecznego elementu, jakim jest rozstrzygnięcie, co tym samym nie uzasadnia twierdzenia, że sugerowana przez stronę rozbieżność w argumentacji prawnej mająca wynikać z uzasadnienia kontrolowanej decyzji w zestawieniu z utrzymaną nią w mocy organu I instancji miałaby oznaczać jej wadliwość, którą miałby pominąć Sąd I instancji zwłaszcza, gdy w opozycji do stanowiska skargi kasacyjnej (s. 7 – 8) odwołać się do argumentu z systematyki wewnętrznej Rozdziału 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 – "Zasady ogólne" – w którym został usytuowany art. 6 oraz art. 3 ust. 1 i ust. 2, który odsyła do art. 113 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1234/2007, którego załącznik I w części A oraz w części B zawiera tożsame w swej treści wymagania odnośnie do oznaczenia na każdym opakowaniu (na palecie) w sposób czytelny, trwały oraz widoczny z zewnątrz pełnej nazwy państwa pochodzenia produktu – jak również nie uwzględnia znaczenia konsekwencji wynikających z art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a., które wyrażają się w obowiązku uprawdopodobnienia istnienia istotnego wpływu zarzucanego naruszenia przepisów postępowania na wynik sprawy, a mianowicie wykazania – któremu to wymogowi uzasadnienie omawianego zarzutu nie czyni jednak zadość (s. 7 – 8 skargi kasacyjnej) – że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło wyrok sądu administracyjnego I instancji byłby (mógłby być) inny (por. w tej mierze np. wyroki NSA z dnia: 21 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2162/13; 27 listopada 2014 r., sygn. akt I FSK 1752/13; 10 października 2014 r., sygn. akt II OSK 793/13). Co więcej, o naruszeniu wynikającego z art. 8 § 1 k.p.a. obowiązku prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej nie sposób wnioskować na tej tylko podstawie, że wydawane w sprawie rozstrzygnięcie nie koresponduje z oczekiwaniami strony postępowania (zob. np. wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt III OSK 575/24).
W korespondencji do argumentów podważających zasadność zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. – a co za tym idzie zasadność tezy o powieleniu przez Sąd I instancji argumentacji organów administracji – za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw należało uznać zarzut z pkt 1. lit. c. petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzut naruszenia "[...] art. 3 § 1 w związku z art. 145 § 1 lit. c PPSA poprzez nieuwzględnienie skargi mimo rażącego naruszenia [...] art. 80 w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 KPA ze względu na błędną ocenę materiału dowodowego [...], podczas gdy z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby oznaczenie kraju pochodzenia było błędne, nieczytelne lub niezamieszczone w miejscu towarzyszącym kontrolowanym produktom, a zatem by doszło do naruszenia przepisów prawa żywnościowego [...]".
Strona skarżąca nie uwzględnia bowiem w dostatecznym stopniu, że Sąd I instancji orzekał na podstawie akt administracyjnych sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), a w tym kontekście, że zasadnicze znaczenie z punktu widzenia przedmiotu sprawy posiadał znajdujący się w tychże aktach protokół z kontroli przedsiębiorcy przeprowadzonej w dniu 21 lutego 2020 r. Podkreślając, że w rozpatrywanej sprawie nie jest kwestionowana prawidłowość przeprowadzenia tejże kontroli, z której protokół – jak wynika z akt sprawy – został podpisany przez pracowników kontrolowanego (tj. prze kierownika sklepu upoważnionego do reprezentowania kontrolowanego) bez żadnych zastrzeżeń, wymaga wyjaśnienia – i zarazem przypomnienia – że wobec celu oraz logiki czynności kontrolnych, istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny. Jego walor, jako dowodu, wyraża się zaś w tym – co trzeba podkreślić w opozycji do stanowiska skargi kasacyjnej (s. 9) – że skoro jest on sporządzany podczas kontroli, to w relacji do okoliczności czasu i miejsca jej przeprowadzania siłą rzeczy umożliwia odzwierciedlenie w jego treści – i to na bieżąco – nie dość, że przebiegu czynności kontrolnych to również, jeżeli nie przede wszystkim, stwierdzonych w trakcie tych czynności fakty, zdarzeń i okoliczności mających, czy też mogących mieć istotne znaczenie z punktu widzenia formułowanych na ich podstawie ocen oraz wniosków, a ponadto – co najistotniejsze – ich utrwalenie we wskazany sposób.
Treść sporządzonego w rozpatrywanej sprawie protokołu kontroli odzwierciedla dokonane w jej toku czynności i ustalenia, z uwzględnieniem daty i miejsca ich przeprowadzenia, danych osób biorących w niej udział (w tym danych identyfikujących podmiot kontrolowany). Z wymienionego protokołu kontroli (oraz z dokumentacji fotograficznej), aż nadto jasno i wyraźnie wynika, że w odniesieniu do spornej w sprawie partii warzyw ustalono, że ich opakowania zbiorcze – do których odsyłała zawarta na tzw. "cenówkach" informacja o treści "Kraj pochodzenia widoczny na opakowaniu" – były ustawione w taki sposób, że uzyskanie informacji o państwie pochodzenia produktu znajdującej się na tych opakowaniach wymagało podnoszenie tychże opakowań z regałów lub stojaków oraz ich obracania.
Wobec istoty, celu i logiki kontroli oraz podejmowanych w jej trakcie czynności, a co za tym idzie wobec dowodowego waloru protokołu z przeprowadzonej kontroli, istnienia oraz wiarygodności utrwalonych w jego treści (wyżej wskazanych) faktów w żadnym stopniu, ani też zakresie nie podważa – co jest aż nadto oczywiste – argument, że organ administracji "[...] nie uwzględnił wniosku Skarżącej o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z fotografii przedstawiających oznakowanie owoców i warzyw w sklepach L." (s. 9 skargi kasacyjnej), albowiem z punktu widzenia przedmiotu rozpatrywanej sprawy "oferowany" przez stronę "dowód" nie mógł być uznany za przydatny.
Faktów tych, nie podważa również stanowisko strony, z którego miałoby wynikać, że oznaczenie kraju pochodzenia wymienionych produktów nie było błędne, czy też nieczytelne lub niezamieszczone obok tych produktów, albowiem wobec przedmiotu przeprowadzonej kontroli, to nie ta kwestia – nota bene nie podważana przez organy administracji – przesądzała o przypisaniu stronie naruszenia przepisów prawa żywnościowego i nałożenia kary pieniężnej, lecz – jak wynika z ustaleń faktycznych przeprowadzonych w sprawie, których podstawę stanowiły ustalenia kontroli odzwierciedlone w treści jej protokołu – brak uczynienia zadość wymaganiom określonym w art. 6 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011, z którego wynika, że na etapie sprzedaży detalicznej szczegółowe informacje o produktach sektora owoców i warzyw powinny być dostępne w sposób czytelny i dobrze widoczny, zaś produkty mogą być wystawione na sprzedaż, pod warunkiem że detalista umieści w widocznym miejscu w pobliżu produktu czytelne, szczegółowe informacje dotyczące państwa pochodzenia oraz, w stosownych przypadkach, klasy produktu, jego odmiany lub typu handlowego w sposób pozwalający uniknąć wprowadzenia konsumenta w błąd. Brak błędu w oznaczeniu kraju pochodzenia produktów, czy też czytelność samej informacji i umieszczenie jej obok produktów nie uzasadnia więc wniosku "o błędnej ocenie materiału dowodowego", skoro prawo żywnościowe – to jest przywołany przepis prawa – stawia również wymóg, aby informacja o państwie pochodzenia produktu była dostępna i dobrze widoczna, a więc umieszczona w sposób pozwalający uniknąć wprowadzenia konsumenta w błąd. Zadość temu wymogowi nie czyni zaś umieszczone na tzw. "cenówkach" odesłanie do opakowań – "Kraj pochodzenia widoczny na opakowaniu" – skoro opakowania były ustawione w taki sposób, że uzyskanie informacji o państwie pochodzenia produktu znajdującej się na tych opakowaniach wymagało podnoszenie tychże opakowań z regałów lub stojaków oraz ich obracania.
Przedstawione argumenty nie pozostają bez wpływu na wniosek, że nie jest usprawiedliwiony zarzut z pkt 2. lit. a petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzut błędnej wykładni art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu w związku z art. 6 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011.
O braku zasadności, przede wszystkim zaś o braku skuteczności tego zarzutu trzeba wnioskować na podstawie jego konstrukcji oraz uzasadniania (s. 11 – 13 skargi kasacyjnej). Stawiając tezę, że do naruszenia wymienionych przepisów prawa – jako wzorców kontroli legalności zaskarżonej decyzji – miałoby dojść "[...] poprzez uznanie ustaleń GIJHARS za prawidłowe i [...] przyjęcie, iż L. wprowadził do obrotu owoce i warzywa nieodpowiadające jakości handlowej, a także uznanie, iż [...] prawidłowo wymierzył [...] karę pieniężną, pomimo, że L. nie wprowadził do obrotu artykułów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej – wszelkie owoce i warzywa oferowane do sprzedaży były bowiem oznakowane krajem pochodzenia, informacja ta była prawdziwa [...] oraz była zamieszczona na kartonach zbiorczych (a więc we sposób zgodny z przepisami) i była możliwa do łatwego odnalezienia dla przeciętnego konsumenta", strona skarżąca zmierza w istocie rzeczy do podważenia oceny Sądu I instancji odnośnie do prawidłowości ustalonego przez organy administracji stanu faktycznego, który został następnie przyjęty za podstawę wyrokowania w sprawie.
Podkreślając, że poprzez zarzut naruszenia prawa materialnego nie sposób jest zasadnie – a co za tym idzie skutecznie – podważać ustaleń faktycznych, wymaga przypomnienia, że wobec przyjmowanego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozumienia błędu wykładni oraz ustaleń odnośnie do koniecznych wymogów, którym musi odpowiadać zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, błędna wykładnia prawa materialnego, to wadliwe zrekonstruowanie normy prawnej z konkretnego przepisu (przepisów) prawa, wyrażające się w mylnym zrozumieniu jego (ich) treści (w tym, poprzez wadliwą klaryfikację znaczeń), a przez to w wadliwym ustaleniu jego (ich) sensu normatywnego przez sąd administracyjny I instancji, co – aby zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię mógł być rozpatrzony – wymaga wykazania na czym dokładnie polegała błędna wykładnia przepisu prawa, którego zarzut kasacyjny dotyczy oraz jaka powinna być jego wykładnia prawidłowa, co jednocześnie oznacza potrzebę podjęcia merytorycznej polemiki ze stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odnośnie do tego rodzaju kwestii spornej, a więc innymi słowy wymaga przeciwstawienia stanowisku nieprawidłowemu stanowiska, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną jest prawidłowe (zob. np. wyroki NSA z dnia: 28 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 1925/21; 6 listopada 2020, sygn. akt II GSK 742/20; 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/15).
Uwzględniając powyższe trzeba stwierdzić, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby przepis art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu – do którego Sąd I instancji się jedynie odwołał (s. 12, s. 14) – stanowił przedmiot jakichkolwiek zabiegów interpretacyjnych, w rezultacie których miałby zostać wyrażony pogląd kwestionowany przez stronę skarżącą. Przywołując zaś treść art. 6 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 (s. 11 i s. 12) oraz zestawiając ją z okolicznościami stanu faktycznego sprawy Sąd I instancji zrekapitulował, że pojęcie "w widocznym miejscu" "[...] należy interpretować w taki sposób, że dane [...] kraju pochodzenia powinny być umieszczone tak, żeby konsument bez większego problemu mógł je odnaleźć i się z nimi zapoznać", albowiem "dostępność tych informacji stanowi niewątpliwie istotny element świadczący o właściwej jakości handlowej produktu".
Tego rodzaju podejście do rozumienia przywołanego przepisu prawa unijnego nie jest nieprawidłowe jeżeli podkreślić, że ustanowione na jego gruncie wymaganie jakości handlowej odnosi się do tego, aby szczegółowe informacje o produktach sektora owoców i warzyw były dostępne w sposób czytelny i dobrze widoczny, a co więcej, aby – co istotne z punktu widzenia funkcji tego przepisu prawa – szczegółowe informacje dotyczące państwa pochodzenia były umieszczone sposób pozwalający uniknąć wprowadzenia konsumenta w błąd. Wobec treści oraz funkcji art. 6 ust. 1 przywołanego rozporządzenia unijnego trzeba stwierdzić, że argument, iż "owoce i warzywa oferowane do sprzedaży były [...] oznakowane krajem pochodzenia, informacja ta była prawdziwa [...] oraz była zamieszczona na kartonach zbiorczych (a więc we sposób zgodny z przepisami) i była możliwa do łatwego odnalezienia dla przeciętnego konsumenta" nie może służyć wykazaniu naruszenia wymienionego przepisu prawa, ani przez jego błędną wykładnię, ani też – co sugeruje strona – przez jego niewłaściwe zastosowanie. Nawet bowiem prawdziwa informacja o państwie pochodzenia produktu, umieszczona na kartonach oraz – zdaniem strony – łatwa do odnalezienia – co, jak wynika z ustaleń kontroli, wymagało jednak podniesienia i odwrócenia opakowań z regałów lub stojaków – narusza wymogi jakości handlowej, jeżeli nie jest – jak wymaga tego art. 6 ust. 1 przywołanego rozporządzenia unijnego – dostępna w sposób czytelny i – co trzeba podkreślić – dobrze widoczny. Brak jej dostępności oraz dobrej widoczności nie tworzy bowiem warunków pozwalających uniknąć wprowadzenia konsumenta w błąd.
Podkreślając w rekapitulacji, że informacja umieszczona na tzw. "cenówkach" – "Kraj pochodzenia widoczny na opakowaniu" – odsyłała do opakowań, które były ustawione w taki sposób, że zapoznanie się z informacją o państwie pochodzenia produktu wymagało podniesienia i odwrócenia opakowań z regałów lub stojaków, z wszystkich przedstawionych powodów omawiany zarzut kasacyjny należało uznać za nieskuteczny.
Skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą nie mógł również odnieść zarzut błędnej wykładni art. 138 ust. 2 rozporządzenia w sprawie kontroli urzędowych nr 2017/625 "[...] poprzez utrzymanie przez WSA zastosowania nieproporcjonalnego środka prawnego [...] w stosunku do wagi stwierdzonego [...] naruszenia (gdyby uznać, że w ogóle do niego doszło), podczas gdy przy stosowaniu środków prawnych wymienionych w ww. przepisie GIJHARS winien kierować się zasadą proporcjonalności i wybrać najmniej dotkliwy środek prawny [...]" (pkt 2. lit. c. petitum skargi kasacyjnej).
Jest to aż nadto oczywiste, gdy w świetle przywołanego powyżej podejścia do rozumienia błędu wykładni oraz ustaleń odnośnie do koniecznych wymogów, którym musi odpowiadać zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię – którym nie czyni zadość, ani konstrukcja, ani też uzasadnienie omawianego zarzutu kasacyjnego – podkreślić, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby przepis prawa którego błąd rozumienia zarzuca skarga kasacyjna stanowił przedmiot jakiejkolwiek egzegezy prawniczej – nie został nawet przywołany przez Sąd I instancji.
Również sugestia, że wymieniony przepis prawa miałby zostać naruszony przez jego niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji nie może być uznana za skuteczną jeżeli podkreślić, że zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego wymaga wykazania i wyjaśnienia jak dany przepis prawa powinien być stosowany ze względu na ustalony stan faktyczny sprawy albo dlaczego, ze względu na ten stan faktyczny nie powinien być stosowany, a w przypadku zarzutu niezastosowania tego przepisu, dlaczego powinien być w sprawie zastosowany, co innymi słowy polega na zarzuceniu błędu subsumcji. Wskazanego elementu skarga kasacyjna jednak nie zawiera (s. 16 – 17).
Niezależnie od wskazanych deficytów trzeba podkreślić, że zgodnie z ust. 2 art. 138 wymienionego rozporządzenia unijnego, przy podejmowaniu decyzji dotyczącej tego, jakie środki należy zastosować, właściwe organy uwzględniają rodzaj niezgodności i historię podmiotu w zakresie zgodności. Z ust. 2 art. 138 tego rozporządzenia wynika zaś, że właściwe organy podejmują wszelkie środki jakie uznają za odpowiednie, aby zapewnić zgodność z przepisami – ale – co istotne wobec redakcji tego przepisu prawa – chodzi o środki nieograniczające się do działań enumeratywnie wymienionych w pkt od lit. a) do lit. k). Nie jest bez znaczenia z punktu widzenia treści, celów oraz funkcji art. 139 tego rozporządzenia – z którego wynika, że Państwa członkowskie ustanawiają przepisy dotyczące sankcji mających zastosowanie w przypadku naruszeń niniejszego rozporządzenia i wprowadzają wszelkie niezbędne środki w celu zapewnienia ich wdrożenia. Przewidziane sankcje muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające (ust. 1) oraz, że Państwa członkowskie zapewniają, aby kary finansowe w przypadku naruszeń niniejszego rozporządzenia oraz przepisów, o których mowa w art. 1 ust. 2, do których dochodzi za sprawą nieuczciwych lub oszukańczych praktyk, odzwierciedlały, w zgodzie z prawem krajowym, korzyść ekonomiczną odniesioną przez podmiot lub, w stosownych przypadkach, odsetek jego obrotów (ust. 2) – jak również z punktu widzenia funkcji art. 8 ust. 1 lit. c) rozporządzenia (WE) nr 178/2002, z którego z kolei wynika, że prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów oraz zapobieganie wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzać konsumenta w błąd.
Wobec powyższego, omawiany zarzut kasacyjny trzeba uznać za tym bardziej nieusprawiedliwiony.
W korespondencji do argumentów przedstawionych w odpowiedzi na zarzuty z pkt 2. lit. a. oraz lit. c. petitum skargi kasacyjnej trzeba stwierdzić, że skutku oczekiwanego stronę skarżącą nie może również odnieść zarzut z pkt 2. lit. b. petitum środka zaskarżenia, a mianowicie zarzut błędnej wykładni art. 40a ust. 8 w związku z art. 40a ust. 10 ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu "[...] poprzez uznanie, że GIJHARS prawidłowo zastosował wskazane przepisy, czego efektem było utrzymanie w mocy Decyzji [...] wymierzającej L. karę niewspółmierną i nieproporcjonalną do charakteru i rozmiaru zarzucanego uchybienia, stopnia szkodliwości czynu, wartości produktów [...] oraz dotychczasowej działalności L., podczas gdy stopień szkodliwości zarzucanego czynu był znikomy, zakres [...] uchybienia [...] niewielki, co nawet gdyby uznać, że [...] doszło do naruszenia [...] uzasadniało odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 40a ust. 10 (jak również w świetle art. 189f KPA)".
Wobec przedstawionego powyżej podejścia do rozumienia błędu wykładni oraz ustaleń odnośnie do koniecznych wymogów, którym musi odpowiadać zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, wadliwa konstrukcja omawianego zarzuty kasacyjnego oraz deficyty jego uzasadnienia (s. 14 – 15 skargi kasacyjnej) powodują, że w żadnym stopniu, ani też zakresie nie podważa on zgodności z prawem zaskarżonego wyroku, w którego uzasadnieniu wymienione przepisy prawa nie zostały przywołane.
Jeżeli natomiast naruszenie wymienionych przepisów prawa miałoby się odnosić do niewłaściwego ich zastosowania, jako wzorców kontroli legalności zaskarżonej decyzji, to odpowiadając na stanowisko strony trzeba stwierdzić, że z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika na czym miałoby polegać zarzucany błąd subsumpcji. Strona nie wyjaśnia z jakich konkretnie powodów i dlaczego miałoby dojść do niewłaściwego zastosowania art. 40a ust. 8 przywołanej ustawy oraz określonych nim dyrektyw wymiaru kary w relacji do ustalonego w sprawie stanu faktycznego – którego prawidłowość strona skarżąca nota bene kwestionuje na gruncie omawianego zarzutu, co jak podniesiono powyżej nie jest zabiegiem skutecznym – ani też nie wyjaśnia na czym ze względu na ten stan faktyczny miałoby polegać naruszenie art. 40a ust. 10 tej ustawy przez jego niezastosowanie, a to poprzez brak odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Argumentacja skargi kasacyjnej, która nie odwołuje się do żadnych konkretnych okoliczności faktycznych rozpatrywanej sprawy (s. 14 - 15) nie może – wobec jej ogólności, w tym wobec braku przydatności argumentu z dowodu z listy produktów oferowanych do sprzedaży na stoisku z warzywami i owocami, co trzeba podnieść w korespondencji do znaczenia waloru dowodu z protokołu kontroli, o czym była mowa powyżej – skutecznie podważać prawidłowości oceny Sądu I instancji, z której wynika (s. 12 – 14 uzasadnienia zaskarżonego wyroku), że w relacji do podstawowego celu prawa żywnościowego, którym jest ochrona konsumenta, nałożona na stronę w wysokości 1100 zł kara pieniężna uwzględnia wszystkie dyrektywy jej wymiaru, a rodzaj stwierdzonych nieprawidłowości i naruszonych reguł sprzeciwia odstąpienia od jej nałożenia.
Jeżeli w tym też kontekście – oraz w opozycji do sugestii strony skarżącej (s. s. 3 oraz s. 15 skargi kasacyjnej) – podkreślić, że wobec treści art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 40a ust. 10 ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu adekwatnego wzorca kontroli legalności zaskarżonej decyzji nie mógł stanowić przepis art. 189f k.p.a., to w świetle wszystkich przedstawionych argumentów omawiany zarzut kasacyjny należało uznać za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw.
Skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą nie może również odnieść zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. (pkt 1. lit. e. petitum skargi kasacyjnej).
Wymieniony przepis prawa, którego naruszenie zarzuca strona jest bowiem tzw. przepisem wynikowym, który reguluje sposób rozstrzygnięcia sprawy, i który tym samym nie może stanowić samoistnej podstawy skargi kasacyjnej (zob. np.: wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2077/10; wyrok NSA z 26 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1925/12; wyrok NSA z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt II FSK 2458/12.). Błędne oddalenie skargi, samo w sobie nie polega na błędnym zastosowaniu art. 151 p.p.s.a., a tym samym na naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) lub lit. c) p.p.s.a. przez jego niezastosowanie, albowiem stanowi skutek błędu popełnionego na etapie poprzedzającym, a mianowicie na etapie kontroli zaskarżonego aktu z punktu widzenia jego zgodności z przepisami prawa, które wojewódzki sąd administracyjny stosował lub powinien był zastosować, jako normatywne wzorce kontroli legalności tego aktu. Błędne rozstrzygnięcie, jest więc jedynie następstwem błędu zasadniczego polegającego na wadliwym wykonaniu funkcji kontrolnej.
W rekapitulacji należało więc stwierdzić, że skarga kasacyjna nie podważa zgodności z prawem zaskarżonego wyroku.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
-----------------------
20