II GSK 116/07

II GSK 116/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-07-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-03-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Chlebny
Jan Grabowski
Stanisław Biernat /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6172 Notariusze i aplikanci notarialni
Hasła tematyczne
Zawody prawnicze
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 854/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-09-20
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Biernat (spr.) Sędziowie NSA Jacek Chlebny Jan Grabowski Protokolant Karolina Mamcarz po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2007 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 854/06 w sprawie ze skargi I. R. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy powołania na stanowisko notariusza i wyznaczenia siedziby kancelarii notarialnej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. 2. zasądza na rzecz I. R. od Ministra Sprawiedliwości kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 20 września 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 854/06, oddalił skargę I. R., zwanej dalej: skarżąca, na decyzję Ministra Sprawiedliwości z 28 lutego 2006 r., Nr [...], w przedmiocie powołania na stanowisko notariusza i wyznaczenia siedziby kancelarii notarialnej w W.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym. Radca prawny I. R. wnioskiem z 9 lipca 2004 r. zwróciła się do Ministra Sprawiedliwości o powołanie jej na notariusza oraz wyznaczenie siedziby kancelarii w W. przy ulicy M.
Rada Izby Notarialnej w W. uchwałą z 29 sierpnia 2005 r., nr [...], na podstawie art. 10 w zw. z art. 35 pkt 1 ustawy z 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (t.j. Dz. U. z 2002 r., Nr 42, poz. 369 ze zm.) oraz art. 106 § 5 w zw. z art. 124 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) postanowiła: w § 1/ negatywnie zaopiniować wniosek I. R. o powołanie na stanowisko notariusza, a w § 2/ negatywnie zaopiniować jej wniosek o wyznaczenie siedziby kancelarii notarialnej w W.
W uzasadnieniu uchwały Rada wskazała, że dotychczasowe doświadczenia zawodowe I. R., która jest radcą prawnym i prowadzi własną kancelarię radcowską, w tych dziedzinach prawa, które są niezbędne w praktyce notarialnej, nie gwarantują prawidłowości działań podejmowanych na stanowisku notariusza, a także nie stwarzają pewności dokonywanego obrotu prawnego. Rada nie miała zastrzeżeń co do wskazanego przez kandydatkę lokalu na kancelarię notarialną, lecz stwierdziła, że nie jest celowe utworzenie kolejnej kancelarii notarialnej w W. Analiza danych dotyczących liczby kancelarii notarialnych w tym mieście, dokonywanych w nich czynności oraz wyraźny spadek przychodów pozwala na przyjęcie, że w W. jest nadmiar osób wykonujących zawód notariusza.
W kolejnym piśmie do Ministerstwa Sprawiedliwości Rada Izby Notarialnej w W. po zapoznaniu się z aktami osobowymi I. R. przedstawionymi przez Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. stwierdziła, że kandydatka nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków notariusza. Nie płaciła bowiem systematycznie składek członkowskich i była wzywana do ich uiszczenia pismami z 11 grudnia 1996 r., 3 lipca 1997 r. oraz 8 października 1997 r.
I. R. w piśmie skierowanym do Ministerstwa Sprawiedliwości nie zgodziła się z negatywną opinią Rady w sprawie powołania jej na stanowisko notariusza i wyznaczenia siedziby kancelarii notarialnej w W. Podała, że zawód radcy prawnego wykonuje od 1996 roku, w tym od 1998 r. w formie spółki cywilnej - kancelarii radców prawnych. Podała, że zdaje sobie sprawę z kosztów utrzymania kancelarii zarówno radcowskiej jak i notarialnej. Nie zgodziła się również ze stwierdzeniem, że w W. jest zbyt wielu notariuszy.
Minister Sprawiedliwości decyzją z 23 listopada 2005 r., [...], powołując się na art. 10, 11 pkt 1-3 i art. 12 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o notariacie oraz na art. 104 i 107 § 1, 2 i 3 k.p.a., odmówił powołania I. R. na stanowisko notariusza i wyznaczenia siedziby kancelarii notarialnej w W.
W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że w myśl art. 10 ustawy Prawo o notariacie, do kompetencji Ministra Sprawiedliwości należy dobór kandydatów do zawodu notariusza. Decyzje w tym zakresie mają charakter uznaniowy. Minister wskazał, że zgodnie z art. 11 pkt 2 ustawy Prawo o notariacie w brzmieniu nadanym ustawą z 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 163, poz. 1361) kandydat na notariusza oprócz spełnienia innych wymogów musi być osobą o nieskazitelnym charakterze oraz dawać rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu notariusza. Zdaniem organu z uwagi na okoliczność, że Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. w latach 1996-1997 trzykrotnie wzywała I. R. do uiszczenia składek członkowskich, nie daje ona rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza. Obowiązek uiszczania składek członkowskich, wynikających z faktu przynależności do określonej korporacji, jest jednym z podstawowych obowiązków jej członków. W przypadku korporacji radcowskiej fakt nieuiszczania składek za okres dłuższy niż jeden rok powoduje skreślenie z listy radców prawnych - art. 29 pkt 4 a ustawy o radcach prawnych, ponadto jest to działanie sprzeczne z art. 65 ust. 1 i 2 zasad etyki radcy prawnego. Okoliczności te negatywnie wpływają, zdaniem organu, na ocenę przymiotu nieskazitelności charakteru kandydatki. Ponadto ustawa Prawo o notariacie nakłada na członków korporacji nie tylko wyrażony w art. 23 tej ustawy obowiązek opłacenia składek członkowskich, ale także szereg innych obowiązków, w tym o charakterze finansowym, jak choćby obowiązek pobierania podatków oraz opłat skarbowych i sądowych, o których mowa w art. 7 ustawy.
I. R. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu podniosła, że w latach 1996-1997 składki członkowskie wpłacała gotówką w kasie Izby. Przyjęte było, że składki te wpłaca się przy okazji pobytu w siedzibie Rady. Dopiero 20 grudnia 1999 r. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. podjęła uchwałę nr [...], w której ustaliła termin płatności składek do dnia 10 miesiąca następującego po miesiącu, za który należna jest składka. Uchwała ta zaczęła obowiązywać od 1 stycznia 2000 r. Podała również, że od 1998 r. systematycznie opłacała i opłaca składki przelewem, wysyłanym z reguły w miesiącu, za który składka ta jest należna. Wywiązuje się ponadto z obowiązku płacenia należnych podatków, a postępowanie wyjaśniające ani dyscyplinarne nie było wobec niej nigdy wszczęte. W środowisku radcowskim cieszy się dobrą opinią czego dowodem jest wybranie jej na Delegata Zgromadzenia Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. w 2003 r.
Rada Izby Notarialnej w W., ustosunkowując się do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, podtrzymała stanowisko wyrażone w uchwale Rady z 29 sierpnia 2005 r. Twierdzenia I. R., dotyczące trybu opłacania składek przed uchwałą Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z 20 grudnia 1999 r., nr [...], nie zasługują na uwzględnienie, gdyż niepłacenie systematyczne składek członkowskich miało miejsce podczas obowiązywania uchwały Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z 20 września 1987 r., nr 5 II. Uchwała ta w § 4 stanowiła, że niepłacenie składek przez 3 miesiące jest podstawą wszczęcia postępowania sądowego w celu wyegzekwowania należności, a może również spowodować odpowiedzialność dyscyplinarną.
Minister Sprawiedliwości decyzją z 28 lutego 2006 r., nr [...], na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 129 § 1 i 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję o odmowie powołania na stanowisko notariusza i wyznaczenia siedziby kancelarii notarialnej w W.
W uzasadnieniu organ podał, że brak jest podstaw do zmiany stanowiska zajętego w omawianej sprawie, gdyż od czasu wydania pierwszej decyzji nie wystąpiły żadne nowe okoliczności, które uzasadniałyby jej uchylenie lub zmianę. Minister nie zgodził się z argumentacją skarżącej, że brak czytelnych zasad uiszczania stawek usprawiedliwiał jej zachowanie. Omawiany obowiązek ciążył na członkach korporacji niezależnie od obowiązywania uchwały Okręgowej Izby Radców Prawnych, który to akt jedynie doprecyzował i ujednolicił sposób opłacania składek.
I. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję domagając się jej uchylenia w całości jako naruszającej prawo i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła brak wszechstronnego rozważenia okoliczności sprawy, naruszenie wynikającej z art. 7 k.p.a. zasady kierowania się słusznym interesem obywatela przy uwzględnieniu interesu społecznego, a także pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności i dowodów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, co stanowiło naruszenie art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżącej organ rozpatrując ponownie sprawę nie odniósł się do przedłożonych przez nią dowodów, zaś w uzasadnieniu skupił się jedynie na okolicznościach związanych z zapłatą składek członkowskich w latach 1996-1997, a więc na zdarzeniach mających miejsce prawie 10 lat temu. W ocenie skarżącej decyzja Ministra Sprawiedliwości nie zawiera wszechstronnej i wyczerpującej oceny materiału dowodowego. Pominięto w niej szereg okoliczności i dowodów istotnych dla sprawy, przekraczając granice swobodnej oceny dowodów oraz uznania administracyjnego, jak również nie wzięto pod uwagę słusznego interesu skarżącej. Dokonana przez organ ocena kandydata na notariusza bez uzasadnienia, będącego odzwierciedleniem wszystkich okoliczności sprawy, nie może być, jako niepełna, zaakceptowana. Skarżąca zarzuciła również Ministrowi Sprawiedliwości, że nie przeprowadził postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy rzeczywiście skarżąca zalegała z płatnością składek, za jaki okres, jakie były opóźnienia w płatności składek i czy były one zawinione. Wskazała, że przepisy dotyczące odpowiedzialności dyscyplinarnej zarówno notariuszy jak i radców prawnych przewidują trzyletni okres przedawnienia oraz trzyletni i pięcioletni okres zatarcia skazania w przypadku orzeczenia skazującego na karę dyscyplinarną.
W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Zdaniem organu, w sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego ani procesowego, zaś wydana decyzja jest prawidłowa z uwagi na przyczyny szeroko omówione w jej uzasadnieniu.
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja z 23 listopada 2005 r. nie naruszają wskazanych przez skarżącą przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd stwierdził w uzasadnieniu, że nie dostrzegł w zaskarżonej decyzji cech dowolności ani subiektywizmu. Zdaniem Sądu, skarżąca nie podała argumentów, które podważyłyby ustalenia dokonane przez organ. Minister Sprawiedliwości był uprawiony do samodzielnej oceny spełnienia przesłanek, wynikających z przepisu art. 11 ustawy Prawo o notariacie, a w szczególności przesłanki o charakterze uznaniowym, tj. posiadania przez skarżącą nieskazitelnego charakteru i dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza. Sąd podzielił pogląd Ministra, że niepłacenie składek korporacyjnych świadczy o braku staranności kandydata na notariusza oraz dowodzi niesumiennego podejścia do obowiązków zawodowych oraz przepisów prawa. Sąd przyznał, że organ nie odniósł się do wszystkich dokumentów przedstawionych przez skarżącą, jak również do jej argumentacji przytaczanej w pismach składanych w toku postępowania. Przyjął jednak, że uchybienia te nie miały żadnego wpływu na wynik sprawy, a w świetle ustalonego przez organ bezspornego faktu niepłacenia składek, trafność decyzji Ministra Sprawiedliwości nie budziła wątpliwości.
W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego I. R. zaskarżyła w całości powyższy wyrok, wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Wyrokowi zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) poprzez oddalenie skargi pomimo, że naruszone zostały przez Ministra Sprawiedliwości w postępowaniu administracyjnym przepisy: art. 7 k.p.a. (zasada dochodzenia prawdy obiektywnej), art. 75 k.p.a., 77 k.p.a. (obowiązek wyczerpującego i wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego), art. 80 k.p.a. oraz 86 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania, poprzez:
uznanie za udowodniony faktu niesystematycznego płacenie przez skarżącą w latach 1996-1997 składek członkowskich na rzecz Okręgowej Izby Radców Prawnych w W., mimo że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania tego faktu za udowodniony,
brak wszechstronnego rozważenia okoliczności sprawy przy ocenie rękojmi należytego wykonywania zawodu notariusza przez skarżącą, a w szczególności stanowiska Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. wyrażonego w piśmie z 9 grudnia 2005 r., nienagannego wykonywania zawodu radcy prawnego od daty wpisu na listę radców prawnych, tj. 13 lutego 1996 r., pozytywnej opinii samorządu radcowskiego, wyboru na delegata Zgromadzenia OIRP w W., należytego wywiązywania się z obowiązków o charakterze publicznoprawnym, tj uiszczania podatków oraz składek ZUS,
naruszenie przepisów art. 11 i 107 § 3 k.p.a., tj. obowiązku wskazania dowodów, na których oparł się orzekający organ i przyczyn, z powodu których dowodom zgromadzonym w postępowaniu odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, tj. nieodniesienie się w uzasadnieniu decyzji do następujących dowodów: pisma OIRP w W. z 9 grudnia 2005 r., zaświadczenia OIRP w W. o wyborze na delegata Zgromadzenia OIRP w W., zaświadczenia o niezaleganiu z podatkiem VAT przez Kancelarię Radców Prawnych s.c, zaświadczenie o niezaleganiu z płatnością podatku dochodowego,
2. naruszenie prawa materialnego poprzez jego niezastosowanie, tj. art. 32 Konstytucji RP.
I. R. wskazała w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że zgodnie z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą dochodzenia prawdy obiektywnej, organ administracyjny ma obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W ocenie skarżącej wezwania do zapłaty składek członkowskich nie są wystarczającym dowodem do twierdzeń zawartych w zaskarżonej decyzji, a tym bardziej w świetle pozostałych dowodów nie mogą stanowić podstawy do ustalenia, że skarżąca ma lekceważący stosunek do obowiązków korporacyjnych. Nie jest wykluczone, że doszło do omyłkowego wezwania do zapłaty składek, gdyż sytuacje takie miały miejsce. Mimo trwającego półtora roku postępowania Minister nie przeprowadził żadnego dowodu, nie zażądał wyjaśnień ani skarżącej, ani Okręgowej Izby Radców Prawnych w W., uznając, że wezwania do zapłaty świadczą bezsprzecznie o tym, że składki członkowskie nie były opłacone. Minister Sprawiedliwości nie wziął również pod uwagę stanowiska i oceny postępowania skarżącej przez samorząd radcowski, a także potwierdzonej przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w W. informacji, że do 1 stycznia 2000 r. obowiązki w zakresie płatności składek nie były określone precyzyjnie, nie był bowiem ustalony termin płatności tych składek. W jej ocenie dziesięcioletni okres wykonywania zawodu radcy prawnego, w czasie którego nie było żadnych zarzutów zarówno ze strony podmiotów na rzecz których pomoc prawna była świadczona, jak i organów Okręgowej Izby Radców Prawnych, nigdy nie było wszczęte wobec skarżącej postępowanie dyscyplinarne ani wyjaśniające, świadczy o tym, że skarżąca posiada cechy, które dają rękojmię należytego wykonywania zawodu zaufania publicznego. Zdaniem skarżącej, pominięcie okoliczności świadczących o należytym wywiązywaniu się przez nią z obowiązków zawodowych oraz obowiązków wynikających z przynależności do korporacji zawodowej radców prawnych, a także dokonanie przez organy oceny mającej na uwadze jedynie niewyjaśniony i niewykazany fakt niesystematycznego płacenia składek członkowskich, pozbawiło Ministra Sprawiedliwości możliwości prawidłowej oceny rękojmi należytego wykonywania przez skarżącą zawodu notariusza.
Decyzja Ministra Sprawiedliwości narusza ponadto, według skarżącej, wyrażoną w art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej zasadę równości wobec prawa oraz równego traktowania przez władze publiczne. Zasada ta oznacza nakaz jednakowego traktowania wszystkich obywateli w obrębie określonej klasy ("kategorii"), a więc ich oceny według jednakowej miary. Skarżąca podała, że dotychczas Minister Sprawiedliwości, oceniając spełnienie warunków ubiegania się o powołanie na stanowisko notariusza, nie brał pod uwagę terminowości płatności składek na rzecz Izby Radców Prawnych oraz innych samorządów zawodowych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że wyrok sądu pierwszej instancji został wydany po wyczerpującej i wszechstronnej ocenie materiału dowodowego sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania.
Stosownie do art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej odnoszą się do obu podstaw.
Zarzut naruszenia prawa materialnego dotyczył zasady równości wobec prawa oraz równego traktowania przez władze publiczne, wyrażonej w art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. Skarżąca nie podała jednak w uzasadnieniu argumentów świadczących o naruszeniu przez sąd pierwszej instancji normy zawartej w przytoczonym przepisie. Wobec tego należy zarzut uznać za nieusprawiedliwiony.
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania sprowadzają się do tego, że Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, co zdaniem skarżącej oznacza, że nie zauważył naruszenia przepisów k.p.a. w zaskarżonej decyzji Ministra Sprawiedliwości.
Pierwszy zarzut dotyczył uznania za udowodniony faktu niesystematycznego opłacania przez skarżącą w latach 1996-1997 składek członkowskich na rzecz Okręgowej Izby Radców Prawnych w W., mimo że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do takiego uznania.
Naczelny Sąd Administracyjny uważa ten zarzut za niezasadny. W świetle kopii trzech wezwań Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z lat 1996 i 1997 niewątpliwe jest, że skarżąca zalegała ze składkami. Nie przedstawiła natomiast w postępowaniu administracyjnym żadnych dowodów, z których mogłoby wynikać, że wezwania te są fałszywe lub ich treść jest niezgodna z prawdą.
Kolejne zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą pominięcia przez Sąd pierwszej instancji faktu naruszenia przez Ministra Sprawiedliwości przepisów postępowania, przez to, że organ nie rozważył okoliczności sprawy przy ocenie rękojmi należytego wykonywania zawodu notariusza przez skarżącą, a także nie zostały wskazane dowody, na których organ orzekający się oparł i przyczyn, z powodu których dowodom zgromadzonym w postępowaniu odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzuty te są zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd ten dostrzegł mianowicie "mankamenty" w uzasadnieniu decyzji Ministra Sprawiedliwości, polegające na tym, że organ nie odniósł się do wszystkich dokumentów przedstawionych przez skarżącą, jak również do jej argumentacji przytaczanej w pismach składanych w toku postępowania, jednak stwierdził, że nie mają one wpływu na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że w rzeczywistości organ w ogóle nie odniósł się do argumentacji skarżącej, ani do przedstawionych przez nią dowodów. Sąd pierwszej instancji przyjął natomiast, że w świetle ustalonego przez organ bezspornego faktu niepłacenia składek, trafność decyzji organu nie budziła wątpliwości. Sąd ten zaakceptował zatem stanowisko organu, sprowadzające się do automatycznego potraktowania faktu trzykrotnego zalegania z zapłatą składek członkowskich z tytułu przynależności do samorządu radcowskiego jako przesłanki do odmowy uznania przymiotu skarżącej dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza.
Trafnie podnosi skarżąca w skardze kasacyjnej, że sąd pierwszej instancji nie odniósł się do naruszenia przez organ art. 7, 75 i 77 k.p.a. Organ nie zbadał mianowicie, czy i jak szybko skarżąca wyrównała zaległości po otrzymaniu zawiadomień i czy w tym względzie można by jej było zarzucić dalsze zaniedbanie obowiązków. Ponadto, Sąd pierwszej instancji pominął fakt nieprzeprowadzenia przez Ministra Sprawiedliwości postępowania dowodowego co do późniejszego postępowania skarżącej, a także niezweryfikowania jej stwierdzeń i dowodów odnoszących się do faktu wywiązywania się z obowiązków podatkowych i innych należności publicznoprawnych, terminowego opłacenia składek członkowskich, jak również posiadania dobrej opinii w środowisku radców prawnych.
Przyznanie, że dana osoba "daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu notariusza", albo odmowa takiego przyznania, powinno się opierać na rozważeniu całokształtu cech danej osoby i jej postępowania w życiu zawodowym i osobistym, co do okoliczności, które dają prognozę w kwestii należytego wykonywania obowiązków notariusza, jako zawodu zaufania publicznego. Decyzje uznaniowe wymagają starannego uzasadnienia, opartego na wszystkich okolicznościach faktycznych sprawy. Ograniczenie się do jednostkowych wydarzeń, niewątpliwie nagannych, ale nie mających rozstrzygającego znaczenia, które zdarzyły się prawie 10 lat przed wydawaniem decyzji w sprawie powołania skarżącej na stanowisko notariusza, z pominięciem jej postępowania w późniejszym okresie, nie spełnia wymagań prawidłowego zbadania przesłanek z art. 11 pkt 2 Prawa o notariacie. Sąd pierwszej instancji pominął okoliczność, że wskazane przez Ministra Sprawiedliwości następstwa zalegania z opłacaniem składek przez członka samorządu radcowskiego, polegające na wszczęciu postępowania wyjaśniającego czy dyscyplinarnego, albo na sądowym egzekwowaniu należności, nie były należycie powiązane ze stanem faktycznym sprawy, w którym, jak wynika z akt sprawy, takich środków wobec skarżącej nie podejmowano.
Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela poglądy wyrażone w dotychczasowym orzecznictwie co do sposobu rozumienia przesłanek wymienionych w art. 11 pkt 2 Prawa o notariacie i wymagań dotyczących postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez właściwe organy (por. np. wyrok NSA z 6 lipca 2005, sygn. akt II GSK 101/05, LEX nr 190592; wyrok z 4 lipca 2006 r., sygn. akt II GSK 97/06, niepublikowany, albo co do analogicznych przesłanek zawartych w art. 65 ust. 1 Prawa o adwokaturze; por. wyrok NSA z 31 maja 2005, sygn. akt II GSK 57/05, ONSAiWSA 2006, nr 1, poz. 15).
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, na podstawie art. 185 p.p.s.a., jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.