II GSK 1114/08

Naczelny Sąd Administracyjny2009-01-13
NSArolnictwoŚredniansa
rolnictwopłatnościwpis sądowypostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSAWSAopłaty sądowe

NSA oddalił skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na decyzję o odmowie przyznania płatności rolnych z powodu niewłaściwej opłaty sądowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę R. C. na decyzję o odmowie przyznania płatności rolnych, ponieważ pełnomocnik uiścił wpis sądowy w zaniżonej wysokości (123 zł zamiast 200 zł). Sąd uznał, że sprawa dotyczy wpisu stałego, a nie stosunkowego, zgodnie z rozporządzeniem o opłatach. Skarga kasacyjna została oddalona przez NSA, który potwierdził prawidłowość decyzji WSA.

Sprawa dotyczy skargi kasacyjnej R. C. od postanowienia WSA w Opolu, które odrzuciło jego skargę na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o odmowie przyznania płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. WSA odrzucił skargę, ponieważ pełnomocnik skarżącego, mimo reprezentowania przez adwokata, uiścił wpis sądowy w kwocie 123 zł, podczas gdy sprawa, jako dotycząca rolnictwa, podlegała wpisowi stałemu w wysokości 200 zł. NSA, rozpatrując skargę kasacyjną, potwierdził, że wpis stały był właściwy, ponieważ zaskarżona decyzja nie dotyczyła bezpośrednio skonkretyzowanych należności pieniężnych, a jedynie odmowy przyznania wsparcia finansowego. Sąd podkreślił, że wpis stosunkowy pobiera się tylko w sprawach, gdzie przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, co nie miało miejsca w tym przypadku. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając postanowienie WSA za prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

W sprawach, gdzie przedmiotem zaskarżenia nie są należności pieniężne w ścisłym tego słowa znaczeniu, należy uiścić wpis stały.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja o odmowie przyznania płatności rolnych nie rozstrzyga bezpośrednio o wysokości należności pieniężnej, a jedynie o niespełnieniu warunków formalnych do jej otrzymania. Dlatego właściwy jest wpis stały, a nie stosunkowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 231

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zasady pobierania wpisu stosunkowego (od należności pieniężnych) i stałego (w pozostałych sprawach).

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § 2 ust. 3 pkt 6

Określa, że sprawy z zakresu rolnictwa podlegają wpisowi stałemu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 221

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stanowi podstawę do odrzucenia pisma wnoszonego przez profesjonalnego pełnomocnika, które nie jest należycie opłacone i podlega opłacie stałej.

Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Reguluje kwestie płatności rolnych.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)"

Szczegółowe warunki przyznawania płatności ONW.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o odmowie przyznania płatności rolnych nie jest decyzją dotyczącą należności pieniężnych w rozumieniu art. 231 p.p.s.a., co uzasadnia pobranie wpisu stałego. Pisma wnoszone przez profesjonalnego pełnomocnika, które nie są należycie opłacone i podlegają opłacie stałej, podlegają odrzuceniu bez wezwania o uzupełnienie opłaty.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentował, że strata poniesiona z tytułu odmowy przyznania płatności ma wymierną wartość finansową (3.075,22 zł), co powinno skutkować pobraniem wpisu stosunkowego.

Godne uwagi sformułowania

Należności pieniężne w znaczeniu ścisłym nie stanowią przedmiotu zaskarżenia przed sądem administracyjnym, ponieważ sąd ten o tych należnościach bezpośrednio nie orzeka. Meritum tej decyzji sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, że osoba występująca z wnioskiem nie otrzyma wsparcia w ramach systemu przewidzianego przez ustawodawcę i stwierdzić należy, iż jest istotą wskazanego aktu.

Skład orzekający

Krystyna Anna Stec

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłat sądowych w sprawach administracyjnych, w szczególności rozróżnienie między wpisem stałym a stosunkowym w sprawach dotyczących płatności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy przyznania płatności rolnych i interpretacji przepisów o opłatach sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i zajmujących się prawem administracyjnym, ponieważ dotyczy ważnej kwestii opłat sądowych i ich wpływu na rozpoznanie skargi.

Niewłaściwa opłata sądowa może oznaczać koniec drogi sądowej – NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 3075,22 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 1114/08 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-01-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-12-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Krystyna Anna Stec /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
I SA/Op 247/08 - Postanowienie WSA w Opolu z 2008-09-29
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 231
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
par. 2 ust. 3 pkt 6
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 29 września 2008 r. sygn. akt I SA/Op 247/08 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora O. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: oddalić skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. postanowieniem z dnia 29 września 2008 r., sygn. akt I SA/Op 247/08 odrzucił skargę R. C. na decyzję Dyrektora O. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarżący R. C. działając za pośrednictwem pełnomocnika adwokata M. P. w dniu [...] lipca 2008 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. skargę na ww. decyzję, którą utrzymana została w mocy decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O., dotycząca odmowy przyznania płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
Pełnomocnik skarżącego przelewem bankowym w dniu [...] lipca 2008 r. opłacił skargę wpisem w kwocie 123 zł.
Zdaniem WSA w niniejszej sprawie profesjonalny pełnomocnik reprezentujący skarżącego wprawdzie uiścił wpis od skargi, jednakże uczynił to w niewystarczającej wysokości.
WSA stwierdził, że sprawa należy do spraw z zakresu rolnictwa, o których mowa w § 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), stąd też podlegała opłacie wpisem stałym w wysokości 200 zł.
Sąd podzielił pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w sprawie o sygn. akt II GZ 61/08, że decydujące znaczenie czy w danej sprawie należny jest wpis stały czy stosunkowy mają przepisy art. 230 i 231 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. Z treści obu tych przepisów wynika, że od skargi pobiera się wpis stosunkowy wtedy, gdy przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawach pobiera się wpis stały. W niniejszej sprawie skarga dotyczyła płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i ma do niej zastosowanie przepis § 2 ust. 3 pkt 6 cytowanego rozporządzenia.
Zatem w sytuacji, gdy profesjonalny pełnomocnik skarżącego uiścił wpis w wysokości 123 zł to zgodnie z art. 221 p.p.s.a., który stanowi, że pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej - skargę należało odrzucić.
R. C. wniósł skargę kasacyjną od tego postanowienia domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w O.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- art. 231 p.p.s.a. polegające na uznaniu, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie nie są należności pieniężne, w związku z czym skarżący powinien uiścić wpis stały zamiast wpisu stosunkowego,
- § 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia polegające na zakwalifikowaniu skargi R. C. do objętej wpisem stałym, w sytuacji gdy przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zaskarżoną decyzją organ odmówił mu przyznania płatności ONW na rok 2007 co zdaniem skarżącego przesądza, że został on pozbawiony należnego wsparcia finansowego. Zatem strata poniesiona z tego tytułu ma wymierną wartość finansową 3.075,22 zł. W tej sytuacji zdaniem skarżącego nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji jakoby przedmiotem niniejszej sprawy nie były należności pieniężne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 219 § 1 p.p.s.a., opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Stosownie zaś do art. 221 powołanej ustawy, pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Wyjątek od zasady wyrażonej w powołanym przepisie stanowił § 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów, jednakże wobec faktu, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7 marca 2006 r., sygn. akt SK 11/05, stwierdził niezgodności tego przepisu z art. 221 p.p.s.a., utracił on moc. W tej sytuacji, również wpis stały od skargi wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego powinien być uiszczony bez wezwania sądu. Zauważyć należy, że zgodnie z treścią art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, a w pozostałych sprawach należny jest wpis stały.
Należności pieniężne w znaczeniu ścisłym nie stanowią przedmiotu zaskarżenia przed sądem administracyjnym, ponieważ sąd ten o tych należnościach bezpośrednio nie orzeka. Wpis stosunkowy zależy więc od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i określony jest procentowo, co szczegółowo reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie podnosząc naruszenie art. 231 p.p.s.a. zarzuciła, iż Sąd I instancji błędnie uznał istnienie w konkretnej sprawie wymogu uiszczenia wpisu stałego, co było przyczyną odrzucenia skargi bez wzywania do uiszczenia wpisu, w sytuacji gdy skargę wniósł pełnomocnik zawodowy. Skarżący twierdzi, że od wniesionej do sądu administracyjnego skargi obowiązany był do uiścić wpis stosunkowy, ponieważ decyzja administracyjna objętą skargą dotyczyła - jego zdaniem - należności pieniężnej odpowiadającej kwocie płatności bezpośrednich, których przyznania odmówiły jej organy administracji.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe stanowisko skarżącego nie jest trafne.
Przede wszystkim ustalenie jaki wpis z dwu kategorii wpisów ujętych w art. 231 p.p.s.a. (tj. stosunkowy, czy stały) obowiązywał w danej sprawie wymaga uwzględnienia rodzaju sprawy administracyjnej i charakteru aktu kończącego postępowanie administracyjne. Jak podkreślono w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2008 r. (sygn. akt I GSK 2039/06), na etapie wnoszenia skargi i nadaniu jej biegu chodzi o ustalenie, czy zaskarżona decyzja zawiera rozstrzygnięcie co do istnienia (wysokości) określonej należności pieniężnej i czy to rozstrzygnięcie jest do sądu zaskarżone. Ponadto, zwrócono uwagę, że ze względu na istotę wpisu sądowego, którego uiszczenie jest warunkiem nadania skardze biegu, w przepisach dotyczących tego wpisu (art. 215 § 1 i art. 216 p.p.s.a.) chodzi o wartość tego, co w ramach przedmiotu zaskarżonej decyzji jest w skardze kwestionowane wprost lub z treści tej skargi wynika, albo co wynika z istoty, charakteru i okoliczności sprawy. Konieczna jest zatem analiza uregulowań prawnych dotyczących konkretnego typu sprawy administracyjnej. Z nich bowiem wynikać będzie w szczególności - czy przedmiotem zaskarżenia przed sądem administracyjnym mogły stać się należności pieniężne w rozumieniu przepisu art. 231 p.p.s.a.
Akt, którego dotyczyła złożona w niniejszej sprawie skarga wydany został w ramach uregulowań zawartych w ustawie z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427) oraz rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 68, poz. 448). Uregulowania zawarte w powyższych aktach prawnych mają złożony charakter i specyficznie ujmują formy zakończenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznawania płatności.
Pomijając kwestię ewentualnych rozstrzygnięć, które mogą podjąć organy administracji w postępowaniu o przyznanie płatności ONW stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zapadła decyzja o odmowie udzielenia wsparcia finansowego na podstawie § 2 cyt. rozporządzenia co świadczy, iż rozstrzygnięto negatywnie w zakresie niespełnienia przez skarżącego warunków formalnych do przyznania mu pomocy w ramach uregulowań zawartych w cyt. rozporządzeniu. Meritum tej decyzji sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, że osoba występująca z wnioskiem nie otrzyma wsparcia w ramach systemu przewidzianego przez ustawodawcę i stwierdzić należy, iż jest istotą wskazanego aktu. Omawiana decyzja nie może być zatem traktowana jako obejmująca skonkretyzowane należności pieniężne.
Skoro zaskarżona decyzja nie dotyczy wprost wysokości kwoty płatności przyznawanej po spełnieniu przez skarżącego warunków formalnych, to w tej sytuacji skarga na tę decyzję, podlegała wpisowi stałemu, zgodnie § 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Mając powyższe na uwadze oraz fakt uiszczenia wpisu od skargi przez pełnomocnika strony (adwokata) w niewystarczającej wysokości Sąd I instancji prawidłowo, w myśl przepisu art. 221 p.p.s.a. odrzucił skargę.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI