Orzeczenie · 2025-11-18

II GSK 1107/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-11-18
NSAtransportoweWysokansa
rejestracja pojazduciągnik rolniczyhomologacjaprawo o ruchu drogowymrozporządzenie UEprawo administracyjneskarga kasacyjnaNSAwsanieważność decyzji

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki K. Sp. z o.o. Sp. k. od wyroku WSA w Szczecinie, który uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie. Sprawa dotyczyła rejestracji ciągnika rolniczego marki Belarus 952.2, sprowadzonego z Białorusi. Prokurator Rejonowy w Wałczu wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Wałeckiego o rejestracji, zarzucając rażące naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym (p.r.d.) z powodu braku wymaganego dokumentu homologacji. SKO stwierdziło brak przesłanek do stwierdzenia nieważności, uznając naruszenie za nie-rażące. WSA w Szczecinie uchylił decyzję SKO, uznając naruszenie przez Starostę art. 72 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 72 ust. 2 pkt 1 p.r.d. za oczywiste, ale jednocześnie podkreślił, że samo stwierdzenie naruszenia nie przesądza o jego rażącym charakterze, który wymaga oceny skutków społeczno-gospodarczych. Spółka zaskarżyła wyrok WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów materialnych (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z przepisami p.r.d. i rozporządzenia UE nr 167/2013) oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że naruszenie przez Starostę art. 72 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 72 ust. 2 pkt 1 p.r.d. było oczywiste, ponieważ zgodnie z rozporządzeniem nr 167/2013, ciągnik sprowadzony z kraju spoza UE, który nie był wcześniej zarejestrowany w UE, wymagał dokumentu homologacji. NSA stwierdził, że nie wystąpiły istotne wątpliwości interpretacyjne, które wykluczałyby uznanie naruszenia za rażące. Sąd wyjaśnił również, że naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi materialnoprawną podstawę stwierdzenia nieważności, a nie przepis postępowania, co oznacza, że sąd nie miał obowiązku wykazywać prawdopodobieństwa wpływu tego naruszenia na wynik sprawy administracyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących rejestracji pojazdów sprowadzanych z państw trzecich, wymogu homologacji, oraz rozróżnienia między naruszeniem oczywistym a rażącym w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rejestracji ciągnika rolniczego z kraju spoza UE, ale jego argumentacja dotycząca rażącego naruszenia prawa i wykładni przepisów UE ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rejestracja ciągnika rolniczego sprowadzonego z państwa trzeciego (spoza UE) wymaga przedstawienia dokumentu homologacji, a jeśli tak, czy jego brak stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rejestracja takiego pojazdu wymaga przedstawienia dokumentu homologacji zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym w związku z rozporządzeniem UE nr 167/2013. Brak tego dokumentu stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

NSA uznał, że przepisy rozporządzenia UE nr 167/2013 jednoznacznie wymagają homologacji dla nowych pojazdów sprowadzanych z państw trzecich, które nie były wcześniej zarejestrowane w UE. Brak wątpliwości interpretacyjnych w tym zakresie oznacza, że naruszenie przepisów jest oczywiste i rażące, co może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji.

Czy naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) może stanowić podstawę uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi materialnoprawną podstawę stwierdzenia nieważności decyzji, a nie przepis postępowania. W przypadku stwierdzenia takiego naruszenia przez organ, podstawą prawną wyroku WSA powinno być art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., a nie lit. c.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. reguluje materialnoprawne przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, a nie przepisy postępowania. W związku z tym, sąd pierwszej instancji nie miał obowiązku wykazywać prawdopodobieństwa wpływu naruszenia tego przepisu na wynik sprawy, jak wymaga tego art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną spółki K. Sp. z o.o. Sp. k.

Przepisy (35)

Główne

p.r.d. art. 72 § 1 pkt 3

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 72 § 2 pkt 1

Prawo o ruchu drogowym

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 ppkt c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.r.d. art. 72

Prawo o ruchu drogowym

rozporządzenie nr 167/2013 art. 2 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

rozporządzenie nr 167/2013 art. 1 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

rozporządzenie nr 167/2013 art. 8 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

rozporządzenie nr 167/2013 art. 15

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

rozporządzenie nr 167/2013 art. 5 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie jest rażące, gdy jego rodzaj i skutki powodują, że decyzja nie może być zaakceptowana jako wydana przez organy praworządnego państwa. Samo oczywiste naruszenie jasnego przepisu nie musi być rażące.

p.r.d. art. 72 § ust. 1 pkt 3

Prawo o ruchu drogowym

Wymaga przedstawienia dokumentu dopuszczającego pojazd do ruchu, np. świadectwa zgodności WE, przy pierwszej rejestracji w UE pojazdu sprowadzonego z kraju spoza UE.

p.r.d. art. 72 § ust. 2 pkt 1

Prawo o ruchu drogowym

Wyłącza wymóg przedstawienia dokumentów z ust. 1 pkt 3, jeśli pojazd był już zarejestrowany na terytorium RP. W tej sprawie wyłączenie nie miało zastosowania.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

p.r.d. art. 73

Prawo o ruchu drogowym

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 158 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.r.d. art. 2 § pkt 62

Prawo o ruchu drogowym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych art. 2 § ust. 5

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych art. 1

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych art. 2

p.p.s.a. art. 156 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.r.d. art. 71 § ust.1

Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 2 § pkt 31

Prawo o ruchu drogowym

rozporządzenie nr 167/2013 art. 3 § pkt 37

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

rozporządzenie nr 167/2013 art. 3 § pkt 40

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

rozporządzenie nr 167/2013 art. 3 § pkt 38

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dokumentu homologacji dla ciągnika rolniczego sprowadzonego z kraju spoza UE stanowi rażące naruszenie prawa. • Przepisy rozporządzenia UE nr 167/2013 są jednoznaczne w kwestii wymogu homologacji dla nowych pojazdów spoza UE. • Naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji, a nie podstawą do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 72 ust. 2 pkt 1 p.r.d. nie miało charakteru rażącego z powodu wątpliwości interpretacyjnych. • WSA powinien był wykazać prawdopodobieństwo wpływu naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. na wynik sprawy administracyjnej.

Godne uwagi sformułowania

"nie zawsze bowiem oczywiste naruszenie jasnego w swej warstwie interpretacyjnej przepisu prawa oznaczać będzie, że ma ono charakter rażący. Kluczowe są bowiem skutki społeczno-ekonomiczno-gospodarcze jakie owo naruszenie powoduje w obrocie prawnym, czyniąc dalsze trwanie decyzji w obrocie niemożliwym do zaakceptowania." • "Istotne wątpliwości interpretacyjne występują wówczas, gdy na gruncie reguł językowych i systemowych, znajdujących się na tym samym poziomie procesu wykładni, możliwe są do przyjęcia i jednakowo dają się uzasadnić różne i w znacznej mierze przeciwstawne wyniki wykładni..." • "W okolicznościach rozpoznawanej sprawy niewątpliwe jest, że w dacie zgłoszenia do rejestracji pojazd marki Belarus 952.2, o numerze nadwozia Y4R900Z13M1100077 był, w rozumieniu przepisów rozporządzenia nr 167/2013, pojazdem nowym, albowiem przed tą datą nie był on wykorzystywany w UE i nie wydano administracyjnego zezwolenia na dopuszczenie tego pojazdu, w tym do ruchu drogowego."

Skład orzekający

Anna Ostrowska

przewodniczący

Gabriela Jyż

członek

Grzegorz Dudar

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących rejestracji pojazdów sprowadzanych z państw trzecich, wymogu homologacji, oraz rozróżnienia między naruszeniem oczywistym a rażącym w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rejestracji ciągnika rolniczego z kraju spoza UE, ale jego argumentacja dotycząca rażącego naruszenia prawa i wykładni przepisów UE ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa transportowego i administracyjnego – wymogów przy rejestracji pojazdów sprowadzanych z zagranicy, co ma znaczenie praktyczne dla wielu podmiotów. Rozstrzygnięcie NSA w kwestii rażącego naruszenia prawa jest istotne dla praktyki stosowania k.p.a.

Rejestracja ciągnika z Białorusi bez homologacji? NSA wyjaśnia, kiedy brak dokumentu to rażące naruszenie prawa.

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst