II GSK 110/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną organu, uznając, że WSA prawidłowo uchylił decyzje administracyjne z powodu wadliwego uzasadnienia faktycznego i prawnego.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i nałożenia kar finansowych na J. M. WSA w Łodzi uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących uzasadnienia decyzji. Organ w skardze kasacyjnej zarzucił WSA naruszenie przepisów postępowania, argumentując, że uchybienia w uzasadnieniu nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA co do konieczności rzetelnego uzasadnienia decyzji administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzje organów obu instancji dotyczące odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i nałożenia kar finansowych na J. M. Sąd uznał, że decyzje te zostały wydane z naruszeniem zasad k.p.a., w szczególności art. 7-11, 77 § 1, 80 oraz 107 § 1 i 3 k.p.a. Główne zarzuty dotyczyły wadliwego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, w tym braku wskazania źródeł publikacji powołanych przepisów, niewystarczających ustaleń faktycznych dotyczących zawyżenia powierzchni gruntów i sposobu wyliczenia kar, a także braku wyjaśnienia przyczyn odmowy przyznania płatności. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR, uznając, że WSA prawidłowo uchylił zaskarżone decyzje. NSA podkreślił, że podstawa prawna decyzji administracyjnej musi być powołana dokładnie, ze wskazaniem przepisów prawa materialnego i formalnego oraz źródeł ich publikacji. Sąd uznał, że brak rzetelnego uzasadnienia faktycznego i prawnego, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., narusza uprawnienia strony i zasady postępowania administracyjnego, co stanowi podstawę do uchylenia decyzji. NSA nie znalazł również podstaw do zarzutu naruszenia art. 141 § 3 w związku z art. 153 p.p.s.a. dotyczącego braku wskazówek co do dalszego postępowania, uznając, że zobowiązanie organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i przedstawienia tego w uzasadnieniu stanowi wystarczającą wskazówkę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie zasad k.p.a. dotyczących uzasadnienia decyzji, w tym brak rzetelnego uzasadnienia faktycznego i prawnego, stanowi podstawę do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny, ponieważ narusza uprawnienia strony i zasady postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że uzasadnienie decyzji administracyjnej musi być kompletne i zrozumiałe dla strony, aby mogła ona poznać przesłanki faktyczne i prawne rozstrzygnięcia. Brak rzetelnego uzasadnienia, w tym niewskazanie źródeł publikacji przepisów czy brak wyjaśnienia sposobu ustalenia stanu faktycznego i wysokości kar, narusza zasady postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1 i 3
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.d.g.r. art. 3 § ust. 1
Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. art. 5 § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. art. 32 § ust. 2
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. art. 8 § ust. 3
Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3508/92
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1259/1999 art. 1 b § ust. 6
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA prawidłowo uchylił decyzje organów obu instancji z powodu naruszenia przepisów k.p.a. dotyczących uzasadnienia decyzji. Naruszenie zasad k.p.a. w zakresie uzasadnienia decyzji (brak wskazania źródeł publikacji przepisów, niewystarczające ustalenia faktyczne, brak wyjaśnienia przyczyn odmowy przyznania płatności i nałożenia kar) stanowi podstawę do uchylenia decyzji. Sąd administracyjny nie musi wskazywać organowi konkretnego rozstrzygnięcia w ponownym postępowaniu; wystarczające jest zobowiązanie do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Odrzucone argumenty
Uchybienia w zakresie treści uzasadnienia oraz treści decyzji w zakresie niepełnego podania przepisów stanowiących podstawę prawną wydanej decyzji oraz publikatorów aktów prawnych nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia. Organ w należyty sposób prowadził postępowanie dowodowe. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera wskazówek co do dalszego postępowania, co narusza art. 141 § 3 w związku z art. 153 p.p.s.a.
Godne uwagi sformułowania
podstawa prawna decyzji administracyjnej musi być powołana dokładnie, a więc ze wskazaniem mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego i formalnego, wraz z podaniem źródeł jego publikacji. nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nie uzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia takiej decyzji przez sąd administracyjny. poznanie motywów, jakimi kierował się organ daje jej możliwość podjęcia polemiki, próby przedstawienia swojego stanowiska w sprawie, swojej interpretacji faktów, jak i przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia. zobowiązanie organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i dania temu wyrazu w uzasadnieniu decyzji.
Skład orzekający
Jan Grabowski
przewodniczący sprawozdawca
Urszula Raczkiewicz
członek
Jerzy Sulimierski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Niezbędność rzetelnego uzasadnienia decyzji administracyjnych, w tym wskazania podstawy prawnej z publikatorami oraz wyjaśnienia ustaleń faktycznych i prawnych."
Ograniczenia: Dotyczy spraw administracyjnych, gdzie kluczowe jest prawidłowe uzasadnienie decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje fundamentalne zasady postępowania administracyjnego dotyczące wymogów formalnych decyzji, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.
“Wadliwe uzasadnienie decyzji administracyjnej może doprowadzić do jej uchylenia – lekcja z NSA.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 110/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-11-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-04-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jan Grabowski /przewodniczący sprawozdawca/ Jerzy Sulimierski Urszula Raczkiewicz Symbol z opisem 6539 Inne o symbolu podstawowym 653 Hasła tematyczne Środki unijne Sygn. powiązane II SA/Łd 743/05 - Wyrok WSA w Łodzi z 2005-12-02 Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Grabowski (spr.) Sędziowie NSA Urszula Raczkiewicz Jerzy Sulimierski Protokolant Karolina Polkowska po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2006 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 grudnia 2005 r. sygn. akt II SA/Łd 743/05 w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 6 czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie środków z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 2 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/Łd 743/05 po rozpoznaniu skargi J. M. na decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi (zwanej dalej ARiMR) z dnia 6 czerwca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia 8 marca 2005 r. Nr [...], zasądził zwrot kosztów postępowania oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. Organ I instancji na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.) oraz art. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego środki przejściowe dla stosowania w odniesieniu do 2004 r. Rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie systemu Jednolitej Płatności Obszarowej dla Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, odmówił J. M. przyznania płatności na rok 2004 z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej - 2004 i Uzupełniającej Płatności Obszarowej - inne - 2004 nakładając jednocześnie kary finansowe, które będą potrącane z płatności pomocy, do której producent rolny jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia 6 czerwca 2005 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. WSA w Łodzi uchylając decyzje organów obu instancji uznał, że zostały one wydane z naruszeniem zasad określonych w art. 7-11, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcie organu I instancji zawiera w podstawie prawnej przepis art. 104 k.p.a., i art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych oraz art. 5 w/w rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r., jednakże bez wskazania źródeł jego publikacji. Przepis ten określa wprawdzie zasady przyznawania pomocy na podstawie systemu Jednolitej Płatności Obszarowej w razie stwierdzenia w wyniku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu różnicy pomiędzy zadeklarowanym obszarem a wyznaczonym obszarem, lecz jest to regulacja niepełna i z tego względu zawiera on w swej treści odesłanie do art. 4 tegoż rozporządzenia, art. 2 lit. r i art. 48 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz.U.U.E. L 327 z dnia 12 grudnia 2001r., str. 11) oraz art. 1 b ust. 6 rozporządzenia (WE) nr 1259/1999 z dnia 17 maja 1999 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej (Dz.U.U.E. L 160 z dnia 26 czerwca 1999 r., str. 113). Sąd zwrócił uwagę, iż wyżej wymienione rozporządzenie Komisji (WE) nr 2199/2003 powołane w podstawie prawnej decyzji organu I instancji zostało opublikowane w Dz.U.U.E. L 328 z dnia 17 grudnia 2003 r., str. 21 - 24, w polskiej wersji językowej - Dz.U.U.E. z 2003 r., t. 41, str. 395 - 397. Ponadto w ocenie Sądu I instancji, uzasadnienie decyzji organu I instancji poza stwierdzeniem niezgodności (zawyżenia) pomiędzy zadeklarowaną sumą powierzchni działek rolnych, a ustaloną w wyniku kontroli administracyjnej, nie zawiera jakichkolwiek ustaleń faktycznych mających istotne znaczenie w sprawie. Nie wskazano w nim bowiem przyczyn odmowy przyznania płatności na rok 2004 r., nie zawarto żadnych wyjaśnień, w jaki sposób w wyniku kontroli ustalono, iż powierzchnia działek strony wynosi 1,7 ha, podczas gdy powierzchnia zgłoszona we wniosku wynosiła 4,68 ha, w jaki sposób ustalono, iż procentowa różnica pomiędzy powierzchnią działek objętych wnioskiem i stwierdzoną w wyniku kontroli, to aż 175,29 %, jak również, w jaki sposób i w oparciu o jakie współczynniki dokonano wyliczenia wysokości nałożonych kar pieniężnych. Zdaniem Sądu I instancji, decyzja organu I instancji nie zawiera uzasadnienia prawnego w rozumieniu art. 107 § 1 i 3 k.p.a., z którego można byłoby uzyskać informację o tym, jaki przepis prawa materialnego upoważniał organ do odmowy przyznania skarżącej płatności oraz nałożenia kar pieniężnych. Za niewystarczające Sąd I instancji uznał wskazanie przez organ I instancji jedynie samych rozporządzeń Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. i nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. zmienionego przez rozporządzenie nr 118/2004 oraz rozporządzenie Rady (EWG) nr 3508/92, jak również przytoczenie treści ich bliżej nieokreślonych przepisów bez wymienienia nawet numeracji ich artykułów. Brak uzasadnienia spełniającego cele i przesłanki art. 107 § 3 k.p.a. spowodował, iż decyzja ta narusza uprawnienia strony oraz zasady ogólne postępowania administracyjnego wyrażone w art. 7 - 11 k.p.a. WSA w Łodzi uznał, że powyższe zastrzeżenia dotyczą także decyzji organu II instancji. W podstawie prawnej decyzji organu II instancji powołano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych oraz art. 5 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. i art. 32 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r., jednakże również bez wskazania ich publikatorów. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji sprowadza się do stwierdzenia, że organ I instancji przeprowadził postępowanie zgodnie z art. 61 § 1, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., uwzględniając wycofanie działek przez wnioskodawcę po wezwaniu do złożenia wyjaśnień oraz wskazania, że organ I instancji z uwagi na treść art. 8 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 uznał, iż zadeklarowana powierzchnia gruntów rolnych została zawyżona w zakresie tak jednolitej płatności obszarowej jak i uzupełniającej płatności obszarowej o 2,98 ha, w związku z czym powierzchnia rzeczywista w wyżej wymienionym zakresie wyniosła 1,7 ha. W ocenie Sądu I instancji, organ odwoławczy również nie wyjaśnił, w jaki sposób na podstawie powołanych w uzasadnieniu decyzji przepisów ustalono, iż różnica pomiędzy powierzchnią działek zgłoszoną we wniosku, a powierzchnią obszaru ustalonego w toku postępowania wyjaśniającego wyniosła aż 175,29 % oraz w jaki sposób i na podstawie jakich współczynników dokonano wyliczenia ustalonych decyzją organu I instancji kar pieniężnych. Kolejną nieprawidłowością, jakiej się dopuścił organ II instancji, było powołanie się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na złożenie przez wnioskodawczynię wyjaśnień przed organem I instancji, w następstwie których miała zostać wydana decyzja z dnia 8 marca 2005 r. W aktach administracyjnych sprawy nie ma natomiast żadnego protokołu z tej czynności. W dniu 9 sierpnia 2004 r. skarżąca dokonała jedynie korekty wniosku polegającej na wykreśleniu działek o nr [...] o łącznej powierzchni 2,98 ha. Mając powyższe na uwadze WSA w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARMiR wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy WSA w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Organ wnoszący skargę kasacyjną zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, to jest: - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 77, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 art. 80, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w sposób, który miał istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez uchylenie decyzji obu instancji mimo, że z przebiegu postępowania wynika, że organ w należyty sposób prowadził postępowanie dowodowe, zwłaszcza że wnioskodawczyni sama przyznaje, iż grunty użytkował dzierżawca G. S., a uchybienia w zakresie treści uzasadnienia oraz treści decyzji w zakresie niepełnego podania przepisów stanowiących podstawę prawną wydanej decyzji oraz publikatorów aktów prawnych powoływanych w podstawie prawnej decyzji nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia; - art. 141 § 3 w związku z art. 153 p.p.s.a. w sposób, który ma istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazówek co do dalszego postępowania, co w kontekście brzmienia uzasadnienia zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, iż działania organu winny się ograniczyć do wydania ponownie decyzji o tym samym rozstrzygnięciu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący organ podniósł, że nie podanie publikatorów oraz niepełne wskazanie przepisów dotyczących przyznania płatności może co prawda naruszać zasadę zaufania obywateli do organów państwa oraz zasadę kształtowania kultury prawnej obywateli, jednak nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia w sprawie, a w związku z tym nie może stanowić podstawy do uchylenia decyzji. Odnośnie zarzutu nie uzasadnienia ustalenia, że powierzchnia została zawyżona o 2,98 ha, wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, iż powyższe ustalenie wynika z oświadczeń wnioskodawczyni zawartych na formularzu wniosku str. 2 i zsumowaniu powierzchni wykreślonych z wniosku działek oznaczonych w ewidencji gruntów jako [...]. Ponadto podniósł, że stwierdzenie naruszenia przez organ art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., nie zostało przez Sąd I instancji skonkretyzowane. Organ podniósł, że w niniejszej sprawie wnioskodawczyni zarówno w odwołaniu jak i w skardze do WSA nie kwestionuje ustalonej przez organ okoliczności, iż nie użytkuje spornych gruntów wskazując, że grunty te użytkuje G. S. jako dzierżawca. Organ nie miał zatem podstaw, aby kwestionować z urzędu okoliczność przyznaną przez J. M. W niniejszej sprawie wniosek był niepoprawny pod względem faktycznym i wnioskodawczyni sama powyższą okoliczność przyznaje. Wnioskodawczyni nie wykazała również, iż zawyżyła powierzchnię użytkowanych gruntów w sposób niezawiniony. Odnosząc się do stwierdzenia Sądu, iż wyjaśnienia złożone przez stronę nie zostały zaprotokołowane organ podniósł, że oparł się na oświadczeniu pisemnym wnioskodawczyni złożonym na wniosku, w sposób rzetelny zebrał materiał dowodowy, podjął wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zgodnie z dyrektywami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a także prawidłowo dokonał jego oceny. W konkluzji wnoszący skargę kasacyjną organ stwierdził, że rozstrzygnięcie Sądu o uchyleniu decyzji narusza przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Ponadto Sąd I instancji nie określił w jaki sposób, wskazane przez niego naruszenia przepisów postępowania mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania, co stanowi naruszenie art. 141 § 4 w związku art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z uwagi jednak na to, że wskazówki co do dalszego postępowania nie zostały wyraźnie określone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku istnieje niebezpieczeństwo, iż organy prowadząc ponownie postępowanie oraz rozstrzygając sprawę naruszą art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym organ związany jest oceną prawną i wskazówkami zawartymi w treści uzasadnienia wyroku. J. M. nie skorzystała z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W skardze kasacyjnej Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Łodzi zarzucił WSA w Łodzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 77, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 art. 80, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji obu instancji mimo, że organ w należyty sposób prowadził postępowanie dowodowe. Wnoszący skargę kasacyjną podniósł, że uchybienia w zakresie treści uzasadnienia oraz treści decyzji w zakresie niepełnego podania przepisów stanowiących podstawę prawną wydanej decyzji oraz publikatorów aktów prawnych powoływanych w podstawie prawnej decyzji nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia. Odnosząc się do tej grupy zarzutów stwierdzić należy, że słusznie Sąd I instancji uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji podkreślając, iż organy powołując przepisy będące podstawą prawną rozstrzygnięcia nie podały źródeł ich publikacji. Należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, zgodne z utrwalonym orzecznictwem oraz piśmiennictwem w zakresie wymogów, jakie ma spełniać podstawa prawna decyzji administracyjnej. Musi być ona powołana dokładnie, a więc ze wskazaniem mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego i formalnego, wraz z podaniem źródeł jego publikacji. Stwierdzić w tym miejscu należy, że Sąd I instancji nie uznał iż powyższe uchybienia, jakich dopuściły się orzekające w sprawie organy obydwu instancji miały wpływ na wynik sprawy, co podnosi skarżący w skardze kasacyjnej. Gdyby bowiem Sąd I instancji stwierdził, że decyzje w niniejszej sprawie zostały wydane bez podstawy prawnej lub w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną, skutkowałoby to stwierdzeniem ich nieważności, w myśl przepisu art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd I instancji podkreślił zatem jedynie obowiązek rzetelnego powoływania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, tak aby strona która jest adresatem decyzji mogła bez trudu dotrzeć do treści aktów, na podstawie których określane są jej prawa i obowiązki. Nie było to więc wytknięcie organowi błędu, który istotnie wpływał na treść rozstrzygnięcia, a jedynie miało na celu podkreślenie braku zupełności jeśli chodzi o powołanie jego podstawy prawnej. Sąd I instancji wyjaśnił, że uzasadnienie decyzji organów poza stwierdzeniem niezgodności (zawyżenia) pomiędzy zadeklarowaną sumą powierzchni działek rolnych, a ustaloną w wyniku kontroli administracyjnej, nie zawiera ustaleń faktycznych mających istotne znaczenie w sprawie. Należy zaakceptować stanowisko Sądu I instancji w zakresie zarzutów pod adresem orzekających w sprawie organów niewskazania w uzasadnieniach przyczyn odmowy skarżącej przyznania płatności na rok 2004 r. oraz przyczyn nałożenia kary finansowej z tych tytułów, a ponadto nie wskazano sposobu w jaki ustalono procentową różnicę pomiędzy powierzchnią działek objętych wnioskiem i stwierdzoną w wyniku kontroli. Organ wnoszący skargę kasacyjną zarzucił, że "wnioskodawczyni sama przyznaje, iż grunty użytkował dzierżawca G. S.", oraz że podał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż zawyżenie stanowiące 175,29 % jest różnicą pomiędzy powierzchnią działek ewidencyjnych [...], a zgłoszoną we wniosku powierzchnią całkowitą obszaru ustalonego (użytkowanego przez wnioskodawczynię) w toku postępowania wyjaśniającego. Organ podniósł, iż nie zawarł w uzasadnieniu decyzji działań matematycznych, które przeprowadził w celu wyliczenia zawyżenia w procentach. Uchybienie to nie miało jednak w jego ocenie jakiegokolwiek wpływu na treść rozstrzygnięcia. W ocenie NSA, powyższy pogląd wnoszącego skargę kasacyjną nie zasługuje na akceptację. W uzasadnieniu decyzji powinny się bowiem znaleźć motywy rozstrzygnięcia i to ujęte w taki sposób, aby jej adresat mógł się zapoznać i zrozumieć zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, jakimi kierował się organ przy załatwianiu sprawy. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji wskazał i omówił, jakie wymogi ma spełniać decyzja administracyjna w myśl art. 107 § 1 - 3 k.p.a. Na uwagę na gruncie niniejszej sprawy zasługuje przede wszystkim wymieniona w tym przepisie integralna część decyzji administracyjnej, jaką jest jej uzasadnienie, zarówno faktyczne, jak i prawne. W myśl § 2 tego przepisu, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd I instancji powołał się przy tym na ugruntowany w orzecznictwie sądowym pogląd, iż nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nie uzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia takiej decyzji przez sąd administracyjny. Stanowisko to NSA w pełni podziela na gruncie niniejszej sprawy. Należy podkreślić szczególne znaczenie, jakie ma pełnić uzasadnienie decyzji z punktu widzenia strony niezadowolonej z rozstrzygnięcia. Otóż poznanie motywów, jakimi kierował się organ daje jej możliwość podjęcia polemiki, próby przedstawienia swojego stanowiska w sprawie, swojej interpretacji faktów, jak i przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia. W ocenie NSA, pozostałe wskazane przez Sąd I instancji uchybienia orzekających w sprawie organów należy również uznać za prawidłowo uzasadnione. Bezzasadny jest także podniesiony w skardze kasacyjnej drugi z zarzutów naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 141 § 3 w związku z art. 153 p.p.s.a. w sposób, który ma istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazówek co do dalszego postępowania. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną uzasadnienie zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, iż działania organu winny się ograniczyć do wydania ponownie decyzji o tym samym rozstrzygnięciu. Odnosząc się do tego zarzutu należy stwierdzić, że Sąd I instancji podał wyraźnie powody uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i swoje stanowisko w tym zakresie dokładnie uzasadnił. W ocenie NSA, jako wskazówkę co do dalszego postępowania w rozumieniu przepisu art. 153 p.p.s.a. należy uznać zobowiązanie organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i dania temu wyrazu w uzasadnieniu decyzji. Należy więc i w tym względzie zaakceptować stanowisko Sądu I instancji, który nie wskazał organowi, jakie rozstrzygnięcie ma podjąć ponownie rozpatrując sprawę w kwestii dopłat. Na marginesie należy zauważyć, że Sąd I instancji nie jest w stanie przewidzieć, do jakich wniosków doprowadzi organ dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy i jak wówczas organ oceni wniosek skarżącej. Sąd I instancji nie stwierdził więc, że ustalenia i ich ocena dokonane przez organy są wadliwe, lecz uznał je za niewystarczające i tym samym naruszające prawo. Zdaniem NSA, Sąd I instancji dokonał więc prawidłowej oceny zaskarżonej decyzji, w której brak uzasadnienia spełniającego wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. spowodował, iż decyzja ta narusza uprawnienia strony oraz zasady ogólne postępowania administracyjnego wyrażone w art. 7 - 11 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, NSA na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI