II GSK 106/23

II GSK 106/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Gabriela Jyż /przewodniczący/
Joanna Sieńczyło - Chlabicz
Marcin Kamiński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Po 585/22 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2022-10-26
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 450
art. 78 ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Joanna Sieńczyło – Chlabicz Sędzia NSA Marcin Kamiński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 października 2022 r. sygn. akt III SA/Po 585/22 w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu w przewidzianym terminie 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. odstępuje w całości od zasądzenia od skarżącej K. S. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 26 października 2022 r., sygn. akt III SA/Po 585/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uwzględnił skargę K. S. (skarżąca, strona) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie (SKO) z dnia [...] maja 2022 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu w przewidzianym terminie, uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Leszna z [...] kwietnia 2022 r., a także orzekając o kosztach postępowania.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r., Prezydent Miasta Poznania, działając na podstawie art. 140n ust. 1 i ust. 2a, art. 14mb pkt 2 w zw. z 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawa o ruchu drogowym (p.r.d.), nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 500 zł w związku z naruszeniem obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu marki Peugeot 5008, w ustawowym terminie. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że strona w dniu 14 kwietnia 2020 r. zbyła przedmiotowy pojazd, natomiast zgłoszenia tego faktu dokonała w dniu 25 marca 2021 r., co oznacza, że nie wykonała obowiązku zawiadomienia organu o zbyciu ww. w ustawowym terminie, który – wydłużony upłynął 20 listopada 2020 r. Tym samym zaistniały przesłanki wskazane w Prawie o ruchu drogowym do nałożenia kary administracyjnej, która po uwzględnieniu okresu naruszenia (489 dni) i dopełnienia obowiązku zgłoszenia została ustalona w wysokości 500 zł.
Decyzją z dnia [...] maja 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lesznie uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i nałożyło na skarżącą karę pieniężną w wysokości 250 zł z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu w przepisanym terminie. Organ odwoławczy podał, że skarżąca nie dokonała zawiadomienia o zbyciu pojazdu w terminie 180 dni (art. 31i ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych; ustawa COVlD-19). Jednak zdaniem SKO kara nałożona przez organ I instancji jest rażąco wysoka, biorąc pod uwagę, iż karę na podstawie art. 140m p.r.d. wymierza się w wysokości od 200 do 1000 zł. Skarżąca nie zawiadomiła w ustawowym terminie organu o zbyciu pojazdu, pomimo że ciążył na niej taki obowiązek i fakt ten nie budził żadnych wątpliwości. Okres naruszenia prawa wskutek niedopełnienia w/w obowiązku jest stosunkowo długi i wynosi ponad 400 dni. Okoliczność ta w ocenie Kolegium powoduje, że nieuzasadnione byłoby wymierzenie kary pieniężnej w najniższej wysokości 200 zł. Kolegium dostrzegło jednak, że odwołująca w dniu 25 marca 2022 r. zawiadomiła organ o zbyciu pojazdu, a zatem zaprzestała naruszenia prawa jeszcze przed wszczęciem przez organ I instancji postępowania w przedmiocie wymierzenia kary. Nadto Kolegium dostrzegło, że jest to pierwsze naruszenie strony dotyczące obowiązku zawiadomienia o zbyciu lub nabyciu pojazdu, jak również strona, wskutek niedopełnienia obowiązku, nie uzyskała żadnych korzyści i ocena tychże okoliczności winna skutkować pozytywnie dla odwołującej. Uwzględnienie wszystkich trzech okoliczności mających wpływ na wymiar kary pieniężnej prowadzi do wniosku, że uzasadnione jest nałożenie na odwołującą kary pieniężnej w wysokości 250 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę skarżącej na powyższe rozstrzygnięcie, uznając ją za zasadną, jednak z innych przyczyn, niż w niej podniesionych. W ocenie WSA, w przedmiotowej sprawie bezsporne było, że strona nie wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku poinformowania Prezydenta Miasta Leszna o zbyciu pojazdu. Poza sporem pozostaje, że dnia 14 kwietnia 2020 r. zbyła pojazd, a zgłosiła ten fakt organowi 25 marca 2021 r., t.j. po upływie 180-dniowego terminu, który upłynął bezskutecznie w dniu 14 listopada 2020 r. W ocenie Sądu w sprawie pominięto jednak art. 15zzzzzn(2) ustawy COVID-19, który stanowi, że w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. Zarówno przepis art. 15zzr ustawy COVID-19 jak i przywołany przepis art. 15zzzzzn(2) ww. ustawy regulują bieg terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki oraz zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony przewidziane w regulacjach prawnych, które zaliczyć można do szeroko rozumianego prawa administracyjnego. Niewątpliwie ustawodawca wprowadził przepisy szczególne, dające obywatelom ochronę przed skutkami ograniczeń związanych z epidemią w postaci zawieszenia biegu terminów prawa materialnego (w tym zawitych) przewidzianych przepisami prawa administracyjnego na czas stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii, zatem rolą organu jest stosowanie tych przepisów z uwzględnieniem ich celu. Niezastosowanie przez organ pierwszej instancji przepisu art.15zzzzzn(2) ustawy COVID-19 i brak wyznaczenia stronie 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu pozbawiło stronę skarżącą możliwości skorzystania z zagwarantowanej w tym przepisie instytucji przywrócenia terminu, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ewentualne przywrócenie rzeczonego terminu spowoduje bowiem, że skarżącej nie będzie można przypisać naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. Dopiero jednoznaczne wykazanie, że skarżąca w ogóle powinna ponosić odpowiedzialność z art. 140mb pkt 2 p.r.d., czego w kontrolowanej sprawie zabrakło, pozwoli na dalsze rozważenie pozostałych kwestii, związanych z wymiarem kary. Konieczne zatem pozostaje, na zasadzie art. 15zzzzzn(2) ust. 2 ustawy COVID-19, otwarcie skarżącej terminu do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. i w razie złożenia takiego wniosku rozstrzygnięcie w sprawie tego przywrócenia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ odwoławczy, zaskarżając go w całości oraz zarzucając mu naruszenie:
1. prawa materialnego, to jest:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w zw. z art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 5 ustawy COVlD-19 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że termin określony w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. jest terminem zawitym, z niezachowaniem którego ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, iż termin z art. 78 ust. 2 pkt 1 tej ustawy nie jest terminem zawitym, gdyż z jego upływem strona nie traci uprawnienia do zgłoszenia zbycia lub nabycia pojazdu;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 1 - 6 ustawy COVlD-19 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że przepis ten, tj. art. 15zzzzzn(2), znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie, podczas gdy uchybienie terminu z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. nie nastąpiło w okresie jego obowiązywania, bowiem strona zobowiązana była zawiadomić o zbyciu pojazdu do 19 listopada 2020 r., a więc jeszcze zanim wprowadzono przepis art. 15zzzzzn(2), który wszedł w życie 16 grudnia 2022 r.;
c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 1- 6 ustawy COVlD-19 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że przepis art. 15zzzzzn(2) ust. 1 ustawy COVlD-19 ma zastosowanie do terminu określonego w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., pomimo że prawidłowa wykładnia tegoż przepisu prowadzi do wniosku, że przepis ten nie znajduje zastosowania do terminu z art. 78 ust. 2 pkt 1, gdyż po pierwsze dotyczy on terminów upływających w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego, a po drugie termin ten nie należy do żadnej z grup terminów określonych w tym przepisie;
d) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 1- 6 ustawy COV1D-19 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że przepis art. 15zzzzzn(2) ustawy COVlD-19 ma zastosowanie do terminu określonego w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., pomimo że prawidłowa wykładnia tegoż przepisu prowadzi do wniosku, że przepis ten nie znajduje zastosowania do terminu z art. 78 ust. 2 pkt 1, gdyż ustawodawca na mocy przepisu szczególnego tj. art. 31i COVlD-19 wydłużył w okresie epidemii do 180 dni termin określony w art. 78 ust. 1 i 2 p.r.d.;
2. przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a.:
a. w zw. z art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a., poprzez przyjęcie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lesznie zaniechało poinformowania strony o uchybieniu terminu i wyznaczenia terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, podczas gdy brak było podstaw do takiego działania Kolegium z uwagi na to, iż termin z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. nie należy do żadnej z grup terminów określonych w art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 1 - 6 ustawy COVlD-19,
b. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez nieuzasadnione uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie, pomimo braku podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organ jakiegokolwiek przepisu prawa materialnego, jak i procesowego,
c. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazań niemożliwych do zrealizowania, bowiem przepis art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 1-6 ustawy COVlD-19 już nie obowiązuje, bowiem z dniem 16 maja 2022 r. zniesiony został stan epidemii.
W związku z powyższym organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz o orzeczenie o kosztach postępowania. Organ zrzekł się przeprowadzenia rozprawy.
Skarżąca nie skorzystała z uprawnienia do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym obowiązuje zasada związania granicami skargi kasacyjnej. Zasada ta ogranicza zakres rozpoznania sprawy sądowoadministracyjnej do weryfikacji zarzutów kasacyjnych w odniesieniu do tej części orzeczenia sądu pierwszej instancji, która została objęta zakresem zaskarżenia. Jedynie w drodze wyjątku Sąd kasacyjny jest uprawniony i zobowiązany do przekroczenia granic skargi kasacyjnej, uwzględniając z urzędu przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., i sankcjonując je niezależnie od granic zaskarżenia kontrolowanego orzeczenia oraz podniesionych zarzutów (art. 183 § 1 i art. 186 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie nie stwierdzono podstaw nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, a zatem zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie została wyłączona. Wobec powyższego kontrola zaskarżonego w całości wyroku sądu pierwszej instancji została ograniczona do weryfikacji zarzutów kasacyjnych, stanowiących skonkretyzowane podstawy kasacyjne, o których mowa w art. 174 p.p.s.a. Zgodnie z powyższym przepisem skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzona we wskazanych wyżej granicach weryfikacja zarzutów kasacyjnych doprowadziła Naczelny Sąd Administracyjny do wniosku, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim jako uzasadniony należało ocenić zarzut naruszenia prawa materialnego w zakresie art. 15zzzzzn(2) ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (ustawa COVID-19) w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (u.p.r.d.), którego istota sprowadza się do zakwestionowania – jako błędnej – wykładni powyższych przepisów, polegającej na przyjęciu, że pierwszy z nich ma zastosowanie także do zakończonych przed dniem wejściem w życie (16 grudnia 2020 r.) ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2255; ustawa zmieniająca z dnia 9 grudnia 2020 r.) terminów zawiadamiania właściwego starosty przez właściciela pojazdu zarejestrowanego o jego zbyciu, podczas gdy prawidłowa wykładnia powyższej regulacji prowadzi do wniosku, że zakres zastosowania tego przepisu nie obejmuje uchybień tego rodzaju terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, które miały wprawdzie miejsce w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, jednak zakończyły swój bieg przed dniem 16 grudnia 2020 r. Stanowisko strony skarżącej kasacyjnie, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, jest zatem prawidłowe, a wadliwa ocena prawna Sądu pierwszej instancji w powyższym zakresie miała niewątpliwie istotny wpływ na wynik sprawy.
Analiza treści art. 15zzzzzn(2) ustawy COVID-19, wprowadzonego przez art. 1 pkt 24 ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r., w związku z wyraźną dyspozycją przepisu końcowego art. 10 ww. ustawy zmieniającej, nie pozostawia wątpliwości co do zakresu retroaktywnego działania nowej regulacji. O ile w zakresie przepisów zmieniających objętych art. 1 pkt 3 lit. a, art. 1 pkt 3 lit. b oraz pkt 19 і 20, art. 1 pkt 26 oraz art. 8 w zakresie dodawanego art. 58 ust. 2 ustawy zmieniającej (zob. art. 10 pkt 3) ustawodawca wyraźnie nadał nowej regulacji wsteczną moc obowiązującą, o tyle w zakresie pozostałych zmian normatywnych (w tym wynikających z art. 1 pkt 24, który wprowadził nowe przepisy art. 15zzzzzn(1) i art. 15zzzzzn(2) do ustawy z dnia 2 marca 2020 r.) ustanowiono expressis verbis proaktywną skuteczność prawną zmiany normatywnej. Oznacza to, że jakkolwiek przepis art. 15zzzzzn(2), dodany do ustawy z dnia 2 marca 2020 r., odnosi się do terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, których bieg nie zakończył się do dnia 16 grudnia 2020 r. (dnia wejścia w życie nowego prawa), to jednak nie może on wzruszać skutków prawnych zakończenia biegu tego rodzaju terminów, który nastąpił do dnia 15 grudnia 2020 r. Przeciwna wykładnia w zakresie ustalenia czasowego zakresu skuteczności prawnej art. 15zzzzzn(2) prowadziłaby do rozszerzającej wykładni regulacji intertemporalnej, co zgodnie z ogólnymi zasadami wykładni tego rodzaju przepisów jest niedopuszczalne. Odmiennym zagadnieniem jest natomiast retrospektywne działanie art. 15zzzzzn(2) w zakresie biegnących i niezakończonych w dniu 16 grudnia 2020 r. terminów wyznaczonych przepisami prawa administracyjnego, o których mowa w ustępie 1 tego przepisu. W tym zakresie nie mamy oczywiście do czynienia z retroaktywnym oddziaływaniem nowego prawa, gdyż zakończenie biegu terminów prawa administracyjnego nie nastąpiło przed wejściem w życie nowego prawa. Nie jest natomiast przekonującym argumentem odwołanie się do fragmentu art. 15zzzzzn(2) ust. 1 w zakresie słów "w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19", gdyż ta treść normatywna wyznacza jedynie opisowo zakres zastosowania powyższego przepisu, natomiast nie reguluje zakresu czasowego skuteczności prawnej nowego prawa.
Tym samym należy podzielić pogląd wyrażony (aczkolwiek bez szerszego uzasadnienia) w wyroku NSA z dnia 18 stycznia 2023 r., sygn. akt I GSK 313/22, LEX nr 3502716, natomiast nie można zgodzić ze stanowiskiem zaprezentowanym w wyrokach NSA z dnia 20 stycznia 2023 r., sygn. akt II GSK 821/22, LEX nr 3508069, oraz z dnia 22 czerwca 2023 r., II GSK 1158/22, LEX nr 3587259.
W związku z powyższym, uwzględniając, że w przedmiotowej sprawie termin zawiadomienia właściwego starosty o zbyciu pojazdu zarejestrowanego (art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d.), rozumiany jako przewidziany przepisami prawa administracyjnego termin
zawity, z niezachowaniem którego ustawa p.r.d. wiąże ujemne skutki prawne dla strony w postaci sankcji, o której mowa w art. 140mb pkt 2, został uchybiony przez skarżącą w dniu 23 czerwca 2020 r. (bieg tego terminu nie rozpoczął biegu w okresie od 15 kwietnia 2020 r. do 23 maja 2020 r. na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy COVID-19 w zw. z art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2), a więc przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej z dnia 9 grudnia 2020 r., nie jest możliwe zastosowanie przewidzianej w art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 5 ustawy COVID-19 instytucji przywrócenia zawitego terminu materialnoprawnego, z którego upływem ustawa wiąże ujemne skutki prawne.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że kontrolowane organy nie były zobowiązane do zawiadamiania skarżącej na podstawie art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 5 ustawy COVID-19 o uchybieniu terminu oraz wyznaczania jej dodatkowego 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie uchybionego terminu materialnoprawnego (art. 15zzzzzn(2) ust. 2 ustawy COVID-19), który upłynął bezskutecznie prawie 6 miesięcy przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z dnia 9 grudnia 2020 r., niezależnie od tego, że skarżąca dopełniła ustawowego obowiązku dopiero 25 marca 2022 r.
Uwzględnienie powyższego zarzutu jest wystarczające do wzruszenia zaskarżonego wyroku oraz – wobec uznania, że istota niniejszej sprawy została dostatecznie wyjaśniona – do przejęcia wniesionej skargi do merytorycznego rozpoznania przez Sąd kasacyjny oraz jej oddalenia jako bezzasadnej. Jeżeli bowiem kontrolowane organy nie miały obowiązku stosowania przepisu art. 15zzzzzn(2) ustawy COVID-19 w przedmiotowej sprawie, to upadły również dalsze podstawy do kwestionowania legalności zaskarżonej decyzji.
Dla porządku należy jednak odnieść się do niektórych błędnych twierdzeń zawartych w skardze kasacyjnej oraz zaskarżonym wyroku.
Po pierwsze, wbrew poglądowi skarżącego kasacyjnie organu termin, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d. jest terminem, o którym mowa w art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 5 ustawy COVID-19, a więc terminem zawitym prawa materialnego, z którego upływem powstają ujemne dla jego adresata (właściciela pojazdu zarejestrowanego) skutki prawne. Skutki te polegają bowiem na powstaniu obowiązku poniesienia kary pieniężnej na podstawie art. 140mb pkt 2 u.p.r.d., która jest nakładana w drodze decyzji administracyjnej przez właściwego starostę (art. 140n ust. 1 i 2 u.p.r.d.).
Po drugie, wadliwa jest wykładnia przepisu art. 15zzzzzn(2) ustawy COVID-19, która ogranicza jego zastosowanie jedynie do tych szeroko rozumianych spraw administracyjnych, które są załatwiane w drodze decyzji administracyjnych. Wewnętrzna struktura oraz treść powyższego przepisu przekonują, że ma on zastosowanie zarówno do terminów materialnoprawnych, z którymi wiążą się uprawnienia lub obowiązki podmiotów administrowanych konkretyzowane w postępowaniach administracyjnych jurysdykcyjnych, jak i do tych konkretyzowanych w postępowaniach administracyjnych innego rodzaju lub poza tymi postępowaniami (zob. np. art. 15zzzzzn(2) ust. 1 pkt 2-6). Użycie przez ustawodawcę określenia "strona" w ust. 1 (w części wstępnej oraz w pkt. 2 i 5) oraz ust. 2 art. 15zzzzzn(2) nie przesądza o statusie prawnym adresata uchybionego terminu, podobnie jak nie ma znaczenia prawnego brak korelacji między treścią ust. 1 art. 15zzzzzn(2), który wspomina tylko o "stronie", a ust. 3 tego przepisu, który odwołując się do instytucji przywrócenia terminu procesowego (art. 58 k.p.a.) zakłada, że prośba o przywrócenie tego terminu może zostać złożona nie tylko przez stronę postępowania administracyjnego, pomimo iż nie zostało to bezpośrednio wyrażone w treści tego przepisu.
Po trzecie, pozbawione podstaw jest wyrażone przez skarżący kasacyjnie organ oraz kontrolowany Sąd Wojewódzki stanowisko, że w sprawie mógł mieć zastosowanie przepis art. 31i dodany do ustawy z dnia 2 marca 2020 r. (COVID-19) ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 568 ze zm.), z mocą od dnia 31 marca 2020 r. Zgodnie z art. 31i ust. 2 pkt 2 (pkt 1 w ust. 2 tego przepisu nie odnosi się do spornego pojazdu) ustawy COVID-19 przepis art. 31i ust. 1 (przewidujący, że w okresie od dnia wejścia w życie ww. ustawy z dnia 31 marca 2020 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. wydłuża się do 180 dni terminy określone w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d., natomiast art. 140mb u.p.r.d. stosuje się z uwzględnieniem terminu 180 dni) miał zastosowywanie do pojazdu zarejestrowanego nabytego lub zbytego nie później niż 30 dni przed dniem wejścia w życie ww. ustawy z dnia 31 marca 2020 r., a więc nie później do dnia 1 marca 2020 r. Tymczasem w przedmiotowej sprawie zbycie pojazdu zarejestrowanego nastąpiło 14 kwietnia 2020 r. Przepis art. 31i wprowadzony do ustawy z dnia 2 marca 2020 r. z dniem 31 marca 2020 r. nie miał więc w sprawie zastosowania.
Mając na względzie całość przedstawionej argumentacji oraz uznając, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, jak również przyjmując, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny – działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a. – uchylił zaskarżony wyrok oraz oddalił skargę, odstępując jednocześnie w całości – ze względu na istotne uchybienia interpretacyjne Sądu pierwszej instancji – od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego od strony skarżącej na rzecz skarżącego kasacyjnie organu (art. 206 oraz art. 207 § 1 w zw. z art. 206 i art. 203 pkt 2 p.p.s.a.).