II GSK 1058/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając przewlekłe prowadzenie postępowania przez placówkę medyczną w sprawie udostępnienia dokumentacji medycznej pacjentowi.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez placówkę medyczną W. Sp. z o.o. od wyroku WSA we Wrocławiu, który stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez W. w przedmiocie udostępnienia dokumentacji medycznej pacjentce K. S. Placówka medyczna zarzucała sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując dopuszczalność skargi oraz sposób oceny kompletności i czytelności wydanej dokumentacji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że WSA prawidłowo stwierdził przewlekłość postępowania, ponieważ placówka medyczna nie udostępniła pacjentce pełnej i czytelnej dokumentacji medycznej w wymaganym terminie, a także nie wydała decyzji odmownej.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez W. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez W. w sprawie udostępnienia dokumentacji medycznej pacjentce K. S. Pacjentka domagała się wydania pełnej dokumentacji medycznej, wskazując na jej niekompletność i nieczytelność. Sąd I instancji uwzględnił skargę na przewlekłość, zobowiązując W. do załatwienia sprawy w terminie 14 dni. W skardze kasacyjnej W. zarzuciła sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym brak poprzedzenia skargi ponagleniem i niewyczerpanie środków zaskarżenia, a także naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczących udostępniania dokumentacji medycznej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że skarga na przewlekłość była dopuszczalna, ponieważ sprawa udostępnienia dokumentacji medycznej nie kończy się decyzją administracyjną, a zatem nie stosuje się do niej procedury ponaglenia z K.p.a. Sąd podkreślił, że placówka medyczna nie udostępniła pacjentce pełnej i czytelnej dokumentacji medycznej, a także nie wydała decyzji odmownej, co stanowiło podstawę do stwierdzenia przewlekłości postępowania. NSA odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, wskazując, że przepisy wymagają udostępnienia dokumentacji medycznej z zachowaniem jej integralności, poufności i autentyczności, bez zbędnej zwłoki, a także z ponumerowanymi i chronologicznie ułożonymi stronami.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, skarga jest dopuszczalna, ponieważ sprawa udostępnienia dokumentacji medycznej nie jest sprawą rozstrzyganą w drodze decyzji administracyjnej, a zatem nie stosuje się do niej procedury ponaglenia z K.p.a. Brak środka zaskarżenia otwiera drogę do skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 52 § 2 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Sprawa udostępnienia dokumentacji medycznej kończy się czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną. W związku z tym, przepis o ponagleniu z K.p.a. nie ma zastosowania, a brak innego środka zaskarżenia pozwala na wniesienie skargi do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przewlekłość postępowania.
p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie sądu w sprawie przewlekłości postępowania.
u.p.p. art. 26 ust. 1
Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
Obowiązek udostępniania dokumentacji medycznej pacjentowi.
u.p.p. art. 27 ust. 1-3
Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
Sposoby udostępniania dokumentacji medycznej.
r.s.d. art. 70 ust. 1
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 października 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresów i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania
Obowiązek udostępniania dokumentacji z zachowaniem integralności, poufności i autentyczności, bez zbędnej zwłoki.
Pomocnicze
k.p.a. art. 37
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis o ponagleniu nie ma zastosowania w sprawie udostępnienia dokumentacji medycznej, gdyż nie jest to sprawa rozstrzygana decyzją administracyjną.
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Niedopuszczalność skargi.
p.p.s.a. art. 52 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Otwiera drogę do skargi, gdy nie przysługuje żaden środek zaskarżenia.
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek orzekania na podstawie akt sprawy.
r.s.d. art. 70 ust. 2
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 października 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresów i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania
Potwierdzenie zgodności wydruku z dokumentacją.
r.s.d. art. 71
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 października 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresów i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania
Obowiązek wydania decyzji odmownej w przypadku niemożności udostępnienia dokumentacji.
r.s.d. art. 2 ust. 4
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 października 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresów i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania
Zakres dokumentacji medycznej.
k.p.a. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawowy termin załatwiania sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Placówka medyczna nie udostępniła pacjentce pełnej i czytelnej dokumentacji medycznej w wymaganym terminie. Brak wydania decyzji odmownej przez placówkę medyczną. Sprawa udostępnienia dokumentacji medycznej nie jest sprawą rozstrzyganą decyzją administracyjną, co uzasadnia dopuszczalność skargi na przewlekłość bez ponaglenia.
Odrzucone argumenty
Skarga na przewlekłość była niedopuszczalna z powodu braku ponaglenia zgodnie z art. 37 K.p.a. Sąd I instancji naruszył obowiązek orzekania na podstawie akt sprawy, opierając się na twierdzeniach skarżącej dotyczących okoliczności powstałych po wniesieniu skargi. Przepisy prawa nie przewidują terminu załatwienia sprawy o wydanie dokumentacji medycznej. Przepisy prawa nie określają sposobu skserowania dokumentacji medycznej ani kryterium jakości sporządzonych kserokopii.
Godne uwagi sformułowania
reagowanie na kolejne podania strony poprzez przesyłanie jej dokumentacji wadliwej (niekompletnej lub nieczytelnej) było pozorną formą uwzględnienia jej żądania i miało na celu maskowanie przewlekłości postępowania takie prowadzenie postępowania o wydanie dokumentacji należało uznać za przewlekłe w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. przepis o ponagleniu zamieszczono w rozdziale 7 k.p.a. zatytułowanym Załatwianie spraw. Oznacza to, że sprawa załatwiana przez organ powinna przynależeć do jednej z kategorii spraw objętych zakresem przedmiotowym k.p.a, tzn. do jednej z odmian spraw określonych w art. 1 k.p.a. A tak nie było. o ile uwzględnienie podania obywatela (...) następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o tyle odmowne załatwienie takiej sprawy wymaga wydania decyzji
Skład orzekający
Wojciech Maciejko
przewodniczący sprawozdawca
Patrycja Joanna Suwaj
sędzia
Karolina Kisielewicz-Sierakowska
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w kwestii dopuszczalności skargi na przewlekłość postępowania w sprawach udostępniania dokumentacji medycznej oraz kryteriów oceny przewlekłości w tym kontekście."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wydania decyzji odmownej i niekompletności dokumentacji. Interpretacja przepisów dotyczących dokumentacji medycznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu dostępu do dokumentacji medycznej i przewlekłości postępowań w tym zakresie, co jest istotne dla wielu pacjentów i placówek medycznych.
“Pacjent walczył o swoją dokumentację medyczną: sąd potwierdził przewlekłość placówki medycznej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1058/25 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-10-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-05-14 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Karolina Kisielewicz-Sierakowska Patrycja Joanna Suwaj Wojciech Maciejko /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6209 Inne o symbolu podstawowym 620 659 Hasła tematyczne Ochrona zdrowia Przewlekłość postępowania Sygn. powiązane III SAB/Wr 4/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2025-02-20 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 572 art. 37 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2024 poz 581 art. 26 ust. 1, art. 27 ust. 1-3 Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t. j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 52 § 2, art. 133 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Maciejko (spr.) Sędzia NSA Patrycja Joanna Suwaj Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska Protokolant asystent sędziego Paweł Cholewski po rozpoznaniu w dniu 29 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W. Sp. z o.o. we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 lutego 2025 r. sygn. akt III SAB/Wr 4/24 w sprawie ze skargi K. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie udostępnienia dokumentacji medycznej oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 20 lutego 2025 r., sygn. akt III SAB/Wr 4/24 uwzględnił wniesioną przez K. S. (reprezentowaną przez przedstawiciela ustawowego, I. P.) skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez W. Sp. z o.o. z siedzibą we W. (zwaną dalej W.) stwierdzając że: W. przewlekle prowadził postępowanie z wniosku skarżącej o udostępnienie dokumentacji medycznej, przewlekłe prowadzenie postępowania przez W. nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązując W. do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Nadto, Sąd I instancji oddalił dalej idącą skargę i zasądził od W. na rzecz skarżącej K. S. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W wyroku tym, z powołaniem się na art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej p.p.s.a.) stwierdził, że W. z naruszeniem przepisów o sposobie załatwiania sprawy, w tym zwłaszcza przepisów o terminach na jej załatwienie, wykazała się przewlekłością prowadzonego postępowania w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. nie podejmując czynności udostępnienia pełnej dokumentacji medycznej, odpowiadającej wymogom art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W sprawie K. S. wystąpiła w dniu 16 października 2023 r. do W. z podaniem o wydanie jej pełnej dokumentacji medycznej wraz z wynikami badań od specjalistów, które posiada ten podmiot w ramach prowadzonej przez siebie przychodni. Argumentowała to koniecznością posiadania dokumentacji medycznej z uwagi na toczący się proces przed sądem pracy. Z uwagi na to, że przesłana jej przez W. dokumentacja była niekompletna i częściowo nieczytelna K. S. wystąpiła z kolejną prośbą do wydanie pełnej dokumentacji medycznej, pismem z dnia 25 października 2023 r. podkreślając, że przesłana dotychczas dokumentacja: a) była "krzywo skserowana", b) nie było widać niektórych z jej wizyt w całości, c) zawierała błędy, d) strony nie były podliczone i oznakowane, e) ukryto niektóre jej wizyty, f) wizyty nie były udokumentowane w prawidłowej kolejności oraz d) strony różniły się "góra/dół". W. odpowiedziała pismem z dnia 31 października 2023 r. nie dołączając jednak dokumentacji w zakresie, w jakim domagała się tego skarżąca. Stąd K. S. kolejnym podaniem z dnia 8 listopada 2023 r. wystąpiła do W. o wydanie pełnej dokumentacji, bowiem dotychczas otrzymane dokumenty: a) nie obejmowały wszystkich wizyt, b) nie były skserowane w prawidłowej kolejności, c) nie zachowywały chronologii kolejnych stron, c) nie były spięte. Pomimo odpowiedzi W. z dnia 13 listopada 2023 r. K. S. uznała, że pełna dokumentacja nadal nie została jej wydana, co stanowiło podstawę złożenia skargi do sądu administracyjnego przez skarżącą. Stosownie do art. 51 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483, zwanej dalej Konstytucją RP), każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych (zd. pierwsze); ograniczenie tego prawa może określić ustawa (zd. drugie). Legitymację do domagania się wydania takich dokumentów stanowił art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2024 r., poz. 581, zwanej dalej u.p.p.), zgodnie z którym podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnia dokumentację medyczną pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu, bądź osobie upoważnionej przez pacjenta. Sposoby realizacji prawa do udostępnienia dokumentacji medycznej wskazuje art. 27 u.p.p., gdzie przewidziano: a) wgląd, w tym także do baz danych, w miejscu udzielania świadczeń zdrowotnych albo w siedzibie podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, z zapewnieniem pacjentowi możliwości sporządzania notatek lub zdjęć, b) sporządzenie wyciągu, odpisu, kopii lub wydruku z dokumentacji, c) wydanie oryginału za potwierdzeniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, w wypadku gdy zwłoka w wypadku dokumentacji mogłaby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia pacjenta, oraz d) na informatycznych nośnikach danych. Dokumentację taką, zgodnie z § 70 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 października 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresów i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (Dz.U. z 2024 r., poz. 798, zwanego dalej r.s.d.), udostępnia się z zachowaniem jej integralności, poufności oraz autentyczności, bez zbędnej zwłoki. W przypadku, gdy dokumentacja jest udostępniana w formie wydruku, osoba upoważniona potwierdza jego zgodność z dokumentacją i opatruje swoim oznaczeniem, zawierającym imię, nazwisko, stanowisko i podpis; wydruk sporządza się w sposób umożliwiający identyfikację osoby udzielającej świadczeń zdrowotnych (§ 70 ust. 2 r.s.d.). Zgodnie z § 71 r.s.d., w przypadku gdy udostępnienie dokumentacji nie jest możliwe, odmowę przekazuje się w postaci elektronicznej albo papierowej, zgodnie z żądaniem uprawnionego organu lub podmiotu (zd. pierwsze). W każdym przypadku wymagane jest podanie przyczyny odmowy (zd. drugie). Zakres pełnej dokumentacji medycznej, jakiej domagała się skarżąca od W., reguluje § 2 ust. 4 r.s.d. normując zakres dokumentacji indywidualnej wewnętrznej i dokumentacji indywidualnej zewnętrznej (skierowanie do szpitala lub innego podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, skierowania na badania, skierowanie na szczepienie przeciwko COVID-19, karta przebiegu ciąży, książeczka zdrowia dziecka, karta informacyjna z leczenia szpitalnego, karta segregacji medycznej, informacja dla lekarza kierującego do poradni specjalistycznej lub leczenia szpitalnego, indywidualny plan opieki medycznej, książeczka szczepień, karta szczepień, karta medycznych czynności ratunkowych, karta medyczna lotniczego zespołu ratownictwa medycznego, zaświadczenia, orzeczenia i opinie, dokumentacja określona w innych przepisach prawa powszechnie obowiązującego). Zakład opieki zdrowotnej, podobnie jak przedsiębiorca świadczący usługi lecznicze na podstawie kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia, jest zakładem administracyjnym i wykonuje funkcje z zakresu administracji publicznej. Stosunek prawny w zakresie udostępnienia dokumentacji leczenia w takim zakładzie jest stosunkiem administracyjnoprawnym, a czynność udostępnienia dokumentacji może być przedmiotem skargi sądowej. Sprawy wydania dokumentacji leczenia nie załatwia się w drodze decyzji, więc dopuszczalność skargi nie jest warunkowana uprzednim wniesieniem środka zaskarżenia na drodze administracyjnej. Wprawdzie w sprawie nie znajdowały zastosowania terminy załatwiania spraw określone w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej k.p.a.), to jednak sprawa wymagała niezwłocznego załatwienia, tzn. tak szybko jak to było możliwe, zgodnie z art. 17 ust. 1 Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej, wprowadzonego decyzją Parlamentu Europejskiego z dnia 6 września 2001 r. w sprawie Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej (Dz.Urz. UE Seria C z dnia 29 września 2011 r. Nr 285, poz. 3, zwanego dalej e.k.a.). Spółka W. była w posiadaniu dokumentacji żądanej przez skarżącą, a mimo to W. jej nie wydała; pomimo ponawianych podań skarżącej nie wydano jej pełnej dokumentacji z jej leczenia w tym podmiocie. Reagowanie na kolejne podania strony poprzez przesyłanie jej dokumentacji wadliwej (niekompletnej lub nieczytelnej) było pozorną formą uwzględnienia jej żądania i miało na celu maskowanie przewlekłości postępowania. Odrębne postępowanie prowadzone przez Rzecznika Praw Pacjenta potwierdziło, że dokumenty doręczane skarżącej były kopiowane niedbale (część wpisów w dokumentach nie była widoczna, a strony nie były ponumerowane), co wpłynęło na stwierdzenie naruszenia przez W. praw pacjenta w postaci prawa wglądu do dokumentacji medycznej (k. 106 akt sądowych I instancji, sygn. akt III SAB/Wr 4/24). Naruszenie takie stwierdził Rzecznik Praw Pacjenta pismem z dnia 23 lipca 2024 r., nr RzPP-DPW-WPII.431.6403.2023. Takie prowadzenie postępowania o wydanie dokumentacji należało uznać za przewlekłe w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Nie podjęto bowiem czynności udostępnienia pełnej dokumentacji medycznej indywidualnej stosownie do obowiązku wynikającego z art. 26 ust. 1, art. 27 u.p.p. w zw. z § 70 ust. 1 i 2 oraz § 2 ust. 4 r.s.d., ani też nie wydano odmowy udostępnienia tej dokumentacji, o jakiej mowa w § 71 r.s.d. Z wyrokiem nie zgodziła się W. Sp. z o.o. z siedzibą we W. wnosząc od niego skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze kasacyjnej zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie: 1. przepisów postępowania w postaci: a) art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6, art. 53 § 2b i art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., poprzez uwzględnienie skargi pomimo tego, że jej wniesienie nie zostało poprzedzone wniesieniem ponaglenia zgodnie z art. 37 k.p.a., a skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, co powodowało niedopuszczalność skargi i podstawę do jej odrzucenia; b) art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a., poprzez naruszenie przez Sąd I instancji obowiązku orzekania na podstawie akt sprawy i oparcie rozstrzygnięcia na twierdzeniach skarżącej, które powoływały się na okoliczności powstałe po wniesieniu skargi (uwidocznione w piśmie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 23 lipca 2024 r., nr RzPP-DPW-WPII.431.6403.2023); 2. przepisów prawa materialnego w postaci art. 26 ust. 1 u.p.p. w zw. z § 6 ust. 1 i § 70 ust. 1 r.s.d. poprzez: 1) błędne przyjęcie, że skarżąca nie otrzymała żądanej dokumentacji medycznej, a prowadzone postępowanie miało charakter pozorów wydawania dokumentacji, 2) pominięcie, że żaden z przepisów nie przewiduje terminu załatwienia sprawy o wydanie dokumentacji medycznej, a także 3) pominięcie, że przepisy prawa nie określają "sposobu skserowania dokumentacji medycznej" ani też nie wprowadzają kryterium "jakości sporządzonych kserokopii dokumentacji medycznej", podczas gdy jej "mniej wyraźne fragmenty" pozostawały bez wpływu na merytorykę danych zawartych w dokumentacji medycznej. Spółka W. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, względnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca K. S. w odpowiedzi na skargę kasacyjną podtrzymała swoją ocenę działania W. sformułowaną wcześniej w skardze. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W badanej sprawie nie wystąpiły podstawy nieważności postępowania sądowoadministracyjnego wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te wyznaczają podstawy określone w art. 174 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania w postaci art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6, art. 53 § 2b i art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., poprzez uwzględnienie skargi pomimo tego, że jej wniesienie nie zostało poprzedzone wniesieniem ponaglenia zgodnie z art. 37 k.p.a., a skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, co powodowało niedopuszczalność skargi i podstawę do jej odrzucenia. Przepisy art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. są przepisami kierunkowymi; regulują rozstrzygnięcie sądu administracyjnego badającego sprawę przewlekłości postępowania przewidując uwzględnienie skargi, gdy stopień naruszenia przepisów postępowania przed organem okazał się istotny. To zatem naruszenie innych regulacji musi zostać wykazane, aby we wtórny sposób można było stwierdzić, że sąd w nieuprawniony sposób zastąpił art. 149 p.p.s.a. przepisem art. 151 p.p.s.a. W sprawie nie zaszły podstawy odrzucenia skargi określone w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (niedopuszczalność wniesienia skargi) polegające na nie wyczerpaniu przez skarżącą przed wniesieniem skargi środka zaskarżenia, jakim było ponaglenie określone w art. 37 k.p.a. Stosownie do art. 37 k.p.a., stronie służy prawo wniesienia ponaglenia, jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest o niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Przepis ten zamieszczono w rozdziale 7 k.p.a. zatytułowanym Załatwianie spraw. Oznacza to, że sprawa załatwiana przez organ powinna przynależeć do jednej z kategorii spraw objętych zakresem przedmiotowym k.p.a, tzn. do jednej z odmian spraw określonych w art. 1 k.p.a. A tak nie było. W szczególności sprawa rozpatrywana przez W. nie należała do spraw "rozstrzyganych w drodze decyzji" bowiem postępowanie w sprawie udostępnienia dokumentacji medycznej toczące się na podstawie art. 26 ust. 1 i art. 27 ust. 1-3 u p.p. a także § 70 r.s.d., w którym uwzględniono prośbę strony kończy nie decyzja, ale czynność materialno-techniczna właściwego organu, polegająca na wydaniu dokumentów obejmujących dane medyczne osoby, w jednej z przewidzianych przepisem form. Żaden zarzut skargi kasacyjnej nie kwestionuje zaś ustaleń Sądu I instancji, iż pozytywne załatwienie sprawy przyjmuje, postać czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnienia wynikającego z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Żaden przepis nie przewiduje środka zaskarżenia przysługującego z tytułu niepodjęcia takiej czynności (a nie można od strony wymagać aby ponaglała organ do wydania decyzji odmawiającej uwzględnienia jej prośby), co oznacza, że zaszła określona w art. 52 § 2 p.p.s.a przesłanka polegająca na nieprzysługiwaniu stronie żadnego środka zaskarżenia, otwierająca drogę do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Nietrafny okazał się również zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania w postaci art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a., poprzez naruszenie przez Sąd I instancji obowiązku orzekania na podstawie akt sprawy i oparcie rozstrzygnięcia na twierdzeniach skarżącej, które powoływały się na okoliczności powstałe po wniesieniu skargi (uwidocznione w piśmie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 23 lipca 2024 r., nr RzPP-DPW-WPII.431.6403.2023). Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. powiada, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. (zd. pierwsze); wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi (zd. drugie). Przepis art. 133 § 1 zd. pierwsze ab initio (zd. drugie nie znajdowało zastosowania w sprawie, podobnie jak zd. pierwsze w zakresie odsyłającym do art. 54 § 2 p.p.s.a.) wymaga aby wyrok był wydany "na podstawie akt sprawy", przy czym chodzi o akta sprawy sądowej, skoro regulacja ta jest elementem procedury sądowej (p.p.s.a.). Zarzut koncentruje się zaś na tym, że pismo Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 23 lipca 2024 r., nr RzPP-DPW-WPII.431.6403.2023 nie powinno mieć wpływu na wynik sprawy, skoro podstawą rozstrzygnięcia powinien być "materiał dowodowy zgromadzony przez organ" (s. 10 uzasadnienia skargi kasacyjnej). Tak sformułowany zarzut zupełnie myli akt akta sądowe z aktami administracyjnymi. To, że sąd ocenia legalność aktu, czynności lub bierności organu na podstawie materiałów zgromadzonych przez organ, nie oznacza, że w trakcie postępowania sądowego strony nie mogą formułować (co naturalne - po wydaniu aktu, czynności lub stwierdzeniu przez nie nieuprawnionej bierności organu) własnych ocen i przytaczać argumentacji stanowisk procesowych wyrażonych w skardze lub odpowiedzi na nią. Skarżąca K. S. już w skardze z dnia 30 listopada 2023 r. podnosiła, że przewlekłość postępowania prowadzonego przez W. wynika z niedbałych, nieczytelnych kopii, jakie jej wydano z dokumentacji medycznej i że wypełnia równocześnie naruszenie jej praw pacjenta placówki medycznej. Załączyła do skargi swoją skargę z dnia 25 października 2023 r. (następnie uzupełnianą kolejnymi pismami) sygnalizującą naruszenie praw pacjenta w postaci niewydania dokumentacji medycznej. W granicach praw procesowych skarżącej było przywoływanie nowej argumentacji na zasadność twierdzeń zawartych pierwotnie w skardze, w tym złożenie odpowiedzi na jej skargę na naruszenie praw pacjenta, załatwioną pismem Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 23 lipca 2024 r., nr RzPP-DPW-WPII.431.6403.2023, tym bardziej, że do dnia wniesienia skargi (5 stycznia 2024 r.) nie dysponowała odpowiedzią Rzecznika. Wbrew ocenie skarżącej, w sprawie nie doszło do naruszenia przez Sąd I instancji również przepisów prawa materialnego w postaci art. 26 ust. 1 u.p.p. w zw. z § 6 ust. 1 i § 70 ust. 1 r.s.d. poprzez: 1) błędne przyjęcie, że skarżąca nie otrzymała żądanej dokumentacji medycznej, a prowadzone postępowanie miało charakter pozorów wydawania dokumentacji, 2) pominięcie, że żaden z przepisów nie przewiduje terminu załatwienia sprawy o wydanie dokumentacji medycznej, a także 3) pominięcie, że przepisy prawa nie określają "sposobu skserowania dokumentacji medycznej" ani też nie wprowadzają kryterium "jakości sporządzonych kserokopii dokumentacji medycznej", podczas gdy jej "mniej wyraźne fragmenty" pozostawały bez wpływu na merytorykę danych zawartych w dokumentacji medycznej. Zgodnie z art. 26 ust. 1 u.p.p. podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnia dokumentację medyczną pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu, bądź osobie upoważnionej przez pacjenta. Udostępniana dokumentacja powinna zachowywać integralność, poufność i autentyczność, być wydana bez zbędnej zwłoki (§ 70 ust. 1 r.s.d.) oraz mieć ponumerowane strony oraz być ułożona chronologiczne (§ 6 ust. 1 r.s.d.). Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że skarżąca K. S. 3-krotnie składała do W. podania o udostępnienie jej dokumentacji medycznej. Wskutek nieotrzymania kompletnych, czytelnych dokumentów obrazujących chronologię jej leczenia w oparciu o dwa pierwsze, końcowo wystąpiła podaniem z dnia 8 listopada 2023 r. do W. o wydanie pełnej dokumentacji, bowiem dotychczas otrzymane dokumenty: a) nie obejmowały wszystkich wizyt, b) nie były skserowane w prawidłowej kolejności, c) nie zachowały chronologii kolejnych stron, c) nie były spięte. W. odpowiedział na to podanie pismem z dnia 13 listopada 2023 r., jednak pełna dokumentacja medyczna leczenia w tej placówce nie została i tym razem skarżącej udostępniona. Podkreślenia wymaga, że podstawą stwierdzonej przewlekłości postępowania nie było to, czy zakres wszystkich podań się pokrywał (w części lub w całości) oraz czy część poprzednich żądań została zrealizowana, ale to, czy wskutek ostatniego z podań z dnia 8 listopada 2023 r. wydano skarżącej jej p e ł n ą dokumentację medyczną. Przepisy prawa zaś są jednoznaczne gdy idzie o sposób zachowania się organu po wpływie dowolnego z podań o udostępnienie dokumentacji medycznej określonej w art. 26 ust. 1 u.p.p. Zgodnie z § 70 ust. 1 r.s.d. organ zakładu leczniczego powinien w terminie niezwłocznym (wyrażonym zwrotem "bez zbędnej zwłoki"): a) udostępnić żądaną dokumentację (kierując się enumeracją z § 2 r.s.d.) albo – w tym samym terminie – b) odmówić udostępnienia dokumentacji, gdy wynik postępowania wykaże, że uwzględnienie żądania okazało się niemożliwe, sporządzając wówczas uzasadnienie przyczyn odmowy (§ 71 r.s.d.). W sprawie prawidłowo ustalono, że nie doszło do wydania skarżącej po 8 listopada 2023 r. pełnej dokumentacji medycznej w rozumieniu art. 26 ust. 1 i art. 27 ust. 1-3 u.p.p. w zw. z § 70 ust. 1 i § 2 r.s.d. Przemawiały za tym nie tylko twierdzenia skarżącej, ale i dokument urzędowy potwierdzający prawdziwość tych twierdzeń (a więc korzystający ze wzmocnionej mocy dowodowej i wiarygodności), jakim było pismo Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 23 lipca 2024 r., nr RzPP-DPW-WPII.431.6403.2023. W piśmie tym stwierdzono, że wydawanie dokumentacji medycznej skarżącej odbywało się niedbale, część wpisów w dokumentach nie była widoczna, a strony nie były ponumerowane, co stanowiło podstawę stwierdzenia naruszenia przez W. praw pacjenta w postaci prawa wglądu do dokumentacji medycznej (k. 106 akt sądowych I instancji, sygn. akt III SAB/Wr 4/24). Pomimo niewątpliwego niewydania skarżącej pełnej dokumentacji medycznej nie wydano wobec niej również decyzji odmownej wymaganej przez § 71 r.s.d. Podkreślenia wymaga, że o ile uwzględnienie podania obywatela (użytkownika zakładu leczniczego, pacjenta) następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o tyle odmowne załatwienie takiej sprawy wymaga wydania decyzji, w celu zapewnienia stronie procesowych gwarancji nieprzekraczania władztwa zakładowego i kontroli legalności działania organu zakładu administracyjnego (zakładu opieki zdrowotnej, podmiotu leczniczego) w administracyjnym toku instancji (zob. uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2001 r., OPK 10/01, ONSA 2001, Nr 4, poz. 159 oraz z dnia 15 listopada 1999 r., OPK 24/99, ONSA 2000, Nr 2, poz. 54). Takie zachowanie organu zakładu leczniczego, tj. wydawanie dokumentacji niepełnej, nieczytelnej lub fragmentarycznej, przy równoczesnym braku odmowy wydania dokumentacji w części lub w całości jest odmianą przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego. Wbrew ocenie zawartej w tym zarzucie skargi kasacyjnej, przepisy prawa (w postaci § 70 ust. 1 in fine r.s.d.) regulują termin na załatwienie sprawy w przedmiocie udostępnienia dokumentacji za pomocą zwrotu "bez zbędnej zwłoki", co jest rozwiązaniem skopiowanym z regulacji o podstawowym terminie załatwienia sprawy w art. 35 § 1 k.p.a. i oznacza "niezwłoczne załatwienie sprawy" nie wymagającej prowadzenia postępowania wyjaśniającego (art. 35 § 2 i art. 35 § 3 a contrario k.p.a.). Tak uregulowany termin wymaga od organu podjęcia czynności lub aktu kończącego postępowanie już "po krótkim upływie czasu" (zob. G. Łaszczyca, Realność terminu załatwiania sprawy w ogólnym postępowaniu administracyjnym, Studia Prawnoustrojowe 2021, Nr 54, s. 314), co sprowadza na niego obowiązek zakończenia sprawy w przeciągu kilku dni. Tym wymogom W. jako zakład administracyjny nie uczynił zadość obarczając prowadzone postępowanie wadą przewlekłości. Nie zasługiwała na uwzględnienie również ta partia twierdzeń skarżącej, która odnosiła się do braku obowiązku dbałości o wierność wydawanych kopii i odpisów. Przepis § 70 ust. 1 r.s.d. wprost wymaga aby dokumentacja medyczna wydawana pacjentowi charakteryzowała się autentycznością i integralnością, a aby więc wiernie odpowiadała tekstowi oryginałów, jakimi dysponuje podmiot. Powinna zawierać zatem tekst kompletny, a samo odwzorowanie winno być dostateczne do odtworzenia treści całego wydawanego dokumentu, a zatem bez wartościowania ze strony placówki medycznej, które dane są istotne (i powinny być udostępnione), a które mają znaczenie drugoplanowe (i mogą być nieobejmowane wydawanymi odpisami i kopiami). Z tych wszystkich względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI