Orzeczenie · 2025-07-17

II GSK 105/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-07-17
NSAAdministracyjneWysokansa
diagnostabadania techniczne pojazdówprawo o ruchu drogowymcofnięcie uprawnieńKonstytucja RPproporcjonalnośćwolność wykonywania zawodusankcje administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. M. od wyroku WSA w Krakowie, który utrzymał w mocy decyzję o cofnięciu skarżącemu uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów. Przyczyną cofnięcia uprawnień było nieujęcie w zaświadczeniu o badaniu technicznym informacji o przystosowaniu pojazdu do ruchu lewostronnego. Sąd I instancji uznał, że przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, nakładający obligatoryjne cofnięcie uprawnień, nie narusza Konstytucji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów materialnego prawa, w tym art. 32 ust. 1, art. 31 ust. 3 i art. 65 ust. 1 Konstytucji, argumentując, że sankcja jest nieproporcjonalna do wagi uchybienia i narusza zasadę sprawiedliwości społecznej. NSA przychylił się do argumentacji skarżącego, wskazując na stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich i Prokuratora Generalnego w podobnej sprawie przed Trybunałem Konstytucyjnym. Sąd uznał, że art. 84 ust. 3 pkt 2 P.r.d. w zakresie obligatoryjnego cofnięcia uprawnień za drobne uchybienia formalne, nie uwzględniające okoliczności podmiotowych i przedmiotowych, narusza konstytucyjne zasady proporcjonalności, równości i wolności wykonywania zawodu. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok oraz decyzje organów administracji, zasądzając zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja konstytucyjnych zasad proporcjonalności i wolności wykonywania zawodu w kontekście sankcji administracyjnych, zwłaszcza w zawodach regulowanych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji diagnostów samochodowych i art. 84 Prawa o ruchu drogowym, ale może być analogicznie stosowane do innych zawodów, gdzie sankcje są nadmiernie surowe w stosunku do wagi naruszenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obligatoryjne cofnięcie uprawnień diagnosty za drobne uchybienie formalne, nie mające wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego, jest zgodne z konstytucyjną zasadą proporcjonalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obligatoryjne cofnięcie uprawnień diagnosty za drobne uchybienie formalne, nie mające istotnego wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego, jest nieproporcjonalne i narusza konstytucyjne zasady proporcjonalności, równości i wolności wykonywania zawodu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 84 ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, w zakresie obligatoryjnego cofnięcia uprawnień za uchybienia formalne, nie uwzględnia okoliczności podmiotowych i przedmiotowych, co czyni sankcję nieproporcjonalną do wagi naruszenia i narusza zasady konstytucyjne.

Czy objaśnienia do wzoru zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu mają moc wiążącą jako przepisy prawa?

Odpowiedź sądu

Tak, uwagi i objaśnienia stanowiące część załącznika do aktu prawnego, określającego wzór dokumentu, mają moc wiążącą taką, jak sam wzór dokumentu i stanowią obowiązującą instrukcję użycia wzoru, która jest również prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że objaśnienia do wzoru zaświadczenia stanowią normę techniczno-prawną i mają obligatoryjne zastosowanie, jeśli przepisy tego wymagają.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji.

Przepisy (9)

Główne

P.r.d. art. 84 § 3 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 65 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 2 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 32 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 65 ust. 1, art. 2) poprzez zastosowanie nieproporcjonalnej sankcji cofnięcia uprawnień diagnosty za drobne uchybienie formalne. • Objaśnienia do wzoru zaświadczenia nie mogą być traktowane jako przepisy powszechnie obowiązujące.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA, że odpowiedzialność diagnosty ma charakter obiektywny i sankcja jest obligatoryjna. • Argumentacja organów administracji o konieczności zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego.

Godne uwagi sformułowania

obligatoryjne cofnięcie uprawnień do przeprowadzanie badań technicznych pojazdów, bez względu na wagę naruszenia • nieproporcjonalna ingerencja w podmiotowe prawo do wykonywania zawodu • zasada sprawiedliwości społecznej • mechaniczne ukształtowanie odpowiedzialności diagnosty • naruszenie drobne, mniejszej wagi i tym samym nieproporcjonalne do sankcji wymierzonej z tego tytułu

Skład orzekający

Andrzej Skoczylas

przewodniczący

Małgorzata Rysz

członek

Karolina Kisielewicz-Sierakowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja konstytucyjnych zasad proporcjonalności i wolności wykonywania zawodu w kontekście sankcji administracyjnych, zwłaszcza w zawodach regulowanych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji diagnostów samochodowych i art. 84 Prawa o ruchu drogowym, ale może być analogicznie stosowane do innych zawodów, gdzie sankcje są nadmiernie surowe w stosunku do wagi naruszenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje konflikt między rygorystycznymi przepisami prawa a konstytucyjnymi prawami jednostki, podkreślając znaczenie proporcjonalności sankcji. Jest to ważny precedens dla zawodów regulowanych.

Diagnosta stracił uprawnienia za drobny błąd? Sąd Najwyższy: To niekonstytucyjne!

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst