II GSK 1028/17

Naczelny Sąd Administracyjny2017-05-24
NSAinneŚredniansa
środki unijnedofinansowanieprojekt unijnyregulamin konkursuzmiana statusu wnioskodawcyzmiana udziałowcówwykluczenie z dofinansowaniapostępowanie administracyjneprawo UE

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając za zasadne wykluczenie jej z możliwości dofinansowania projektu unijnego z powodu zmiany statusu udziałowców w trakcie postępowania konkursowego.

Spółka P. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu unijnego, który został wybrany do finansowania. Jednakże, po zmianie składu udziałowców w trakcie postępowania konkursowego, organ wykluczył spółkę z możliwości podpisania umowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy, uznając, że zmiana statusu wnioskodawcy w okresie od złożenia wniosku do ogłoszenia listy rankingowej jest niedopuszczalna zgodnie z regulaminem konkursu.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę spółki na orzeczenie Zarządu Województwa Wielkopolskiego. Zarząd wykluczył spółkę z możliwości dofinansowania projektu unijnego z powodu zmiany statusu wnioskodawcy, polegającej na podwyższeniu kapitału zakładowego i zmianie składu udziałowców, co nastąpiło po złożeniu wniosku, a przed ogłoszeniem listy rankingowej. Regulamin konkursu wyraźnie zakazywał takich zmian w tym okresie. Spółka argumentowała, że organ powinien był wiedzieć o zmianie statusu z innych postępowań lub z rejestru KRS, a także kwestionowała interpretację regulaminu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu I instancji. Sąd podkreślił, że zmiana statusu wnioskodawcy w kluczowym okresie jest bezwzględnie niedopuszczalna i stanowi podstawę do wykluczenia z możliwości dofinansowania. NSA odrzucił również argumenty spółki dotyczące rzekomego milczącego przyzwolenia organu lub wiedzy z innych postępowań, wskazując na konieczność przestrzegania przez wnioskodawców regulaminu konkursu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana statusu wnioskodawcy w tym okresie jest niedopuszczalna i skutkuje wykluczeniem projektu z możliwości dofinansowania.

Uzasadnienie

Regulamin konkursu wyraźnie zakazuje zmiany statusu wnioskodawcy od momentu złożenia dokumentacji do ogłoszenia listy rankingowej. Celem jest zapewnienie stabilności podmiotu ubiegającego się o środki i pewność co do jego tożsamości oraz celów projektu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

ustawa wdrożeniowa art. 61 § ust. 8 pkt 1 i 2

Ustawa o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

Regulamin konkursu nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15 art. część II § pkt 10

Regulamin konkursu nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15 art. część V A § pkt 2 lit. e

Regulamin konkursu nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15 art. część V A § pkt 4

Regulamin konkursu nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15 art. część V A § pkt 5

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa wdrożeniowa art. 64

Ustawa o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana statusu wnioskodawcy (w tym zmiana składu udziałowców) w okresie od złożenia wniosku do ogłoszenia listy rankingowej jest niedopuszczalna i stanowi podstawę do wykluczenia projektu z możliwości dofinansowania. Obowiązek przestrzegania regulaminu konkursu spoczywa na wnioskodawcy, a organ nie ma obowiązku aktywnie poszukiwać informacji o zmianach statusu z innych źródeł. Postępowanie konkursowe jest sformalizowane i wymaga od wnioskodawcy staranności w przestrzeganiu jego zasad.

Odrzucone argumenty

Zmiana statusu wnioskodawcy w okresie od złożenia wniosku do ogłoszenia listy rankingowej nie powinna być sankcjonowana wykluczeniem z możliwości dofinansowania. Organ powinien był wiedzieć o zmianie statusu spółki z innych postępowań lub z rejestru KRS. Niedostarczenie dokumentów lub nieprawidłowości w załącznikach mogły być sankcjonowane usunięciem z listy, a nie sama zmiana statusu.

Godne uwagi sformułowania

w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej nie jest możliwa zmiana statusu Wnioskodawcy. zasada równego dostępu do pomocy nie uzasadnia wzajemnego porównywania ocen dokonywanych przez organ w ramach różnych postępowań konkursowych. daleko idące sformalizowanie postępowania konkursowego, które ma na celu zdyscyplinowanie wnioskodawców, zachowanie ich wysokiej staranności

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący

Cezary Pryca

sędzia

Piotr Kraczowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów regulaminów konkursów o dofinansowanie ze środków UE, zwłaszcza w kontekście zmian statusu wnioskodawcy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych zapisów regulaminu konkursu i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych programów lub regulaminów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak drobne zmiany formalne, nawet jeśli wydają się nieistotne dla samej spółki, mogą prowadzić do utraty znaczącego dofinansowania unijnego. Jest to ważna lekcja dla przedsiębiorców ubiegających się o środki publiczne.

Zmiana udziałowców kosztowała spółkę miliony z funduszy UE. Czy regulamin konkursu był zbyt restrykcyjny?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 1028/17 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2017-05-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-03-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Cezary Pryca
Piotr Kraczowski /sprawozdawca/
Wojciech Kręcisz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
III SA/Po 1234/16 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2017-01-31
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 217
art. 61 ust. 8 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020
Dz.U. 2016 poz 718
art. 3 § 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędziowie sędzia NSA Cezary Pryca sędzia del. WSA Piotr Kraczowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej sprawy ze skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. z siedzibą w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 stycznia 2017 r. sygn. akt III SA/Po 1234/16 w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na orzeczenie Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 31 stycznia 2017 r., III SA/Po 1234/16, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "L." Sp. z o.o. z siedzibą R. (dalej: spółka), na orzeczenie Zarządu Województwa Wielkopolskiego (dalej: Zarząd) z [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie wniosku o dofinansowanie realizacji projektu udziałem środków budżetu z Unii Europejskiej, oddalił skargę.
Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.
Zarząd Województwa Wielkopolskiego 30 września 2015 r. ogłosił konkurs nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15 dla Osi Priorytetowej 1 "Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka" Działanie 1.5 "Wzmocnienie konkurencyjności przedsiębiorstw" Poddziałanie 1.5.2 "Wzmocnienie konkurencyjności kluczowych obszarów gospodarki regionu".
Spółka 3 grudnia 2015 r. przystąpiła do konkursu, składając wniosek o dofinansowanie projektu pod nazwą: "Wprowadzenie innowacyjnych technologii do produkcji nowych i udoskonalonych wyrobów drogą do rozwoju przedsiębiorstwa PPHU L. sp. z o.o.".
Projekt przeszedł pozytywnie ocenę formalną i merytoryczną. W dniu 20 maja 2016 r. Zarząd Województwa podjął uchwałę w sprawie wyboru do dofinansowania projektów ocenionych pozytywnie w ramach powyższego konkursu, w tym projektu spółki, o czym została poinformowana pismem z 30 maja 2016 r. Jednocześnie wezwano spółkę do przedstawienia dokumentów i informacji niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie, w terminie 10 dni roboczych, licząc od daty otrzymania informacji o wyborze projektu do dofinansowania.
W odpowiedzi na to wezwanie spółka pismem z 17 czerwca 2016 r. poinformowała organ, że 29 lutego 2016 r. dokonano zmian w dokumencie rejestrowym, tj. podwyższono kapitał zakładowy spółki poprzez wniesienie wkładu w postaci prowadzonego przez J.S. przedsiębiorstwa "PHU E. J.S.". W wyniku tych działań spółka posiada dwóch udziałowców, przy czym większość udziałów posiada M.S. Powyższa zmiana została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym 22 marca 2016 r.
Pismem z 21 września 2016 r. spółka została poinformowana, że wniosek o dofinansowanie projektu został wyłączony z możliwości podpisania umowy o dofinansowanie i usunięty z listy rankingowej projektów wybranych do dofinansowania, ze względu na zmianę statusu beneficjenta. W piśmie zwrócono uwagę na zapis zawarty w regulaminie konkursu, który stanowi, że w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej nie jest możliwa zmiana statusu wnioskodawcy.
Spółka wniosła protest, w którym podkreśliła, że pismem z 14 stycznia 2016 r. w sprawie innego projektu wywiązała się z obowiązku zawiadomienia o zmianie statusu polegającej na wniesieniu do spółki aportu w postaci całego ww. przedsiębiorstwa, w zamian za objęcie nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym spółki.
Komisja Odwoławcza Instytucji Zarządzającej WRPO 2014+ orzekła [...] listopada 2016 r. o nieuwzględnieniu protestu. W uzasadnieniu orzeczenia podkreślono, iż w regulaminie konkursu wyraźnie wskazano, co należy rozumieć przez zmianę statusu. Równocześnie organ wyjaśnił, że zmiana statusu jest dopuszczalna wyłącznie po ogłoszeniu listy rankingowej, co jednak wymaga poinformowania Instytucji Zarządzającej WRPO 2014+ o planowanej zmianie i konieczne jest wydanie uprzedniej pisemnej zgody przez tę instytucję na jej dokonanie. W przedmiotowej sprawie zmiana statusu nastąpiła przed ogłoszeniem listy rankingowej. Spółka naruszyła zatem postanowienia regulaminu konkursu – dokonała zmiany statusu przedsiębiorstwa w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej, co skutkowało wyłączeniem jej z możliwości dofinansowania.
Niezależnie od tego, odnosząc się do zarzutów skargi, organ wskazał, że przywołany przez spółkę projekt nr [...], przedłożony w innym konkursie, jest realizowany w ramach poprzedniej perspektywy finansowej, dla której obowiązuje inny program operacyjny, tj. WRPO na lata 2007-2013.
Sąd I instancji wyrokiem z 31 stycznia 2017 r. oddalił skargę spółki.
Sąd wskazał, że zgodnie z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 217 ze zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa) – właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu, który reguluje szereg kwestii dotyczących postępowania w sprawie dofinansowania projektów.
Sąd wyjaśnił, że zgodnie z postanowieniem część II pkt 10 Regulaminu konkursu nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15, w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej nie jest możliwa zmiana statusu wnioskodawcy. Natomiast po ogłoszeniu listy rankingowej do upływu 3 lat od dnia dokonania płatności końcowej na rzecz beneficjenta, o zamiarze zmiany statusu wnioskodawca (beneficjent) zobowiązany jest w formie pisemnej powiadomić Instytucję Zarządzającą WRPO 2014+. Zmiana statusu wnioskodawcy (beneficjenta) wymaga uprzedniej pisemnej akceptacji WRPO 2014+, ze względu na zachowanie realizacji celów projektu. Niepoinformowanie o przedmiotowym zamiarze może skutkować wyłączeniem wnioskodawcy z możliwości dofinansowania, a w przypadku beneficjenta może skutkować rozwiązaniem umowy o dofinansowanie i koniecznością zwrotu otrzymanych środków. Regulamin wskazanego konkursu zdefiniował pojęcie "zmiany statusu" – w przypisie do wskazanej regulacji – jako wszelkie zdarzenia dotyczące wnioskodawcy (beneficjenta), odnoszące się i wpływające na jego strukturę prawno-organizacyjną, w tym w szczególności na: łączenie, podział, przekształcenie, uzyskanie lub utratę osobowości prawnej, zmianę udziałowców, akcjonariuszy lub wspólników, umorzenie udziałów lub akcji, przeniesienie własności przedsiębiorstwa lub jego składników w całości lub części.
Sąd wskazał, że w piśmie z 17 czerwca 2016 r. spółka poinformowała organ o podwyższeniu 29 lutego 2016 r. jej kapitału zakładowego poprzez wniesienie wkładu w postaci prowadzonego przez J.S. przedsiębiorstwa "PHU E. J.S.". Zmiana ta została zarejestrowana w KRS 22 marca 2016 r. Do tego momentu – a więc również w chwili złożenia wniosku o dofinansowanie, tj. 3 grudnia 2015 r. – wnioskodawczyni była spółką jednoosobową, a wszystkie jej udziały posiadał M.S., będący jedynym wspólnikiem spółki. Konsekwencją podwyższenia kapitału zakładowego, poprzez wniesienie do spółki wskazanego przedsiębiorstwa, była zmiana w składzie udziałowców spółki – poszerzenie tego składu o kolejną osobę.
Wobec powyższego Sąd stwierdził, że dokonana przez spółkę zmiana udziałowców odpowiada wspomnianej definicji zmiany statusu, zawartej w regulaminie konkursu. Zmiana ta została dokonana po chwili złożenia przez stronę dokumentacji projektowej, lecz przed podjęciem przez organ uchwały w sprawie wyboru do dofinansowania projektów ocenionych pozytywnie w ramach konkursu, w tym projektu spółki. Zdarzenie to miało zatem miejsce w okresie, w którym regulamin konkursu nie dopuszczał zmiany statusu projektodawcy. Wobec tego należy przyjąć, że istniała podstawa do wyłączenia spółki z możliwości podpisania umowy o dofinansowanie i usunięcia jej projektu z listy rankingowej projektów wybranych do dofinansowania.
Sąd za bezzasadną uznał argumentację spółki, sprowadzającą się do twierdzenia, iż o zmianie statusu spółka poinformowała organ w ramach innego konkursu. Sąd podkreślił, że zasada równego dostępu do pomocy nie uzasadnia wzajemnego porównywania ocen dokonywanych przez organ w ramach różnych postępowań konkursowych.
Ponadto Sąd za chybiony uznał zarzut dotyczący nieustosunkowanie się przez organ do wszystkich argumentów przedstawionych przez spółkę w proteście. Sąd wskazał, że uzasadnienie informacji o wynikach oceny oraz orzeczenie odwoławcze musi zawierać taką treść, która jest zrozumiała dla strony i umożliwia jej zapoznanie się z przyczyną negatywnej oceny wniosku, a zatem wskazuje uchybienia wraz z ich wyjaśnieniem. W ocenie Sądu, zaskarżone orzeczenie odpowiada takim wymogom, o czym świadczą precyzyjne zarzuty strony zawarte w treści skargi, odnoszące się szczegółowo do motywów rozstrzygnięcia organu.
Skargą kasacyjną spółka zaskarżyła wyrok Sądu I instancji w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi oraz zasądzenia kosztów postępowania wg norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym z zrzekając się rozprawy.
Zaskarżonemu wyrokowi – na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej – zarzucono naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci:
1. art. 61 ust. 8 pkt 1 ustawy wdrożeniowej oraz art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej, poprzez oddalenie skargi, na skutek niezastosowania art. 61 ust. 8 pkt 1 ustawy wdrożeniowej w stanie faktycznym i prawnym, w którym powinien on znaleźć zastosowanie, tj. polegające na nieuwzględnieniu skargi i niestwierdzeniu, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny – tj. że brak było podstaw do usunięcia projektu z listy projektów wybranych do dofinansowania i wyłączenia z zawarcia umowy o dofinansowanie, pomimo istnieniu ku temu przesłanek faktycznych i prawnych;
2. art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej oraz art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej, poprzez oddalenie skargi, na skutek błędnego zastosowania art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej w stanie faktycznym i prawnym, w którym nie powinien on znajdować zastosowania, tj. polegające na oddaleniu skargi wobec jej nieuwzględnienia, podczas gdy w stanie faktycznym i prawnym sprawy istniały przesłanki do uwzględnienia skargi i stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny – tj. że brak było podstaw do usunięcia projektu z listy projektów wybranych do dofinansowania i wyłączenia z zawarcia umowy o dofinansowanie;
na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej, naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci:
3. część II pkt 10 Regulaminu konkursu nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15, polegające na błędnej wykładni ww. postanowień Regulaminu sprowadzającej się do wadliwego uznania, że zmiana statusu wnioskodawcy w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej w świetle ww. Regulaminu może być sankcjonowana wykluczeniem z możliwości dofinansowania i usunięciem z listy rankingowej, podczas gdy postanowienia Regulaminu nie stanowią podstawy do jakiegokolwiek sankcjonowania zmiany statusu wnioskodawcy, w tym skarżącego, w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej, a w szczególności nie dają podstaw do wykluczenia z możliwości dofinansowania i usunięcia z listy rankingowej; jak również poprzez uznanie, że znaczenia dla sprawy nie miała wiedza Instytucji Zarządzającej z urzędu i na podstawie publicznie dostępnego rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego o zmianie statusu skarżącego i milczące przyzwolenie na zmianę przez pominięcie kwestii statusu przy ocenie formalnej i merytorycznej projektu;
4. część V A pkt 2 lit. e, pkt 4 i pkt 5 Regulaminu konkursu, polegające na niezastosowaniu wskazanych postanowień Regulaminu przy ocenie prawidłowości postępowania Instytucji Zarządzającej, a w szczególności poprzez brak uznania, że to niedostarczenie określonych dokumentów mogło być sankcjonowane usunięciem projektu z listy rankingowej, nie zaś sama zmiana statusu skarżącego w okresie od dnia ogłoszenia listy rankingowej, a dalej poprzez pominięcie, że Instytucja Zarządzająca winna wzywać do uzupełnienia niekompletnych lub nieprawidłowych załączników przed zastosowaniem sankcji usunięcia z listy rankingowej, co nie miało miejsca w sprawie oraz, że Regulamin dopuszczał w przypadku zmian w dokumencie rejestrowym złożenie oświadczenia o rodzaju dokonanych zmian, który to zapis mógł wprowadzać wnioskodawców w błąd co do dopuszczalnego zakresu działań.
Argumentację zarzutów spółka przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Organ nie skorzystał z prawa złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z postanowieniami art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Są to dwie odrębne podstawy kasacyjne, które nie podlegają łączeniu, ponieważ odnoszą się do różnego rodzaju uchybień. O ile zarzut naruszenia prawa procesowego ma na celu najczęściej wykazanie, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest nieprawidłowy, o tyle przy ocenie zarzutu naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie, ocenie podlega m.in. proces subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd przepis prawa materialnego.
Należy dodać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), a więc w tych granicach, jakie strona wnosząca ten środek odwoławczy sama nakreśli w ramach podstaw, o których mowa w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a która nie zachodzi w tej sprawie.
Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega zatem na ponownym rozpoznaniu sprawy ad meritum w jej całokształcie, lecz uzasadnione jest odniesienie się jedynie do zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Natomiast przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć podanie konkretnego przepisu (konkretnej jednostki redakcyjnej określonego aktu prawnego), który zdaniem strony został naruszony przez sąd pierwszej instancji. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej winno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, na czym naruszenie prawa polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni, niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub uzasadnienie zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu oraz jaki mogło mieć to wpływ na wynik sprawy. Na autorze skargi kasacyjnej ciąży zatem obowiązek konkretnego wskazania, które przepisy prawa materialnego zostały przez sąd naruszone zaskarżonym orzeczeniem, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie przepisu (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Podobnie przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać przepisy tego prawa naruszone przez sąd, a także wpływ naruszenia na wynik sprawy tj. na treść orzeczenia (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania, czy innego korygowania wadliwie postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków jak i zakresu zaskarżenia.
W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 p.p.s.a. Sposób sformułowania zarzutów oraz charakter skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie wymaga w pierwszej kolejności odniesienia się do podniesionych przez kasatora, jako naruszonych, przepisów prawa materialnego. Wynika to z tego, że kasator nie kwestionuje ustalonego w sprawie stanu faktycznego, bo ten jest niesporny, a jedynie w sposób odmienny od Sądu I instancji oraz organu, ocenia wykładnię i zastosowanie przepisów prawa materialnego, co powoduje, że w jego ocenia powinno dojść do uznania skargi i uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Stąd też zarzuty skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia przepisów prawa procesowego dotyczą wyłącznie tzw. norm wynikowych tj. art. 61 ust. 8 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej oraz art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a więc ich ocena jest uzależniona od trafności zarzutów prawa materialnego.
Przypomnieć także należy, że w niekwestionowanym stanie faktycznym sprawy Zarząd Województwa podjął uchwałę w sprawie wyboru do dofinansowania projektów ocenionych pozytywnie w ramach powyższego konkursu, w tym projektu spółki (złożonego 3 grudnia 2015 r.), o czym została poinformowana pismem z 30 maja 2016 r. Spółka wezwana do przedstawienia dokumentów i informacji niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie, poinformowała, że 29 lutego 2016 r. dokonano zmian w dokumencie rejestrowym, tj. podwyższono kapitał zakładowy spółki poprzez wniesienie wkładu w postaci prowadzonego przez J.S. przedsiębiorstwa "PHU E. J.S.". W wyniku tych działań spółka posiada dwóch udziałowców. Powyższa zmiana została zarejestrowana w KRS 22 marca 2016 r.
Kasator uważa, że powyższa zmiana statusu spółki nie powinna była spowodować wyłączenia jej wniosku o dofinansowanie projektu z możliwości podpisania umowy i usunięcia z listy rankingowej, co uczynił Zarząd i co zostało zaakceptowane, jako zgodne z prawem, przez Sąd I instancji.
Autor skargi kasacyjnej – w ramach naruszenia art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – wskazał na naruszenie regulacji Regulaminu konkursu nr RPWP.01.05.02-IŻ-00-30-001/15, polegające na błędnej jego wykładni w części II pkt 10, a także poprzez niezastosowanie w sprawie części V A pkt 2 lit. e, pkt 4 i pkt 5.
Odnosząc się do pierwszej kwestii, konieczne jest przytoczenie treści części II pkt 10 Regulaminu, zgodnie z którym – w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej nie jest możliwa zmiana statusu Wnioskodawcy. Po ogłoszeniu listy rankingowej do upływu 3 lat od dnia dokonania płatności końcowej na rzecz Beneficjenta, o zamiarze zmiany statusu Wnioskodawca / Beneficjent zobowiązany jest w formie pisemnej powiadomić IZ WRPO 2014+. Zmiana statusu Wnioskodawcy / Beneficjenta wymaga uprzedniej pisemnej akceptacji IŻ WRPO 2014+, ze względu na zachowanie realizacji celów projektu. Niepoinformowanie o przedmiotowym zamiarze może skutkować wyłączeniem Wnioskodawcy z możliwości dofinansowania, a w przypadku Beneficjenta może skutkować rozwiązaniem umowy o dofinansowanie i koniecznością zwrotu otrzymanych środków. Dodać należy, że Regulamin jednocześnie definiuje pojęcie "zmiany statusu", przez co należy rozumieć wszelkie zdarzenia dotyczące Wnioskodawcy / Beneficjenta, odnoszące się i wpływające na jego strukturę prawno-organizacyjną, w tym w szczególności na: łączenie, podział, przekształcenie, uzyskanie lub utratę osobowości prawnej, zmianę udziałowców, akcjonariuszy lub wspólników, umorzenie udziałów lub akcji, przeniesienie własności przedsiębiorstwa lub jego składników w całości lub części.
Zdaniem kasatora, Sąd I instancji wadliwie zaakceptował interpretację powyższych postanowień Regulaminu dokonaną przez organ. W jego ocenie takie sformułowanie zapisów Regulaminu oznacza, że sankcjonowanie wyłączeniem z możliwości dofinansowania bądź rozwiązaniem umowy o dofinansowanie jest jedynie niepoinformowanie o zamiarze zmiany statusu wnioskodawcy lub beneficjenta w okresie pomiędzy ogłoszeniem listy rankingowej do upływu lat 3 od dnia dokonania płatności końcowej. Kastor twierdzi, że sankcja tego rodzaju nie jest przypisana do zmiany statusu przez wnioskodawcę w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej.
Powyższa wykładnia kasatora jest błędna. Kasator przede wszystkim nie dostrzega, że część II pkt 10 Regulaminu określa dwie różne sytuacje zmiany statusu wnioskodawcy, zależne od czasu dokonania tej zmiany.
Pierwsza z nich (zdanie pierwsze części II pkt 10) w ogóle wyklucza możliwość zmiany statusu wnioskodawcy w okresie od dnia złożenia dokumentacji projektowej do dnia ogłoszenia listy rankingowej. Oznacza to, że wniosek o dofinansowanie projektu takiego wnioskodawcy, który dokonał zmiany swego statusu, jest bezwzględnie wykluczany z możliwości podpisania umowy i usuwany z listy rankingowej. Wynika to z tego, że instytucja organizująca konkurs musi mieć pewność, co do tożsamości podmiotu, który składa wniosek o dofinansowanie i z którym po wygraniu konkursu będzie podpisywała umowę o dofinansowanie projektu. Zauważyć przecież należy, że ewentualna zmiana statusu wnioskodawcy, po złożeniu wniosku, może znacząco zmieniać opisane we wniosku dane przedsiębiorcy np. co do jego wielkości (mikroprzedsiębiorca, mały przedsiębiorca), a także modyfikować cele projektu. W związku z tym, aby wyłączyć możliwość dofinansowania projektu podmiotowi, którego status uległ zmianie, a także wykluczyć zagrożenie realizacji celów projektów, zabroniono w opisanym wyżej okresie jakiejkolwiek zmiany jego struktury prawno-organizacyjnej. Tym bardziej, że czas pomiędzy złożeniem wniosku o dofinansowanie i jego rozstrzygnięciem nie jest okresem długim, który by hamował zmiany strukturalno-organizacyjne podmiotu ubiegającego się o dofinansowanie projektu.
Druga z sytuacji dotyczy (zdanie drugie, trzecie i czwarte część II pkt 10) już okresu po ogłoszeniu listy rankingowej. W takiej sytuacji przyjęto, że do upływu 3 lat od dnia dokonania płatności końcowej na rzecz beneficjenta, istnieje możliwość zmiany statusu beneficjenta, która wymaga jednak spełnienia dwóch warunków. Po pierwsze – przed dokonaniem zmiany statusu beneficjent powinien powiadomić o takim zamiarze IZ WRPO 2014+, a po drugie – uzyskać pisemną akceptacji IZ WRPO 2014+, ze względu na zachowanie realizacji celów projektu. Braku poinformowania o przedmiotowym zamiarze nie jest jednak bezwzględnie karany wyłączeniem wnioskodawcy z możliwości dofinansowania, a w przypadku beneficjenta rozwiązaniem umowy i zwrotem środków, będzie to zależało od okoliczności poszczególnej sprawy. Niemniej jednak ta uznaniowość dotyczy sytuacji, która ma miejsce po ogłoszeniu listy rankingowej, a więc – wbrew opinii kasatora – nie daje podstaw do zastosowania w okresie wcześniejszym, a zatem przed ogłoszeniem listy rankingowej, a po złożeniu wniosku o dofinansowanie.
Dodać również należy, że dopiero po upływie 3 lat od dnia dokonania płatności końcowej, beneficjant może już dowolnie zmieniać swój status organizacyjno-prawny bez konieczności informowania o tym instytucji zarządzającej, co jest logicznym wnioskiem wcześniejszych obwarowań.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzut dotyczący naruszenia części II pkt 10 Regulaminu sformułowany w punkcie 3 petitum skargi kasacyjnej jest niezasadny.
W ramach drugiego z zarzutów materialnych sformułowanego w punkcie 4 petitum skargi kasacyjnej, zarzucono naruszenie części V A pkt 2 lit. e, pkt 4 i pkt 5 Regulaminu, polegające na ich niezastosowaniu w niniejszej sprawie.
Wskazać należy, że wskazywana część V A Regulaminu dotyczy "Podpisania umowy o dofinansowanie projektu" – "Złożenie załączników do umowy". Zgodnie z jej punktem 2 lit. e – wnioskodawca wzywany jest (...) do przesłania w terminie 10 dni roboczych – licząc od daty otrzymania informacji o wyborze projektu do dofinansowania – danych i dokumentów (załączników) niezbędnych do sporządzenia umowy m.in. oświadczenia potwierdzającego, iż od dnia złożenia wniosku nie uległy zmianie dane dotyczące Wnioskodawcy zawarte w dokumencie rejestrowym. W przypadku, gdy dane zawarte w dokumencie uległy zmianie, należy złożyć oświadczenia o rodzaju dokonanych zmian.
W myśl zaś punktu 4 części V A Regulaminu – w przypadku stwierdzenia, w wyniku przeprowadzonej weryfikacji załączników, iż przekazane przez Wnioskodawcę dokumenty są niekompletne lub nieprawidłowe, Wnioskodawca jest wzywany pisemnie do uzupełnienia braków w terminie 10 dni roboczych od dnia doręczenia.
Stosowanie do punktu 5 części V A Regulaminu – jeżeli w wyznaczonym terminie wymagane dokumenty / załączniki nie zostaną dostarczone, projekt może zostać usunięty z listy rankingowej, o czym Wnioskodawca jest pisemnie informowany.
Z powyższych postanowień Regulaminu istotnie wynika, że istnieje możliwość wezwania wnioskodawcy do uzupełnienia braków, gdy przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty są niekompletne lub nieprawidłowe. Przy czym kasator pomija, że konwalidacja takich braków nie dotyczy samej zmiany statusu wnioskodawcy, o czym była mowa wyżej, a opisany w części V A pkt 2 lit. e Regulaminu przypadek odnosi się do zmiany danych wnioskodawcy zawartych w dokumencie rejestrowym. Będą więc to zmiany niewpływające na zmianę struktury prawo-organizacyjnej wnioskodawcy, a więc w takiej postaci jak przykładowo: zmiana nazwy wnioskodawcy czy zmiana jego adresu, siedziby.
Tak jak wskazano wyżej podwyższenie kapitału zakładowy spółki poprzez wniesienie wkładu w postaci prowadzonego przez J.S. przedsiębiorstwa "PHU E. J.S." oraz zwiększenie liczby udziałowców, po złożeniu wniosku a przed ogłoszeniem listy rankingowej, wchodzi w zakres zmian statusu, który zgodnie z częścią II pkt 10 zd. pierwsze Regulaminu konkursu jest niedopuszczalny. Podkreślić raz jeszcze należy, że to jest przypadek, który nie podlega konwalidacji.
W tej sytuacji zarzut dotyczący niezastosowania w niniejszej sprawie części V A pkt 2 lit. e, pkt 4 i 5 Regulaminu, nie jest usprawiedliwiony.
Odnosząc się do argumentacji uzasadnienia skargi kasacyjnej, która nie znalazła wyrazu w zarzutach sformułowanych w jej petitum, że bez znaczenia dla prawidłowości wydanego aktu było to, że Instytucja Zarządzająca na podstawie dokumentacji złożonej w innym konkursie została poinformowana o zmianie statusu i winna wiedzieć o dokonanej zmianie na podstawie zapisów jawnego KRS. Sąd I instancji trafnie w tym zakresie stwierdził, że zasada równego dostępu do pomocy nie uzasadnia wzajemnego porównywania ocen dokonywanych przez organ w ramach różnych postępowań konkursowych. To na wnioskodawcy przystępującym do konkursu ciąży obowiązek przestrzegania wszelkich reguł określonych konkursem, podobnie jak i innych rywalizujących wnioskodawców, na co się zgadzają podpisując oświadczenia o znajomości reguł konkursu. Podkreślenia przy tym wymaga daleko idące sformalizowanie postępowania konkursowego, które ma na celu zdyscyplinowanie wnioskodawców, zachowanie ich wysokiej staranności, tak aby w konsekwencji doszło do ułatwienia wyłonienia zwycięzcy konkursu i szybkiego załatwienia sprawy. Szybkie załatwienie sprawy wiąże się natomiast z koniecznością terminowego rozdysponowania środków finansowych.
Konkludując, skoro w skardze kasacyjnej nie zarzucono skutecznie Sądowi I instancji naruszenia prawa materialnego, w konsekwencji zgodnym z prawem rozstrzygnięciem tego Sądu było oddalenie skargi na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej i niezastosowanie art. 68 ust. 8 pkt 1 tego aktu prawnego. Dlatego chybione są zarzuty sformułowane w punktach 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej.
Ze wskazanych wyżej powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniesiona skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i stosownie do art. 184 p.p.s.a., orzekł o jej oddaleniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI