Orzeczenie · 2023-11-13

II GPS 2/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-11-13
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie sądowoadministracyjnewstrzymanie wykonaniadecyzja organu pierwszej instancjipostanowienie procesoweuchwała NSAgranice sprawyochrona tymczasowaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczył rozbieżności w orzecznictwie dotyczącej możliwości wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji w postępowaniu sądowoadministracyjnym zainicjowanym skargą na postanowienie procesowe (np. o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, odmowie przywrócenia terminu lub niedopuszczalności odwołania). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów, po analizie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym art. 61 § 3, art. 134 i art. 135, oraz uwzględnieniu stanowisk Prokuratora Krajowego i Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, podjął uchwałę stwierdzającą, że w takich przypadkach wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji nie jest dopuszczalne. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było rozumienie pojęcia "w granicach tej samej sprawy" oraz brak materialnoprawnej jedności pomiędzy zaskarżonym postanowieniem procesowym a decyzją merytoryczną. Sąd podkreślił, że granice orzekania sądu wyznacza przedmiot zaskarżenia, a skarga na postanowienie procesowe nie obejmuje kontroli decyzji merytorycznej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w kontekście wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji po zaskarżeniu postanowienia procesowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z postanowieniami dotyczącymi odwołania.

Zagadnienia prawne (1)

Czy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zainicjowanym skargą na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, lub stwierdzające niedopuszczalność odwołania, dopuszczalne jest, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wstrzymanie wykonania decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zainicjowanym skargą na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, lub stwierdzające niedopuszczalność odwołania, nie jest dopuszczalne, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wstrzymanie wykonania decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie procesowe i decyzja organu pierwszej instancji nie tworzą tej samej sprawy w znaczeniu materialnym, ze względu na brak tożsamości przedmiotowej. Granice sprawy wyznacza przedmiot zaskarżenia, a skarga na postanowienie procesowe nie obejmuje kontroli decyzji merytorycznej. Wstrzymanie wykonania dotyczy aktów wydanych w granicach tej samej sprawy, co nie obejmuje decyzji pierwszej instancji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie procesowe.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Podjęto uchwałę wyjaśniającą zagadnienie prawne.

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot "w granicach tej samej sprawy" nie obejmuje decyzji organu pierwszej instancji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie procesowe dotyczące odwołania od tej decyzji.

p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do podjęcia uchwały w składzie siedmiu sędziów w przypadku rozbieżności w orzecznictwie.

p.p.s.a. art. 264 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do podjęcia uchwały w składzie siedmiu sędziów w przypadku rozbieżności w orzecznictwie.

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 36 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa granice orzekania sądu w danej sprawie.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa możliwość stosowania środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga.

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa prawna postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

k.p.a. art. 129 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej.

u.z.s.p.i.r.i.w.d.p. art. 12 § ust. 4f

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Określa strony postępowania w przedmiocie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

ustawa środowiskowa art. 86f § ust. 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Dotyczy stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. do skarg na decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji nie jest dopuszczalne, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie procesowe (uchybienie terminu, odmowa przywrócenia terminu, niedopuszczalność odwołania), ponieważ nie zachodzi tożsamość sprawy w znaczeniu materialnym. • Granice sprawy wyznacza przedmiot zaskarżenia, a skarga na postanowienie procesowe nie obejmuje kontroli decyzji merytorycznej.

Odrzucone argumenty

Wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji jest dopuszczalne, ponieważ postanowienie procesowe i decyzja merytoryczna dotyczą tej samej sprawy w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., a wstrzymanie wykonania zapewnia efektywną ochronę tymczasową i kontrolę sądową.

Godne uwagi sformułowania

"w granicach tej samej sprawy" • brak materialnoprawnej jedności rozstrzygnięcia • tożsamość podmiotowa i przedmiotowa • granice orzekania sądu • ochrona tymczasowa

Skład orzekający

Małgorzata Korycińska

przewodniczący

Mirosław Trzecki

członek

Dorota Dąbek

sprawozdawca zdanie odrebne

Elżbieta Kremer

autor uzasadnienia

Olga Żurawska - Matusiak

członek

Tomasz Zborzyński

członek

Janusz Zubrzycki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w kontekście wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji po zaskarżeniu postanowienia procesowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z postanowieniami dotyczącymi odwołania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Uchwała rozstrzyga istotną kwestię proceduralną w postępowaniu sądowoadministracyjnym, która ma bezpośrednie przełożenie na możliwość uzyskania ochrony tymczasowej przez strony. Różnice zdań między sędziami dodają jej dynamiki.

Czy można wstrzymać wykonanie decyzji, gdy skarżysz tylko formalne postanowienie?

Zdanie odrębne

Dorota Dąbek

Sędzia Dorota Dąbek nie zgadza się z uchwałą, argumentując, że różnice w sformułowaniach "w granicach tej samej sprawy" (art. 61 § 3 p.p.s.a.) i "w granicach sprawy, której dotyczy skarga" (art. 135 p.p.s.a.) wskazują na szerszy zakres stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a., dopuszczający wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji. Podkreśla znaczenie ochrony tymczasowej dla efektywności kontroli sądowej i prawa do sądu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst