II FZ 803/16

Naczelny Sąd Administracyjny2016-12-16
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowepostępowanie sądowoadministracyjnezażalenieniedopuszczalnośćzmiana przepisówegzekucja administracyjna

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy, uznając je za niedopuszczalne z uwagi na zmiany w przepisach p.p.s.a.

Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora IS, a następnie, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu, wniosła o przyznanie prawa pomocy. Referendarz odmówił zwolnienia od kosztów, a WSA utrzymał to postanowienie w mocy. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA, które zostało przez WSA odrzucone jako niedopuszczalne. NSA oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia, potwierdzając, że zgodnie z nowym brzmieniem art. 260 p.p.s.a. nie przysługuje środek zaskarżenia od postanowień WSA wydanych na jego podstawie.

Sprawa dotyczy zażalenia J. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 lipca 2016 r., które odrzuciło zażalenie skarżącej na postanowienie WSA z dnia 9 maja 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarga pierwotnie dotyczyła postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu, skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy. Po odmowie przyznania prawa pomocy przez referendarza i utrzymaniu jej w mocy przez WSA, skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA. WSA odrzucił to zażalenie, uznając je za niedopuszczalne na podstawie art. 260 § 2 i art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., wskazując, że zgodnie z nowym brzmieniem art. 260 p.p.s.a. (obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r.), postanowienia WSA wydane na jego podstawie są prawomocne i nie służą od nich środki zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie skarżącej na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia, uznał je za nieuzasadnione i oddalił. NSA potwierdził stanowisko WSA, że w przypadku skarg wniesionych po 15 sierpnia 2015 r. nie ma możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie WSA wydane na podstawie art. 260 p.p.s.a., co czyniło zażalenie skarżącej niedopuszczalnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 § 2 p.p.s.a. nie przysługuje zażalenie, gdyż zgodnie z tym przepisem w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. jest ono prawomocne i nie służą od niego środki zaskarżenia.

Uzasadnienie

NSA powołując się na art. 260 § 2 p.p.s.a. w nowym brzmieniu wskazał, że postanowienia wydane na jego podstawie są prawomocne i nie służą od nich środki zaskarżenia. Podkreślono, że ani art. 194 § 1 p.p.s.a., ani żaden inny przepis nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia od takiego postanowienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 260 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienia wydane przez WSA na podstawie art. 260 p.p.s.a. są prawomocne i nie służą od nich żadne środki zaskarżenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 194 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 258 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 260 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 246 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie skarżącej na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia jest niedopuszczalne, ponieważ zgodnie z art. 260 § 2 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. postanowienia WSA wydane na jego podstawie są prawomocne i nie służą od nich środki zaskarżenia.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na błędnym zastosowaniu art. 246 § 1 p.p.s.a. i twierdzeniu o braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.

Godne uwagi sformułowania

postanowienia wydane przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie art. 260 p.p.s.a. są prawomocne i nie służą od nich żadne środki zaskarżenia.

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów p.p.s.a. dotyczących zaskarżalności postanowień WSA w przedmiocie prawa pomocy, zwłaszcza w kontekście zmian wprowadzonych od 15 sierpnia 2015 r."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których skarga została wniesiona po 15 sierpnia 2015 r. i odnosi się do procedury przyznawania prawa pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest istotna dla praktyków prawa administracyjnego ze względu na precyzyjne określenie braku możliwości zaskarżenia postanowień WSA dotyczących prawa pomocy po zmianach przepisów.

Zażalenie na odmowę prawa pomocy? Sąd Najwyższy wyjaśnia: nie zawsze jest to możliwe!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 803/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-12-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-11-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Stanisław Bogucki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
III SA/Łd 1298/15 - Postanowienie WSA w Łodzi z 2016-08-12
II FZ 804/16 - Postanowienie NSA z 2016-12-16
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Dnia 16 grudnia 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 lipca 2016 r., sygn. akt III SA/Łd 1298/15 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi J. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 27 października 2015 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z dnia 20 lipca 2016 r. o sygn. III SA/Łd 1298/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie ze skargi J. Z. (dalej: skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi (dalej: Dyrektor IS) z dnia 27 października 2015 r. o nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie WSA w Łodzi z dnia 9 maja 2016 r. o utrzymaniu w mocy postanowienia referendarza sądowego WSA w Łodzi z dnia 29 lutego 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 260 § 2 i art. 178 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Postanowienie jest dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. Przebieg postępowania przed Sądem pierwszej instancji.
2.1. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie WSA w Łodzi podał, że skarżąca w dniu 27 listopada 2015 r. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora IS z dnia 27 października 2015 r. w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 4 stycznia 2016 r. wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 zł, w terminie do jego uiszczenia skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
2.2. Postanowieniem z dnia 29 lutego 2016 r. referendarz sądowy WSA w Łodzi odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na skutek wniesionego sprzeciwu na zapadłe orzeczenie referendarza, WSA w Łodzi postanowieniem z dnia 9 maja 2016 r., na podstawie art. 260 § 1 i 3 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
2.3. W dniu 3 czerwca 2016 r. skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi z dnia 9 maja 2016 r., formułując równocześnie wniosek o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie złożonego wniosku. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła obrazę przepisów postępowania, tj. art. 246 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne jego zastosowanie i uznanie, że skarżąca nie wykazała, iż zachodzi w rozpatrywanej sprawie okoliczność uzasadniająca przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych, mimo że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym bardziej nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
2.4. Postanowieniem z dnia 20 lipca 2016 r. WSA w Łodzi odrzucił zażalenie na postanowienie tego Sądu z dnia 9 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że zażalenie jako niedopuszczalne podlega odrzuceniu. Podał, że z uwagi na datę wniesienia skargi w sprawie znajdują zastosowanie przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 9 kwietnia 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 658; dalej: ustawa zmieniająca). Ustawa ta weszła w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r. zmieniając zasady postępowania w sprawach z zakresu prawa pomocy, w tym również zasady rozpoznawania sprzeciwu od postanowienia referendarza. Podkreślił, że zgodnie z aktualnie obowiązującym art. 260 p.p.s.a. postanowienia wydane przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie art. 260 p.p.s.a. są prawomocne i nie służą od nich żadne środki zaskarżenia. Brak jest też innego przepisu szczególnego umożliwiającego wniesienie zażalenia na takie rozstrzygnięcia.
3. Stanowisko skarżącej w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
3.1. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi, w którym sformułowała wniosek o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła brak podstaw prawnych i faktycznych do jego wydania.
4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
4.1. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawidłowo postanowił o odrzuceniu zażalenia.
4.2. Jak trafnie wyjaśnił w zaskarżonym postanowieniu WSA w Łodzi, w odniesieniu do spraw sądowoadministracyjnych zainicjowanych skargami wniesionymi od dnia 15 sierpnia 2015 r. zastosowanie znajduje art. 260 p.p.s.a. w nowym brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, w którym nie przewidziano prawa strony do wniesienia zażalenia od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na jego podstawie. Przepis ten stanowi, że rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie zaś z art. 260 § 2 p.p.s.a. sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Prawidłowo WSA w Łodzi stwierdził, że również w art. 194 § 1 p.p.s.a. ani w żadnym innym przepisie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r. nie przewidziano możliwości wniesienia zażalenia od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 p.p.s.a.
4.3. Skoro skarga w rozpatrywanej sprawie została wniesiona w dniu 27 listopada 2015 r., to w odniesieniu do wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy znajdują zastosowanie przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r. W konsekwencji WSA w Łodzi prawidłowo postanowił o odrzuceniu zażalenia skarżącej, uznając je za niedopuszczalne.
4.4. Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI