II FZ 69/12

Naczelny Sąd Administracyjny2012-03-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocysądy administracyjneskarganiedopuszczalnośćwyczerpanie środków zaskarżeniazażalenieorgan podatkowy

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające skargę z powodu braku wyczerpania środków zaskarżenia i odmowę przyznania prawa pomocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę S. S. na postanowienie organu I instancji o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania postanowienia, uznając ją za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia. Jednocześnie Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał w mocy postanowienie WSA, oddalając zażalenie skarżącego.

Sprawa dotyczy zażalenia S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, które odrzuciło jego skargę na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania postanowienia. WSA uznał skargę za niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), ponieważ została wniesiona od orzeczenia organu pierwszej instancji bez wyczerpania środków zaskarżenia, którymi w tym przypadku było zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej. Jednocześnie WSA oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na art. 247 p.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Sąd uznał skargę za oczywiście bezzasadną, gdyż bez głębszej analizy prawnej było oczywiste, że nie może zostać uwzględniona. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Potwierdził, że skarga była oczywiście bezzasadna z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia, co stanowiło naruszenie art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. NSA podkreślił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, skarga jest oczywiście bezzasadna, gdy jej niezasadność jest oczywista na pierwszy rzut oka. Wobec tego, NSA oddalił zażalenie skarżącego na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, skarga taka jest niedopuszczalna na podstawie art. 52 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie

Skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku orzeczenia organu pierwszej instancji, od którego przysługuje zażalenie, skarga do sądu jest dopuszczalna dopiero po wniesieniu i rozpatrzeniu tego zażalenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga wniesiona od orzeczenia organu I instancji, od którego przysługuje zażalenie, jest niedopuszczalna.

p.p.s.a. art. 52 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 247

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 52 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga została wniesiona z naruszeniem art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. (niewyczerpanie środków zaskarżenia). Skarga jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 247 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego o braku merytorycznego rozpoznania skargi i pozbawieniu prawa do sądu.

Godne uwagi sformułowania

skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona wbrew pouczeniu zawartym w postanowieniu organu I instancji o przysługującym zażaleniu, wniesiono skargę do sądu administracyjnego, narażając się na zarzut pominięcia toku instancji w zaskarżaniu orzeczenia

Skład orzekający

Grzegorz Krzymień

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności skargi do WSA po niewyczerpaniu środków zaskarżenia oraz przesłanek odmowy przyznania prawa pomocy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie skarżący pomija środek zaskarżenia przysługujący od orzeczenia organu I instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy i dopuszczalnością skargi, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć ani nietypowych faktów.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 69/12 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2012-03-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-01-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Krzymień /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
I SA/Bd 807/11 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy z 2011-12-12
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 247
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Grzegorz Krzymień, po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Bd 807/11 w zakresie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. S. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia 14 września 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania postanowienia postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Bd 807/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę S. S. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia 14 września 2011 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania postanowienia. Tym samym postanowieniem Sąd I instancji oddalił wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jak wskazano w uzasadnieniu orzeczenia, skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej w skrócie "p.p.s.a.", bowiem została wniesiona od orzeczenia organu I instancji i – jako taka – jest skargą niedopuszczalną. Skarżącemu wyjaśniono w uzasadnieniu postanowienia, iż zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).
W zakresie natomiast odmowy przyznania prawa pomocy Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 247 p.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Jak wyjaśniono w uzasadnieniu orzeczenia, skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że skarga nie może zostać uwzględniona. W niniejszej sprawie wbrew pouczeniu zawartym w postanowieniu organu I instancji o przysługującym zażaleniu, wniesiono skargę do sądu administracyjnego, narażając się na zarzut pominięcia toku instancji w zaskarżaniu orzeczenia. W takich okolicznościach – zdaniem Sądu I instancji – skarga jest skargą oczywiście bezzasadną w rozumieniu art. 247 p.p.s.a.
W zażaleniu na postanowienie w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy Skarżący wniósł o jego zmianę poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu powyższego żądania wskazano, iż Skarżący nie podziela wykładni zastosowanej przez Sąd I instancji o niedopuszczalności jego skargi na akt administracyjny organu administracji publicznej I instancji. Odwołując się ogólnie do stanowiska doktryny i niejednolitego orzecznictwa sądowoadministracyjnego (bez wskazania konkretnych publikacji ani orzeczeń) Skarżący zarzucił, iż istnieje uzasadniona obawa, że został pozbawiony prawa do sądu poprzez brak merytorycznego rozpoznania jego skargi na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia 14 września 2011 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do powołanego przez Sąd I instancji art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Jak słusznie wskazano w uzasadnieniu postanowienia z dnia 12 grudnia 2011 r., w orzecznictwie i piśmiennictwie (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi..., 2004, s. 320-321) przyjmuje się, że skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona (np. postanowienia NSA: z dnia 19 sierpnia 2009 r., I OZ 788/09, LEX nr 552419; z dnia 28 stycznia 2009 r., I OZ 35/09 LEX nr 551912; z dnia 4 czerwca 2008 r., II OZ 561/08, LEX nr 494352). Zastosowanie art. 247 p.p.s.a. jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na jej uwzględnienie.
W rozpatrywanej sprawie zasadnie Sąd I instancji uznał, iż skarga Strony jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 247 p.p.s.a. Skarga ta została bowiem wniesiona bez wyczerpania stosownych środków zaskarżenia (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.): w niniejszej sprawie od orzeczenia organu I administracji – zgodnie z pouczeniem zawartym w postanowieniu Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia 27 września 2011 r. – przysługiwało zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w B. Jak wynika z odpowiedzi Dyrektora Izby Skarbowej na skargę taki środek zaskarżenia również został przez Skarżącego wniesiony.
Wobec wykazania, że zaskarżone postanowienie oddalające wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie narusza prawa, Naczelny Sąd Administracyjny – na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. – postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI