II FZ 554/10

Naczelny Sąd Administracyjny2010-10-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowedoradca podatkowypostępowanie administracyjnesąd administracyjnyspółka cywilnauzasadnieniedowodysytuacja materialna

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie spółki cywilnej na odmowę przyznania prawa pomocy, uznając brak wystarczających dowodów na trudną sytuację materialną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił spółce cywilnej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego, uznając brak wykazania przez spółkę sytuacji uzasadniającej takie świadczenia. Spółka wniosła zażalenie, argumentując trudną sytuacją finansową. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, wskazując na niewywiązanie się spółki z obowiązku przedstawienia dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy, co uniemożliwiło ocenę wniosku zgodnie z przepisami.

Sprawa dotyczyła zażalenia spółki cywilnej E. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego. Sąd pierwszej instancji uznał, że spółka nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Podkreślono, że nierzetelne wykonanie obowiązków w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy stanowi przeszkodę w jego uzyskaniu. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, zważył, że zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w częściowym zwolnieniu od kosztów dla osoby prawnej może być przyznane tylko wtedy, gdy wykaże ona brak wystarczających środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd wskazał, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy. W tej sprawie, pomimo wezwań do przedstawienia dokumentów (zeznań podatkowych wspólników, zaświadczeń o dochodach, informacji o zaprzestaniu działalności gospodarczej), spółka nie wywiązała się z obowiązku w całości. Brak tych dokumentów uniemożliwił przekonujące stwierdzenie, że sytuacja spółki wypełnia przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Sąd podkreślił również rolę art. 255 p.p.s.a. jako podstawy do uzupełnienia wniosku. W konsekwencji, NSA uznał argumentację WSA za zasadną i oddalił zażalenie, orzekając jak w sentencji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie wykazała wystarczająco swojej trudnej sytuacji materialnej.

Uzasadnienie

Spółka nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów (zeznań podatkowych wspólników, zaświadczeń o dochodach, informacji o zaprzestaniu działalności), co uniemożliwiło sądowi ocenę jej sytuacji finansowej zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 246 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie prawnej może nastąpić jedynie, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 255

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna dla działań Sądu umożliwiających prawidłową ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy oraz dla uzupełnienia wniosku przez ubiegającego się o prawo pomocy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 199

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Strony zobowiązane są do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka nie wykazała, że nie posiada wystarczających środków na poniesienie kosztów postępowania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w częściowym zwolnieniu od kosztów dla osoby prawnej. Spółka nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną, co uniemożliwiło sądowi dokonanie oceny wniosku.

Odrzucone argumenty

Argumentacja spółki o trudnej sytuacji finansowej, która nie została poparta wystarczającymi dowodami.

Godne uwagi sformułowania

przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie prawnej, może nastąpić jedynie gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawiania wszelkich istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne jej wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności.

Skład orzekający

Jacek Brolik

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy dla spółek, obowiązki stron w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, znaczenie przedstawienia pełnej dokumentacji finansowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki cywilnej i jej obowiązku wykazania braku środków na koszty postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące prawa pomocy w postępowaniu administracyjnosądowym, co jest istotne dla praktyków. Brak nietypowych faktów obniża jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Prawo pomocy dla spółki: dlaczego brak dokumentów może oznaczać przegraną?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 554/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-10-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Brolik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1559/09 - Wyrok WSA w Warszawie z 2009-12-18
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 2 pkt 2, art.255
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik, , , po rozpoznaniu w dniu 20 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 lipca 2010 r. sygn. akt III SA/Wa 1559/09 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi E. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 16 czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 lipca 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 1559/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił E. spółka cywilna przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego.
Sąd pierwszej instancji ocenił, że skarżąca nie wykazała, aby znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w świetle art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej "p.p.s.a."). Podkreślił także, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne jej wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności.
W zażaleniu spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia
i przyznanie doradcy podatkowego z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie strony skarżącej nie jest zasadne i w związku z tym podlega oddaleniu.
Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie prawnej, może nastąpić jedynie gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Przepis ten stanowi wyjątek od ogólnej zasady zawartej w treści art. 199 p.p.s.a., że strony zobowiązane są do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawiania wszelkich istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej, której analiza umożliwia rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W rozpoznawanej sprawie, w oparciu o treść art. 255 p.p.s.a., referendarz sądowy pismami z dnia 15 marca 2010 r. oraz pismem z dnia 29 kwietnia 2010 r. wezwał wspólników spółki jak i samą spółkę do przedstawienia niezbędnych dokumentów, które wskazywałyby, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest uzasadniony. Z akt sprawy wynika jednak, że spółka wywiązała się z obowiązku określonego w art.255 p.p.s.a. tylko w części. Wspólnicy spółki cywilnej - E. T. i K. C. nie nadesłali swoich zeznań podatkowych oraz zaświadczeń o uzyskiwaniu wszystkich dochodów. Ponadto spółka nie przedstawiła dokumentów, z których wynikałoby kiedy zaprzestała prowadzić działalność gospodarczą, nie wykazała skąd posiadała środki na opłacenie kosztów sądowych w innych sprawach spółki.
Z uwagi na fakt nie przedstawienia żądanych dokumentów brak było przekonywujących podstaw do stwierdzenia, iż sytuacja skarżącej spółki wypełnia przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Przepis art. 255 p.p.s.a. jest nie tylko podstawą prawną dla działań Sądu umożliwiających prawidłową ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy. Regulacja ta pozwala także ubiegającemu się o przyznanie prawa pomocy na uzupełnienie wniosku w przypadku, kiedy okoliczności wskazane we wniosku nie okażą się wystarczające do stwierdzenia przesłanek z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.
W świetle opisanych okoliczności za usprawiedliwioną należało uznać argumentację Sądu pierwszej instancji, który wywodził, że informacje, jakimi dysponował nie stanowiły wystarczającej podstawy do zwolnienia skarżącej od obowiązku uiszczenia części kosztów sądowych i ustanowienia dla niej profesjonalnego pełnomocnika. Twierdzenia spółki o trudnej sytuacji finansowej wymagały rozszerzenia i uprawdopodobnienia. Nie mogły one bowiem samodzielnie uzasadniać zadośćuczynienia żądaniu strony.
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji nie narusza prawa i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI