II OZ 872/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-06-17
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo pomocysądy administracyjnezażalenieniedopuszczalnośćpostanowienie referendarzaNSAWSAnadzór budowlany

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy, wskazując na brak środka zaskarżenia oraz wniesienie zażalenia przez osoby niebędące stronami postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na postanowienie WSA w Warszawie, które utrzymało w mocy odmowę przyznania prawa pomocy. Sąd odrzucił zażalenie wniesione przez D. K. jako niedopuszczalne, powołując się na art. 260 § 2 p.p.s.a., który nie przewiduje środka zaskarżenia od postanowień WSA wydanych w drugiej instancji w przedmiocie prawa pomocy. Dodatkowo, zażalenie K. P. i D. K. zostało odrzucone, ponieważ wnieśli je osoby niebędące stronami postępowania o przyznanie prawa pomocy.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie D. K., K. P. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie z dnia 25 marca 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 684/24. Postanowieniem tym WSA utrzymał w mocy rozstrzygnięcie referendarza sądowego z 25 lutego 2025 r., którym odmówiono przyznania D. K. prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 lipca 2024 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego. NSA odrzucił zażalenie D. K. jako niedopuszczalne, wskazując, że zgodnie z art. 260 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), postanowienie WSA wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od orzeczenia referendarza w przedmiocie prawa pomocy jest ostateczne i nie przysługuje na nie środek zaskarżenia. Sąd podkreślił, że WSA orzeka w takiej sytuacji jako sąd drugiej instancji, a przepisy nie przewidują dalszego zażalenia. Ponadto, zażalenie K. P. i D. K. zostało odrzucone jako niedopuszczalne z innego powodu – osoby te nie były stronami postępowania o przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 252 § 3 p.p.s.a. NSA, działając na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 i art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił odrzucić zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, na postanowienie sądu pierwszej instancji wydane na skutek sprzeciwu od rozstrzygnięcia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy nie przysługuje żaden środek zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji orzeka w takiej sytuacji jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, co oznacza, że postanowienie jest ostateczne i nie podlega dalszemu zaskarżeniu. Przepisy nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 260 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienie WSA wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest ostateczne i nie przysługuje na nie środek zaskarżenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 178

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 180

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 194 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymienia postanowienia WSA, na które przysługuje zażalenie, nie obejmując postanowień wydawanych w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego.

p.p.s.a. art. 252 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stroną postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie prawa pomocy jest jedynie wnioskodawca.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie WSA wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza w przedmiocie prawa pomocy jest ostateczne i nie podlega zaskarżeniu. Tylko wnioskodawca jest stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy.

Godne uwagi sformułowania

sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu nie przysługuje bowiem żaden środek zaskarżenia od postanowień wydanych przez sąd drugiej instancji

Skład orzekający

Zdzisław Kostka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie braku możliwości zaskarżenia postanowień WSA w przedmiocie prawa pomocy wydanych po rozpoznaniu sprzeciwu od postanowienia referendarza oraz dopuszczalności stron w postępowaniu o prawo pomocy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w sądach administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy i możliwością zaskarżania orzeczeń, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Koniec drogi odwoławczej? NSA wyjaśnia, kiedy nie można zaskarżyć odmowy prawa pomocy.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 872/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-06-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zdzisław Kostka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 260 par. 2, art. 178, art. 180, art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 17 czerwca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K., K. P. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 684/24 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 lipca 2024 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odrzucić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 25 marca 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 684/24, utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 25 lutego 2025 r., którym odmówiono przyznania D. K. prawa pomocy w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 26 lipca 2024 r., nr [...], którą umorzono postępowanie odwoławcze.
Zażalenie na powyższe postanowienie (nazwane skargą kasacyjną) wnieśli D. K., K. P. i D. K.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na postanowienie sądu pierwszej instancji wydane na skutek wniesionego sprzeciwu od rozstrzygnięcia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Stanowi o tym wprost art. 260 § 2 in fine ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), z którego wynika, że wojewódzki sąd administracyjny orzeka w takiej sytuacji jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sformułowanie, że sąd orzeka jako "sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu" oznacza, że po pierwsze, postępowanie w tej sprawie jest dwuinstancyjne, po drugie, że na postanowienia wydane w tej sytuacji przez wojewódzki sąd administracyjny nie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nie przysługuje bowiem żaden środek zaskarżenia od postanowień wydanych przez sąd drugiej instancji. Ponadto w art. 194 § 1 p.p.s.a., w którym wskazuje się postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, na które przysługuje zażalenie, nie wymieniono postanowień wydawanych przez ten sąd w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego. Także żaden przepis szczególny nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienia. Z uwagi na powyższe zażalenie wniesione przez D. K. należało odrzucić jako niedopuszczalne.
Również zażalenie wniesione przez K. P. i D. K. podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne, ale z innego powodu, a mianowicie z uwagi na fakt, że zostało wniesione przez osoby nie będące stronami postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie prawa pomocy. Z art. 252 § 3 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, że stroną takie postępowania jest jedynie wnioskodawca, czyli podmiot domagający się przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI