I GZ 165/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie spółki na postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy, uznając, że spółka nie wykazała wystarczająco trudnej sytuacji majątkowej.
Spółka z o.o. złożyła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odmówiło jej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd I instancji uznał, że spółka miała wystarczająco dużo czasu i środków, aby uiścić wpis sądowy. Spółka argumentowała, że błędnie oceniono jej trudną sytuację finansową, spowodowaną m.in. przez działania urzędów celnych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że spółka nie wykazała swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej w sposób umożliwiający uwzględnienie wniosku, a prowadząc działalność gospodarczą, powinna liczyć się z kosztami postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie [...] Spółki z o.o. w Piastowie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 marca 2006 r. (sygn. akt III SA/Gd 740/05), którym odmówiono spółce przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd I instancji uznał, że spółka jest w stanie uiścić wpis sądowy w kwocie 1312 zł, wskazując, że postępowanie celne rozpoczęło się w 2002 r., a spółka miała czas na poczynienie oszczędności. Spółka wniosła o uchylenie postanowienia, twierdząc, że Sąd błędnie ocenił jej możliwości finansowe i nie uwzględnił trudnej sytuacji gospodarczej spowodowanej przez urzędy celne i podatkowe. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za bezzasadne. Podkreślił, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stosowaną w przypadkach trudnej sytuacji materialnej. Stwierdził, że spółka, mimo powoływanych trudności, nadal prowadzi działalność gospodarczą i nie wykazała swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej w sposób umożliwiający uwzględnienie wniosku. Sąd wskazał, że strona wnosząc sprawę do sądu powinna liczyć się z kosztami i gromadzić środki, a w niniejszej sprawie nie zaszły wyjątkowe okoliczności uzasadniające zwolnienie od kosztów. Zarzut dotyczący sugestii wyprzedaży majątku został uznany za gołosłowny, a niewykonanie wezwania WSA uniemożliwiło inną ocenę sytuacji finansowej. W związku z tym, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zażalenie zostało oddalone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, spółka kapitałowa, która nadal prowadzi działalność gospodarczą, nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli nie wykaże swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej w sposób umożliwiający uwzględnienie wniosku, a prowadząc działalność, powinna liczyć się z kosztami i gromadzić środki.
Uzasadnienie
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Spółka, która prowadzi działalność, powinna wykazać, że nie ma dostatecznych środków na pokrycie kosztów, a samo wykazywanie strat lub trudności nie jest wystarczające, jeśli nie towarzyszy temu brak możliwości pokrycia kosztów bieżącej działalności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
PPSA art. 246 § § 2 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki przyznania prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym lub częściowym.
PPSA art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia zażalenia.
PPSA art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia zażalenia.
Pomocnicze
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa wysokość wpisu sądowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka nie wykazała swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej w sposób umożliwiający uwzględnienie wniosku o prawo pomocy. Spółka, prowadząc działalność gospodarczą, powinna liczyć się z kosztami postępowania i gromadzić środki. Nie zaszły wyjątkowe okoliczności uzasadniające zwolnienie od kosztów.
Odrzucone argumenty
Sąd błędnie ocenił możliwości finansowe spółki. Błędy w ustaleniach faktycznych doprowadziły do niewłaściwej oceny sytuacji finansowej. Spółka jest w trudnej sytuacji gospodarczej z powodu działań urzędów celnych i podatkowych.
Godne uwagi sformułowania
instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach charakteryzujących się trudną sytuacją materialną strona wnosząc sprawę do sądu, powinna liczyć się z kosztami i gromadzić potrzebne środki, choćby z bieżącej działalności gołosłownym jest zarzut dotyczący sugestii o możliwości wyprzedaży części majątku spółki celem zaspokojenia wpisu sądowego
Skład orzekający
Czesława Socha
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy dla osób prawnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej i wykazywania trudnej sytuacji finansowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki kapitałowej i jej obowiązku wykazywania trudnej sytuacji materialnej w celu uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowego – prawa pomocy, które może być kluczowe dla dostępu do wymiaru sprawiedliwości. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i kryteria oceny sytuacji finansowej przez sąd.
“Czy trudna sytuacja finansowa spółki zawsze oznacza zwolnienie z kosztów sądowych? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 1312 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GZ 165/06 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2006-05-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-04-18 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Czesława Socha /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny Hasła tematyczne Celne postępowanie Celne prawo Sygn. powiązane III SA/Gd 740/05 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2006-09-14 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Czesława Socha po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] Spółki z o.o. w Piastowie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 marca 2006 r. sygn. akt III SA/Gd 740/05 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. w Piastowie na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe postanawia: – oddalić zażalenie – Uzasadnienie P O S T A N O W I E N I E Dnia 10 maja 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Czesława Socha po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] Spółki z o.o. w Piastowie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 marca 2006 r. sygn. akt III SA/Gd 740/05 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. w Piastowie na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe postanawia: – oddalić zażalenie – U Z A S A D N I E N I E Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 13 marca 2005 r. , sygn. akt III SA/GD 740/05, odmówił [...] Spółce z o.o. w Piastowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W motywach postanowienia Sąd I instancji przeanalizował sytuację majątkową Spółki i doszedł do przekonania, iż Skarżąca jest w stanie uiścić wpis sądowy w kwocie 1312 zł. Sąd wskazał, iż stosowne postępowanie celne, w którego następstwie skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego zostało wszczęte w 2002 r. Tym samym skarżąca, jako spółka kapitałowa do dnia wniesienia skargi, tj. do dnia 7 listopada 2005 r. miała wystarczająco dużo czasu, aby w świetle swojej sytuacji finansowej poczynić określone oszczędności i uczynić zadość obowiązkowi uiszczenia kosztów postępowania. Przemawia za tym chociażby wskazywana kwota należności celnych, której uiszczenie stanowić może dolegliwą konsekwencję finansową rozstrzygnięć wydanych przez organy celne. Żaląca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie złożonego wniosku. W uzasadnieniu podała, że Sąd błędnie ocenił jej możliwości finansowe. Błędy w ustaleniach faktycznych doprowadziły do niewłaściwej oceny sytuacji finansowej wnioskodawcy. Jej zdaniem w trakcie przeprowadzania postępowania wyjaśniającego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny ponad wszelką wątpliwość ustalono, że spółka jest w trudnej sytuacji gospodarczej, ponieważ regularnie wykazuje niewielką, lecz jednak istniejącą stratę. Głównym tego powodem jest zdaniem skarżącej nękanie spółki przez urzędy celne i podatkowe z tytułu niesłusznie naliczonych ceł i podatków. Skarżąca podkreśliła, że kapitał zakładowy ani stan konta w kasie nie odzwierciedlają ogólnej sytuacji w spółce. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Przyznanie osobie prawnej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Oznacza to, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Koszty sądowe obciążające żalącą w sprawie sprowadzają się w obecnym jej stadium do opłaty od skargi w trybie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z 2003 r.). Trafnie Sąd przyjął, że żaląca nie wykazała swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej w sposób umożliwiający uwzględnienie wniosku. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że żaląca mimo powoływanych trudności nadal prowadzi działalność gospodarczą. Pozostała wobec tego tylko ocena czy dochody, które uzyskuje pozwalają na pokrycie kosztów. Należało przyjąć, że tak, skoro nie wykazano jakie są rzeczywiste dochody. Podkreślić jednak należy, że strona wnosząc sprawę do sądu, powinna liczyć się z kosztami i gromadzić potrzebne środki, choćby z bieżącej działalności. Wyjątkowo, gdy tylko niezwłoczne wniesienie sprawy zapewni ochronę praw strony ze względu na bliski termin, z upływem którego jej roszczenie wygaśnie lub ulegnie przedawnieniu, albo ze względu na inne okoliczności prawne lub faktyczne. Chodzi wówczas o sytuację, że nie ma podstaw do zarzucenia stronie rozmyślnego braku działania. W niniejszej sprawie wyjątkowe okoliczności, o których mowa powyżej nie zachodzą. Rodzaj sprawy oraz prowadzona bieżąca działalność w pełni potwierdzają możliwość poniesienia kosztów związanych z uiszczeniem wpisu, skoro osoba fizyczna czy prawna powinna partycypować w kosztach postępowania. Należy wskazać, że gołosłownym jest zarzut dotyczący sugestii o możliwości wyprzedaży części majątku spółki celem zaspokojenia wpisu sądowego, ponieważ Sąd I instancji takich sugestii nie poczynił. Nadto skarżąca nie wykonując wezwania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku uniemożliwiła inną ocenę swojej sytuacji finansowej. Z powyższych względów, skoro zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, dlatego też na podstawie art. 184 w związku z art. 197 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zażalenie zostało oddalone.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI