II FZ 301/09

Naczelny Sąd Administracyjny2009-08-17
NSApodatkoweWysokansa
prawo pomocykoszty sądowewpis sądowyskarżącyNSAWSApostępowanie administracyjnedochodyutrzymanie rodzinyobciążenie finansowe

NSA uchylił postanowienie WSA odmawiające prawa pomocy w częściowym zwolnieniu od kosztów sądowych, nakazując ponowne rozpatrzenie wniosku z uwzględnieniem łącznej sumy wpisów od kilku skarg.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił D. G. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że nie wykazał on niemożności poniesienia opłaty od skargi. Skarżący w zażaleniu podniósł, że choć opłata w jednej sprawie nie jest wysoka, to suma opłat od kilku równoległych skarg stanowi znaczące obciążenie. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, wskazując na konieczność uwzględnienia łącznych kosztów sądowych w ocenie sytuacji materialnej strony.

Sprawa dotyczyła zażalenia D. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. WSA uznał, że skarżący, mimo dochodów 1.500 zł miesięcznie i utrzymywania rodziny, nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania (400 zł wpisu od skargi) bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący w zażaleniu argumentował, że złożył cztery skargi, a suma opłat sądowych od nich stanowi dla niego znaczące obciążenie finansowe, co powinno być rozpatrzone łącznie. Podniósł również, że WSA błędnie podawał wysokość wpisu w każdej ze spraw. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne. Podkreślił, że ocena możliwości poniesienia kosztów musi uwzględniać wszystkie obciążenia finansowe wynikające z konieczności uiszczenia wpisów sądowych w pozostałych sprawach, które powstały w tym samym czasie. NSA wskazał, że łączna suma wpisów od czterech skarg wynosi 1.691 zł, co należy wziąć pod uwagę przy ocenie przesłanek przyznania prawa pomocy. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, nakazując uwzględnienie sumy wszystkich wpisów sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przy ocenie możliwości poniesienia przez stronę kosztów postępowania należy uwzględnić łączną sumę wpisów sądowych od wszystkich skarg wniesionych przez stronę, które powstały w tym samym czasie.

Uzasadnienie

NSA uznał, że ocena sytuacji materialnej strony ubiegającej się o prawo pomocy musi uwzględniać wszystkie obciążenia finansowe, w tym sumę wpisów od kilku skarg, aby prawidłowo ocenić, czy strona może ponieść koszty bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (3)

Główne

P.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 246

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Łączna suma wpisów od kilku równoległych skarg stanowi znaczące obciążenie finansowe dla skarżącego. Ocena możliwości poniesienia kosztów powinna uwzględniać wszystkie obciążenia finansowe powstałe w tym samym czasie.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (argument WSA).

Godne uwagi sformułowania

ocena możliwości poniesienia przez skarżącego kosztów postępowania w badanej sprawie musi być dokonana z uwzględnieniem obciążeń finansowych wynikających z konieczności uiszczenia przez niego wpisów sądowych w pozostałych sprawach, skoro obowiązek uiszczenia wpisów sądowych powstał w tym samym czasie.

Skład orzekający

Tomasz Zborzyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie konieczności uwzględniania łącznych kosztów sądowych przy rozpatrywaniu wniosków o prawo pomocy, zwłaszcza gdy strona wnosi wiele skarg."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy strona wnosi wiele skarg jednocześnie i ubiega się o prawo pomocy w zakresie kosztów sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne aspekty prawa pomocy i jak suma mniejszych obciążeń może stanowić istotny problem finansowy dla strony, co jest istotne dla prawników procesowych.

Czy kilka małych opłat sądowych może być dla Ciebie za dużo? NSA wyjaśnia prawo pomocy.

Dane finansowe

WPS: 400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 301/09 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-08-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-07-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Zborzyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
I SA/Kr 332/08 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2009-11-13
II FZ 135/09 - Postanowienie NSA z 2009-05-04
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185 par. 1, art. 197 par. 2.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia D. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 czerwca 2008 r. sygn. akt I SA/Kr 332/08 w zakresie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi D. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 10 grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialność osób trzecich za zobowiązania podatkowe postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 czerwca 2009 r., wydanym w sprawie, której przedmiotem jest orzeczenie o odpowiedzialności płatnika za zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za styczeń, marzec, kwiecień i maj 2002 r. (I SA/Kr 332/08), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych skarżącemu D. G.. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że jak wynika ze złożonego przez skarżącego oświadczenia uzyskuje on dochody w wysokości 1.500 zł miesięcznie, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami, ma na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci. Łączne dochody osób prowadzących ze skarżącym wspólne gospodarstwo domowe wynoszą 5.100 zł miesięcznie, a ponoszone przez nich wspólnie stałe opłaty zamykają się kwotą 1.450 zł miesięcznie. Skarżący powoływał się także na to, że ponosi dalsze koszty, związane z chorobą syna i matki, spłatą zobowiązań ciążących na nim jako byłym prezesie zarządu firmy, a także spłacaniem grzywny i kosztów sądowych, jednakże okoliczności tych nie wykazał. Biorąc zatem pod uwagę możliwości finansowe skarżącego oraz to, że w rozpoznawanej sprawie musi on ponieść koszty wpisu od skargi w wysokości 400 zł, Sąd uznał, że skarżący nie wykazał że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i tym samym nie spełnił przesłanki przyznania mu prawa pomocy, określonej w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.).
W zażaleniu skarżący podniósł, że wniósł cztery skargi w sprawach oznaczonych sygnaturami I SA/Kr 330-333/08 i że opłata w każdej z nich nie stanowi nominalnie znacznej kwoty, jednak suma tych opłat stanowi dla niego duże obciążenie finansowe i w związku z tym wnioski powinny być rozpatrywane łącznie. Zauważył też, że w uzasadnieniu każdego z postanowień Sąd podaje, że wpis od skargi wynosi 400 zł, podczas gdy wpisy te są w każdej sprawie różne, w zależności od wartości przedmiotu sporu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie ma usprawiedliwione podstawy.
Nie budzi wątpliwości, że na osobie ubiegającej się o przyznanie jej prawa pomocy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do uzyskania tego prawa. Z drugiej jednak strony ocena możliwości poniesienia przez skarżącego kosztów postępowania w badanej sprawie musi być dokonana z uwzględnieniem obciążeń finansowych wynikających z konieczności uiszczenia przez niego wpisów sądowych w pozostałych sprawach, skoro obowiązek uiszczenia wpisów sądowych powstał w tym samym czasie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2008 r., I OZ 384/08). Wpisy sądowe od czterech skarg wniesionych przez skarżącego wynoszą łącznie 1.691 zł i do tej kwoty należy odnieść rozważania dotyczące możliwości poniesienia przez skarżącego pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i jego rodziny. Trzeba też uznać rację skarżącego co do tego, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w każdej z rozpoznawanych spraw podał, iż wpis od skargi wynosi 400 zł, choć w rzeczywistości wpisy te w różnych sprawach maja różną wielkość. W sprawie obecnie rozpoznawanej wpis ten wynosi jednak 400 zł, a więc Sąd błędu nie popełnił.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny zaskarżone postanowienie uchylił na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględni sumę wpisów sądowych, do uiszczenia których skarżący jest obowiązany i na tej podstawie dokona oceny spełniania przez niego przesłanek przyznania prawa pomocy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI