II FZ 22/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-03-20
NSApodatkoweNiskansa
podatek dochodowywpis sądowyzażalenieprawo pomocysądy administracyjneNSAWSA

Podsumowanie

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącej na zarządzenie WSA w Gorzowie Wielkopolskim wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.

Skarżąca wniosła zażalenie na zarządzenie WSA w Gorzowie Wielkopolskim wzywające ją do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 400 zł. W zażaleniu podnosiła swoją trudną sytuację zdrowotną i bytową. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając je za bezzasadne i podkreślając, że na tym etapie postępowania kontrolowane może być jedynie samo zarządzenie o wpisie, a kwestia prawa pomocy będzie rozpatrywana przez sąd pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie A. G. na zarządzenie Przewodniczącego I Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Go 73/26, w przedmiocie wpisu od skargi. Zarządzenie to wzywało skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 400 zł, zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz rozporządzenia w sprawie wysokości wpisów. Skarżąca wniosła zażalenie, powołując się na swoją trudną sytuację zdrowotną i bytową, będąc osobą niezdolną do pracy i bezrobotną. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za całkowicie bezzasadne i podlegające oddaleniu. Sąd wyjaśnił, że wpis sądowy jest należny od pism wszczynających postępowanie, a jego nieuiszczenie, mimo wezwania, skutkuje odrzuceniem pisma. Wskazał, że wysokość wpisu w niniejszej sprawie została prawidłowo ustalona na 400 zł, stosownie do wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd podkreślił, że na etapie rozpoznawania zażalenia na zarządzenie o wpisie, nie jest możliwe badanie sytuacji majątkowej skarżącej. Kwestia przyznania prawa pomocy, uwzględniająca trudną sytuację życiową strony, będzie rozpatrywana przez sąd pierwszej instancji w odrębnym postępowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, na etapie rozpoznawania zażalenia na zarządzenie o wpisie sądowym, sąd kontroluje jedynie prawidłowość samego zarządzenia. Ocena sytuacji majątkowej skarżącego i ewentualne przyznanie prawa pomocy następuje w odrębnym postępowaniu przez sąd pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zakres kognicji sądu rozpoznającego zażalenie na zarządzenie o wpisie jest ograniczony do oceny legalności tego zarządzenia. Kwestie związane z prawem pomocy, które wymagają analizy sytuacji majątkowej strony, należą do kompetencji sądu pierwszej instancji w ramach odrębnego postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

P.p.s.a. art. 230 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały.

P.p.s.a. art. 220 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 1 § pkt 2

Wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi dla wartości przedmiotu zaskarżenia o wartości ponad 10 000 zł do 50 000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 230 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Niewłaściwość etapu postępowania zażaleniowego do oceny sytuacji majątkowej skarżącej i przyznania prawa pomocy.

Odrzucone argumenty

Zażalenie skarżącej oparte na jej trudnej sytuacji zdrowotnej i bytowej jako podstawa do uchylenia zarządzenia o wpisie.

Godne uwagi sformułowania

Zażalenie jest całkowicie bezpodstawne i podlega oddaleniu. na obecnym etapie postępowania w wyniku wniesionego zażalenia kontrolowane może być tylko zaskarżone zarządzenie w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu.

Skład orzekający

Jerzy Płusa

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad dotyczących obowiązku uiszczania wpisów sądowych i procedury odwoławczej od zarządzeń w tym zakresie, a także rozgraniczenia kompetencji między sądem pierwszej instancji a sądem odwoławczym w kontekście prawa pomocy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i nie wprowadza nowych interpretacji prawa materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy rutynowego obowiązku uiszczania wpisów sądowych. Nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć prawnych.

Dane finansowe

WPS: 11 918,76 PLN

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II FZ 22/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-03-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Płusa /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 230 § 1, art. 220 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 20 marca 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. G. na zarządzenie Przewodniczącego I Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 lutego 2026 r. sygn. akt I SA/Go 73/26 w przedmiocie wpisu od skargi w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 19 grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2024 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 13 lutego 2026 r. sygn. akt I SA/Go 73/26 Przewodniczący I Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", wezwał A. G. (dalej jako "Skarżąca") do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 12 grudnia 2024 r. w kwocie 400 zł, stosownie do § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535) - powoływanego dalej jako: "rozporządzenie".
Wezwanie do uiszczenia wpisu zostało doręczone Skarżącej w dniu 18 lutego 2026 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 32 akt sprawy).
Pismem z dnia 23 lutego 2026 r. (nadanym w dniu 25 lutego 2026 r. - data stempla pocztowego - k. 35 akt sprawy) Skarżąca wniosła w ustawowym terminie zażalenie na ww. zarządzenie oraz wniosła o przyznanie jej prawa pomocy.
W zażaleniu Skarżąca wskazała cyt.: "Złożenie tego zażalenia uważam za adekwatne ze względu na swoją sytuację zdrowotno - bytową. Jako osoba całkowicie niezdolna do pracy i samodzielnej egzystencji jestem także jednostką bezrobotną bez możliwości zwiększenia dochodu poprzez zatrudnienie, w celu zdobycia środków na pokrycie kosztów pomocy prawnej i postępowania sądowego." oraz stwierdziła "(...) rozpoznanie sprawy przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd bez kolejnego obciążania kosztami skarżącej uważam za uzasadnione."
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest całkowicie bezpodstawne i podlega oddaleniu.
Stosownie do art. 230 § 1 P.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, zaś w innych sprawach pobiera się wpis stały (art. 231 P.p.s.a). Natomiast w myśl art. 220 § 1 P.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Natomiast skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 230 § 3 P.p.s.a.).
Wysokość wpisów sądowych w sprawach rozpatrywanych przed sądami administracyjnymi została uregulowana rozporządzeniem. Zgodnie z § 1 pkt 2 ww. rozporządzenia, wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi dla wartości przedmiotu zaskarżenia o wartości ponad 10 000 zł do 50 000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł. W niniejszej sprawie w zarządzeniu z dnia 13 lutego 2026 r. wyznaczono wpis sądowy od wniesionej skargi w kwocie 400 zł, stosownie do § 1 pkt 2 ww. rozporządzenia z uwagi na wartość przedmiot zaskarżenia w wysokości 11 918,76 zł (k. 7 akt sprawy).
W rozpatrywanym zażaleniu Skarżąca podniosła szereg okoliczności dotyczących jej sytuacji życiowej a zaskarżenie zarządzenia uzasadniała "swoją sytuacją zdrowotno - bytową". Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że na obecnym etapie postępowania w wyniku wniesionego zażalenia kontrolowane może być tylko zaskarżone zarządzenie w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wbrew zarzutom zażalenia, zaskarżone zarządzenie nie narusza prawa, a wymieniona w nim kwota należnego wpisu od skargi jest prawidłowa.
Należy zaznaczyć, że Sąd pierwszej instancji będzie musiał ocenić sytuację majątkową Skarżącej w kontekście spełnienia przesłanek przyznania jej prawa pomocy w toku postępowania w przedmiocie prawa pomocy (sygn. akt I SPP/Go 6/26). Wskazać należy, że wniosek o przyznanie prawa pomocy strona może wnieść przed wszczęciem postępowania lub w jego toku - w każdym czasie, aż do zakończenia postępowania prawomocnym wyrokiem. W szczególności strona może złożyć taki wniosek po otrzymaniu wezwania do uiszczenia opłaty sądowej, w terminie do uiszczenia tejże opłaty. Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy przed upływem terminu do uiszczenia opłaty powoduje, że termin ten zostaje przerwany i nie rozpoczyna swego biegu do czasu rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak: H. Knysiak-Sudyka [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, red. T. Woś, Warszawa 2016, art. 243).
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a orzekł, jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę