II GZ 477/14

Naczelny Sąd Administracyjny2014-08-28
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowezażaleniepostępowanie sądowoadministracyjnespółkabrak środkówwykazanie sytuacji finansowej

NSA oddalił zażalenie spółki na odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że spółka nie wykazała braku środków finansowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając jej oświadczenie majątkowe za niewystarczające. Spółka złożyła zażalenie, argumentując brak środków z powodu zajęcia kont bankowych i ruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a spółka nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację finansową.

Sprawa dotyczy zażalenia spółki i. Spółki z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. WSA uznał, że oświadczenie majątkowe spółki, mimo podania wysokiego kapitału zakładowego i wartości środków trwałych, było niewystarczające do oceny jej możliwości płatniczych, zwłaszcza w kontekście strat i zajęcia kont bankowych przez komorników. Spółka nie wykonała wezwania do przedstawienia dodatkowych dokumentów finansowych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony i wymaga od wnioskodawcy, zwłaszcza osoby prawnej, wykazania braku wystarczających środków. Ponieważ spółka nie przedstawiła wymaganych dokumentów, NSA uznał, że nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy i oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie wykazała braku wystarczających środków finansowych.

Uzasadnienie

Spółka, pomimo wezwania, nie przedstawiła dodatkowych dokumentów obrazujących jej sytuację finansową, co uniemożliwiło ocenę jej możliwości płatniczych. Ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § § 2 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy może być przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 199

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konst. RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu

p.p.s.a. art. 264 § par. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 264 § par. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka nie wykazała braku środków finansowych poprzez przedstawienie wymaganych dokumentów. Ciężar dowodu w zakresie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.

Odrzucone argumenty

Zajęcie kont bankowych i środków trwałych przez komorników uniemożliwia pozyskanie środków na koszty sądowe.

Godne uwagi sformułowania

korzystanie z tej instytucji powinno mieć miejsce jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca wykaże nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa

Skład orzekający

Jan Bała

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykazanie przesłanek do przyznania prawa pomocy przez osoby prawne w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności znaczenie przedstawienia dokumentów finansowych."

Ograniczenia: Dotyczy głównie sytuacji, gdy wnioskodawcą jest osoba prawna i ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, która jest ważna dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 477/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-08-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-08-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Bała /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
V SA/Wa 441/14 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2014-11-28
II GSK 1450/16 - Postanowienie NSA z 2016-05-05
II GZ 56/15 - Postanowienie NSA z 2015-02-25
II GZ 877/15 - Postanowienie NSA z 2015-12-16
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 264 par. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia i. Spółki z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 9 lipca 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 441/14 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi i. Spółki z o.o. w G. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 9lipca 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 441/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił i. Spółce z o.o. w G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że skarżąca oświadczyła, iż jej kapitał zakładowy wynosi 6.000.000,00 zł, natomiast wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok - 2.024.729,36 zł. Podano również, że wysokość straty za ostatni rok obrotowy wynosi 373.575,72 zł. Wyjaśniła, że zablokowano wszystkie jej konta bankowe, uniemożliwiając pozyskanie i dysponowanie środkami finansowymi. Ich brak uniemożliwia wniesienie wpisu. Wszystkie środki ruchome zostały zajęte przez komorników. Stan konta wynosi 0 zł.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego o przedstawienie dodatkowych informacji o stanie majątku, skarżąca oświadczyła, że żądane dokumenty nie będą stanowiły informacji o możliwości zapłaty kosztów i nie wykona wezwania. W ocenie Skarżącej wezwanie do przedstawienia dodatkowych dokumentów ma uzasadniać odmowę zwolnienia, aby ochronić naruszający prawo organ administracji.
W ocenie WSA, oświadczenie zawarte we wniosku skarżącej złożonym na urzędowym formularzu PPPr było niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, więc skarżąca została wezwana do przedstawienia szczegółowych informacji, którego to wezwania nie wykonała. Wobec tego Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i zwolnienie od kosztów sądowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest nieuzasadnione, więc podlega oddaleniu.
Zgodnie z treścią art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, która ma gwarantować możliwość realizacji prawa do sądu, wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. W związku z tym, że w przypadku przyznania prawa pomocy koszty postępowania sądowego pokrywane są z budżetu państwa, korzystanie z tej instytucji powinno mieć miejsce jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca wykaże nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a przez to nie może zrealizować przysługującego mu prawa do sądu.
W myśl przepisu art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa.
Skoro więc skarżąca, pomimo tego, że była wzywana do złożenia dodatkowych dokumentów obrazujących jej sytuację finansową, nie przedstawiła do chwili obecnej żadnych dokumentów, należy podzielić stanowisko WSA w W., że nie wykazała ona, że zachodzą w stosunku do niej przesłanki przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI