II FZ 209/07

Naczelny Sąd Administracyjny2007-08-22
NSApodatkoweŚredniansa
wpis sądowykoszty postępowaniasądy administracyjnenależność pieniężnadecyzja kasacyjnapodatek dochodowyskarżącyorgan podatkowyzażalenie

NSA uchylił zarządzenie WSA dotyczące wpisu od skargi, uznając, że decyzja kasacyjna organu podatkowego nie stanowi należności pieniężnej.

NSA rozpoznał zażalenie na zarządzenie WSA dotyczące wpisu od skargi w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych. WSA wezwał do uzupełnienia wpisu stosunkowego, uznając decyzję Dyrektora Izby Skarbowej za kreującą należność pieniężną. NSA uchylił to zarządzenie, stwierdzając, że decyzja kasacyjna organu odwoławczego nie jest aktem kreującym należność pieniężną w rozumieniu przepisów, a zatem należy się od niej wpis stały.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Bożenny B. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które dotyczyło wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. WSA wezwał skarżącą do uzupełnienia wpisu stosunkowego, uznając, że zaskarżona decyzja kreuje należność pieniężną. NSA uchylił to zarządzenie, wyjaśniając, że decyzja kasacyjna organu odwoławczego, która uchyla decyzję organu pierwszej instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania, ma charakter procesowy i nie kreuje ani nie stwierdza istnienia określonej należności pieniężnej. W związku z tym, w takich sprawach pobiera się wpis stały, a nie stosunkowy. Sąd uznał, że zastosowanie ma § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., który przewiduje wpis stały w wysokości 500 zł w sprawach skarg nieobjętych wpisem stosunkowym z zakresu zobowiązań podatkowych. NSA oddalił również wniosek o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego, wskazując, że zasądzenie kosztów następuje w orzeczeniu uwzględniającym skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja kasacyjna organu odwoławczego nie jest aktem kreującym ani stwierdzającym istnienie określonej należności pieniężnej w rozumieniu art. 216 P.p.s.a. Jej charakter jest procesowy.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 216 P.p.s.a. odnosi się do aktów lub czynności kreujących lub stwierdzających istnienie należności pieniężnej. Decyzja kasacyjna, uchylając poprzednią decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, nie ustala zobowiązania podatkowego. W takich przypadkach pobiera się wpis stały.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 216

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, stanowi ona wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd interpretuje to jako akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną, bądź stwierdzające jej istnienie.

p.p.s.a. art. 231 § zd. drugie

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W sprawach, o których mowa w art. 216, pobiera się wpis stały.

p.p.s.a. art. 185

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek strony o zwrot kosztów Sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu poniesionych kosztów postępowania zażaleniowego możliwe jest w przypadku uwzględnienia skargi.

o.p. art. 233 § 2

Ustawa Ordynacja podatkowa

Decyzja kasacyjna organu odwoławczego uchyla decyzję organu I instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § ust. 3 pkt 12

W sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu zobowiązań podatkowych pobiera się wpis stały w wysokości 500 zł.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 2 i 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 1

Określa wysokość wpisów stosunkowych, mających zastosowanie do spraw, w których możliwe jest wskazanie wartości przedmiotu sporu.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § ust. 5

Dotyczy decyzji i postanowień wydanych w nadzwyczajnych trybach, w zakresie spraw podatkowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja kasacyjna organu odwoławczego nie jest aktem kreującym należność pieniężną. W sprawach skarg na decyzje kasacyjne organów podatkowych pobiera się wpis stały, a nie stosunkowy. Zastosowanie ma § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia o wpisach sądowych.

Odrzucone argumenty

Zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej kreuje należność pieniężną, od której należy się wpis stosunkowy.

Godne uwagi sformułowania

charakter zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji, tj. czy jej przedmiotem była "należność pieniężna" użyte w art. 216 p.p.s.a. sformułowanie "jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna", jest wyrażeniem nieostrym i stanowi pewnego rodzaju uproszczenie Akt ten ma procesowy /kasacyjny/ charakter i nie kształtuje bezpośrednio zobowiązań materialnoprawnych podatnika w tego rodzaju decyzji nie ustala się, ani nie stwierdza istnienia po stronie podatnika skonkretyzowanego zobowiązania do zapłaty należności pieniężnej zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. odpowiada hipotezie powyższej normy prawnej

Skład orzekający

Grzegorz Krzymień

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpisu od skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście decyzji kasacyjnych organów podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji decyzji kasacyjnej organu odwoławczego w sprawach podatkowych. Interpretacja przepisów o wpisach sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wpisem sądowym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.

Kiedy wpis od skargi jest stały, a kiedy stosunkowy? NSA wyjaśnia w sprawie podatkowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 209/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-08-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-04-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Krzymień /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
I SA/Łd 128/07 - Wyrok WSA w Łodzi z 2008-01-23
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone zarządzenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
par. 2 ust. 3 pkt 12
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Grzegorz Krzymień po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Bożenny B. od zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 lutego 2007 r., sygn. akt I SA/Łd 128/07 w zakresie wpisu od skargi w sprawie ze skargi Bożenny B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia 24 listopada 2006 r. (...) w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów postanawia 1) uchylić zaskarżone zarządzenie, 2) oddalić wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 24 listopada 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. ustalającą Bożennie B. zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za 2002 r. od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ. Od powyższej decyzji Skarżąca wniosła do Sądu skargę uiszczając w tym samym dniu wpis stały w wysokości 500 zł. Przewodniczący Wydziału I WSA w Łodzi wezwał Stronę do określenia wartości przedmiotu zaskarżenia, a następnie zarządzeniem z dnia 19 lutego 2007 r. do uzupełnienia wpisu stosunkowego o kwotę 1.500 zł.
Od powyższego zarządzenia Skarżąca wniosła zażalenie żądając jego uchylenia, ustalenia wpisu stałego w kwocie 200 zł oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadniając powyższe żądanie podkreślono, iż tylko decyzja wymiarowa, która ustala lub określa zobowiązanie podatkowe może być potraktowana jako akt kreujący należność pieniężną w określonej wysokości i w tym przypadku można by wskazać na wartość przedmiotu skargi, od której mógłby być obliczony wpis stosunkowy. Zdaniem autora zażalenia, skoro zaskarżona decyzja uchyliła poprzednią decyzję w sprawie, to winna być zakwalifikowana do katalogu spraw wymienionych w par. 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 221 poz. 2193/, czego konsekwencją jest obowiązek uiszczenia wpisu stałego w wysokości 200 zł, a Skarżąca jedynie z ostrożności uiściła wpis w wysokości 500 zł z uwagi na niejasne sformułowanie par. 2 ust. 2 pkt 12 powołanego rozporządzenia. Wątpliwości Strony budzi zagadnienie, jakie kategorie spraw są przedmiotem powołanej regulacji, ponieważ uznanie, że wszystkich zobowiązań podatkowych wykluczałoby zastosowanie - w jej ocenie - par. 1 rozporządzenia.
Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Badając zgodność z prawem kwestionowanego postanowienia, w pierwszym rzędzie należało zwrócić uwagę na charakter zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji, tj. czy jej przedmiotem była "należność pieniężna" w rozumieniu art. 216 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ dalej w skrócie "p.p.s.a.". Stosownie bowiem do tego przepisu, jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, stanowi ona wartość przedmiotu zaskarżenia.
W tym też kontekście należało zauważyć, iż użyte w art. 216 p.p.s.a. sformułowanie "jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna", jest wyrażeniem nieostrym i stanowi pewnego rodzaju uproszczenie. Przedmiotem zaskarżenia nie mogą być bowiem należności pieniężne, ale akty i czynności wymienione w art. 3 par. 2 i 3 p.p.s.a. /por. A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, B. Gruszczyński: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz; Zakamycze 2005 r., s. 536 i 537/. Dlatego bardziej trafne jest określenie spraw, o których mowa w art. 216 p.p.s.a. jako spraw w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną, bądź stwierdzające jej istnienie.
Nie sposób natomiast przyjąć, jak słusznie wskazano w rozpatrywanym zażaleniu, iż kasacyjna decyzja organu odwoławczego, wydana w trybie art. 233 par. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /t.j. Dz.U. 2005 nr 8 poz. 60 ze zm./, jest aktem prawnym, który kreuje bądź stwierdza istnienie określonej należności pieniężnej. Taka decyzja, zgodnie z powołanym przepisem, uchyla w całości decyzję organu I instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Powodem jej wydania jest konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w sprawie /w całości lub w znacznej części/, w celu rozstrzygnięcia sprawy. Akt ten ma procesowy /kasacyjny/ charakter i nie kształtuje bezpośrednio zobowiązań materialnoprawnych podatnika. Innymi słowy, w tego rodzaju decyzji nie ustala się, ani nie stwierdza istnienia po stronie podatnika skonkretyzowanego zobowiązania do zapłaty należności pieniężnej. Jej moc wiążąca ogranicza się do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji organu I instancji. Jak słusznie zauważyła Skarżąca, decyzją, której przedmiotem byłaby określona należność pieniężna byłaby jedynie decyzja utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie /wymiarowe/ organu I instancji, bądź decyzja reformatoryjna.
W niniejszej sprawie zaskarżono decyzję kasacyjną organu podatkowego II instancji. Nie można więc przyjmować, jak to uczynił Sąd I instancji, iż w sprawie tej istnieje wartość przedmiotu zaskarżenia. Wbrew jego stanowisku sprawa /zaskarżony akt prawny/ nie dotyczy należności pieniężnej, w rozumieniu art. 216 p.p.s.a. /nie stwierdza jej istnienia, ani jej nie kreuje/. W tego typu sprawach, zgodnie z art. 231 zd. drugie p.p.s.a., pobierany jest wpis stały /por. postanowienie NSA z dnia 6 września 2004 r., sygn. akt FZ 128/04, niepubl./.
Odnosząc się natomiast do kwestii wysokości wpisu stałego, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko, iż w rozpatrywanym stanie faktycznym zastosowanie ma par. 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. /por. postanowienie NSA z dnia 14 maja 2007 r., I FSK 168/07, niepubl., postanowienie NSA z dnia 13 kwietnia 2007 r., II FZ 168/07, niepubl./. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu zobowiązań podatkowych pobiera się wpis stały w wysokości 500 zł. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. odpowiada hipotezie powyższej normy prawnej. Wbrew twierdzeniom autora zażalenia, par. 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. nie jest sprzeczny z par. 1 cytowanego rozporządzenia. Paragraf 1 określa bowiem wysokość wpisów stosunkowych i ma zastosowanie do takich spraw, w których możliwe jest wskazanie wartości przedmiotu sporu, a par. 2 ust. 3 wyraźnie stanowi, że odnosi się jedynie do takich skarg, które "nie są objęte wpisem stosunkowym". W niniejszej sprawie nie jest również możliwe ustalenie wysokości wpisu na podstawie par. 2 ust. 5 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., bowiem zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. wydana została na podstawie art. 233 Ordynacji podatkowej, a wskazany przepis rozporządzenia odnosi się jedynie do decyzji i postanowień wydanych w nadzwyczajnych trybach, w zakresie spraw podatkowych unormowanych w rozdziałach 17, 18 i 19 powołanej ustawy.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 w zw. z art. 197 par. 2 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji. Wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, zawarty w treści zażalenia, nie znalazł - w ocenie Sądu - uzasadnienia. Stosownie do art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów Sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. W niniejszym postępowaniu zażaleniowym Sąd nie miał na celu wydania orzeczenia odnoszącego się do merytorycznego rozstrzygnięcia skargi i z tych też względów nie orzekł o zwrocie kosztów sądowych /por. postanowienie NSA z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, niepubl., postanowienie NSA z dnia 15 marca 2006 r., II FZ 145/06, niepubl./. Zasądzenie zwrotu poniesionych kosztów postępowania zażaleniowego możliwe będzie na podstawie art. 200 p.p.s.a. w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia 24 listopada 2006 r.