II FZ 415/10

II FZ 415/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-08-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogusław Gruszczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Sygn. powiązane
I SA/Gl 616/10 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2011-09-19
II FSK 31/12 - Wyrok NSA z 2013-12-03
II FZ 207/11 - Postanowienie NSA z 2011-06-15
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 125 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Gruszczyński po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II Izby Finansowej zażalenia S. Sp. z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/GI 616/10 o zawieszeniu postępowania sądowego w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 9 marca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 5 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 616/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. w G. (zwanej dalej: Spółką) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K., odmawiającą Spółce zwrotu nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych, pobranym w związku z podwyższeniem kapitału zakładowego.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 15 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 731/09 skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prejudycjalne następującej treści: "czy art. 4 ust. 2 Dyrektywy Rady nr 69/335/EWG z dnia 17 lipca 1969 r. dotyczącej podatków pośrednich od gromadzenia kapitału, zmieniony z dniem 17 czerwca 1985 r. przez art. 1 pkt 1 dyrektywy nr 85/303/EWG z dnia 10 czerwca 1985 r., uprawniał Państwo Członkowskie do ponownego wprowadzenia z dniem 1 stycznia 2007 r. podatku kapitałowego z tytułu zaciągnięcia pożyczki przez spółkę kapitałową, jeżeli wierzyciel uprawniony jest do udziału w zyskach tej spółki, w przypadku gdy Państwo Członkowskie uprzednio zrezygnowało z pobierania tego podatku z dniem akcesji, tj. z dniem 1 maja 2004 r.?".
W ocenie WSA w Gliwicach, udzielenie przez Trybunał Sprawiedliwości odpowiedzi na pytanie prejudycjalne skierowane w sprawie I SA/Gl 731/09 będzie miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu w sprawie przed nim zawisłej. W związku z powyższym Sąd uznał, że niniejsze postępowanie należy zawiesić na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.“).
Spółka zaskarżyła powyższe postanowienie zażaleniem, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Spółka podniosła zarzut naruszenia przez WSA w Gliwicach art. 125 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że rozstrzygnięcie sprawy ze skargi Skarżącej zależy od wyniku toczącego się postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wszczętego pytaniem prejudycjalnym WSA w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 731/09.
W uzasadnieniu zażalenia Spółka podniosła, że sprawy te dotyczą zupełnie innej tematyki. Pytanie prejudycjalne skierowane przez WSA w Gliwicach w sprawie I SA/GL 731/09 dotyczy, zdaniem Spółki, możliwości przywrócenia opodatkowania czynności prawnych, którego w Polsce zaniechano z dniem przystąpienia do Wspólnoty, zaś niniejsza sprawa dotyczy opodatkowania czynności, które 1 lipca 1984 r. podlegały zwolnieniu od opodatkowania. Dodatkowo Spółka podniosła, że brak związku pomiędzy powołanym w postanowieniu pytaniem prejudycjalnym a niniejszą sprawą przejawia się również w tym, że żądanie Spółki oparte jest na innym przepisie dyrektywy Rady z dnia 17 lipca 1969 r. dotyczącej podatków od gromadzenia kapitału (Dz. Urz. WE z 1969 r., L 249/1, Polskie Wydanie Specjalne 2004 r., Rozdział 9, tom 1, s. 25; dalej: "dyrektywa 69/335/EWG“) niż ten, którego dotyczy pytanie prejudycjalne. Spółka stwierdziła, że istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest przesądzenie o właściwej wykładni art. 7 ust. 1 dyrektywy 69/335/EWG, podczas gdy wątpliwości przemawiające za skierowaniem pytania prejudycjalnego dotyczą wykładni art. 4 ust. 2 tej dyrektywy.
Ponadto, w ocenie Spółki, przeciwko zawieszeniu postępowania w niniejszej sprawie przemawia okoliczność, że dotychczasowe orzecznictwo ETS dostarcza wystarczającej wskazówki co do prawidłowej wykładni art. 7 ust. 1 dyrektywy 69/335/EWG. Zdaniem Spółki, zawieszenie toczącego się postępowania spowoduje niczym nieuzasadnione jego przedłużenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie ma usprawiedliwione podstawy i dlatego podlega uwzględnieniu. Trafny jest przede wszystkim zarzut naruszenia art. 125 § 1 pkt 1 ppsa. Udzielenie przez Trybunał Sprawiedliwości odpowiedzi na pytanie prejudycjalne WSA w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 731/09 (sygn. sprawy przed TS - C-212/10 Logstor ROR Polska) nie jest niezbędne dla rozstrzygnięcia sporu w niniejszej sprawie, bowiem zagadnienia będące podstawą sporu w obydwu sprawach nie są tożsame.
Po pierwsze, ocena zgodności z prawem unijnym opodatkowania tych czynności na gruncie obydwu spraw dotyczy rozbieżnych zagadnień. W sprawie C-212/10 Logstor ROR Polska podstawowe wątpliwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach dotyczą tego, czy dyrektywa 69/335/EWG zezwala państwu członkowskiemu na wprowadzenie opodatkowania podatkiem kapitałowym czynności, które zostały z takiego podatku zwolnione z dniem akcesji Rzeczpospolitej Polskiej do Unii Europejskiej. Takie wątpliwości nie występują w niniejszej sprawie. Poza sporem pozostaje okoliczność, że podwyższenie kapitału Spółki od dnia akcesji Rzeczpospolitej Polskiej do UE podlega na podstawie prawa polskiego opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Spór w niniejszym postępowaniu dotyczy natomiast tego, czy w dniu 1 lipca 1984 r. podwyższenie kapitału zakładowego spółki, prowadzącej działalność w zakresie pozyskiwania i produkcji materiałów budowlanych z miejscowych surowców było zwolnione z opłaty skarbowej. Dopiero rozstrzygnięcie tej kwestii umożliwi ocenę zgodności obecnie obowiązujących przepisów krajowych z prawem UE. Należy zauważyć, że w postępowaniu zażaleniowym NSA nie jest władny przesądzać istnienia albo nieistnienia w dniu 1 lipca 1984 r. wspomnianego zwolnienia. Kwestia ta podlega rozstrzygnięciu w wyroku załatwiającym sprawę merytorycznie.
Po drugie, wskazane wyżej różnice w stanach faktycznych i prawnych obydwu spraw znajdują odzwierciedlenie również w różnych przepisach prawa unijnego, które zdaniem skarżących uzasadniają żądanie stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych. W sprawie C-202/10 Logstor ROR Polska taka niezgodność polskich przepisów z prawem unijnym oparta jest na naruszeniu art. 4 ust. 1 i 2 dyrektywy 69/335/EWG. W niniejszej sprawie, Spółka uzasadniając wniosek o stwierdzenie nadpłaty podnosi natomiast zarzut sprzeczności przepisów ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (tekst jednolity – Dz. U. z 2010 r., Nr 10, poz. 101, z późn. zm.) z art. 7 ust. 1 dyrektywy 69/335/EWG.
Wskazane wyżej różnice wyłączają możliwość uznania, że w obu sprawach wystąpił tożsamy problem prawny. W konsekwencji zaskarżone postanowienie naruszało art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i podlegało uchyleniu na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Ustosunkowując się do wniosku Spółki o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że brak było podstaw do jego uwzględnienia. Art. 209 p.p.s.a. nie przewiduje orzekania o kosztach w wypadku uchylenia postanowienia sądu pierwszej instancji w kwestii incydentalnej. Na marginesie trzeba tylko zauważyć, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji, koszty postępowania zażaleniowego mogą zostać zaliczone do "kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw“, o których mowa w art. 200 p.p.s.a. W przeciwnym razie zastosowanie będzie mieć zasada z art. 199 p.p.s.a.