II FZ 193/10

Naczelny Sąd Administracyjny2010-05-21
NSApodatkoweŚredniansa
postępowanie sądowesądy administracyjnewykładnia orzeczeniawpis sądowyzażalenienieuiszczenie opłatyniedopuszczalność skargiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wykładni, uznając, że wniosek o wykładnię wykraczał poza jej dopuszczalny zakres, zmierzając do merytorycznej zmiany lub uzupełnienia orzeczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił spółce wykładni swojego postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego. Spółka wniosła o wykładnię, twierdząc, że nie było jasne, czy wpis nie został uiszczony w ogóle, czy też dokumentacja była wadliwa. Sąd pierwszej instancji uznał, że postanowienie było jasne i nie można go rozszerzać. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na to postanowienie, stwierdzając, że wniosek o wykładnię miał na celu polemikę z orzeczeniem i próbę jego merytorycznej zmiany, co jest niedopuszczalne w postępowaniu o wykładnię.

Sprawa dotyczyła wniosku spółki cywilnej "E." o wykładnię postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2009 r. (sygn. akt III SA/Wa 1590/09), którym odrzucono jej skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia. Powodem odrzucenia skargi było nieuiszczenie wpisu sądowego mimo wezwania. Spółka twierdziła, że z postanowienia nie wynikało jasno, czy wpis nie został uiszczony w ogóle, czy też istniały wątpliwości co do dokumentacji potwierdzającej jego uiszczenie. Sąd pierwszej instancji odmówił wykładni, wskazując, że postanowienie jest kompletne, a uzasadnienie jednoznaczne – wpis nie został uiszczony. Sąd podkreślił, że postępowanie o wykładnię nie służy usuwaniu merytorycznych błędów ani rozszerzaniu uzasadnienia o nowe motywy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie spółki, oddalił je. Sąd NSA potwierdził, że wykładnia postanowienia ma na celu usunięcie wątpliwości co do jego treści, zakresu powagi rzeczy osądzonej lub sposobu wykonania, ale nie dopuszcza żądania usunięcia merytorycznych błędów, zmiany rozstrzygnięcia ani oparcia się na nowej ocenie prawnej czy faktycznej. NSA uznał, że wniosek spółki stanowił polemikę z poglądami sądu pierwszej instancji i próbę kwestionowania okoliczności faktycznych stanowiących podstawę orzeczenia, co wykraczało poza dopuszczalny zakres wykładni. Warto odnotować, że w międzyczasie, na skutek skargi kasacyjnej spółki, postanowienie WSA z dnia 30 listopada 2009 r. zostało uchylone innym postanowieniem NSA z tej samej daty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wykładnię postanowienia nie może służyć kwestionowaniu merytorycznych podstaw rozstrzygnięcia, zmianie jego treści, ani uzupełnianiu uzasadnienia o nowe motywy.

Uzasadnienie

Postępowanie o wykładnię, uregulowane w art. 158 p.p.s.a. (stosowanym także do postanowień na mocy art. 166 p.p.s.a.), ma na celu usunięcie wątpliwości co do treści orzeczenia, zakresu powagi rzeczy osądzonej lub sposobu wykonania. Nie dopuszcza ono jednak żądania usunięcia merytorycznych błędów, zmiany rozstrzygnięcia ani oparcia się na nowej ocenie prawnej czy faktycznej. Wniosek strony, który stanowi polemikę z orzeczeniem i kwestionuje przyjęte przez sąd okoliczności faktyczne, wykracza poza dopuszczalny zakres wykładni.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 158

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, który wydał wyrok lub postanowienie, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Wykładnia nie może zmierzać do zmian merytorycznych, reinterpretacji uzasadnienia, jego poszerzenia ani opierać się na nowej ocenie prawnej czy faktycznej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 166

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis art. 158 stosuje się także do postanowień.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wykładnię postanowienia wykracza poza dopuszczalny zakres, ponieważ zmierza do merytorycznej zmiany orzeczenia lub uzupełnienia jego uzasadnienia o nowe motywy. Postępowanie o wykładnię nie służy polemice z orzeczeniem ani kwestionowaniu przyjętych przez sąd okoliczności faktycznych.

Odrzucone argumenty

Postanowienie WSA odmawiające wykładni było wadliwe, ponieważ nie wyjaśniało w sposób jednoznaczny kwestii uiszczenia wpisu sądowego. Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął nieprawidłowość dokumentacji i nieuiszczenie wpisu.

Godne uwagi sformułowania

Wykładnia powinna więc zmierzać do usunięcia wątpliwości dotyczących nie tylko treści wyroku (postanowienia), ale także zakresu powagi rzeczy osądzonej, a przede wszystkim skutków, jakie ten wyrok (postanowienie) ma wywołać. Postępowanie to jednak nie dopuszcza żądania usunięcia merytorycznych błędów orzeczenia. Nie mieści się również w ramach wykładni, żądanie przez stronę wyjaśnienia przez sąd powodów zajętego w sprawie stanowiska, które legło u podstaw rozstrzygnięcia, skoro zostało ono w sposób jasny uzasadnione w jego motywach. Wnioskodawca nie może wnieść o rozszerzenia uzasadnienia postanowienia bądź dodania nowych jego motywów. Wskazać należy, że żądanie wnioskodawcy, stanowiące w istocie polemikę ze stanowiskiem sądu, zmierzające do nowej interpretacji rozstrzygnięcia w zakresie przyjętym przez skarżącego, wykracza znacznie poza wykładnię wyroku (postanowienia) sformułowaną w art. 158 p.p.s.a.

Skład orzekający

Stefan Babiarz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja zakresu postępowania o wykładnię orzeczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, podkreślająca jego niedopuszczalność w celu zmiany merytorycznej lub uzupełnienia uzasadnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wykładnię postanowienia, a nie wyroku. Kontekst nieuiszczenia wpisu sądowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury sądowej i interpretacji przepisów proceduralnych, co jest interesujące głównie dla prawników procesualistów. Brak nietypowych faktów czy szerszego kontekstu społecznego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 193/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-05-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-04-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Stefan Babiarz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1590/09 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2009-11-30
II FSK 854/10 - Postanowienie NSA z 2010-05-21
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 158, art. 166
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA : Stefan Babiarz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "E." spółka cywilna E. T., K. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2010 r. sygn. akt III SA/Wa 1590/09 odmawiające dokonania wykładni postanowienia z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ze skargi "E." spółka cywilna E. T., K. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 22 czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2010 r., III SA/Wa 1590/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił "E." spółka cywilna E. T., K. C. wykładni postanowienia z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 1590/09, o którą wniosek złożyła w sprawie ze skargi "E." spółka cywilna E. T., K. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 22 czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia.
2. Uzasadniając swoje stanowisko sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 1590/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę "E." spółka cywilna E. T., K. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 22 czerwca 2009 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia, z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi mimo wezwania sądu.
Wnioskiem z dnia 28 grudnia 2009 r. skarżąca wystąpiła o wykładnię powyższego postanowienia. Zdaniem strony powstała wątpliwość wynika z aktu, że z postanowienia nie wynika czy w ocenie sądu skarżąca nie uiściła do dnia 19 października 2009 r. wpisu sądowego w ogóle oraz czy z innej dokumentacji niż dokumentacja księgowa nie wynika, że faktycznie spółka dokonała uiszczenia wpisu we właściwym terminie.
3. W związku z powyższym stanem sprawy sąd pierwszej instancji powołując się na art. 158 oraz 166 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej: p.p.s.a. – wskazał, że przedmiotowe postanowienie jest kompletne, zawiera rozstrzygnięcie oraz uzasadnienie, których treść nie budzi wątpliwości. Odnosząc się do wątpliwości strony, że nie jest jasne czy zdaniem sądu w ogóle strona nie uiściła wpisu sądowego do dnia 19 października 2009 r. czy z innej dokumentacji niż dokumentacja księgowa nie wynika, że faktycznie skarżąca dokonała uiszczenia wpisu sądowego we właściwym terminie, sąd wskazał że uzasadnienie postanowienia w tej części jest jednoznaczne. skarżąca nie uiściła należnego wpisu od skargi do dnia 4 listopada 2009 r. Skoro sąd wskazał, że skarżąca nie uiściła wpisu, to znaczy że w ogóle go nie uiściła.
W odniesieniu do innej dokumentacji, na podstawie, której sąd miałby rozstrzygać kwestię uiszczenia wpisu przez skarżącą sąd stwierdził, że w istocie nie jest to wątpliwość co do treści uzasadnienia postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia sąd nie wyjaśniał kwestii dodatkowych dokumentów, zatem wypowiadanie się na ich temat byłoby rozszerzaniem motywów uzasadnienia postanowienia co w świetle art. 158 p.p.s.a. jest niedopuszczalne. Skarżąca nie może wnieść o rozszerzenia uzasadnienia postanowienia bądź dodania nowych jego motywów. Ze złożonego wniosku wynika, że wątpliwości skarżącej nie budzi uzasadnienie postanowienia, tylko brak wyjaśnienia czy sąd dysponuje innymi dokumentami niż księgowe na podstawie, których stwierdza uiszczenia wpisu sądowego, bądź jego brak. Należy zauważyć, iż przelew pocztowy dokumentujący uiszczenie wpisu został błędnie wypełniony co do nazwy podmiotu wpłacającego, a także nie wskazano w nim sygnatury sprawy, o czym pouczono w odpisie wezwania do uiszczenia wpisu. W związku z powyższym Oddział Finansowo Budżetowy Sądu przekazał informację, że nie zidentyfikował wpisu związanego z tą sprawą oraz nazwą podmiotu. W oparciu o taką informację sąd wydał stosowne postanowienie.
4. W zażaleniu na powyższe postanowienie spółka wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu między innymi zarzucił, że Sąd błędnie przyjął w zaskarżonym postanowieniu, że spółka nieprawidłowo wypełniła druk przelewu pocztowego, błędnie przyjął fakt nie uiszczenia wpisu oraz nieprawidłowość dokumentacji sądu, które to okoliczności stanowiły podstawę wydanego postanowienia z dnia 30 listopada 2009 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
5. Zażalenie podlega oddaleniu.
Jak wynika z treści art. 158 p.p.s.a. sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Mając zaś na uwadze treść art. 166 p.p.s.a. należy wskazać, że przepis powyższy ma zastosowanie także do postanowień. Wskazać należy, że konieczność dokonania wykładni wyroku (postanowienia) zachodzi wówczas, gdy jego treść jest sformułowana w sposób niejasny, który może budzić wątpliwości co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, a także sposobu jego wykonania (por. T. Ereciński (w:) Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego, s. 581; post. NSA z dnia 26 lipca 2001 r., II SAB 57/98, Lex nr 75533). Wykładnia powinna więc zmierzać do usunięcia wątpliwości dotyczących nie tylko treści wyroku (postanowienia), ale także zakresu powagi rzeczy osądzonej, a przede wszystkim skutków, jakie ten wyrok (postanowienie) ma wywołać. Postępowanie to jednak nie dopuszcza żądania usunięcia merytorycznych błędów orzeczenia. Nie mieści się również w ramach wykładni, żądanie przez stronę wyjaśnienia przez sąd powodów zajętego w sprawie stanowiska, które legło u podstaw rozstrzygnięcia, skoro zostało ono w sposób jasny uzasadnione w jego motywach. Wskazać należy, że żądanie wnioskodawcy, stanowiące w istocie polemikę ze stanowiskiem sądu, zmierzające do nowej interpretacji rozstrzygnięcia w zakresie przyjętym przez skarżącego, wykracza znacznie poza wykładnię wyroku (postanowienia) sformułowaną w art. 158 p.p.s.a. Wykładnia taka nie może bowiem zmierzać do zmian merytorycznych polegających na reinterpretacji uzasadnienia czy jego poszerzeniu o inne elementy istotne zdaniem wnioskodawcy. Wykładnia ta również nie może opierać się na nowej ocenie sprawy pod względem prawnym czy faktycznym. Przyjąć zatem należy, że nie może ona prowadzić, ani do zmiany merytorycznej samego rozstrzygnięcia, ani też powodów takiego rozstrzygnięcia (por. postanowienia NSA: z dnia 10 lipca 2008 r., I OZ 465/08, niepubl., z dnia 4 lutego 2005 r., OZ 1312/04, niepubl., z dnia 5 kwietnia 2005 r. (OZ 1226/04, niepubl.).
Mając powyższe na uwadze i przechodząc do oceny wniesionego w niniejszej sprawie zażalenia należy wskazać, że sformułowania w nim zawarte prowadzą do konkluzji, że strona polemizuje z poglądami prezentowanymi przez sąd pierwszej instancji w postanowieniu, którego wykładni się domaga. Tymczasem w świetle wcześniejszych rozważań jest to niedopuszczalne. W niniejszej sprawie strona w drodze wniosku o wykładnię wyroku kwestionuje stanowisko zaprezentowane przez sąd przedstawiając odmienny pogląd w kwestii prawidłowości uiszczenia przez spółkę wpisu – a zatem odmiennie ocenia okoliczności faktyczne stanowiące podstawę wydania postanowienia z dnia 30 listopada 2009 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego taka polemika z orzeczeniem, jak i żądanie jego uzupełniania bądź zmiany w drodze ustalania dodatkowych faktów jest niedopuszczalna na drodze wniosku o wykładnię wyroku. Dlatego też wniesione zażalenie, nie może być uznane za zasadne.
Wskazać na marginesie jedynie wypada, że postanowieniem z dnia 21 maja 2010 r. na skutek wniesionej przez spółkę skargi kasacyjnej, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 30 listopada 2009 r. zostało uchylone.
W tym stanie rzeczy zażalenie, jako nie mającą usprawiedliwionych podstaw, należało oddalić w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI