II FZ 1564/14

Naczelny Sąd Administracyjny2014-11-28
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowezażaleniesytuacja majątkowadochodynieruchomościNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie, uznając, że sytuacja majątkowa skarżącego nie uzasadnia zwolnienia z kosztów sądowych.

Skarżący P.B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, powołując się na trudną sytuację finansową związaną z dochodami z pracy, dzierżawy i działalności rolniczej, a także znacznymi zobowiązaniami kredytowymi i leasingowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na posiadanie przez skarżącego stałego dochodu, nieruchomości i przychodów z ich wynajmu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarżący dysponuje znacznym majątkiem i generuje przychody, co nie uzasadnia zwolnienia z kosztów sądowych.

Sprawa dotyczyła zażalenia P.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżący domagał się zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując, że jego sytuacja finansowa, mimo dochodów z pracy, dzierżawy i działalności rolniczej, jest trudna z powodu znacznych zobowiązań kredytowych i leasingowych. Sąd pierwszej instancji uznał, że posiadany przez skarżącego majątek (nieruchomości) oraz generowane przez niego przychody nie uzasadniają twierdzenia o niemożności poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podkreślił, że ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Sąd stwierdził, że analiza sytuacji majątkowej i dochodowej skarżącego, w tym posiadanie nieruchomości generujących przychody, nie potwierdza jego twierdzeń o niemożności poniesienia kosztów sądowych. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie, uznając je za nieuzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sytuacja majątkowa i dochodowa skarżącego nie uzasadnia przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Uzasadnienie

Skarżący dysponuje znacznym majątkiem, w tym nieruchomościami, które generują przychody, a także stałym dochodem z pracy i działalności rolniczej. Ponadto, jest w stanie wygospodarować środki na obsługę zobowiązań kredytowych i leasingowych, co sugeruje, że poniesienie kosztów sądowych nie spowoduje zachwiania jego sytuacji bytowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej - wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 199

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 252 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a w przypadku osoby fizycznej, ponadto dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Sytuacja finansowa skarżącego znacznie odbiega od przedstawionej przez Sąd. Wszelkie ustalenia nie odzwierciedlają stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy nie spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej w taki sposób, iż skarżący nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych dysponuje znacznym majątkiem, w tym nieruchomościami, które – jakkolwiek obciążone są kredytami i ratami leasingowymi – to jednak generują również przychody skoro skarżący jest w stanie wygospodarować odpowiednie kwoty pieniężne na obsługę zobowiązań kredytowych o charakterze cywilnoprawnym, nie sposób uznać jednocześnie, że nadmiernym obciążeniem będzie dla niego poniesienie kosztów postępowania w niniejszej sprawie

Skład orzekający

Tomasz Zborzyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyznania prawa pomocy w sytuacji posiadania przez wnioskodawcę znaczącego majątku i generowania przychodów, mimo istniejących zobowiązań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej wnioskodawcy i interpretacji przepisów P.p.s.a. w kontekście jego sytuacji materialnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, ale pokazuje, jak sąd ocenia sytuację materialną wnioskodawcy, biorąc pod uwagę dochody z różnych źródeł i posiadany majątek.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 1564/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-09-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Zborzyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1923/14 - Wyrok WSA w Warszawie z 2015-03-10
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 199, art. 246 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2014 r. sygn. akt III Sa/Wa 1923/14 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi P.B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 3 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 10 lipca 2014 r. P.B. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów z dnia 3 kwietnia 2014 r. w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, ze stosunku pracy uzyskuje dochód w wysokości 1.680 zł brutto miesięcznie. Skarżący musi "obsługiwać" znaczne kwoty kredytowe i leasingowe przy braku dochodów, które wcześniej przynosiła stacja kontroli pojazdów. Do swojego majątku skarżący zaliczył nieruchomość rolną o pow. 57,2452 ha. Wyjaśnił również, że w budynkach związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, działalności takiej nie prowadzi. Cześć tych budynków dzierżawi i z uzyskiwanego z tego tytułu dochodu spłaca zobowiązania zaciągnięte w związku z wcześniejszym funkcjonowaniem stacji kontroli pojazdów.
Postanowieniem z 1 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Na skutek sprzeciwu wniesionego od powyższego postanowienia sprawa została poddana pod rozpoznanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który zaskarżonym postanowieniem odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Sąd pierwszej instancji wskazał, że sytuacja rodzinna, majątkowa i finansowa wnioskodawcy nie uzasadnia oceny, że uiszczenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej w taki sposób, iż skarżący nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Skarżący uzyskuje bowiem stały dochód ze stosunku pracy, z najmu oraz z działalności rolniczej. Jest również właścicielem licznych nieruchomości.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że jego "sytuacja finansowa znacznie odbiega od przedstawionej przez Sąd", a "wszelkie ustalenia nie odzwierciedlają stanu faktycznego".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej, jest wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zgodnie z jednolitą linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. postanowienie z dnia 4 stycznia 2011 roku w sprawie o sygn. akt II FZ 681/10), z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. wynika, iż ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 252 §1 P.p.s.a, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Warunkiem przyznania omawianego uprawnienia procesowego jest przedstawienie przez wnioskodawcę w sposób nie budzący wątpliwości swej sytuacji rodzinnej i majątkowej, na podstawie której Sąd będzie mógł dokonać oceny zaistnienia w konkretnej sprawie przesłanek przyznania prawa pomocy.
Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przyznanie uprawnienia procesowego we wnioskowanym zakresie mogło nastąpić jedynie w sytuacji zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 246 § 1 pkt 2) P.p.s.a. Dokonana przez WSA w Warszawie analiza sytuacji rodzinnej i majątkowej wnioskodawcy wykazała w sposób jednoznaczny, że opłacenie przez skarżącego kosztów postępowania w niniejszej sprawie nie spowoduje negatywnych skutków w odniesieniu do sytuacji bytowej strony. Skarżący dysponuje znacznym majątkiem, w tym nieruchomościami, które – jakkolwiek obciążone są kredytami i ratami leasingowymi – to jednak generują również przychody. Co więcej, skoro skarżący jest w stanie wygospodarować odpowiednie kwoty pieniężne na obsługę zobowiązań kredytowych o charakterze cywilnoprawnym, nie sposób uznać jednocześnie, że nadmiernym obciążeniem będzie dla niego poniesienie kosztów postępowania w niniejszej sprawie.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI