II FZ 126/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-03-31
NSApodatkoweWysokansa
prawo pomocypostępowanie administracyjnesąd administracyjnywniosekuzupełnienie brakówterminzaległości podatkowenadpłata

NSA uchylił postanowienie WSA o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o prawo pomocy, uznając, że wezwanie do złożenia dodatkowych danych majątkowych nie jest wezwaniem do usunięcia braków wniosku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny pozostawił bez rozpoznania wniosek o prawo pomocy, uznając, że strona nie uzupełniła braków wniosku w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, stwierdzając, że wezwanie do złożenia dodatkowych danych majątkowych (art. 255 p.p.s.a.) nie jest wezwaniem do usunięcia braków formalnych wniosku (art. 257 p.p.s.a.). Nawet jeśli strona uchybiła termin do przedstawienia tych danych, sąd powinien merytorycznie rozpoznać wniosek.

Sprawa dotyczyła zażalenia E. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, które pozostawiło bez rozpoznania jej wniosek o przyznanie prawa pomocy. WSA uzasadnił swoją decyzję brakiem uzupełnienia przez skarżącą braków wniosku w wyznaczonym terminie, powołując się na art. 257 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uznał jednak, że WSA błędnie zinterpretował przepisy. NSA podkreślił, że wezwanie do nadesłania dodatkowych danych o stanie majątkowym, dochodach lub stanie rodzinnym (art. 255 p.p.s.a.) nie jest równoznaczne z wezwaniem do usunięcia braków formalnych wniosku. Takie wezwanie, zwłaszcza jeśli zostało wystosowane przed złożeniem wniosku lub dotyczyło danych uzupełniających, nie może prowadzić do pozostawienia wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257 p.p.s.a. Nawet jeśli strona uchybiła termin do przedstawienia tych dodatkowych informacji, sąd powinien merytorycznie rozpoznać wniosek o przyznanie prawa pomocy z przedstawionymi już informacjami i uzasadnieniem. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę WSA do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wezwania do nadesłania dodatkowych danych o stanie majątkowym nie można traktować jako wezwania do usunięcia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy w rozumieniu art. 257 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Wezwanie na podstawie art. 255 p.p.s.a. dotyczy uzupełnienia materiału dowodowego w celu oceny stanu majątkowego, a nie usuwania braków formalnych wniosku. Nawet uchybienie terminowi do złożenia tych danych nie zwalnia sądu od merytorycznego rozpoznania wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 255

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wezwanie do nadesłania dodatkowych danych o stanie majątkowym, dochodach lub stanie rodzinnym nie jest wezwaniem do usunięcia braków wniosku.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 257

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy pozostawienia wniosku bez rozpoznania w przypadku nieusunięcia braków.

p.p.s.a. art. 252 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wezwanie do złożenia dodatkowych danych majątkowych na podstawie art. 255 p.p.s.a. nie jest wezwaniem do usunięcia braków formalnych wniosku o prawo pomocy.

Godne uwagi sformułowania

Wezwania strony do nadesłania dodatkowych danych o stanie majątkowym [...] nie można traktować jako wezwania do usunięcia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy w rozumieniu art. 257 tej ustawy. Ta okoliczność nie zwalniała jednak Sądu od merytorycznego rozpoznania wniosku o udzielenie prawa pomocy z takimi informacjami o stanie majątkowym i rodzinnym i z takim uzasadnieniem, jakie zostało w nim przedstawione.

Skład orzekający

Krystyna Nowak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, rozróżnienie między wezwaniem do uzupełnienia danych a wezwaniem do usunięcia braków formalnych wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania sądowoadministracyjnego i przepisów p.p.s.a. z 2002 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia istotne rozróżnienie proceduralne dotyczące prawa pomocy, które może mieć znaczenie dla wielu stron postępowań sądowych.

Czy wezwanie do uzupełnienia danych majątkowych może pogrzebać wniosek o prawo pomocy? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 126/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Krystyna Nowak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 255 p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Publikacja w u.z.o.
ONSAiWSA 2006 1 poz. 13
Tezy
1. Wezwania strony do nadesłania dodatkowych danych o stanie majątkowym /art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ nie można traktować jako wezwania do usunięcia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy w rozumieniu art. 257 tej ustawy.
2. Jeżeli strona uchybiła terminowi do przedstawienia dodatkowych informacji, ta okoliczność nie zwalnia sądu od merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy z informacjami i uzasadnieniem w nim przedstawionym.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Nowak, , , po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II Izby Finansowej zażalenia E. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] sygn. akt [...] pozostawiające bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu Ośrodek Zamiejscowy w Wałbrzychu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. na poczet zaległości podatkowych p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 8 listopada 2004 r., sygn. akt I SA/Wr 829/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku E. K. o przyznanie jej prawa pomocy z związku ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia [...] Nr [... w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. na poczet zaległości podatkowych.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż skarżąca nie uzupełniła braków wniosku o udzielenie prawa pomocy ani w 7 dniowym wyznaczonym terminie ani w terminach przez siebie proponowanych, dlatego, na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) miał obowiązek pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W zażaleniu na to postanowienie E. K. zarzuciła Sądowi błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę mający wpływ na wynik sprawy, gdyż wszystkie żądane dokumenty złożyła w takich terminach, w jakich otrzymywała je od banków i urzędów, a z treści dokumentów wynika, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził i zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru.
Skarżąca E. K. - na wezwanie Sądu - wymogu tego dopełniła w wyznaczonym jej terminie.
Z kolei art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowił, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Z przedstawionych Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu akt sprawy wynikało, że Wojewódzki Sąd Administracyjny od razu założył, że sam wniosek nie będzie zawierał dostatecznego materiału informacyjnego lub nie będzie dostatecznie wiarygodny i równocześnie z wezwaniem do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu wezwał stronę do nadesłania dodatkowych danych. Wezwania tego, w żadnym razie nie można było traktować jako wezwania do usunięcia braków wniosku. Zarówno dlatego, że zostało wystosowane przed jego złożeniem jak i dlatego, że dodatkowe informacje z art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie są usunięciem procesowych braków wniosku.
Oczywistym było, że skarżąca uchybiła wyznaczonemu jej w wezwaniu terminowi do przedstawienia dodatkowych informacji. Ta okoliczność nie zwalniała jednak Sądu od merytorycznego rozpoznania wniosku o udzielenie prawa pomocy z takimi informacjami o stanie majątkowym i rodzinnym i z takim uzasadnieniem, jakie zostało w nim przedstawione.
Ze wskazanej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI