II FZ 123/25

Naczelny Sąd Administracyjny2026-02-17
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyPITuzasadnienie wyrokuterminy procesoweprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizażalenieNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku z powodu uchybienia terminu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku z powodu złożenia wniosku po terminie. Skarżący wniósł zażalenie, argumentując wiekiem i sytuacją materialną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że termin na złożenie wniosku o uzasadnienie jest ustawowy i nie podlega przywróceniu w tym trybie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M. P. na postanowienie WSA w Krakowie, które odmówiło sporządzenia uzasadnienia wyroku oddalającego skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie. WSA odmówił sporządzenia uzasadnienia, ponieważ wnioski skarżącego i uczestnika postępowania zostały złożone po upływie ustawowego terminu siedmiu dni od ogłoszenia wyroku. Skarżący w zażaleniu podniósł argumenty dotyczące swojego podeszłego wieku i złej sytuacji materialnej, twierdząc, że nie ponosi winy za brak udziału w rozprawie. NSA oddalił zażalenie, wskazując, że zgodnie z art. 141 § 2 P.p.s.a., termin na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia jest terminem ustawowym i jego uchybienie skutkuje bezskutecznością czynności. Sąd podkreślił, że okoliczności takie jak wiek czy stan zdrowia mogłyby być przedmiotem odrębnego postępowania o przywrócenie terminu, którego jednak nie zainicjowano. W związku z tym, WSA prawidłowo odmówił sporządzenia uzasadnienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek złożony po upływie ustawowego terminu jest bezskuteczny.

Uzasadnienie

Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku jest terminem ustawowym, którego uchybienie powoduje brak skutków prawnych. Okoliczności osobiste strony nie wpływają na bieg tego terminu w postępowaniu incydentalnym dotyczącym odmowy sporządzenia uzasadnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 141 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawach, w których skargę oddalono, wynosi siedem dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Uzasadnienie sporządza się w terminie czternastu dni od dnia zgłoszenia wniosku.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 85

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchybienie terminu powoduje, że czynność dokonana po terminie nie wywołuje skutków prawnych.

P.p.s.a. art. 141 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wskazuje, że sąd bada jedynie terminowość wniosku o sporządzenie uzasadnienia.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o sporządzenie uzasadnienia został złożony po upływie ustawowego terminu. Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia jest terminem ustawowym i jego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności. Okoliczności osobiste strony (wiek, stan zdrowia, sytuacja materialna) nie wpływają na ocenę terminowości wniosku w postępowaniu incydentalnym dotyczącym odmowy sporządzenia uzasadnienia.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące jego wieku i sytuacji materialnej jako podstawy do uwzględnienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia mimo uchybienia terminu.

Godne uwagi sformułowania

Uchybienie takiemu terminowi powoduje, że czynność dokonana po terminie nie wywołuje skutków prawnych - jest bezskuteczna. Okoliczności te mogłyby ewentualnie stać się przedmiotem oceny w sytuacji wystąpienia przez stronę lub jej pełnomocnika z wnioskiem o przywrócenie terminu w odrębnym postępowaniu incydentalnym.

Skład orzekający

Jerzy Płusa

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności dotyczących wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy sporządzenia uzasadnienia z powodu uchybienia terminu, a nie meritum sprawy podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z terminami, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 123/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-02-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-12-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Płusa /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Uzasadnienie
Sygn. powiązane
I SA/Kr 548/24 - Wyrok WSA w Krakowie z 2025-01-28
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 141 § 2 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 maja 2025 r. sygn. akt I SA/Kr 548/24 w zakresie odmowy sporządzenia uzasadnienia w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 29 maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Kr 548/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił M. P. (dalej jako "skarżący") oraz uczestnikowi postępowania – U. P. (dalej jako "uczestnik postępowania") sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 28 stycznia 2025 r. oddalającego skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 29 maja 2024 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r.
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem nadanym dnia 22 kwietnia 2025 r. skarżący oraz pismem z dnia 7 kwietnia 2025 r. uczestnik postępowania wystąpili o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Uczynili to jednak po terminie, gdyż termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku upłynął bezskutecznie dnia 4 lutego 2025 r.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie w całości. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący wskazał, że nie ponosi winy za brak udziału w rozprawie w dniu 28 stycznia 2025 r. oraz wskazał na swój podeszły wiek oraz złą sytuację materialną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 141 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu w terminie czternastu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo podpisania sentencji wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym. W sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Uzasadnienie wyroku sporządza się w terminie czternastu dni od dnia zgłoszenia wniosku (§ 2). Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie jest terminem ustawowym i nie podlega skróceniu ani wydłużeniu. Uchybienie takiemu terminowi powoduje, że czynność dokonana po terminie nie wywołuje skutków prawnych - jest bezskuteczna (art. 85 P.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Krakowie został ogłoszony na rozprawie w dniu 28 stycznia 2025 r., a zatem właściwie Sąd pierwszej instancji przyjął, że termin do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i jego doręczenie upłynął w dniu 4 lutego 2025 r. Złożenie wniosków o uzasadnienie wyroku przez skarżącego i uczestnika postępowania w dniach 22 kwietnia 2025 r. oraz 7 kwietnia 2025 r. niewątpliwie zostało dokonane po upływie przewidzianego terminu i w związku z powyższym wnioski ten nie mogły zostać uwzględnione.
Odnosząc się natomiast do kwestii podniesionych przez skarżącego dotyczących jego wieku oraz stanu zdrowia wskazać należy, że w ramach kontroli legalności postanowienia w przedmiocie odmowy sporządzenia uzasadnienia na podstawie art. 141 § 2 i 3 P.p.s.a., Sąd bada jedynie czy wniosek został zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. Stąd też nie miały wpływu na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia podniesione argumenty odnoszące się do wieku czy też ewentualnego braku winy skarżącego w uchybieniu terminu z uwagi na sytuację zdrowotną czy materialną. Okoliczności te mogłyby ewentualnie stać się przedmiotem oceny w sytuacji wystąpienia przez stronę lub jej pełnomocnika z wnioskiem o przywrócenie terminu w odrębnym postępowaniu incydentalnym. Jak natomiast wynika z akt sprawy, wniosek w tym przedmiocie do dnia rozpoznania niniejszego zażalenia nie został złożony.
W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji zobowiązany był do wydania postanowienia o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku, gdyż wniosek ten został wniesiony z uchybieniem terminu określonego w art. 141 § 2 P.p.s.a.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI