II FZ 12/26

II FZ 12/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-02-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Dumas /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
I SA/Ol 481/25 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2026-05-14
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 61 par. 3 i 4, art, 184, art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Dumas po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 grudnia 2025 r. sygn. akt I SA/Ol 481/25 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 20 sierpnia 2025 r. nr 2801-IEW.4253.21.2025 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz zabezpieczenia na majątku podatnika postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 10 grudnia 2025 r., I SA/Ol 481/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z 20 sierpnia 2025 r., w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz zabezpieczenia na majątku podatnika.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że sformułowany w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu, wnioskodawca nie wykazał istnienia konkretnych przesłanek przemawiających za wydaniem pozytywnego z punktu widzenia strony rozstrzygnięcia. Skarżący, poza powołaniem się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie uzasadnił złożonego wniosku. Wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej nie obrazuje w żaden sposób rzeczywistych możliwości finansowych skarżącego i tego jakim dysponuje on majątkiem, co uniemożliwiło Sądowi jego uwzględnienie na obecnym etapie postępowania. Informacji takich brak także w aktach sądowych. To z kolei skutkowało koniecznością odmownego załatwienia wniosku, o czym orzeczono na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej jako: "P.p.s.a.").
W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący zarzucił naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. i wniósł o jego uchylenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia: "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z 26 września 2013 r., II FSK 2540/13). Samo powołanie się przez niego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Za zasadne uznać należy przyjęcie, że skoro postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest inicjowane wnioskiem strony, to na wnioskodawcy spoczywa powinność wskazania konkretnych zagrożeń płynących z wykonania kwestionowanego aktu. Ciężar uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu spoczywa przy tym na wnioskodawcy. Skarżący musiałby wykazać, że narażony jest na szkodę znacznych rozmiarów albo że skutki wykonania decyzji (dobrowolnego bądź przymusowego ‒ w drodze egzekucji) będą nieodwracalne.
Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że w złożonym przez siebie wniosku Skarżący nie przedstawił ani tym bardziej nie udokumentował w dostateczny sposób okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia po jego stronie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
W rozpoznawanej sprawie Skarżący, domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, formułował jedynie ogólnikowe twierdzenia na temat wpływu wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując, że wykonanie decyzji może ".znacznie utrudnić mu prowadzenie działalności zarobkowej (a nawet doprowadzić do jej zakończenia), uniemożliwić regulowanie zobowiązań i uniemożliwić normalne życiowe funkcjonowanie" (k. 19 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że wniosek Skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie odnosił się jednak do konkretnych okoliczności świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Słusznie zatem uznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej nie obrazuje w żaden sposób rzeczywistych możliwości finansowych skarżącego i tego jakim dysponuje on majątkiem, co uniemożliwiło Sądowi jego uwzględnienie na obecnym etapie postępowania. Zgodzić się też należy z oceną Sądu pierwszej instancji, że na podstawie akt sprawy, w tym argumentów przedstawionych na poparcie wniosku, nie jest możliwe stwierdzenie, by w analizowanym przypadku została spełniona którakolwiek z przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W rezultacie Sąd nie miał możliwości stwierdzenia zaistnienia przesłanek opisanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., warunkujących przyznanie ochrony tymczasowej.
Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienia NSA: z 28 lipca 2009 r. I FSK 450/09; z 15 grudnia 2014 r., II FZ 1741/14; publik. CBOSA). Jak wskazuje orzecznictwo, fakt zmniejszenia ilości środków pozostających w dyspozycji dłużnika w efekcie zapłaty należności podatkowych nie jest argumentem przemawiającym za wstrzymaniem wykonania decyzji (por. postanowienia NSA: z 19 czerwca 2008 r., II FZ 248/08; z 23 grudnia 2014 r., II FZ 2008/14; publik. CBOSA).
Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny nadmienia, że postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności, o czym stanowi art. 61 § 4 P.p.s.a. To jednak w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, aby powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz poparcie zawartych we wniosku twierdzeń stosownymi dokumentami. Sąd musi mieć bowiem wiedzę o konkretnych okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu lub czynności, jak również możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.