II FZ 118/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, potwierdzając brak prawa pomocy dla spółki w upadłości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną spółki w upadłości z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, mimo wniosku o zwolnienie od kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na to postanowienie, wskazując na prawomocność wcześniejszej decyzji odmawiającej przyznania prawa pomocy i prawidłowe zastosowanie przepisów proceduralnych.
Sprawa dotyczyła zażalenia spółki "G." sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odrzuciło jej skargę kasacyjną. Powodem odrzucenia było nieuiszczenie wpisu sądowego, mimo wezwania do jego zapłaty i wcześniejszej odmowy przyznania spółce prawa pomocy. Spółka argumentowała, że obciążenie wysokimi opłatami narusza art. 6 EKPC, zwłaszcza w kontekście jej złej sytuacji finansowej i licznych podobnych spraw. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że postanowienie odmawiające prawa pomocy jest prawomocne i wiążące. Sąd uznał, że spółka miała możliwość realizacji prawa do sądu, a zaskarżone postanowienie nie narusza Konwencji. Ponieważ spółka nie uiściła wpisu mimo wezwania, sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 220 § 3 p.p.s.a., odrzucając skargę kasacyjną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli postanowienie odmawiające prawa pomocy jest prawomocne i wiążące, a strona miała możliwość realizacji prawa do sądu w ramach obowiązujących norm prawa procesowego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza art. 6 EKPC, ponieważ spółka miała możliwość realizacji prawa do sądu. Prawomocne postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy wiąże sąd i uniemożliwia podważenie tej oceny w kontekście odmowy zwolnienia od kosztów. W związku z tym, nieuiszczenie wpisu po wezwaniu uzasadniało odrzucenie skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (4)
Główne
p.p.s.a. art. 220 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy ma charakter wiążący dla sądu wyższej instancji.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocność postanowienia odmawiającego prawa pomocy. Zastosowanie art. 170 p.p.s.a. o wiążącym charakterze postanowienia o prawie pomocy. Prawidłowe zastosowanie art. 220 § 3 p.p.s.a. w przypadku nieuiszczenia wpisu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 6 EKPC poprzez obciążenie wygórowanymi opłatami i odmowę zwolnienia z nich. Argumentacja dotycząca złej sytuacji ekonomicznej spółki i liczby podobnych spraw.
Godne uwagi sformułowania
Postanowienie dnia z 7 lipca 2014 r. ma charakter wiążący dla Naczelnego Sądu Administracyjnego. Uznanie zażalenia za zasadne prowadziłoby zatem do wzruszenia powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował w sprawie art. 220 § 2 p.p.s.a i odrzucił skargę kasacyjną.
Skład orzekający
Anna Dumas
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady o wiążącym charakterze postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy oraz konsekwencji nieuiszczenia wpisu sądowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki w upadłości i jej wniosku o prawo pomocy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje rygorystyczne stosowanie przepisów proceduralnych dotyczących opłat sądowych i prawa pomocy, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów.
“Spółka w upadłości przegrywa sprawę o wpis sądowy – czy prawo pomocy zawsze chroni?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FZ 118/15 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2015-03-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2015-02-06 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Dumas /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty Hasła tematyczne Odrzucenie skargi kasacyjnej Sygn. powiązane II FZ 1333/14 - Postanowienie NSA z 2014-09-24 I SA/Gl 884/13 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2014-04-28 II FZ 1327/13 - Postanowienie NSA z 2014-02-27 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 270 art. 220 § 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Anna Dumas po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "G." sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 listopada 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 884/13 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi G. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w N. (obecnie: "G." sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w N.) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia 24 kwietnia 2013 r., o nr: [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od gier za lipiec 2010 r. postanawia oddalić zażalenie. Uzasadnienie II FZ 118/15 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 12 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 884/13, odrzucił skargę kasacyjną G. sp. z o.o. z siedzibą w N. (obecnie: G. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w N.). Z uzasadnienia postanowienia sądu pierwszej instancji wynika, że w dniu 28 kwietnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę spółki. Od tego postanowienia pełnomocnik skarżącej wniósł skargę kasacyjną. W dniu 11 czerwca 2014 r. Zastępca Przewodniczącego Wydziału I w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach zarządził wezwanie pełnomocnika skarżącej do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie to doręczono pełnomocnikowi skarżącej w dniu 23 czerwca 2014 r. W odpowiedzi w dniu 27 czerwca 2014 r. skarżąca wniosła o zwolnienie jej od kosztów sądowych, jednakże w dniu 7 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił uwzględnienia tego żądania, a zażalenie wniesione przez pełnomocnika skarżącej na to orzeczenie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z dnia 24 września 2014 r., sygn. akt II FZ 1333/14. W dniu 6 października 2014 r. Przewodniczący Wydziału I zarządził wezwanie pełnomocnika skarżącej do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 11 czerwca 2014 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 13 października 2014 r. i dotychczas nie spotkało się z żadną jego reakcją. W zaskarżonym postanowieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podniósł, że skarga kasacyjna podlega odrzuceniu jako nieopłacona. Wskazano, że w dniu 13 października 2014 r. doręczono pełnomocnikowi skarżącej wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, z czego wynika, iż należność tym tytułem powinna zostać zapłacona najpóźniej w poniedziałek 20 października 2014 r. Jako że to nie nastąpiło, skargę kasacyjną należało odrzucić na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik spółki podniósł zarzut naruszenia art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Pozostałych Wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 roku (Dz. U. z 1993 r. nr 61, poz. 284 z późn. zm.) – powoływanej dalej jako "Konwencja", poprzez pozbawienie strony prawa do sprawiedliwego i publicznego rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie przez niezawisły i bezstronny sąd, co nastąpiło na skutek obciążenia strony wygórowanymi opłatami, których nie była ona w stanie uiścić, przy jednoczesnej odmowie uwzględnienia wniosku strony o zwolnienie jej z obowiązku uiszczenia tych należności z uwagi na całkowity brak ekonomicznej zdolności do ich uregulowania. W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, względnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia wskazano na bardzo złą sytuację ekonomiczną spółki oraz ogłoszenie przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia jej upadłości. Spółka wskazała, że prowadzi około 310 tożsamych lub analogicznych spraw, w których zsumowana wartość wpisów przekracza 300.000 zł. Dalej pełnomocnik spółki zwrócił uwagę, że skargę kasacyjną wniesiono w sprawie, która dotyczy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier zarzucając, że decyzje organów odmawiające stwierdzenia nadpłaty wydane zostały na podstawie regulacji, które krajowy prawodawca stworzył przy drastycznym naruszeniu wewnętrznej procedury prawodawczej, regulowanej w Konstytucji. Zdaniem pełnomocnika spółki, bieżąca sytuacja ekonomiczna spółki jest wynikiem wielokierunkowego, celowego działania władzy publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie okazało się niezasadne, dlatego podlega oddaleniu. Treść zarzutu podniesionego przez autora zażalenia, jak i jego uzasadnienie, prowadzą do wniosku, że w istocie rzeczy spółka dąży do podważenia skutków prawnych prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2014 r., odmawiającego przyznania prawa pomocy. Postanowienie to uprawomocniło się na skutek oddalenia zażalenia spółki postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2014 r. (sygn. akt II FZ 1333/14). Zaskarżone orzeczenie sądu pierwszej instancji nie narusza art. 6 Konwencji, ponieważ w ramach obowiązujących norm prawa procesowego spółka miała możliwość realizacji przysługującego jej prawa do sądu. Możliwość ponoszenia przez spółkę kosztów postępowania sądowego została pozytywnie oceniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wspomnianym wyżej postanowieniem. Analizowane zażalenie nie może prowadzić do podważenia tej oceny, ponieważ rozpoznawana sprawa nie dotyczy zasadności odmówienia spółce zwolnienia od kosztów sądowych, czego nie dostrzega spółka formułując takie a nie inne argumenty w zażaleniu, ale zasadności zastosowania przez Sąd pierwszej instancji art. 220 § 3 p.p.s.a. Podkreślić także należy, że w myśl art. 170 p.p.s.a., postanowienie dnia z 7 lipca 2014 r. ma charakter wiążący dla Naczelnego Sądu Administracyjnego. Związanie to oznacza, że Sąd musi uwzględnić stan prawny utworzony tym orzeczeniem, wywołuje ono bowiem skutki również poza postępowaniem sądowoadministracyjnym, w którym zostało wydane. Uznanie zażalenia za zasadne prowadziłoby zatem do wzruszenia powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Wskazać przy tym można, że ww. postanowienie dotyczyło w istocie odmowy zmiany postanowienia WSA w Gliwicach z dnia 21 października 2013 r., sygn. akt I SA/Gl 884/13, którym odmówiono stronie przyznania prawa pomocy. Wydanie postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy uzasadniało zatem wezwanie spółki do uiszczenia wpisu sądowego. Ponieważ, pomimo pouczenia, spółka w wyznaczonym terminie nie uiściła należnej opłaty, Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował w sprawie art. 220 § 2 p.p.s.a i odrzucił skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 przywołanej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI