II FSK 994/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gdańsku, który wcześniej uwzględnił skargę podatnika R. L. w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 rok. Spór dotyczył prawa do tzw. ulgi abolicyjnej (art. 27g ustawy o PIT) dla dochodów uzyskanych z pracy na statku eksploatowanym w transporcie międzynarodowym, pływającym pod banderą Malty, dla norweskiego pracodawcy. Organy podatkowe uznały, że dochody te nie podlegają opodatkowaniu w Norwegii i nie można zastosować ulgi abolicyjnej, ponieważ nie doszło do podwójnego opodatkowania w rozumieniu Konwencji polsko-norweskiej. WSA uchylił decyzję organów, zarzucając im naruszenie przepisów proceduralnych i brak wykładni pojęcia "podmiotu faktycznie eksploatującego statek". NSA, rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznał ją za zasadną. Sąd kasacyjny stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA jest wadliwe, ponieważ nie zawiera rozważań na temat "istotności" naruszeń procesowych zarzucanych organowi podatkowemu ani oceny prawnej zgromadzonego materiału dowodowego. NSA podkreślił, że WSA nie wyjaśnił, dlaczego uchybienia procesowe mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani nie wskazał, jakie dowody organ powinien przeprowadzić. Sąd kasacyjny wskazał, że kluczowe dla sprawy jest ustalenie, czy zastosowanie Konwencji polsko-norweskiej prowadzi do zwolnienia podatkowego lub prawa do odliczenia, a także interpretacja przepisów o uldze abolicyjnej, zwłaszcza w kontekście braku zapłaty podatku za granicą. Z uwagi na te braki, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o uldze abolicyjnej, zastosowanie Konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania w przypadku pracy na statkach pod obcą banderą, wymogi formalne uzasadnienia orzeczeń sądów administracyjnych.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji podatnika pracującego na statku i zastosowania konkretnej konwencji, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do innych przypadków.
Zagadnienia prawne (3)
Czy dochody uzyskane przez polskiego rezydenta z pracy na statku eksploatowanym w transporcie międzynarodowym, pływającym pod obcą banderą, dla zagranicznego pracodawcy, podlegają opodatkowaniu w Polsce i czy podatnikowi przysługuje ulga abolicyjna, jeśli dochody te nie podlegają opodatkowaniu w państwie bandery lub państwie siedziby pracodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
NSA uchylił wyrok WSA, wskazując na potrzebę ponownego zbadania zastosowania Konwencji polsko-norweskiej oraz przepisów o uldze abolicyjnej, w szczególności w kontekście braku zapłaty podatku za granicą i ustalenia podmiotu faktycznie eksploatującego statek.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA nie dokonał wystarczającej analizy prawnej i faktycznej, w szczególności nie zbadał istoty naruszeń procesowych oraz nie ocenił materiału dowodowego w kontekście zastosowania Konwencji i przepisów o uldze abolicyjnej. Kluczowe jest ustalenie, czy zastosowanie Konwencji prowadzi do zwolnienia lub odliczenia, a także interpretacja przepisów o uldze abolicyjnej w kontekście braku zapłaty podatku za granicą.
Jaka jest wykładnia pojęcia "podmiot faktycznie eksploatujący statek w transporcie międzynarodowym" na potrzeby zastosowania Konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
NSA wskazał na konieczność wyjaśnienia tego pojęcia przez WSA przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
Uzasadnienie
WSA zarzucił organowi podatkowemu, że nie wyjaśnił tego pojęcia, co stanowiło podstawę do uchylenia decyzji. NSA uznał, że WSA powinien był dokonać własnej wykładni lub ocenić, czy organ prawidłowo zastosował przepisy w tym zakresie.
Czy brak zapłaty podatku za granicą od dochodów uzyskanych z pracy na statku pod obcą banderą wyklucza możliwość zastosowania ulgi abolicyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
NSA zasugerował, że brak zapłaty podatku poza granicami kraju może mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i nabycia prawa do ulgi abolicyjnej.
Uzasadnienie
NSA zwrócił uwagę, że brak zapłaty podatku za granicą jest okolicznością bezsporną i może wpływać na możliwość zastosowania ulgi abolicyjnej, co wymaga ponownego zbadania przez WSA.
Przepisy (12)
Główne
Konwencja art. 14 § 3
Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu
Kluczowe dla ustalenia, czy statek był faktycznie eksploatowany przez norweskie przedsiębiorstwo.
Konwencja art. 3 § 1
Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu
Lit. f - istotne dla ustalenia podmiotu eksploatującego statek.
u.p.d.o.f. art. 27g
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący ulgi abolicyjnej, której zastosowanie było przedmiotem sporu.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 27 § 9
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy dochodów uzyskanych za granicą i sposobu ich opodatkowania.
u.p.d.o.f. art. 27 § 9a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Odnosi się do stosowania zasad z ust. 9.
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Lit. d - odnosi się do odliczenia podatku zapłaconego za granicą.
ppsa art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia wyroku przez WSA.
ppsa art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia orzeczenia.
ppsa art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu pierwszej instancji wykładnią prawa dokonaną przez NSA.
Op art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Op art. 187
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Op art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez WSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 141 § 4 i art. 153 ppsa poprzez brak rozważań dotyczących istotności naruszeń procesowych i oceny prawnej materiału dowodowego.
Odrzucone argumenty
Argumenty WSA dotyczące naruszenia przez organ podatkowy przepisów proceduralnych i braku wykładni pojęć prawnych.
Godne uwagi sformułowania
brak jest stosownych rozważań dotyczących "istotności" naruszeń procesowych • sąd pierwszej instancji uchylił się od dokonania oceny prawnej zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i ustaleń faktycznych • kluczowa jest przy tym odpowiedź na pytanie, czy zastosowanie przepisów Konwencji oznacza nabycie przez skarżącego prawa do zwolnienia podatkowego, czy też nabycie prawa do "odliczenia" • brak zapłaty podatku poza granicami kraju od omawianych dochodów skarżącego (okoliczność bezsporna) może mieć zatem istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia
Skład orzekający
Artur Kot
sprawozdawca
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący
Tomasz Zborzyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o uldze abolicyjnej, zastosowanie Konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania w przypadku pracy na statkach pod obcą banderą, wymogi formalne uzasadnienia orzeczeń sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji podatnika pracującego na statku i zastosowania konkretnej konwencji, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do innych przypadków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnej ulgi podatkowej (ulga abolicyjna) i złożonej sytuacji podatnika pracującego za granicą na statku, co jest tematem interesującym dla wielu osób.
“Ulga abolicyjna dla marynarzy: NSA wyjaśnia, kiedy można odliczyć podatek zapłacony za granicą.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.