II FSK 906/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie od wyroku WSA w Szczecinie, który uchylił decyzje organów podatkowych dotyczące ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2022 r. Podatnik złożył wniosek o ograniczenie poboru zaliczek, wskazując jako podstawę prawną art. 21 ust. 1 pkt 23c ustawy o PIT, powołując się na pracę najemną na statku morskim eksploatowanym przez norweską firmę. Organy podatkowe uznały, że wskazany przepis nie ma zastosowania w ciągu roku podatkowego. WSA w Szczecinie uchylił decyzje organów, stwierdzając, że organ podatkowy nie jest związany wskazaną przez podatnika podstawą prawną, lecz powinien zbadać sprawę pod kątem wszystkich możliwych przepisów, w tym umów o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO) i art. 22 § 2a Ordynacji podatkowej. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że organ podatkowy, rozpatrując wniosek o ograniczenie poboru zaliczek, powinien zbadać, czy podatnik uprawdopodobnił zastosowanie przepisów UPO i czy stan faktyczny odpowiada przesłankom z art. 14 ust. 3 UPO, a następnie czy przy zastosowaniu art. 22 UPO przysługuje ulga abolicyjna (art. 27g u.p.d.o.f.), co mogłoby stanowić podstawę do ograniczenia poboru zaliczek. NSA zaznaczył, że podatnik nie musi podawać prawidłowej podstawy prawnej, a kwalifikacja prawna należy do organu. Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, a zarzuty dotyczące uzasadnienia wyroku WSA były niezasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWskazanie, że organ podatkowy nie jest związany błędnym wskazaniem podstawy prawnej przez podatnika we wniosku o ograniczenie poboru zaliczek i ma obowiązek samodzielnie zbadać stan faktyczny pod kątem wszystkich możliwych przepisów prawa materialnego, w tym umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o ograniczenie poboru zaliczek na podatek dochodowy, ale zasada interpretacji przepisów przez organ jest szersza.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ podatkowy rozpatrujący wniosek o ograniczenie poboru zaliczek na podatek dochodowy jest związany wskazaną przez podatnika podstawą prawną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nie jest związany wskazaną przez podatnika podstawą prawną wynikającą z prawa materialnego.
Uzasadnienie
Organ podatkowy ma obowiązek samodzielnie zbadać stan faktyczny i przyporządkować mu właściwe przepisy prawa materialnego, w tym postanowienia umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, nawet jeśli podatnik wskazał inną podstawę prawną we wniosku.
Czy organ podatkowy powinien badać możliwość zastosowania przepisów o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO) przy rozpatrywaniu wniosku o ograniczenie poboru zaliczek, nawet jeśli podatnik powołał się na inny przepis?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy powinien zbadać, czy podatnik uprawdopodobnił zastosowanie przepisów UPO i czy stan faktyczny odpowiada przesłankom z nich wynikającym, co może stanowić podstawę do ograniczenia poboru zaliczek.
Uzasadnienie
Praca najemna na statku morskim eksploatowanym przez zagraniczną firmę uzasadnia badanie wniosku pod kątem przepisów UPO i ulgi abolicyjnej, a organ podatkowy ma obowiązek dokonać takiej analizy.
Przepisy (12)
Główne
O.p. art. 22 § § 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepis ten wyznacza ramy postępowania o ograniczenie poboru zaliczek, którego celem jest ustalenie, czy zaliczki byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu przewidywanego na rok podatkowy. Organ nie jest związany wskazaną przez podatnika podstawą prawną prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna uchylenia decyzji przez WSA.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna uchylenia decyzji przez WSA.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego związania wykładnią sądu.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do rozpoznania skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 23c
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Podatnik wskazał ten przepis jako podstawę wniosku, jednak organy uznały, że nie ma on zastosowania w ciągu roku podatkowego. Sąd uznał, że nawet błędne wskazanie tego przepisu nie zwalnia organu z obowiązku badania innych podstaw prawnych.
u.p.d.o.f. art. 27g
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący ulgi abolicyjnej, który może być zastosowany w przypadku spełnienia przesłanek wynikających z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.
UPO art. 14 § ust. 3
Konwencja z 9 września 2009 r. pomiędzy Rzeczpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodów
Przepis określający przesłanki zastosowania umowy, które organ podatkowy powinien zbadać.
UPO art. 22
Konwencja z 9 września 2009 r. pomiędzy Rzeczpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodów
Przepis dotyczący opodatkowania dochodów z pracy najemnej, który może być zastosowany w kontekście wniosku o ograniczenie poboru zaliczek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy nie jest związany wskazaną przez podatnika podstawą prawną we wniosku o ograniczenie poboru zaliczek. • Organ podatkowy powinien zbadać sprawę pod kątem wszystkich możliwych przepisów prawa materialnego, w tym umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. • Nietypowe miejsce wykonywania pracy (statek morski) uzasadnia analizę pod kątem UPO i ulgi abolicyjnej.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez WSA, mające istotny wpływ na wynik sprawy (zarzuty organu kasacyjnego).
Godne uwagi sformułowania
organ podatkowy rozpatrujący wniosek podatnika o ograniczenie poboru zaliczek na podatek dochodowy [...] nie jest związany wskazaną w nim podstawą prawną wynikającą z prawa materialnego. • podatnik nie musi podać we wniosku prawidłowej podstawy prawnej swego żądania, gdyż kwalifikacja materialnoprawna okoliczności faktycznych przytoczonych dla uzasadnienia zgłoszonego wniosku należy do organu podatkowego. • przepis ten wyznacza ramy tego szczególnego postępowania, którego celem jest wyłącznie ustalenie, czy prawdopodobne jest, że zaliczki obliczone według zasad określonych w ustawach podatkowych [...] byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu przewidywanego na dany rok podatkowy.
Skład orzekający
Beata Cieloch
przewodniczący
Maciej Jaśniewicz
sprawozdawca
Artur Kot
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazanie, że organ podatkowy nie jest związany błędnym wskazaniem podstawy prawnej przez podatnika we wniosku o ograniczenie poboru zaliczek i ma obowiązek samodzielnie zbadać stan faktyczny pod kątem wszystkich możliwych przepisów prawa materialnego, w tym umów o unikaniu podwójnego opodatkowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o ograniczenie poboru zaliczek na podatek dochodowy, ale zasada interpretacji przepisów przez organ jest szersza.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej zasady interpretacyjnej w prawie podatkowym, która ma znaczenie dla wielu podatników składających wnioski do organów podatkowych. Pokazuje, że błąd formalny podatnika nie musi przekreślać jego szans na korzystne rozstrzygnięcie, jeśli organ prawidłowo zastosuje prawo.
“Błąd we wniosku podatkowym? Organ i tak musi sprawdzić wszystkie przepisy!”
Dane finansowe
WPS: 240 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.