II FSK 904/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA, uznając, że organy egzekucyjne miały podstawy do zwrotu tytułów wykonawczych z powodu nieprawidłowego adresu zobowiązanego, co wymaga ponownego zbadania przez sąd niższej instancji.
Sprawa dotyczyła zwrotu tytułów wykonawczych przez organ egzekucyjny z powodu nieprawidłowego adresu zobowiązanej spółki. WSA uchylił postanowienie organu, uznając adres za prawidłowy. NSA uchylił wyrok WSA, wskazując na potrzebę ponownego zbadania, czy wierzyciel dopełnił obowiązku należytej staranności w ustaleniu adresu i czy organ egzekucyjny miał podstawy do zwrotu tytułów wykonawczych.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej od wyroku WSA w Poznaniu, który uchylił postanowienie o zwrocie tytułów wykonawczych. WSA uznał, że adres wskazany w tytułach był prawidłowy, a późniejsza zmiana adresu nie stanowiła podstawy do zwrotu. NSA stwierdził jednak, że WSA nie zbadał wystarczająco, czy wierzyciel (ZUS) dopełnił obowiązku należytej staranności w ustaleniu adresu zobowiązanego, zwłaszcza w kontekście posiadanych przez wierzyciela informacji o innym adresie spółki. NSA podkreślił, że obowiązek ustalenia i wskazania prawidłowego adresu spoczywa na wierzycielu, a organ egzekucyjny ma obowiązek zbadać wymogi formalne tytułu wykonawczego. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, organ egzekucyjny jest zobowiązany do zwrotu tytułu. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność zbadania, czy wierzyciel działał rzetelnie i czy adres wskazany w tytułach wykonawczych był autentyczny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ egzekucyjny ma obowiązek zbadać wymogi formalne tytułu wykonawczego, w tym prawidłowość wskazania adresu zobowiązanego. Jeśli wierzyciel nie dopełnił obowiązku należytej staranności w ustaleniu adresu, a tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów formalnych, organ egzekucyjny jest zobowiązany do jego zwrotu.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA nie zbadał wystarczająco, czy wierzyciel (ZUS) dopełnił obowiązku należytej staranności w ustaleniu adresu zobowiązanego. Podkreślono, że obowiązek ten spoczywa na wierzycielu, a organ egzekucyjny ma prawo zwrócić tytuł, jeśli adres jest nieprawidłowy lub nieautentyczny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
u.p.e.a. art. 27 § § 1 pkt 1 i 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązek wierzyciela ustalenia i wskazania w tytułach wykonawczych firmy zobowiązanego i jego adresu. Adres powinien być zgodny z wpisem do KRS i dawać obiektywne przeświadczenie o jego autentyczności.
u.p.e.a. art. 29 § § 2 pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązek organu egzekucyjnego zbadania wymogów określonych w art. 27 § 1, a więc poprawnego wskazania firmy zobowiązanego i adresu.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 27 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie przez sąd pierwszej instancji przepisu art. 141 § 4 u.p.p.s.a. w związku z niewystarczającym wskazaniem okoliczności faktycznych przemawiających za stanowiskiem sądu.
u.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie przez sąd pierwszej instancji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. w związku z uwzględnieniem skargi mimo braku wad prawnych.
u.p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.p.s.a. art. 185
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi kasacyjnej.
u.p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
k.p.a. art. 65 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ egzekucyjny nie miał obowiązku zastosowania przepisu art. 65 § 1 k.p.a. i przekazania tytułu wykonawczego do organu właściwego miejscowo, gdyż nie wszczęto postępowania egzekucyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA nie zbadał wystarczająco, czy wierzyciel dopełnił obowiązku należytej staranności w ustaleniu adresu zobowiązanego. Organ egzekucyjny miał podstawy do zwrotu tytułów wykonawczych z powodu nieprawidłowego adresu zobowiązanego. Adres wskazany w tytule wykonawczym musi być autentyczny i zgodny z wiedzą wierzyciela.
Odrzucone argumenty
Adres wskazany w tytule wykonawczym był prawidłowy, a późniejsza zmiana adresu nie stanowiła podstawy do zwrotu. Notatka służbowa nie może stanowić podstawy do zwrotu tytułu wykonawczego.
Godne uwagi sformułowania
To wyłącznie na wierzycielu spoczywa obowiązek ustalenia i wskazania w tytułach wykonawczych firmy zobowiązanego i jego adresu. Adres ten powinien być [...] zgodny z wpisem jaki przedsiębiorca ten zgłosił do Krajowego Rejestru Sądowego, która jest źródłem informacji o przedsiębiorcy wpisanym do rejestru. Towarzyszy mu domniemanie, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Aby tytuł wykonawczy odpowiadał treści art. 27 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji adres zobowiązanego musi być zgodny z wiedzą wierzyciela na ten temat. Nie może być to każdy adres zobowiązanego, który wierzyciel umieści w tytule wykonawczym, lecz taki co do którego istnieje obiektywne i dające się zweryfikować przeświadczenie, iż jest on w pełni autentyczny.
Skład orzekający
Antoni Hanusz
sprawozdawca
Grażyna Jarmasz
członek
Jan Rudowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Należyta staranność wierzyciela w ustalaniu adresu zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz obowiązki organu egzekucyjnego w zakresie badania tytułów wykonawczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu tytułów wykonawczych w administracji z powodu wad formalnych dotyczących adresu zobowiązanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania egzekucyjnego – prawidłowości tytułów wykonawczych i obowiązków stron. Jest interesująca dla prawników procesowych i zajmujących się egzekucją administracyjną.
“Czy błąd w adresie spółki może zatrzymać egzekucję? NSA wyjaśnia obowiązki wierzyciela i organu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 904/07 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2008-10-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-06-19 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Antoni Hanusz /sprawozdawca/ Grażyna Jarmasz Jan Rudowski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób prawnych Sygn. powiązane I SA/Po 1317/06 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2007-03-16 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 1966 nr 24 poz 151 art. 27 § 1 pkt 1 i 2, art. 29 § 2 pkt 2, art. 27 § 2 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 141 § 4, Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tezy Z unormowania art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, że to wyłącznie na wierzycielu spoczywa obowiązek ustalenia i wskazania w tytułach wykonawczych firmy zobowiązanego i jego adresu. Adres ten powinien być, jak w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zgodny z wpisem jaki przedsiębiorca ten zgłosił do Krajowego Rejestru Sądowego, która jest źródłem informacji o przedsiębiorcy wpisanym do rejestru. Towarzyszy mu domniemanie, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Na wierzycielu spoczywa obowiązek ustalenia i wskazania w tytule wykonawczym firmy zobowiązanego i jego adresu, natomiast obowiązek zbadania wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 1, a więc poprawnego wskazania firmy zobowiązanego i adresu spoczywa, z mocy art. 29 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na organie egzekucyjnym. Aby tytuł wykonawczy odpowiadał treści art. 27 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji adres zobowiązanego musi być zgodny z wiedzą wierzyciela na ten temat. Nie może być to każdy adres zobowiązanego, który wierzyciel umieści w tytule wykonawczym, lecz taki co do którego istnieje obiektywne i dające się zweryfikować przeświadczenie, iż jest on w pełni autentyczny. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędziowie: NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), NSA del. Grażyna Jarmasz, , Protokolant Marek Kleszczyński, po rozpoznaniu w dniu 14 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 marca 2007 r. sygn. akt I SA/Po 1317/06 w sprawie ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 11 września 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu tytułów wykonawczych 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, 2) zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w P. kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie II FSK 904/07 Uzasadnienie 1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 marca 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o sygnaturze akt I SA/Po 1317/06, uchylił zaskarżone przez "Z" postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 11 września 2006 roku oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 18 lipca 2006 roku w przedmiocie zwrotu tytułów wykonawczych. Sąd orzekł także, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się tego orzeczenia. Naczelnik Urzędu Skarbowego wskazanym powyżej postanowieniem, działając na podstawie art. 17 § 1 i art. 29 § 2 w związku z art. 27 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 229, poz. 1954), zwrócił wierzycielowi, to jest "Z" 30 indywidualnie opisanych tytułów wykonawczych. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że przedstawione do egzekucji tytuły wykonawcze nie spełniały wymogów art. 27 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż zawierały nieprawidłowo wskazany adres siedziby dłużnika. Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonym do sądu administracyjnego postanowieniu utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Wskazał, że podany przez wierzyciela w tytule wykonawczym adres zobowiązanej spółki, to jest P., ul. S. jest nieprawidłowy ponieważ pod tym adresem spółka nie posiadała siedziby oraz nie prowadziła działalności gospodarczej. Zgodnie zaś z art. 22 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji właściwość miejscową organu egzekucyjnego określa się według siedziby zobowiązanego. Dalej wskazano, że od dnia 11 maja 2006 roku wierzyciel był w posiadaniu informacji, że dłużna spółka zmieniła siedzibę, o czym nie poinformował organu egzekucyjnego. 2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w zaskarżonym wyroku ocenił, że postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 września 2006 roku narusza prawo w stopniu uzasadniającym uchylenie tego rozstrzygnięcia. Sąd w pierwszej kolejności wskazał, że nadesłane do organu egzekucyjnego tytuły wykonawcze sporządzone przez "Z" zawierały określenie dłużnika przez podanie, że jest nim "S" Sp. z o.o. z siedzibą w P. ul.S. Tytuły wykonawcze zostały wystawione z datą 17 lutego 2006 roku, a skierowane do organu egzekucyjnego w dniu 2 marca 2006 roku. Sąd podkreślił również, że w aktach egzekucyjnych znajduje się notatka służbowa z dnia 5 czerwca 2006 roku sporządzona przez starszego poborcę skarbowego. Wynikało z niej, że w dniu 5 czerwca 2006 roku poborca udał się pod wskazany wyżej adres pod którym jednak adresata nie zastał. Jednocześnie organy ustaliły, że spółka prowadzi działalność gospodarczą w P. ul. L. W dalszej kolejności Sąd argumentował, że powyższe notatki nie mogą stanowić podstawy dla przyjętych przez organ egzekucyjny wniosków, że tytuł wykonawczy został nieprawidłowo sporządzony z uwagi na brak adresu. Sąd zajął stanowisko, że dowodem na zmianę adresu spółki mogą być dane w wypisie z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. W ocenie Sądu organy egzekucyjne nieprawidłowo, to jest z naruszeniem art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zwróciły tytuły wykonawcze, gdyż jak stwierdził Sąd, zawierały on kompletny adres zobowiązanego. Natomiast okoliczność, iż później adres ten uległ zmianie nie może być, wedle stanowiska Sądu, podstawą do zwrotu prawidłowo wypełnionego tytułu wykonawczego. W tej sytuacji Sąd zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) dalej u.p.p.s.a. oraz orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. 3. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Dyrektor Izby Skarbowej zaskarżył wskazany powyżej wyrok w całości zarzucając mu na podstawie art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 tej ustawy. Do naruszenia tego dojść miało w wyniku uwzględnienia skargi przez Sąd chociaż, jak wskazał autor skargi kasacyjnej, rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej nie było dotknięte wadami prawnymi wyszczególnionymi w zaskarżonym wyroku. Zarzucono również, że w wyroku nie uwzględniono zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, co skutkować miało naruszeniem przez Sąd art. 141 § 4 u.p.p.s.a. Sąd miał też przyjąć w zaskarżonym wyroku stan sprawy odbiegający od rzeczywistego. Kolejny zarzut skargi kasacyjnej dotyczył uchybienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. w związku z art. 26 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez przyjęcie, iż organ egzekucyjny nie jest związany wnioskiem wierzyciela i podstawą egzekucji nie jest prawidłowo wystawiony. Sąd miał także naruszyć art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż jak argumentował Dyrektor Izby Skarbowej, Sąd nieprawidłowo przyjął, że tytuł wykonawczy nie powinien zawierać prawidłowego adresu dłużnika. W dalszej kolejności wskazano na uchybienia w zaskarżonym orzeczeniu normom art. 29 § 2 pkt 2 i art. 27 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Do tego naruszenia dojść z kolei miało w wyniku przyjęcia, że tytuł wykonawczy nie spełniał wymogów wskazanych w tych przepisach oraz że organ egzekucyjny mógł przystąpić do egzekucji i nie miał obowiązku zwrotu tytułu wykonawczego wierzycielowi. Autor skargi kasacyjnej podniósł wreszcie, że Sąd uchybił art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w wyniku przyjęcia, że organ egzekucyjny miał obowiązek przekazać tytuł wykonawczy zawierający nieaktualny adres dłużnika. Ostatni zarzut odnosił się do bezpodstawnego, w ocenie autora skargi kasacyjnej stwierdzenia Sądu pierwszej instancji, iż ustalenie siedziby spółki prawa handlowego winno opierać się tylko i wyłącznie o wypis z Krajowego Rejestru Sądowego. Dyrektor Izby Skarbowej argumentował, że skutkowało to także naruszeniem przez Sąd art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. Wskazując na powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości oraz oddalenia skargi. Ewentualnie wniesiono o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Przedstawiono również wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 4. Rozpoznając skargę kasacyjną, Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Rozpoznawana skarga kasacyjna została oparta na podstawie naruszenia przez sąd administracyjny pierwszej instancji przepisów postępowania, czyli art. 174 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast rozpoznając niniejszą sprawę Naczelny Sąd Administracyjny wziął pod uwagę następujące sprawy wymagające rozstrzygnięcia. Zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd przepisów prawa formalnego dotyczą uchybienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu dyspozycji art. 141 § 4, jak również art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 u.p.p.s.a. Rozpatrując w pierwszej kolejności zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przepisu art. 141 § 4 u.p.p.s.a stwierdzić należy, iż analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, iż jest on uzasadniony. Sąd nie wskazał bowiem w wystarczający sposób jakie okoliczności faktyczne przemawiały za stanowiskiem, które znalazło się w zaskarżonym wyroku, iż tytuły wykonawcze zawierały dokładny adres zobowiązanego, a ten uległ następnie zmianie. Sąd nie wyjaśnił również czy adres zobowiązanej spółki podany przez wierzyciela opierał się rzeczywiście na danych ujętych w Krajowym Rejestrze Sądowym, a więc dokumencie urzędowym, któremu towarzyszy domniemanie prawdziwości danych w nim zawartych. Zbadania więc wymaga czy wierzyciel, a więc Dyrektor "Z" wskazał siedzibę zobowiązanego na podstawie Krajowego Rejestru Sądowego lub też innych danych i czy były one rzetelne. Analiza tych okoliczności ma istotne znaczenie dla oceny należytej staranności wierzyciela co do wskazania siedziby i adresu zobowiązanego. Obowiązek należytego wskazania siedziby i adresu zobowiązanego obciąża bowiem wyłącznie wierzyciela. Rolą wierzyciela jest więc wskazanie organowi egzekucyjnemu firmy i adresu, pod którym znajduje się zobowiązany, prowadzi działalność lub posiada majątek, do którego można by skierować postępowanie egzekucyjne. Jego celem ma być przecież doprowadzenie do wykonania przez zobowiązanego jego obowiązku o charakterze pieniężnym wobec wierzyciela, o co wnioskuje wierzyciel w tytule wykonawczym. Treść uzasadnienia Sądu, którego orzeczenie zaskarżono nie wyjaśnia tych wątpliwości zwłaszcza, iż w aktach sprawy znajdują się dowody wskazujące na dysponowanie przez Dyrektora "Z" informacjami co do aktualnego adresu zobowiązanej spółki "S", a więc innego niż ten który wskazany został w tytułach wykonawczych. Okoliczności te należy więc zbadać i poddać ocenie prawnej. Nie jest wystarczające bowiem ogólne stwierdzenie Sądu, iż tytuł wykonawczy zawierał dokładany adres zobowiązanego, który w bliżej nie ustalonych okolicznościach uległ zmianie. Jak powiedziano wyżej w aktach administracyjnych sprawy istnieją bowiem dowody wskazujące, iż wierzycielowi mógł być znany autentyczny adres zobowiązanego. Są to potwierdzenia zwrotnego odbioru korespondencji Dyrektora "Z" z zobowiązaną spółką, kierowane pod zupełnie inny adres niż ten, na który opiewały tytuły wykonawcze. Brak jednak w tej sprawie stanowiska Sądu. Natomiast treść notatki służbowej, będącej dokumentem urzędowym, na którą powołuje się Sąd jako nie mającą znaczenia dla ustalenia adresu zobowiązanej spółki, świadczy jedynie o braku siedziby, w miejscu które wskazano w tytułach wykonawczych i nie prowadzeniu działalności pod wskazanym adresem przez wierzyciela, czyli w P. przy ul. S. Treść tej notatki nie jest natomiast środkiem dowodowym wskazującym na zmianę adresu, ani nie zawiera informacji kiedy to nastąpiło, jak bezpodstawnie twierdzi sąd administracyjny pierwszej instancji. Na jej podstawie organ egzekucyjny nie ustalał siedziby i adresu zobowiązanej spółki. Z tej przyczyny, czego nie dostrzega Sąd, nie wszczęto więc postępowania egzekucyjnego, lecz ograniczono się do badania wstępnego tytułów wykonawczych. Natomiast wyjaśnienie wszystkich tych okoliczności pozwoli ocenić czy wierzyciel wywiązał się z obowiązku należytej staranności w celu wskazania w tytułach wykonawczych firmy zobowiązanego i jego adresu, w sposób rzetelny, a zatem czy tytuły wykonawcze spełniały wszystkie wymogi, o którym mowa w art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, i czy zaistniały przesłanki formalne uniemożliwiające wszczęcie egzekucji, a zatem dające podstawy do zwrotu tytułów wykonawczych wierzycielowi. Z unormowania art. 27 § 1 pkt 2 tej ustawy wynika bowiem, jak wspomniano, że to wyłącznie na wierzycielu spoczywa obowiązek ustalenia i wskazania w tytułach wykonawczych firmy zobowiązanego i jego adresu. Adres ten powinien być, jak w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zgodny z wpisem jaki przedsiębiorca ten zgłosił do Krajowego Rejestru Sądowego, która jest źródłem informacji o przedsiębiorcy wpisanym do rejestru. Towarzyszy mu domniemanie, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Rozpatrując zarzuty dotyczące naruszenia przez sąd administracyjny pierwszej instancji przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na które wskazuje autor skargi kasacyjnej, należy zwrócić uwagę, iż zgodnie z dyspozycją normy zawartej w art. 29 § 2 tej ustawy, w sytuacji gdy tytuł egzekucyjny nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 2 organ egzekucyjny nie może przystąpić do egzekucji. Wobec tego obowiązany jest zwrócić tytuł wierzycielowi. Jednym z istotnych wymogów, o którym stanowi art. 27 § 1 pkt 1 powołanej ustawy jest, na co zwraca uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, wskazanie adresu zobowiązanego. Natomiast zgodnie z art. 26 § 1 tej ustawy tytuł wykonawczy sporządza się według ustalonego wzoru, co miało miejsce w badanej sprawie. Na wierzycielu więc spoczywa obowiązek ustalenia i wskazania w tytule wykonawczym firmy zobowiązanego i jego adresu, natomiast obowiązek zbadania wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 1, a więc poprawnego wskazania firmy zobowiązanego i adresu spoczywa, z mocy art. 29 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na organie egzekucyjnym. Sąd powinien zatem zbadać czy w analizowanej sprawie organ egzekucyjny wypełnił dyspozycję tej normy. Czy organ egzekucyjny miał podstawy do tego by w sposób uzasadniony oceniając wszystkie okoliczności sprawy uznać, iż tytuł wykonawczy nie zawiera wskazania właściwego adresu firmy zobowiązanego, natomiast działania wierzyciela były nierzetelne. Sąd powinien wziąć również pod uwagę fakt, iż aby tytuł wykonawczy odpowiadał treści art. 27 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji adres zobowiązanego musi być zgodny z wiedzą wierzyciela na temat. Nie może być to każdy adres zobowiązanego, który wierzyciel umieści w tytule wykonawczym, lecz taki co do którego istnieje obiektywne i dające się zweryfikować przeświadczenie, iż jest on w pełni autentyczny. W przeciwnym wypadku nie można uznać, iż tytuł wykonawczy sporządzony został rzetelnie i zawiera autentyczny adres zobowiązanego. Informacje w tym zakresie należało poddać w pełni procesowi sądowej kontroli legalności działania organów egzekucyjnych, czego jednak w rozpoznawanej sprawie nie uczyniono sposób zadawalający. Jeśli bowiem tytuł egzekucyjny nie zawierał autentycznego adresu zobowiązanej spółki, wówczas przepis art. 27 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej nakazywał organowi egzekucyjnemu nie przystępowanie do egzekucji. Organ egzekucyjny w takim wypadku był obowiązany do zwrotu wierzycielowi tytułu egzekucyjnego, który zawierał nierzetelne dane. Należy więc zbadać czy taki stan rzeczy miał miejsce w analizowanym stanie faktycznym i czy działania organu egzekucyjnego były zgodne z prawem. Na uwagę zasługuje fakt, iż przesłane przez wierzyciela, a więc Dyrektora "Z", tytuły wykonawcze zawierały co prawda adres zobowiązanego wskazujący na siedzibę spółki przy ul. S. w P., lecz nie był to adres, który umożliwiał wszczęcie postępowania egzekucyjnego, a więc doręczenie tytuły wykonawczego. Jak wynika z akt sprawy zobowiązana spółka nie posiadała bowiem w tym miejscu siedziby. Analiza akt sprawy prowadzić może natomiast do wniosku, czego nie dostrzegł sąd administracyjny pierwszej instancji, iż wierzyciel wystawiając tytuły wykonawcze mógł być w posiadaniu informacji na temat siedziby zobowiązanej spółki "S" mieszczącej się nie w P. przy ul. S., lecz w P. przy ul. L. Świadczyć o tym mogą różne dowody znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy, w tym notatka służbowa sporządzona przez poborcę skarbowego. Za posiadaniem innego adresu zobowiązanej spółki aniżeli wskazanej w tytule wykonawczym przemawiają także inne środki dowodowe, na co zwrócono wyżej uwagę, jak potwierdzenia odbioru przesyłek realizowany za pośrednictwem Kuriera Poczty Polskiej, opatrzone adnotacją upomnienie z numerem nadawczym i datownikiem wskazującymi na to, iż czynności te były uprzednie w stosunku do przesłania przez wierzyciela tytułu wykonawczego organowi egzekucyjnemu. W aktach sprawy nie ma natomiast informacji by w późniejszym czasie adres uległ zmianie i mieścił się w P. przy ul. S. Nie dostrzegł tego sąd administracyjny pierwszej instancji. Wskazanie więc przez wierzyciela w tytułach wykonawczych niewłaściwego adresu firmy zobowiązanego, przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego mogło skutkować w świetle art. 29 § 2 ustawy egzekucyjnej brakiem możliwości przystąpienia do egzekucji. Konsekwencją tego powinien być zwrot przez organ egzekucyjny tytułów wierzycielowi. W analizowanym stanie faktycznym niewłaściwym adresem siedziby firmy zobowiązanego wskazanym w tytułach wykonawczych mógł być adres, pod którym zobowiązana spółka nie posiadała siedziby. Wobec tego przesłane tytuły wykonawcze mogły nie spełniać wymogów art. 27 § 1 ustawy, a wówczas organ egzekucyjny zgodnie z treścią art. 29 § 2 tej ustawy obowiązany był wydać postanowienie w sprawie zwrotu przedmiotowych tytułów wykonawczych. Jeśli wierzyciel nie dopełnił w sposób należyty obowiązku wskazania w tytułach wykonawczych firmy zobowiązanego i jego adresu, a tytuły wykonawcze nie spełniały wszystkich wymogów formalnych, o którym mowa w art. 27 § 1 ustawy egzekucyjnej, to w takim wypadku nie było podstaw przekazania tytułów wykonawczych organowi egzekucyjnemu właściwemu miejscowo zgodnie z teścia art. 65 § 1 k.p.a. Organ egzekucyjny nie miał również obowiązku zastosować przepisu art. 65 § 1 k.p.a. i na tej podstawie przekazać tytuł wykonawczy do organu egzekucyjnego właściwego miejscowo, gdyż jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, jednym z powodów tego miało być wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Tymczasem z akt sprawy nie wynika by postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte gdyż, co jest bezsporne, nie doręczono tytułu wykonawczego zobowiązanej spółce. Z tych powodów sąd administracyjny pierwszej instancji nie miał wystarczających podstaw do tego by zastosować podczas orzekania art. 145 § 1 pkt 1 lit c), a w konsekwencji art. 151 u.p.p.s.a. Wobec tego na podstawie art. 185 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną należało uwzględnić. Natomiast o kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 203 pkt 2 tej ustawy i § 14 ust 2 pkt 2 lit a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI