II FSK 898/06

Naczelny Sąd Administracyjny2007-07-10
NSApodatkoweŚredniansa
podatek od nieruchomościnieruchomość komunalnadziałalność gospodarczapodatnikwłasność nieruchomościprawo procesoweprawo materialneskarżącyorgan podatkowyNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą podatku od nieruchomości, uznając, że skarżąca nie wykazała skutecznie naruszenia prawa materialnego w zakresie ustalenia stanu faktycznego.

Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za 2003 rok, gdzie skarżąca kwestionowała ustalenie jej jako podatnika. Sąd pierwszej instancji oddalił jej skargę, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta. Skarżąca w skardze kasacyjnej zarzuciła naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. 'a' ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, twierdząc, że brak jest dowodu na własność nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może skutecznie kwestionować ustaleń stanu faktycznego dokonanych przez sąd niższej instancji, a skarżąca nie sformułowała odpowiednich zarzutów naruszenia przepisów postępowania.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła podatku od nieruchomości za rok 2003. Skarżąca Anna K. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. określającą jej podatek. Organ odwoławczy wskazał, że lokal użytkowy, w którym podatniczka prowadzi działalność gospodarczą, stanowi część nieruchomości komunalnej, a stawka podatku została ustalona zgodnie z uchwałą Rady Miasta dla budynków związanych z działalnością gospodarczą. Sąd pierwszej instancji (WSA w Poznaniu) oddalił skargę Anny K., uznając postępowanie organów podatkowych za wnikliwe i zgodne z przepisami, a także prawidłowo oceniając, że właścicielką nieruchomości jest Miasto P. i skarżąca jest podatnikiem na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 a u.p.o.l. W skardze kasacyjnej pełnomocnik Anny K. zarzucił naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. 'a' u.p.o.l. przez przyjęcie, że wykazano własność nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego, twierdząc, że akta sprawy nie zawierają takiego dowodu i że wypis z rejestru gruntów nie może stanowić dowodu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że skarżąca postawiła wyłącznie zarzut naruszenia prawa materialnego, ale w rzeczywistości zakwestionowała ustalenia stanu faktycznego. Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia prawa materialnego można skutecznie zgłaszać tylko wtedy, gdy ustalony stan faktyczny nie nasuwa wątpliwości. W tej sprawie skarżąca uważała, że stan faktyczny został ustalony błędnie, co czyniło zarzut naruszenia prawa materialnego przedwczesnym. Sąd zaznaczył, że dla podważenia oceny stanu faktycznego dokonanej przez Sąd I instancji, autor skargi kasacyjnej powinien był sformułować zarzut naruszenia przepisów postępowania, czego nie uczynił. Zgodnie z art. 183 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego nie można skutecznie kwestionować ocen ustaleń faktycznych. Wobec braku uzasadnionych podstaw, skarga kasacyjna została oddalona na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być stosowany do skutecznego kwestionowania ustaleń stanu faktycznego dokonanych przez sąd pierwszej instancji. Do tego celu służą zarzuty naruszenia przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że naruszenie prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania to odrębne podstawy kasacyjne. Skarżąca, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące własności nieruchomości, powinna była sformułować zarzuty naruszenia przepisów postępowania, a nie prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.p.o.l. art. 3 § 1 pkt 4 lit. a

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Przepis ten określa, kto jest podatnikiem podatku od nieruchomości. W przypadku lokalu użytkowego stanowiącego część nieruchomości, podatnikiem może być jego posiadacz, jeśli właściciel nie jest znany lub gdy nieruchomość nie stanowi odrębnej własności.

P.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 176

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymogi formalne skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 21 § 5

Ordynacja podatkowa

Dotyczy ustalania wysokości zobowiązania podatkowego na podstawie deklaracji podatnika.

Ordynacja podatkowa art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organów podatkowych do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego.

Ordynacja podatkowa art. 194

Ordynacja podatkowa

Dotyczy oceny dowodów przez organy podatkowe.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak skutecznego zakwestionowania ustaleń stanu faktycznego przez skarżącą w skardze kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. 'a' u.p.o.l.) jako podstawy do kwestionowania ustaleń stanu faktycznego. Twierdzenie o braku dowodu własności nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego, bez skutecznego podważenia oceny dowodów przez sąd niższej instancji.

Godne uwagi sformułowania

Zarzut naruszenia prawa materialnego można skutecznie zgłaszać tylko wtedy, gdy ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny... nie nasuwa wątpliwości. Na tejże to bowiem podstawie prawnej sąd administracyjny pierwszej instancji ocenia ustalenia faktyczne poczynione i przedstawione w postępowaniu administracyjnym. Za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego nie można skutecznie kwestionować ocen ustaleń faktycznych dokonanych na podstawie odpowiednich przepisów prawa procesowego.

Skład orzekający

Bogusław Dauter

przewodniczący

Jacek Brolik

sprawozdawca

Jan Rudowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności zarzutów w skardze kasacyjnej, rozróżnienie między naruszeniem prawa materialnego a naruszeniem przepisów postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatku od nieruchomości i sposobu formułowania zarzutów kasacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię proceduralną w postępowaniu kasacyjnym – jak skutecznie kwestionować ustalenia faktyczne. Jest to istotne dla prawników procesowych.

Jak skutecznie podważyć ustalenia faktyczne w skardze kasacyjnej? Kluczowe rozróżnienie NSA.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 898/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-07-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogusław Dauter /przewodniczący/
Jacek Brolik /sprawozdawca/
Jan Rudowski
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Po 1230/04 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2006-02-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 174, art. 176, art. 183 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędziowie NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Jan Rudowski, Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Anny K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Po 1230/04 w sprawie ze skargi Anny K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 1 lipca 2004 r. (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2003 r. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 28 lutego 2006 r., /I SA/Po 1230/04/, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Anny K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 1 lipca 2004 r. (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2003 r.
Powyższym rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P., w której określono Annie K. podatek od nieruchomości za 2003 r. W motywach orzeczenia organ odwoławczy wskazał, że lokal użytkowy /położony w P. przy ulicy L. 1, o łącznej powierzchni 87,46 m2/, w którym podatniczka prowadzi działalność gospodarczą, stanowi część nieruchomości komunalnej, a wysokość stawki podatku ustalono w oparciu o deklarację podatniczki zgodnie z regułą wyrażoną w art. 21 par. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm., zwanej dalej Ordynacja podatkowa/. Natomiast zastosowana stawka została przewidziana w uchwale Rady Miasta P. (...) z dnia 10 grudnia 2002 r. dla budynków lub ich części, związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki uzasadniające przypisanie Annie K. obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu nadanym ustawą znowelizowaną w dniu 30 października 2002 r. /Dz.U. nr 200 poz. 1683, zwanej dalej u.p.o.l./.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu podatniczka zarzuciła naruszenie:
- art. 3 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. przez przyjęcie, że najemca lokalu użytkowego nie stanowiącego odrębnej nieruchomości będącej własnością Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego jest podatnikiem podatku od tej nieruchomości, - art. 233 par. 2 Ordynacji podatkowej, poprzez błędne ustalenie, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Oddalając przedmiotową skargę Sąd I instancji skonstatował, iż prowadzone przez organy podatkowe postępowanie było wnikliwe i zgodne z przepisami zawartymi w /cyt./ ustawie - Ordynacja podatkowa, w szczególności z art. 122 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Sądu, organy podatkowe prawidłowo oceniły, na podstawie art. 194 Ordynacji podatkowej, Wypis z Rejestru Gruntów z dnia 2 września 2004 r. oraz inne materiały sprawy i trafnie przyjęły, że właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest Miasto P. Sąd ocenił, że w świetle zebranych dowodów organy podatkowe zasadnie stwierdziły, iż skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 a u.p.o.l. /w brzmieniu obowiązującym w 2003 r./.
W skardze kasacyjnej pełnomocnik Anny K. zarzucił naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.p.o.l. poprzez przyjęcie, że zostało należycie wykazane, iż nieruchomość, w której znajduje się lokal, stanowi własność jednostki samorządu terytorialnego, gdy tymczasem dowodu takiego akta sprawy nie zawierają.
Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku, decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 1 lipca 2004 r. i decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia 30 września 2003 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego.
Wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, iż nie może stanowić dowodu w sprawie rozważany w niej wypis z rejestru gruntów. Nie wiąże się z nim domniemanie zgodności z rzeczywistym stanem prawnym, co należy do istoty ksiąg wieczystych. W ocenie pełnomocnika skarżącej, decyzja podatkowa w podatku od nieruchomości powinna powoływać się na wpis w księdze wieczystej urządzonej dla danej nieruchomości, a w razie jej braku przedstawiać tytuł własności jednostki samorządu terytorialnego do nieruchomości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna, z braku uzasadnionych podstaw, nie zasługuje na uwzględnienie.
Strona wnosząca skargę kasacyjną postawiła wyłącznie zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. "a". u.p.o.l. Uzasadniając przedstawiony zarzut autor skargi kasacyjnej argumentował, iż w aktach sprawy brakuje dowodu na to, iż lokal, w którym skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, stanowi własność jednostki samorządu terytorialnego. W konsekwencji powyższego argumentacja pełnomocnika skarżącej sprowadzała się do kwestionowania jej sytuacji podatkowej, to znaczy przyjęcia, że jest ona zobowiązana z tytułu podatku od nieruchomości.
Skarżąca podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego w rzeczywistości zakwestionowała ustalenia stanu faktycznego, który został oceniony i zaakceptowany w całości przez Sąd I instancji. Zarzut naruszenia prawa materialnego można skutecznie zgłaszać tylko wtedy, gdy ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny, będący przedmiotem badania legalności działania organów administracji publicznej, a co za tym idzie zaskarżonego orzeczenia, nie nasuwa wątpliwości.
W tej sprawie jednak skarżąca uważa, że stan faktyczny został ustalony błędnie a zatem zarzut naruszenia prawa materialnego jest co najmniej przedwczesny.
Na podkreślenie zasługuje konstatacja, iż dla każdego postępowania kluczowe znaczenie ma ustalenie stanu faktycznego sprawy, bowiem tylko w takim przypadku możliwe jest określenie w jego obszarze praw i obowiązków strony postępowania. Tylko do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego można zastosować przepisy prawa materialnego skutkujące powstaniem praw i/lub obowiązków strony postępowania. Brak odpowiednio sformułowanych zarzutów kasacyjnych, co ma miejsce w niniejszej sprawie, umożliwiających badanie prawidłowości poczynionych przez Sąd I instancji ocen faktycznych, oznacza, że są one wiążące.
Dla podważenia prawidłowości oceny stanu faktycznego dokonanej przez Sąd I instancji, autor skargi kasacyjnej powinien sformułować, przedstawić i uzasadnić zarzut naruszenia adekwatnych do sprawy przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ w związku z odpowiednimi procesowymi regulacjami Ordynacji podatkowej. Na tejże to bowiem podstawie prawnej sąd administracyjny pierwszej instancji ocenia ustalenia faktyczne poczynione i przedstawione w postępowaniu administracyjnym. Zarzutów takich w rozpatrywanej skardze kasacyjnej jednak nie przedstawiono, wobec czego sądowa ocena stanu faktycznego sprawy umożliwiająca i uzasadniająca jego subsumcję pod powoływane przez organy podatkowe i Sąd I instancji przepisy materialnego prawa podatkowego nie została zakwestionowana.
Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 183 par. 1 powoływanego Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasadniczo rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty skargi kasacyjnej spełniające wymogi zawarte w art. 174 i art. 176 wymienionej ustawy. Za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego nie można skutecznie kwestionować ocen ustaleń faktycznych dokonanych na podstawie odpowiednich przepisów prawa procesowego. Naruszenie prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania to dwie różne i nietożsame podstawy kasacyjne odrębnie unormowane w art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sporne w intencji skarżącego ustalenie i ocena własności nieruchomości nie zostały więc w niniejszej skardze kasacyjnej zgodnie z prawem, to jest prawnie skutecznie zakwestionowane.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 /cyt./ ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI